Soru

Zorluk: ZorTrematodlar (Yaprak Solucanlar)

Karın ağrısı, splenomegali ve hematemez şikayetleri ile başvuran bir hastada yapılan tetkikler sonucunda portal hipertansiyona bağlı özofagus varis kanaması saptanmıştır. Karaciğer biyopsisinde granülomatöz inflamasyon merkezinde lateral dikeni (yan diken) bulunan, operkulumsuz yumurtalar izlenmiştir. Bu klinik tabloya yol açan etken parazit için aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

  1. Ara konak olan yumuşakça içerisindeki gelişim döngüsünde redi (redia) evresi gözlenmez.Cevap
  2. B
    İnsanlar için enfektif olan evre metaserkaryadır ve kontamine su bitkilerinin çiğ tüketilmesiyle bulaşır.
  3. C
    Erişkin formları hermafrodit özelliktedir ve insanda tipik olarak safra yollarında yerleşir.
  4. D
    Vücudu proglottid adı verilen halkalardan oluşan, skoleksi ile bağırsak mukozasına tutunan bir helminttir.
  5. E
    Yaşam döngüsünde birinci ara konak tatlı su salyangozları, ikinci ara konak ise yengeç veya ıstakoz gibi kabuklulardır.

Cevap

Schistosoma türlerinin yaşam döngüsünde, ara konak olan salyangoz içerisinde redi (redia) evresi bulunmaz; bu canlılar sporokist aşamasından doğrudan serkarya aşamasına geçerler.
Doğru ifade olan 'redi evresinin gözlenmemesi', Schistosoma türlerinin biyolojik döngüsüne has bir özelliktir. Çoğu trematodun yaşam döngüsü Mirasidyum \rightarrow Sporokist \rightarrow Redi \rightarrow Serkarya \rightarrow Metaserkarya sırasını izlerken; Schistosoma'larda Redi ve Metaserkarya evreleri bulunmaz. Salyangoz (ara konak) içerisinde sporokistlerden doğrudan serkaryalar oluşur.

Adım Adım Çözüm

1
Klinik bulguların (portal hipertansiyon, splenomegali) ve morfolojik verinin (lateral dikenli yumurta) değerlendirilmesi.
Etkenin SchistosomaSchistosoma mansonimansoni olduğu belirlenir.
SS. mansonimansoni yumurtaları tipik lateral dikene sahiptir ve mezenterik venlerdeki yerleşimi sonucu karaciğerde granülomlara ve portal hipertansiyona yol açar.
2
Etkenin biyolojik sınıflandırmasının ve diğer trematodlardan farklarının analizi.
Etken bir trematoddur ancak serkarya ile deri penetrasyonu, ayrı eşeyli olma ve sınırlı yaşam döngüsü evreleri gibi istisnalara sahiptir.
SchistosomaSchistosoma cinsi, tipik trematod yaşam döngüsündeki bazı evreleri atlamasıyla bilinir.
3
Yaşam döngüsü evrelerinin (miracidiummiracidium \rightarrow sporocystsporocyst \rightarrow rediaredia \rightarrow cercariacercaria \rightarrow metacercariametacercaria) Schistosoma için doğrulanması.
Schistosoma döngüsünde 'redi' ve 'metaserkarya' evrelerinin olmadığı teyit edilir.
Salyangoz içinde mirasidyumdan oluşan sporokistler, doğrudan serkaryaları üretir; bu durum TUS kapsamında sıkça sorgulanan ayırt edici bir özelliktir.

Anahtar Kavram

Schistosoma türleri, trematodlar içerisinde hermafrodit olmamaları, metaserkarya evresinin olmaması (serkarya ile bulaşma) ve ara konak gelişiminde redi (redia) evresinin bulunmaması ile diğer türlerden ayrılır.

Daha Fazla Pratik

Diğer trematodların aksine Schistosoma yumurtalarının dışkı ile atılırken neden operkulumsuz olduğunu ve terminal/lateral dikenlerin tanısal önemini gözden geçirebilirsiniz.
Tahmini Süre:1m 30s
Bu soruyu puanla