yaşında erkek hasta, son birkaç aydır şiddetlenen baş ağrısı ve her iki dış yan tarafı görmede zorlanma şikayetiyle polikliniğe başvuruyor. Fizik muayenesinde bitemporal hemianopsi saptanıyor. Hipofiz MR incelemesinde boyutlarında, optik kiazmayı yukarı iten ve sol kavernöz sinüsü invaze eden dev makroadenom saptanıyor. Laboratuvar tetkiklerinde serum prolaktin düzeyi (Normal: ) olarak raporlanıyor. Bu hastada kitle boyutu ile prolaktin düzeyi arasındaki uyumsuzluğu açıklamak ve doğru tanıyı koymak için yapılması gereken en uygun bir sonraki adım hangisidir?
- Serum örneğinin dilüsyona (seyreltme) tabi tutularak prolaktin ölçümünün tekrarlanmasıCevap
- BMakroprolaktinemi olasılığına karşı polietilen glikol (PEG) ile presipitasyon testi yapılması
- CProlaktin düzeyinin altında olması nedeniyle durumun sap basısı (stalk effect) olduğu kabul edilerek cerrahi planlanması
- DBüyüme hormonu ve prolaktin salgılayan mikst adenom şüphesiyle serum IGF-1 düzeyi bakılması
- ETanısal testleri beklemeden acil dekompresyon amacıyla yüksek doz dopamin agonisti tedavisine başlanması
Cevap
Serum örneğinin dilüsyona (seyreltme) tabi tutularak prolaktin ölçümünün tekrarlanması en uygun adımdır.
Dev makroadenomu () olan bir hastada prolaktin düzeyinin altında (bu vakada ) gelmesi, laboratuvar ölçüm yöntemiyle ilgili bir hata olan 'hook etkisini' düşündürmelidir. Sandviç immünassay yönteminde, ortamda aşırı miktarda prolaktin bulunması antikorları doyurur ve sanki hormon seviyesi düşükmüş gibi bir sinyal oluşmasına neden olur. Serumun seyreltilerek (dilüsyon) tekrar çalışılması, hormon düzeyini ölçülebilir aralığa getirir ve gerçek yüksek değerin (genellikle binlerce ) saptanmasını sağlar.
Adım Adım Çözüm
Anahtar Kavram
Hook (Kanca) Etkisi