Soru

Zorluk: OrtaYanıklar ve İnhalasyon Hasarı

11 yaşında (10 kg10 \text{ kg}) bir erkek çocuk, mutfakta üzerine kaynar su dökülmesi sonucu acil servise getiriliyor. Yapılan fizik muayenesinde; baş-boyun bölgesinin tamamı ile her iki üst ekstremitenin tamamında bül oluşumu saptanıyor. Lezyonların oldukça ağrılı olduğu ve basmakla solduğu gözleniyor. Bu çocukta Parkland formülüne göre (idame sıvı gereksinimi hariç) ilk 88 saatte verilmesi gereken Ringer Laktat miktarı aşağıdakilerden hangisidir?

  1. A
    360 mL360 \text{ mL}
  2. B
    540 mL540 \text{ mL}
  3. 720 mL720 \text{ mL}Cevap
  4. D
    1080 mL1080 \text{ mL}
  5. E
    1440 mL1440 \text{ mL}

Cevap

Hesaplanan toplam yanık alanına (%36) göre Parkland formülü ile belirlenen 2424 saatlik toplam sıvının yarısı olan 720 mL720 \text{ mL}'dir.
Doğru seçenekte belirtilen 720 mL720 \text{ mL} miktarı, 11 yaşındaki bir çocukta baş-boyun (%18) ve kolların (%18) toplamı olan %36 yanık alanına dayanır. Parkland formülü (4×10×36=14404 \times 10 \times 36 = 1440) ile bulunan toplam miktarın yarısının ilk 88 saatte verilmesi kuralı uygulandığında bu sonuca ulaşılır.

Adım Adım Çözüm

1
Yanık vücut yüzey alanını (TVYA) çocuklara özgü oranlarla hesaplayın.
TVYA = %36
11 yaşındaki çocukta kafa ve boyun alanı %18, her bir kol ise %9 (toplam iki kol %18) olarak kabul edilir. Toplam: 18+18=3618 + 18 = 36.
2
Yanık derinliğini ve Parkland formülü gerekliliğini değerlendirin.
22. derece yanık.
Bül (blister) varlığı, ağrılı olması ve basmakla solması 22. derece (yüzeyel kısmi kalınlıkta) yanığı gösterir; Parkland formülü 2.2. ve 3.3. derece yanıklarda uygulanır.
3
Parkland formülünü kullanarak 2424 saatlik toplam sıvı miktarını hesaplayın.
1440 mL1440 \text{ mL} Ringer Laktat.
Formül: 4 mL×Vu¨cut Ag˘ırlıg˘ı (kg)×Yanık Yu¨zdesi (%)4 \text{ mL} \times \text{Vücut Ağırlığı (kg)} \times \text{Yanık Yüzdesi (\%)}. Hesaplama: 4×10×36=14404 \times 10 \times 36 = 1440.
4
İlk 88 saatte verilmesi gereken miktarı belirleyin.
720 mL720 \text{ mL}.
Parkland protokolüne göre hesaplanan toplam sıvının yarısı ilk 88 saatte, kalan yarısı ise sonraki 1616 saatte verilir.

Anahtar Kavram

Pediatrik yanıklarda vücut yüzey alanı oranları erişkinlerden farklıdır (baş-boyun daha büyük, bacaklar daha küçüktür) ve sıvı resüsitasyonu bu farklar gözetilerek yapılmalıdır.

İpuçları

1
Bebeklerde kafa ve boyun bölgesi, erişkinlere göre vücut yüzeyinin çok daha büyük bir kısmını kaplar.
2
Parkland formülünde kullanılan katsayı 4 mL4 \text{ mL}'dir ve hesaplanan miktarın yarısı ilk 88 saatte verilir.
3
11 yaşında kafa %18, her bir kol ise %9 yanık alanı olarak kabul edilerek Parkland formülünü uygulayın (4×10×364 \times 10 \times 36).

Daha Fazla Pratik

Yanık alanına ek olarak, küçük çocuklarda (<20 kg) idame sıvı gereksiniminin (Holliday-Segar metoduna göre) yanık sıvısına mutlaka eklenmesi gerektiğini unutmayın.

Alternatif Yöntem

Lund-Browder tablosu kullanılarak daha spesifik oranlar belirlenebilir, ancak TUS pratiğinde 11 yaş için kafa %18 ve bacaklar %14 (toplam %28) pratik bir yaklaşımdır.
Tahmini Süre:1m 30s
Bu soruyu puanla