Examkin

Soru

Zorluk: OrtaTümör Belirteçleri ve Tarama Yöntemleri

5050 yaşında, bilinen herhangi bir sağlık sorunu olmayan kadın hasta rutin sağlık kontrolü için polikliniğe başvuruyor. Kanserden çok korktuğunu ve erken teşhis için kanda bakılan tüm 'kanser belirteçlerinin' (CEA, CA 125125, CA 15−315-3, CA 19−919-9) tetkik edilmesini istediğini belirtiyor. Yapılan fizik muayenesi ve özgeçmiş sorgulaması normal olan hastada ailede erken yaşta kanser öyküsü saptanmıyor. Bu hasta için güncel kanser tarama kılavuzları ve tümör belirteçlerinin klinik kullanımı ile ilgili aşağıdaki bilgilendirmelerden hangisi doğrudur?

  1. A
    Kolorektal kanser taramasında karsinoembriyonik antijen (CEA) ölçümü, kolonoskopiye alternatif güvenilir bir tarama yöntemidir.
  2. Meme kanseri taraması için 4040 yaşından itibaren mamografi önerilirken; CA 15−315-3 gibi belirteçlerin tarama amaçlı kullanımı önerilmez.Cevap
  3. C
    Over kanseri taraması için düşük riskli postmenopozal kadınlarda rutin yıllık CA 125125 takibi ve ultrasonografi önerilmektedir.
  4. D
    Sigara içmeyen bireylerde akciğer kanseri taraması amacıyla her yıl karsinoembriyonik antijen (CEA) bakılması zorunludur.
  5. E
    Pankreas kanseri taramasında CA 19−919-9 düzeyinin normal sınırlarda saptanması, hastalığı kesin olarak dışlamaktadır.

Cevap

Meme kanseri taraması için 4040 yaşından itibaren mamografi önerilirken; CA 15−315-3 gibi belirteçlerin tarama amaçlı kullanımı önerilmez.
Güncel kılavuzlara göre meme kanseri taraması 4040 yaşından itibaren (bazı kılavuzlarda 4545 veya 5050) mamografi ile yapılmalıdır. CA 15−315-3 meme kanseri için bir tümör belirteci olsa da, tarama amacıyla kullanılması önerilmez; çünkü erken evre hastalıkta duyarlılığı çok düşüktür ve meme kanseri olmayan birçok durumda (benign meme hastalıkları, siroz, gebelik vb.) yükselebilir.

Adım Adım Çözüm

1
Hastanın risk profilini ve talebini değerlendir.
5050 yaşında, düşük riskli (aile öyküsü yok, sigara yok) kadın hasta için standart tarama programları belirlenmelidir.
Tarama stratejileri yaşa, cinsiyete ve risk faktörlerine göre belirlenir.
2
Tümör belirteçlerinin taramadaki yerini analiz et.
CEA, CA 125125, CA 15−315-3 ve CA 19−919-9 gibi belirteçlerin genel popülasyonda tarama amacıyla kullanımı önerilmemektedir.
Bu belirteçlerin erken evre kanserleri saptamadaki duyarlılıkları (sensitivite) düşük, benign durumlardaki yalancı pozitiflikleri (spesifite düşüklüğü) yüksektir.
3
Standart tarama yöntemlerini hatırla.
Meme kanseri için mamografi (4040+ yaş), kolorektal kanser için GGK/Kolonoskopi (4545-5050+ yaş), servikal kanser için HPV/Smear (3030-6565 yaş) gereklidir.
Kanıtlanmış mortalite avantajı olan yöntemler bunlardır.

Anahtar Kavram

Tümör belirteçleri (CEA, CA 125125 vb.) genellikle tarama amaçlı değil, tanı almış hastalarda takip ve tedavi yanıtını izlemek için kullanılır.

Daha Fazla Pratik

AFP'nin hangi özel hasta grubunda (riskli popülasyon) tarama amaçlı kullanıldığını gözden geçirin (HSK taraması).
Tahmini Süre:1m 30s
Bu soruyu puanla

Konular

Tümör Belirteçleri ve Tarama Yöntemleri

Bu konudan daha fazla soru