yaşında erkek hasta, hiperlipidemi nedeniyle lovastatin ( mg/gün) kullanırken HIV enfeksiyonu tanısı alıyor ve tedavisine ritonavir içeren bir antiretroviral protokol ekleniyor. Tedavinin onuncu gününde yaygın kas ağrısı, halsizlik ve koyu renkli idrar şikayetiyle başvuran hastanın laboratuvar incelemesinde kreatin kinaz () düzeyi U/L olarak saptanıyor. Bu hastada rabdomiyolize yol açan farmakokinetik etkileşimin temel mekanizması aşağıdakilerden hangisidir?
- Ritonavir'in mikrozomal enzimini inhibe ederek lovastatinin ilk geçiş eliminasyonunu azaltması ve sistemik biyoyararlanımını artırmasıCevap
- BRitonavir'in hepatik alım taşıyıcısını indükleyerek statinin karaciğer hücresi içinde aşırı birikmesine yol açması
- CLovastatinin ritonavir ile gastrointestinal lümende kompleks oluşturarak emilim hızının () kontrolsüz şekilde yükselmesi
- DRitonavir'in izoenzimini indükleyerek lovastatinin aktif laktone formuna dönüşümünü hızlandırması
- ELovastatinin ritonavir tarafından plazma proteinlerinden kovulması sonucunda serbest ilaç fraksiyonunun doku toksisitesi yapması
Cevap
Ritonavir'in mikrozomal enzimini inhibe ederek lovastatinin metabolizmasını yavaşlatması ve plazma düzeyini artırması
Lovastatin, yüksek oranda enzimi ile metabolize edilen bir ilaçtır ve normalde oral alım sonrası karaciğerden ilk geçişi sırasında büyük ölçüde elimine edilerek düşük biyoyararlanıma sahip olur. Ritonavir ise bu enzimi çok güçlü şekilde inhibe eder. Bu kombinasyon lovastatinin yıkımını engelleyerek sistemik dolaşımdaki miktarını tehlikeli düzeylere çıkarır, bu da hastada rabdomiyolize (şiddetli kas yıkımı) yol açar.
Adım Adım Çözüm
Anahtar Kavram
Statinlerin (özellikle lovastatin ve simvastatin) inhibitörleri ile etkileşimi sonucu biyoyararlanımlarının artması ve miyopati/rabdomiyoliz riskinin oluşması.
Tahmini Süre:1m 30s