Temel İmmünoloji

İnsan immün sisteminde hümoral bağışıklığın temel yapı taşı olan ve antijenleri özgül olarak tanıma yeteneğine sahip olan tipik bir monomerik antikor (immünoglobulin) molekülünün temel polipeptit zincir yapısı aşağıdakilerden hangisidir?

Patojen ilişkili moleküler örüntülerin ($PAMP$) tanınmasında görev alan Toll benzeri reseptörlerden ($TLR$) hangisi, bakteriyel ve viral genomlarda bulunan metillenmemiş $CpG$ motifli $DNA$ dizilerini hücrenin endozomal kompartmanında saptayarak doğal bağışıklık yanıtını başlatır?

Germinal merkez reaksiyonları, B hücrelerinin antijene olan ilgisinin artırılması (afinite maturasyonu) ve efektör fonksiyonlarının belirlenmesi (izotip değişimi) için kritik bir süreçtir. Bu sürecin moleküler mekanizmaları, hücresel etkileşimleri ve zonal organizasyonu dikkate alındığında, germinal merkezde gerçekleşen olaylar ile ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

Antijen sunan hücrelerde ($\text{APC}$), sitozolik proteinlerin proteazomlar tarafından yıkılmasıyla oluşan endojen peptitlerin $\text{HLA-B27}$ molekülü aracılığıyla $\text{CD8}^+$ T lenfositlere sunulma süreci dikkate alındığında; $\text{TAP}$ (Transporter associated with antigen processing) heterodimeri ile $\text{MHC}$ sınıf I ağır zincir-$\beta_2$ mikroglobulin heterodimerini fiziksel olarak bir araya getirerek Peptit Yükleme Kompleksini ($\text{PLC}$) stabilize eden ve peptit transferini kolaylaştıran temel molekül aşağıdakilerden hangisidir?

$22$ yaşında bir kadın hasta; her iki el eklemlerinde ağrı, sabah tutukluğu ve güneş ışığına maruziyet sonrası artan halsizlik şikayetleri ile başvuruyor. Fizik muayenede her iki yanakta ve burun köprüsünde belirgin eritematöz malar döküntü saptanıyor. Laboratuvar incelemelerinde antinükleer antikor (ANA) pozitifliği ve kompleman ($C3$, $C4$) düzeylerinde belirgin düşüklük saptanıyor. Bu hastada görülen doku hasarının temelinde yatan hipersensitivite mekanizması aşağıdakilerden hangisidir?

$35$ yaşında romatoid artrit tanılı hastaya infliksimab tedavisi başlanıyor. Tedavinin $10$. gününde hastada $38.5^\circ C$ ateş, yaygın ürtiker benzeri döküntüler, servikal lenfadenopati ve diz eklemlerinde şişlik/ağrı gelişiyor. Yapılan laboratuvar incelemesinde serum $C3$ ve $C4$ düzeyleri belirgin olarak düşük saptanırken, idrar analizinde hafif düzeyde proteinüri izleniyor. Bu hastadaki klinik tablodan sorumlu olan immün komplekslerin özelliği ve patofizyolojik oluşum mekanizması ile ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

İmmünoglobulinlerin (antikorlar) temel moleküler yapısı, enzimatik sindirim ürünleri ve izotipik özellikleri ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

Antijen sunan hücrelerden (APC) interlökin-12 (IL-12) salınımını baskılayarak saf T hücrelerinin Th1 yönünde farklılaşmasını inhibe eden, aynı zamanda makrofajlar üzerinde MHC sınıf II moleküllerinin ekspresyonunu azaltarak immün yanıtı sınırlayan temel anti-inflamatuar sitokin aşağıdakilerden hangisidir?

Kompleman sisteminin alternatif yolağının aktivasyon sürecinde, $C3b$ molekülüne bağlanarak Faktör D tarafından parçalanan ve oluşan $Bb$ fragmanı ile $C3bBb$ ($C3$ konvertaz) kompleksini meydana getiren protein aşağıdakilerden hangisidir?

$28$ yaşında bir erkek hasta; son bir haftadır artan nefes darlığı, öksürük ve kanlı balgam şikayetleriyle başvuruyor. Yapılan fizik muayenede her iki akciğer bazalinde raller duyuluyor. Laboratuvar tetkiklerinde hematüri ve proteinüri saptanıyor. Renal biyopside glomerüler bazal membran ($GBM$) boyunca lineer (çizgisel) tarzda $IgG$ ve $C3$ birikimi izleniyor. Bu hastadaki doku hasarından sorumlu olan temel immünopatolojik mekanizma aşağıdakilerden hangisidir?

