Membran Potansiyelleri ve Elektrofizyoloji
27 soru
İstirahat halindeki bir sinir hücresinde, membran potansiyelinin oluşumunda birincil derecede sorumlu olan ve istirahat membran potansiyelini kendi denge (Nernst) potansiyeline en çok yaklaştıran iyon aşağıdakilerden hangisidir?
Deneysel bir çalışmada, izole edilmiş bir sinir hücresinin içinde bulunduğu banyo solüsyonundaki sodyum () konsantrasyonu normal fizyolojik değerlerin yarısına indirilmiştir. Bu işlemin, hücrenin elektrofizyolojik özellikleri üzerinde oluşturacağı en doğrudan ve belirgin sonuç aşağıdakilerden hangisidir?
Uyarılabilir bir hücrenin istirahat membran potansiyelinin değer olarak potasyumun () denge potansiyeline ( ) çok yakın, sodyumun () denge potansiyelinden ( ) ise oldukça uzak olmasının temel nedeni aşağıdakilerden hangisidir?
İstirahat membran potansiyeli olan uyarılabilir bir hücrede, plazma potasyum () düzeyinin normal değerlerin altına düştüğü (hipokalemi) bir klinik tablo gelişmiştir. Nernst denklemi ve membran fizyolojisi prensipleri temel alındığında, bu durumun hücrenin elektrofizyolojik özellikleri üzerindeki en olası etkisi aşağıdakilerden hangisidir?
Klinik muayenesinde Trousseau ve Chvostek belirtileri saptanan, laboratuvar tetkiklerinde ise belirgin hipokalsemisi olduğu görülen bir hastada izlenen nöromusküler aşırı uyarılabilirliğin (tetani) temel elektrofizyolojik mekanizması aşağıdakilerden hangisidir?
Akut böbrek yetmezliği tablosunda takip edilen bir hastada plazma potasyum düzeyi olarak saptanmıştır. Bu şiddetli hiperkalemi durumunda miyokard hücrelerinin istirahat membran potansiyeli seviyesinden seviyesine yükselmiş (depolarize olmuş) ve voltaj bağımlı sodyum () kanallarının inaktivasyon kapılarının ( kapıları) kapalı kalması nedeniyle ileti hızı kritik düzeyde yavaşlamıştır.
Bu hastada kardiyotoksisiteyi ve asistoli riskini önlemek amacıyla uygulanan intravenöz kalsiyum glukonat tedavisi, elektrofizyolojik olarak hangi mekanizma ile koruyucu etki sağlar?
Uyarılabilir bir hücrenin membran potansiyeli, hücre dışı potasyum () konsantrasyonundaki yavaş ve kademeli bir artış nedeniyle düzeyinden düzeyine doğru depolarize olduğunda, hücrenin aksiyon potansiyeli üretme yeteneğinin azaldığı ve bir süre sonra tamamen kaybolduğu gözlenir. Bu fenomen elektrofizyolojide 'akomodasyon' olarak adlandırılmaktadır.
Buna göre, yavaş gelişen bu depolarizasyon sürecinde uyarılabilirliğin kaybolmasından sorumlu olan temel hücresel mekanizma aşağıdakilerden hangisidir?
Membran potansiyelleri ve uyarılabilir hücrelerin elektrofizyolojik özellikleri dikkate alındığında, aşağıdakilerden hangisinde klinik bir durum ile bu durumun altında yatan temel mekanizma eşleştirmesi doğrudur?
Uyarılabilir hücrelerde membran potansiyeli değişimleri; iyonların hücre içi ve dışı konsantrasyonları, iyon kanallarının geçit (gate) mekanizmaları ve iyonlara özgü iletkenlik değişimleri arasındaki hassas dengelere dayanır. Bu süreçlerle ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?
Bir sinir hücresinde aksiyon potansiyeli oluşumu sırasında, depolarizasyonun başlangıcından repolarizasyonun erken dönemine kadar geçen ve hücreye ne kadar güçlü uyaran verilirse verilsin yeni bir aksiyon potansiyelinin tetiklenemediği "mutlak refrakter dönem" (absolute refractory period) görülür. Bu dönemin oluşmasından sorumlu temel mekanizma aşağıdakilerden hangisidir?
