Soru

Zorluk: ZorNonsteroid Antiinflamatuar İlaçlar (NSAİİ)

7070 yaşında, hipertansiyon ve konjestif kalp yetmezliği tanılarıyla enalaprilenalapril (ACE inhibitörü) ve furosemidfurosemid (loop diüretiği) kullanmakta olan bir hasta, şiddetli osteoartrit ağrıları nedeniyle reçetesiz olarak naproksennaproksen kullanmaya başlıyor. Tedavinin beşinci gününde halsizlik ve idrar miktarında belirgin azalma şikayetleriyle acil servise başvuran hastanın laboratuvar incelemesinde serum kreatinin düzeyinin bazal değerine göre 2.52.5 kat arttığı saptanıyor. Bu hastada gelişen akut böbrek hasarı tablosunda glomerüler filtrasyon hızındaki (GFHGFH) ani düşüşün temel farmakodinamik mekanizması aşağıdakilerden hangisidir?

  1. A
    Naproksen'in renal kan akımını artırarak intraglomerüler hidrostatik basıncı düşürmesi
  2. B
    Naproksen'in renal arterlerde doğrudan vazodilatasyon yaparak sistemik kan basıncını düşürmesi
  3. Naproksen'in afferent arteriolde vazokonstriksiyona, enalapril'in ise efferent arteriolde vazodilatasyona neden olmasıCevap
  4. D
    Furosemid'in naproksen'in karaciğerdeki mikrozomal enzimler tarafından metabolizmasını inhibe ederek nefrotoksik düzeylere ulaştırması
  5. E
    Naproksen'in proksimal tübüllerdeki organik anyon transport (OAT) sistemini inhibe ederek kreatinin sekresyonunu durdurması

Cevap

Glomerüler filtrasyon hızındaki ani düşüşün temel nedeni, NSAİİ olan naproksen'in afferent arteriolde vazokonstriksiyona yol açarken, ACE inhibitörü olan enalapril'in efferent arteriolde vazodilatasyona neden olmasıdır.
Naproksen gibi NSAİİ'ler, renal kan akımını ve afferent arteriol genişliğini koruyan vazodilatör prostaglandinlerin (PGE2PGE_2, PGI2PGI_2) sentezini inhibe ederek afferent arteriolde vazokonstriksiyona yol açar. ACE inhibitörleri (enalapril) ise efferent arteriolde vazokonstriksiyon yaparak filtrasyon basıncını koruyan anjiyotensin IIII etkisini ortadan kaldırarak efferent arteriolde vazodilatasyona neden olur. Diüretik kullanımıyla da (furosemid) volüm azaldığında, bu ikili mekanizma intraglomerüler basıncı GFH'yı sürdüremeyecek kadar düşürerek akut böbrek hasarına yol açar.

Adım Adım Çözüm

1
Hastanın kullandığı ilaçların renal etkilerini analiz et.
NSAİİ (Naproksen), ACE İnhibitörü (Enalapril) ve Diüretik (Furosemid) kombinasyonu belirlendi.
Bu kombinasyon 'Triple Whammy' adı verilen ciddi bir ilaç etkileşimi riskini taşır.
2
NSAİİ'lerin afferent arteriol üzerindeki etkisini hatırla.
Prostaglandin (PGE2PGE_2 ve PGI2PGI_2) inhibisyonu sonucu afferent arteriolde vazokonstriksiyon oluşur.
Normalde prostaglandinler afferent arteriolü genişleterek glomerüler kan akımını korurlar.
3
ACE inhibitörlerinin efferent arteriol üzerindeki etkisini hatırla.
Anjiyotensin IIII düzeylerinin azalması sonucu efferent arteriolde vazodilatasyon oluşur.
Anjiyotensin IIII normalde efferent arteriolü daraltarak intraglomerüler basıncı (filtrasyon basıncını) yüksek tutar.
4
Bu hemodinamik değişikliklerin GFH üzerindeki net etkisini sentezle.
Glomerüler kapiller hidrostatik basınç aniden düşer ve GFHGFH azalır.
Girişin daralması (afferent konstriksiyon) ve çıkışın açılması (efferent dilatasyon) filtrasyon için gerekli basıncı yok eder.

Anahtar Kavram

Triple Whammy: NSAİİ, ACE inhibitörü/ARB ve diüretik kombinasyonunun renal hemodinamik etkileşimi.

Daha Fazla Pratik

NSAİİ'lerin lityum klirensi üzerindeki etkilerini ve bu etkileşimin renal prostaglandinlerle olan ilişkisini gözden geçirin.
Tahmini Süre:2m 0s
Bu soruyu puanla