Soru

Zorluk: Ortaİlaç Etkileşimleri ve İstenmeyen Etkiler

6565 yaşında kronik obstrüktif akciğer hastalığı (KOAHKOAH) tanısıyla uzun süredir oral teofilin tedavisi alan bir erkek hastaya, gelişen alt solunum yolu enfeksiyonu nedeniyle siprofloksasin reçete edilmiştir. Tedavinin 5.5. gününde hastada tremor, taşikardi, şiddetli bulantı ve huzursuzluk şikayetleri gelişmiştir. Yapılan laboratuvar incelemesinde serum teofilin düzeyinin terapötik aralığın çok üzerinde olduğu saptanmıştır. Bu klinik tabloya neden olan ilaç etkileşimi mekanizması ve gelişen istenmeyen etkinin Rawlins-Thompson sınıflamasına göre tipi aşağıdakilerin hangisinde doğru verilmiştir?

  1. CYP1A2CYP1A2 enzim inhibisyonu sonucu teofilin klirensinin azalması; Tip A reaksiyonCevap
  2. B
    CYP1A2CYP1A2 enzim indüksiyonu sonucu teofilin metabolizmasının hızlanması; Tip A reaksiyon
  3. C
    CYP3A4CYP3A4 enzim inhibisyonu sonucu teofilin emiliminin artması; Tip B reaksiyon
  4. D
    Teofilin'in plazma proteinlerinden siprofloksasin tarafından uzaklaştırılması; Tip B reaksiyon
  5. E
    Siprofloksasine bağlı gelişen dozdan bağımsız immünolojik aşırı duyarlılık; Tip B reaksiyon

Cevap

Siprofloksasinin CYP1A2CYP1A2 enzimini inhibe etmesi sonucu teofilin düzeyinin artması ve buna bağlı Tip A reaksiyon gelişmesi
Siprofloksasin, CYP1A2CYP1A2 enzimini inhibe eden bir ilaçtır. Teofilin ise dar terapötik aralığa sahip ve esas olarak CYP1A2CYP1A2 ile metabolize edilen bir ilaçtır. Bu etkileşim sonucunda teofilin klirensi azalır, plazma konsantrasyonu toksik düzeylere çıkar. Bu durum, ilacın bilinen farmakolojik etkisinin artmasıyla ortaya çıkan, doza bağımlı ve öngörülebilir bir 'Tip A (Augmented)' reaksiyondur.

Adım Adım Çözüm

1
İlaçların metabolizma yolaklarını belirle
Teofilin, karaciğerde esas olarak CYP1A2CYP1A2 izoenzimi tarafından metabolize edilir.
Etkileşimin hangi enzim üzerinden gerçekleşeceğini anlamak için gereklidir.
2
Eklenen ilacın enzim üzerindeki etkisini analiz et
Siprofloksasin, CYP1A2CYP1A2 enziminin güçlü bir inhibitörüdür.
Enzim inhibisyonu, substrat olan ilacın (teofilin) vücuttan atılımını (klirensini) azaltır.
3
Klinik sonucu ve reaksiyon tipini sınıflandır
Teofilin düzeyi artar (toksisite) ve bu durum öngörülebilir, dozla ilişkili olduğu için Tip A (Augmented) olarak sınıflandırılır.
Rawlins-Thompson sınıflamasına göre farmakolojik etkiyle ilişkili yan etkiler Tip A'dır.

Anahtar Kavram

İlaç-ilaç etkileşimlerinde mikrozomal enzim inhibisyonu ve yan etkilerin Tip A/B sınıflaması
Tahmini Süre:1m 30s
Bu soruyu puanla