Nil Nehri kıyısında uzun süreli bir saha çalışmasında bulunan yaşındaki bir biyolog, ülkesine döndükten ay sonra terminal hematüri (idrar sonunda kan gelmesi) ve dizüri şikayetleriyle başvuruyor. İdrar tetkikinde bol eritrosit saptanıyor. Sistoskopik incelemede mesane mukozasında "kum tanesi" görünümlü lezyonlar izleniyor ve idrar sedimentinin mikroskobik incelemesinde terminal dikeni olan, kapaksız parazit yumurtaları görülüyor. Bu klinik tabloya yol açan parazit ve biyolojik özellikleri ile ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?
- Etken Schistosoma haematobium'dur; tatlı su salyangozlarından salınan serkaryaların deriden penetrasyonu ile bulaşır.Cevap
- BEtken bir sestod (şerit) olup; erişkin formu segmentli (proglottid) yapıdadır ve yaşam döngüsünde iki ara konak kullanır.
- CParazit hermafrodit yapıdadır ve yaşam döngüsünde balıklar zorunlu ikinci ara konak olarak görev yapar.
- DEnfektif form olan metaserkaryaların su bitkileriyle (terekeresi vb.) çiğ olarak alınması temel bulaş yoludur.
- EEtken bir nematod (yuvarlak solucan) olup; erişkin formları lenf nodlarında yerleşerek obstrüksiyona neden olur.
Cevap
Etken Schistosoma haematobium'dur; enfeksiyon, tatlı su salyangozlarından suya salınan serkarya formlarının insan derisini delerek girmesi (penetrasyonu) ile meydana gelir.
Vakada tanımlanan Mısır öyküsü, terminal hematüri ve terminal dikenli parazit yumurtaları Schistosoma haematobium'u işaret etmektedir. Bu parazit, tatlı su salyangozlarında (Bulinus türleri) çoğalan serkaryaların, suyla temas eden insan derisini delerek girmesiyle bulaşır.
Adım Adım Çözüm
Anahtar Kavram
Schistosoma haematobium, diöik (ayrı eşeyli) bir trematoddur; serkarya formlarının deriden girmesiyle bulaşır ve terminal dikenli yumurtaları ile idrar yollarını etkiler.
Daha Fazla Pratik
Schistosoma türlerinin yumurta dikenlerinin yerleşim yerlerini (S. haematobium: terminal, S. mansoni: lateral) karşılaştırınız.
Tahmini Süre:1m 30s