yaşında, hipertansiyon ve konjestif kalp yetmezliği tanılarıyla (ACE inhibitörü) ve (loop diüretiği) kullanmakta olan bir hasta, şiddetli osteoartrit ağrıları nedeniyle reçetesiz olarak kullanmaya başlıyor. Tedavinin beşinci gününde halsizlik ve idrar miktarında belirgin azalma şikayetleriyle acil servise başvuran hastanın laboratuvar incelemesinde serum kreatinin düzeyinin bazal değerine göre kat arttığı saptanıyor. Bu hastada gelişen akut böbrek hasarı tablosunda glomerüler filtrasyon hızındaki () ani düşüşün temel farmakodinamik mekanizması aşağıdakilerden hangisidir?
- ANaproksen'in renal kan akımını artırarak intraglomerüler hidrostatik basıncı düşürmesi
- BNaproksen'in renal arterlerde doğrudan vazodilatasyon yaparak sistemik kan basıncını düşürmesi
- Naproksen'in afferent arteriolde vazokonstriksiyona, enalapril'in ise efferent arteriolde vazodilatasyona neden olmasıCevap
- DFurosemid'in naproksen'in karaciğerdeki mikrozomal enzimler tarafından metabolizmasını inhibe ederek nefrotoksik düzeylere ulaştırması
- ENaproksen'in proksimal tübüllerdeki organik anyon transport (OAT) sistemini inhibe ederek kreatinin sekresyonunu durdurması
Cevap
Glomerüler filtrasyon hızındaki ani düşüşün temel nedeni, NSAİİ olan naproksen'in afferent arteriolde vazokonstriksiyona yol açarken, ACE inhibitörü olan enalapril'in efferent arteriolde vazodilatasyona neden olmasıdır.
Naproksen gibi NSAİİ'ler, renal kan akımını ve afferent arteriol genişliğini koruyan vazodilatör prostaglandinlerin (, ) sentezini inhibe ederek afferent arteriolde vazokonstriksiyona yol açar. ACE inhibitörleri (enalapril) ise efferent arteriolde vazokonstriksiyon yaparak filtrasyon basıncını koruyan anjiyotensin etkisini ortadan kaldırarak efferent arteriolde vazodilatasyona neden olur. Diüretik kullanımıyla da (furosemid) volüm azaldığında, bu ikili mekanizma intraglomerüler basıncı GFH'yı sürdüremeyecek kadar düşürerek akut böbrek hasarına yol açar.
Adım Adım Çözüm
Anahtar Kavram
Triple Whammy: NSAİİ, ACE inhibitörü/ARB ve diüretik kombinasyonunun renal hemodinamik etkileşimi.
Daha Fazla Pratik
NSAİİ'lerin lityum klirensi üzerindeki etkilerini ve bu etkileşimin renal prostaglandinlerle olan ilişkisini gözden geçirin.
Tahmini Süre:2m 0s