İnsan yaşam döngüsünde üreme sisteminin aktifleştiği puberte ile bu aktivitenin sona erdiği menopoz dönemlerindeki hormonal regülasyon ve nöroendokrin değişimler dikkate alındığında, aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?
- Menopoz sürecinde overlerdeki folikül havuzunun tükenmesine bağlı olarak azalan östrojen ve inhibin seviyeleri, hipofiz üzerindeki negatif feedback baskısını kaldırarak gonadotropin düzeylerinin artışına yol açar.Cevap
- BPuberteye geçişin temel mekanizması, hipotalamik GnRH nöronlarının periferik cinsiyet steroidlerinin negatif feedback etkisine karşı olan duyarlılığının çocukluk dönemine göre artış göstermesidir.
- CMenopoz döneminde foliküler aktivitenin durmasıyla birlikte plazmada LH düzeyindeki artış, FSH düzeyindeki artıştan her zaman daha erken ve daha belirgin olarak gerçekleşir.
- DÇocukluk döneminde GnRH puls jeneratörünün gece uykusu sırasında baskılanması, reprodüktif sistemin puberteye geçiş için olgunlaştığını gösteren ilk nöroendokrin bulgudur.
- EMenopoz sonrası dönemde östrojen eksikliği, hipotalamustaki GnRH salınım frekansının ve amplitüdünün çocukluk dönemindeki seviyelere gerilemesine neden olur.
Cevap
Menopozda folikül tükenmesiyle azalan östrojen ve inhibin, negatif feedback'i ortadan kaldırarak gonadotropinlerin (özellikle FSH) artmasına neden olur.
Doğru ifadeye göre menopozda folikül havuzunun tükenmesiyle üretilen östrojen ve inhibin azalır. Bu hormonların hipotalamus ve hipofiz üzerindeki negatif feedback etkisi ortadan kalktığı için, vücut overleri uyarmaya çalışarak FSH ve LH üretimini belirgin şekilde artırır.
Adım Adım Çözüm
Anahtar Kavram
Negatif feedback mekanizmasının kaybı (menopoz) ve santral inhibisyondan kurtulma (puberte).
İpuçları
1
Menopozda overlerden gelen 'dur' sinyallerinin (feedback) kesildiğini düşünün.
2
Pubertenin başlaması için hipotalamusun çocukluktaki aşırı steroid duyarlılığından kurtulması gerektiğini hatırlayın.
3
Menopozda FSH'ın LH'dan daha yüksek olmasının nedeni inhibin kaybı ve daha yavaş temizlenmedir.
Daha Fazla Pratik
Pubertede etkili olan kisspeptin nöronlarının rolünü ve menopozdaki 'hot flash' (sıcak basması) mekanizmasını inceleyebilirsiniz.
Tahmini Süre:1m 30s