yaşında erkek hasta, yıldır Crohn hastalığı tanısıyla takip edilmektedir. Hastanın öyküsünden terminal ileum tutulumu nedeniyle yıl önce cm'lik bir ince bağırsak rezeksiyonu yapıldığı öğreniliyor. Son haftadır sağ yan ağrısı ve hematüri şikayetleri olan hastanın yapılan üriner sistem ultrasonografisinde sağ böbrek pelvisinde mm çapında taş saptanıyor. Laboratuvar incelemesinde serum kalsiyum ve parathormon düzeyleri normal sınırlarda saptanırken, idrar analizinde kalsiyum oksalat kristalleri izleniyor. Bu hastada nefrolitiazis gelişimine yol açan temel patofizyolojik düzenek aşağıdakilerden hangisidir?
- AKolonda emilemeyen safra asitlerinin oksalat sekresyonunu doğrudan stimüle etmesi
- Diyetteki kalsiyumun lümendeki emilemeyen yağ asitlerine bağlanması sonucu serbest kalan oksalatın kolonik emiliminin artmasıCevap
- CTerminal ileal rezeksiyon nedeniyle diyetteki oksalatın aktif transport mekanizmasıyla kontrolsüz emilmesi
- DKronik inflamatuar süreçte gelişen hipositratürinin üriner kalsiyum çökmesini kolaylaştırması
- ED vitamini malabsorbsiyonuna sekonder gelişen hiperkalsiürinin taş oluşumunu tetiklemesi
Cevap
Diyetteki kalsiyumun lümendeki emilemeyen yağ asitlerine bağlanması sonucu serbest kalan oksalatın kolonik emiliminin artması
Crohn hastalarında terminal ileum rezeksiyonu veya şiddetli ileal tutulum sonucu safra asidi havuzu azalır ve yağ malabsorbsiyonu (steatore) gelişir. Lümende emilemeyen yağ asitleri, normalde oksalatı bağlayarak atılmasını sağlayan kalsiyumu kendilerine bağlar (sabunlaşma). Serbest kalan oksalat çözünür hale gelir ve kolon mukozasından aşırı miktarda emilerek idrara geçer. Bu durum 'enterik hiperoksalüri' olarak adlandırılır ve kalsiyum oksalat taşlarına yol açar. Bu komplikasyonun gelişmesi için kolonu sağlam (intakt) olması şarttır; çünkü emilim kolondan gerçekleşir.
Adım Adım Çözüm
Anahtar Kavram
Enterik Hiperoksalüri Mekanizması
Alternatif Yöntem
Hastada kolestiramin kullanımı, lümendeki oksalatı bağlayarak emilimini azaltabilir ve taş oluşum riskini düşürebilir. Ayrıca bu mekanizmanın çalışması için kolonu rezeke edilmiş (total kolektomi yapılmış) hastalarda enterik hiperoksalüri gelişmeyeceği hatırlanmalıdır.
Tahmini Süre:2m 0s