24 yaşında erkek hasta; bir haftadır devam eden yüksek ateş, yaygın ürtiker benzeri deri döküntüleri ve her iki diz ekleminde ağrı şikayetiyle başvuruyor. Öyküsünden, 10 gün önce bir enfeksiyon nedeniyle penisilin tedavisi başlandığı öğreniliyor. Fizik muayenede yaygın lenfadenopati ve eklemlerde hassasiyet saptanıyor. Laboratuvar tetkiklerinde serum kompleman ( ve ) düzeylerinde belirgin düşüş ve hafif proteinüri saptanıyor. Bu klinik tabloya neden olan temel immünopatolojik mekanizma aşağıdakilerden hangisidir?
- Dolaşan çözünür antijen-antikor komplekslerinin damar duvarlarında depolanması ve kompleman aktivasyonuCevap
- BHedef hücre yüzeyindeki antijenlere bağlanan veya tipi antikorların opsonizasyon ve fagositoza yol açması
- CDuyarlı mast hücreleri üzerindeki moleküllerinin antijenle çapraz bağlanması sonucu vazoaktif mediyatör salınımı
- DDuyarlı lenfositlerin antijenle karşılaştığında salgıladıkları sitokinler aracılığıyla makrofaj aktivasyonu ve inflamasyon oluşturması
- EAntikorların doku antijenlerine bağlanarak kompleman bağımlı sitotoksisite üzerinden doğrudan doku hasarı oluşturması
Cevap
Dolaşan çözünür antijen-antikor komplekslerinin damar duvarlarında depolanması ve kompleman aktivasyonu
Hastada gelişen klinik tablo klasik bir 'Serum Hastalığı' örneğidir. Penisilin gibi ilaçlar hapten görevi görerek proteinlere bağlanır ve antijenik hale gelir. Maruziyetten yaklaşık 7-14 gün sonra, bu antijenlere karşı oluşan antikorlar (IgG veya IgM), kanda dolaşan çözünür immün kompleksler oluşturur. Bu kompleksler küçük damar duvarlarında depolanır, klasik yoldan kompleman sistemini aktive eder ( ve düşüklüğünün nedeni budur) ve nötrofilleri bölgeye çekerek vaskülite ve doku hasarına yol açar.
Adım Adım Çözüm
Anahtar Kavram
Serum hastalığı, dolaşan çözünür immün komplekslerin dokularda (özellikle damar duvarları ve böbrek glomerülleri) birikmesiyle karakterize sistemik bir Tip III hipersensitivite reaksiyonudur.
İpuçları
1
İlaç kullanımından yaklaşık 10 gün sonra ateş, döküntü ve eklem ağrısı gelişmesine odaklanın.
2
Laboratuvarda saptanan kompleman ( ve ) düşüklüğü, sistemik bir antijen-antikor etkileşimine işaret eder.
3
Bu tablo, çözünür immün komplekslerin damar duvarlarında depolandığı Tip III hipersensitivite reaksiyonudur.
Daha Fazla Pratik
Tip III reaksiyonlarının lokal formu olan Arthus reaksiyonu ile sistemik formu olan Serum Hastalığı arasındaki farkları gözden geçirin.
Tahmini Süre:1m 30s