MHC sınıf II moleküllerinin antijen işleme yolunda, eksojen proteinler endozomlarda parçalandıktan sonra peptidlerin MHC oluğuna yerleşmesi süreci kritik bir basamaktır. Bu süreçte asidik MIIC ($MHC$ $class$ $II$ $compartment$) içerisinde MHC sınıf II molekülüne bağlı olan $CLIP$ ($Class$ $II$-associated $$ invariant $$ chain $$ peptide $) segmentinin ayrılmasını katalizleyen, peptit değişimini ($ peptide $$ editing$) denetleyerek yüksek afiniteli peptitlerin bağlanmasını sağlayan molekül aşağıdakilerden hangisidir?

Atipik mikobakteriyel enfeksiyonlara yatkınlıkla karakterize 'Mendeliyen Mikobakteriyel Hastalıklara Duyarlılık' ($MSMD$) tablosu nedeniyle tetkik edilen bir hastada; hem $IL-12$ aracılı $Th1$ yanıtının hem de $IL-23$ aracılı $Th17$ yanıtının birlikte bozulduğu saptanmıştır. Bu tabloya neden olan moleküler defektin aşağıdaki sitokin veya reseptör alt birimlerinden hangisinde olması en olasıdır?

İmmün sistemin kendi antijenlerine karşı tolerans göstermesinde görev alan, naif $CD4^+$ T hücrelerinden farklılaşırken ortamdaki $TGF-\beta$ sitokininin etkisiyle gelişim gösteren ve karakteristik olarak $FoxP3$ transkripsiyon faktörünü eksprese eden T lenfosit alt grubu aşağıdakilerden hangisidir?

Hücre içi (endojen) proteinlerin proteazom tarafından parçalanması sonucu sitozolde oluşan peptitlerin, MHC sınıf I moleküllerine yüklenmek üzere endoplazmik retikulum lümenine taşınmasını sağlayan molekül aşağıdakilerden hangisidir?

Tümör hücreleri, sitotoksik T lenfositlerinin (CTL) tanıma mekanizmasından kaçmak amacıyla yüzeylerindeki MHC Sınıf I moleküllerinin ekspresyonunu azaltabilirler. Ancak bu durum, aşağıdaki immün sistem hücrelerinden hangisinin aktivasyonunu artırarak tümör hücresinin "kayıp benlik" (missing-self) hipotezi çerçevesinde yok edilmesine olanak sağlar?

B lenfositlerin gelişim basamakları incelendiğinde; kemik iliğini terk ederek periferik lenfoid dokulara geçen ve henüz antijenle karşılaşmamış olan matür naif B hücrelerini, kemik iliğindeki immatür B hücrelerinden ayıran en karakteristik yüzey özelliği hangisidir?

Kemik iliğinde kendi antijenlerine (self-antigen) karşı güçlü bir bağlanma göstermeyen ancak perifere çıktıktan sonra çözünür öz antijenlerle karşılaşan B lenfositler, 'anerji' sürecine girerler. Bu anerjik B hücreleri, lenfoid organlarda normal B hücreleri ile girdikleri sağ kalım sinyalleri rekabetini kaybederek periferik dolaşımdan hızla temizlenirler. Anerjik B hücrelerinin periferik lenfoid dokularda folliküllerin dışında kalmasına ve sınırlı miktardaki sağ kalım faktörüne ulaşamayarak apoptozise gitmesine neden olan bu rekabet sürecindeki kritik faktör aşağıdakilerden hangisidir?

İmmün sistemin periferik tolerans mekanizmalarında kritik rol oynayan, $CD4^+$ ve $CD25^+$ fenotipine sahip olan ve genetik eksikliğinde IPEX sendromu ($İmmün$ $disregülasyon$, $Poliendokrinopati$, $Enteropati$, $X-linked$) gelişen hücre grubunun temel transkripsiyon faktörü aşağıdakilerden hangisidir?

Bakteriyel peptidoglikan parçalanma ürünü olan "muramil dipeptit" ($MDP$) molekülünü sitozolde saptayan ve aktive olduğunda $NF$-$\kappa B$ yolağını uyararak pro-inflamatuar yanıtı başlatan örüntü tanıma reseptörü ($PRR$) aşağıdakilerden hangisidir?

Akım sitometri (flow cytometry) yöntemi ile lenfosit alt grupları analiz edilirken; matür B lenfositlerin yanı sıra gelişim evresindeki pro-B ve pre-B hücrelerinde de pozitif saptanan temel 'pan-B' yüzey belirteci aşağıdakilerden hangisidir?