Şiddetli diyare (ishal) nedeniyle hastaneye başvuran bir hastada yapılan laboratuvar tetkiklerinde plazma potasyum () düzeyi (Normal: ) olarak saptanmıştır. Bu hastada gözlenen kas güçsüzlüğünün temel elektrofizyolojik nedeni aşağıdakilerden hangisidir?
Kronik böbrek yetmezliği tanısıyla izlenen bir hastada plazma potasyum () konsantrasyonu (Normal: ) olarak ölçülmüştür. Bu hastada gözlenen şiddetli kas güçsüzlüğü ve paralizinin temel nedeni olan elektrofizyolojik değişiklik aşağıdakilerden hangisidir?
Klinik pratikte, orta dereceli hiperkalemide (hücre dışı artışı) uyarılabilir hücreler başlangıçta eşik değere yaklaştıkları için daha kolay uyarılabilirken; depolarizasyonun uzun süre devam ettiği veya yavaş geliştiği durumlarda aksiyon potansiyeli oluşumunun engellendiği ve kas felci (paralizi) geliştiği gözlenir. Bu duruma yol açan ve 'akomodasyon' (uyum) olarak adlandırılan fenomenin temel elektrofizyolojik mekanizması aşağıdakilerden hangisidir?
Total tiroidektomi operasyonu sonrası gelişen hipokalsemi tablosundaki bir hastada kaslarda tetani ve paresteziler gözlenmektedir. Bu durumun elektrofizyolojik temeli düşünüldüğünde, ekstrasellüler kalsiyum () konsantrasyonundaki azalmanın uyarılabilir hücre membranında neden olduğu temel değişiklik aşağıdakilerden hangisidir?
Bir sinir lifinde aksiyon potansiyelinin repolarizasyon fazının sonuna doğru ortaya çıkan "rölatif refrakter dönem" (görece dirençli evre) sırasında, hücrenin tekrar uyarılabilmesi için normalden daha güçlü bir uyarana ihtiyaç duyulmasının temel elektrofizyolojik nedeni aşağıdakilerden hangisidir?
Uyarılabilir bir hücrede aksiyon potansiyeli döngüsü sırasında gözlenen rölatif refrakter dönem ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?
Klinik muayenesinde kas zayıflığı ve halsizlik şikayetleri olan bir hastanın elektrokardiyografisinde (EKG) dalgalarının düzleştiği ve belirgin dalgalarının oluştuğu saptanmıştır. Laboratuvar tetkiklerinde plazma potasyum () konsantrasyonu (normal: ) olarak ölçülmüştür. Bu hastada, potasyumun kimyasal gradyanının artmasına (denge potansiyelinin hiperpolarize olmasına) rağmen ventrikül miyositlerinde repolarizasyonun yavaşlamasının ve aksiyon potansiyeli süresinin uzamasının temel elektrofizyolojik nedeni aşağıdakilerden hangisidir?
Laboratuvar tetkiklerinde serum kalsiyum düzeyi ( ) olarak saptanan bir hastada, sinir ve kas hücrelerinin uyarılabilirliğinin belirgin şekilde azaldığı saptanmıştır. Bu hastada gözlenen uyarılabilirlik azalışının temel elektrofizyolojik nedeni aşağıdakilerden hangisidir?
Şiddetli kusma şikayetiyle acil servise başvuran bir hastada yapılan arteriyel kan gazı analizinde değerinin olduğu saptanmıştır. Fizik muayenesinde el ve ayak bileklerinde spazm (karpopedal spazm) gözlenen bu hastada, uyarılabilir dokularda meydana gelen bu değişikliğin temel elektrofizyolojik mekanizması aşağıdakilerden hangisidir?
Akut böbrek yetmezliği tablosu ile takip edilen bir hastada, plazma potasyum () konsantrasyonunun normal değerlerin üzerine çıkarak (şiddetli hiperkalemi) düzeyine ulaştığı saptanmıştır. Bu elektrolit değişikliğinin uyarılabilir hücre membranlarındaki elektrofizyolojik etkileriyle ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?