Soru

Zorluk: KolayHipofiz ve Hipotalamus Hastalıkları

4545 yaşında bipolar bozukluk tanısıyla lityum kullanan erkek hasta, günde yaklaşık 88 litre idrar çıkarma ve aşırı su içme şikayetiyle başvuruyor. Laboratuvar tetkiklerinde plazma osmolalitesi 305305 mOsm/kg, idrar osmolalitesi 180180 mOsm/kg olarak saptanıyor. Su kısıtlama testi sonrası yapılan desmopressin (dDAVPdDAVP) enjeksiyonuna rağmen idrar osmolalitesinde anlamlı bir artış izlenmiyor. Bu hastada gelişen tablonun temel mekanizması aşağıdakilerden hangisidir?

  1. Böbrek toplama kanallarının vazopressine karşı direncidirCevap
  2. B
    Hipotalamustan vazopressin sentezinin yetersizliğidir
  3. C
    Arka hipofizden vazopressin salınımının durmasıdır
  4. D
    Plazma vazopressin düzeyinin aşırı artışıdır
  5. E
    Vazopressini yıkan vazopressinaz enziminin aktivitesidir

Cevap

Böbrek toplama kanallarının vazopressine karşı direnci (Nefrojenik Diyabetes İnsipidus)
Lityum, böbrek toplama kanallarındaki asıl (principal) hücrelere girerek GSGS-protein kenetli V2V2 reseptörlerinin cAMPcAMP üretimini engeller ve akuaporin-22 su kanallarının sentezini/dağılımını bozar. Bu durum, plazmada vazopressin seviyeleri normal veya yüksek olsa bile böbreğin suya yanıt verememesine (direnç) yol açar. Su kısıtlama testinde idrarın konsantre edilememesi ve desmopressin uygulamasına yanıt alınamaması nefrojenik diyabetes insipidusun karakteristik bulgusudur.

Adım Adım Çözüm

1
Klinik verilerin ve ilaç öyküsünün değerlendirilmesi
Lityum kullanan hastada poliüri ve polidipsi varlığı, lityumun en sık neden olduğu yan etkilerden biri olan nefrojenik diyabetes insipidusu akla getirir.
Lityum, böbrekte vazopressin sinyal yolağını bozarak su geri emilimini engeller.
2
Laboratuvar bulgularının yorumlanması
Yüksek plazma osmolalitesi (305305 mOsm/kg) ve düşük idrar osmolalitesi (180180 mOsm/kg) diyabetes insipidus tanısını doğrular.
Plazma hiperozmolalitesine rağmen idrarın dilüe kalması vazopressin etkisinin eksikliğini gösterir.
3
Desmopressin test yanıtının analizi
Eksojen vazopressin (dDAVPdDAVP) sonrası idrar osmolalitesinde artış olmaması, sorunun vazopressin eksikliği değil, böbrek yanıtında direnç olduğunu kanıtlar.
Santral diyabetes insipidus desmopressine yanıt verirken, nefrojenik tip yanıt vermez.

Anahtar Kavram

Nefrojenik Diyabetes İnsipidus Mekanizması

Daha Fazla Pratik

Lityum kullanan hastalarda amilorid kullanımının nefrojenik diyabetes insipidus üzerindeki etkisini inceleyebilirsiniz.
Tahmini Süre:45s
Bu soruyu puanla