Pentoz Fosfat Yolu
16 soru
Hücrenin hem indirgeyici güce (NADPH) hem de pentoz fosfat yolu ürünlerinden ATP elde etmeye ihtiyaç duyduğu bir metabolik durumda (Mode 4), 3 mol glukoz-6-fosfatın metabolize edilmesi süreciyle ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?
Pentoz fosfat yolu (heksoz monofosfat yolu), NADPH ve riboz-5-fosfat sağlamasının yanı sıra, hücrenin metabolik durumuna göre karbon akışını yönlendiren önemli sinyal molekülleri de üretir. Bu yolun non-oksidatif fazında oluşan bir ara ürünün, Protein Fosfataz 2A (PP2A) enzimini allosterik olarak aktive ettiği; bu aktivasyonun ise Carbohydrate Response Element Binding Protein (ChREBP) ve PFK-2 (Fosfofruktokinaz-2) enzimlerinin defosforilasyonunu sağlayarak glikoliz ve de novo lipogenezi stimüle ettiği bilinmektedir.
Bahsedilen bu düzenleyici etkiye sahip olan ara ürün ve bu ara ürünün hem oluşumunda hem de tüketiminde görev alan, tiyamin pirofosfat () bağımlı enzim aşağıdakilerin hangisinde birlikte verilmiştir?
Hücrenin yoğun şekilde indirgeyici biyosentez (örneğin yağ asidi sentezi) yaptığı ancak hücre bölünmesinin gerçekleşmediği bir dokuda, pentoz fosfat yolunun oksidatif fazında üretilen kullanılırken, oluşan pentozlar non-oksidatif faz aracılığıyla glikolitik ara ürünlere geri dönüştürülür. Bu "geri dönüşüm" (recycling) sürecinde görev alan enzimler ve karbon transfer mekanizmalarıyla ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?
Hücrenin nükleotid sentezi için yoğun bir şekilde riboz 5-fosfata ihtiyaç duyduğu, ancak indirgeyici güç () ihtiyacının minimal olduğu bir metabolik durumda; pentoz fosfat yolunun temel işleyişi aşağıdakilerden hangisidir?
Glukoz-6-fosfat dehidrogenaz (G6PD) eksikliği tanısı almış bir hastada, enfeksiyon veya oksidatif stresi artıran ilaç kullanımı sonrası eritrositlerde NADPH sentezi yetersizliğine bağlı hemoliz tablosu gelişmektedir. Ancak aynı hastada, nükleotid sentez hızının çok yüksek olduğu intestinal mukoza ve kemik iliği gibi dokularda Riboz-5-fosfat sentezinin, oksidatif evrenin fonksiyonel kaybına rağmen aksamadan sürdürülebildiği saptanmıştır.
Bu dokularda Riboz-5-fosfat sentezinin devamlılığını sağlayan temel metabolik mekanizma aşağıdakilerden hangisidir?
Hücre içi glukoz metabolizmasında, Pentoz Fosfat Yolu'nun (PFY) hızı ve karbon akışı anabolik ihtiyaçlara göre dinamik olarak düzenlenir. Bu yolağın non-oksidatif fazında üretilen ksilüloz 5-fosfatın (), hücrenin enerji metabolizması üzerindeki düzenleyici etkisiyle ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?
Pentoz fosfat yolu (hekzoz monofosfat şantı), hücrenin metabolik ihtiyaçlarına göre şekillenen iki ana fazdan oluşur. Bu yolun faz özellikleri, enzimleri ve kofaktör gereksinimleri dikkate alındığında, aşağıdakilerden hangisi doğrudur?
Pentoz fosfat yolu, hücrenin anabolik ihtiyaçlarına (NADPH veya riboz 5-fosfat gereksinimi gibi) göre farklı modlarda çalışabilen dinamik bir metabolik yoldur. Özellikle nükleotid sentezi için yüksek miktarda sadece riboz 5-fosfata ihtiyaç duyan, ancak ek NADPH gereksinimi bulunmayan (oksidatif stres altında olmayan) hızlı bölünen bir hücrede, bu ara ürünün sentezi için izlenen en uygun metabolik strateji aşağıdakilerden hangisidir?
Glukoz 6-fosfat dehidrogenaz () eksikliği olan bir hastada, eritrositler yeterli NADPH üretemediği için oksidatif stres durumunda hemolitik anemi gelişmektedir. Ancak bu hastanın hızla bölünen hücrelerinde (örneğin bağırsak epiteli), DNA sentezi için gerekli olan riboz 5-fosfat üretimi ciddi bir aksama olmadan devam edebilmektedir. Bu hastada oksidatif fazın fonksiyon göremediği durumlarda riboz 5-fosfat sentezinin sürdürülebilmesini sağlayan temel mekanizma aşağıdakilerden hangisidir?
Pentoz fosfat yolunun non-oksidatif (geri dönüşümlü) fazı, hücrenin metabolik ihtiyaçlarına göre karbon iskeletlerinin yeniden düzenlenmesini sağlayarak pentozlar ile glikolitik ara ürünler arasındaki dönüşümü gerçekleştirir. Bu fazda görev alan enzimler ve katalizledikleri reaksiyon mekanizmaları ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?
28 yaşında bir erkek hasta, idrar renginde koyulaşma ve halsizlik şikayetiyle başvuruyor. Hastanın öyküsünden sıtma profilaksisi amacıyla primakin kullanmaya başladığı öğreniliyor. Fizik muayenede ikter saptanan hastanın laboratuvar tetkiklerinde hemoglobin düzeyi düşük, indirekt bilirubin düzeyi yüksek bulunuyor. Periferik yaymada "ısırılmış hücreler" (bite cells) ve Heinz gövdeleri izleniyor.
Bu hastada yetersizliği olan enzim ve ilişkili olduğu metabolik yolak ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?
Pentoz fosfat yolunun (heksoz monofosfat yolu) metabolik düzenlenmesi, enzim mekanizmaları ve farklı hücresel ihtiyaçlara göre değişen akış yönleri dikkate alındığında; bu yolun evreleri hakkında ileri sürülen aşağıdaki ifadelerden hangisi biyokimyasal olarak doğrudur?
Bakla (vicia faba) tüketimi sonrası akut hemoliz tablosu gelişen ve eritrositlerinde Heinz cisimcikleri saptanan bir hastada, eritrosit içi indirgenmiş glutatyon düzeylerinin korunması için kritik öneme sahip olan NADPH üretimini başlatan hız kısıtlayıcı enzim aşağıdakilerden hangisidir?
Pentoz fosfat yolu, hücrenin metabolik ihtiyaçlarına göre şekillenen oksidatif ve non-oksidatif olmak üzere iki evreden oluşur. Bu metabolik yolun özellikleri ve enzim mekanizmaları dikkate alındığında, aşağıdakilerden hangisi doğrudur?
Pentoz fosfat yolu (hekzoz monofosfat şantı), hücrenin indirgeyici güç ve nükleotid öncülleri ihtiyacını karşılayan dinamik bir metabolik süreçtir. Bu yolak ve düzenlenmesi ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?
Alkolizm öyküsü olan ve konfüzyon, ataksi ile oftalmopleji (Wernicke-Korsakoff sendromu) belirtileriyle başvuran bir hastada, altta yatan vitamin eksikliğini doğrulamak amacıyla eritrositlerde aktivitesi ölçülen ve pentoz fosfat yolunun non-oksidatif (geri dönüşümlü) fazında görev alan enzim aşağıdakilerden hangisidir?