Acil servise, bilinci kapalı halde getirilen 52 yaşındaki erkek hastanın arteryel kan gazı analizinde pH: 6.98, HCO3: 8 mEq/L ve anyon açığı: 34 mEq/L olarak saptanıyor. Hastanın yakınları, hastanın yaklaşık 24 saat önce kolonya benzeri bir sıvıyı yanlışlıkla içtiğini ve bilincini kaybetmeden önce 'etrafı karlı bir dağ manzarası gibi beyaz gördüğünden' yakındığını ifade ediyor. İdrar analizinde kalsiyum oksalat kristalleri görülmüyor. Bu hastada, biriken toksik metabolitin, 10-formiltetrahidrofolat sentetaz enzimi aracılığıyla karbondioksite dönüşümünü hızlandırarak retinotoksisiteyi azaltmak amacıyla tedavi protokolüne eklenmesi gereken ajan aşağıdakilerden hangisidir?
- APiridoksin (Vitamin B6)
- BTiamin (Vitamin B1)
- Folinik asit (Lökovorin)Cevap
- DN-asetilsistein
- ESodyum tiyosülfat
Cevap
Metabolik asidoz ve görme bozukluğuna neden olan formatın eliminasyonunu hızlandıran Folinik asittir.
Hastadaki klinik bulgular (derin asidoz, 'kar yağışı' şeklinde görme bozukluğu, yüksek anyon açığı) metanol zehirlenmesi ile uyumludur. Metanolün toksik metaboliti olan formik asit (format), karaciğerde 10-formiltetrahidrofolat sentetaz enzimi aracılığıyla CO2 ve suya metabolize edilir. Bu reaksiyon folat bağımlıdır. Tedaviye Folinik asit (Lökovorin) eklenmesi, hücre içi folat havuzunu artırarak formatın toksik olmayan son ürünlere dönüşümünü hızlandırır ve toksisiteyi sınırlar.
Adım Adım Çözüm
Anahtar Kavram
Metanol toksisitesinde biriken formatın eliminasyonu folat bağımlı bir süreçtir; bu nedenle tedaviye adjuvan olarak folinik asit eklenir.