Examkin

Soru

Zorluk: OrtaDivan Edebiyatı Nazım Türleri ve Konuları

Gün doğdu şâh-ı âlem uyanmaz mı hâbdan
Kılmaz mı cilve kûşe-i mihrâb ü minberi

(şâh-ı âlem: cihan padişahı, hâb: uyku)

İçerik özellikleri ve kelime anlamları dikkate alındığında bu beyit, Divan edebiyatındaki aşağıdaki nazım türlerinden hangisine örnek oluşturur?

  1. A
    Münacat
  2. MersiyeCevap
  3. C
    Naat
  4. D
    Hicviye
  5. E
    Methiye

Cevap

Mersiye
Beyitte cihan padişahının uykudan uyanıp uyanmayacağı sorulmaktadır. Buradaki uyku (hâb), ölümün bir metaforudur. Divan edebiyatında padişahların veya devlet büyüklerinin vefatının ardından duyulan üzüntüyü ifade etmek amacıyla kaleme alınan nazım türü mersiyedir.

Adım Adım Çözüm

1
Beyitte yer alan kavramları ve kelime anlamlarını tahlil etmek.
Beyitte geçen 'şâh-ı âlem' ifadesinin cihan padişahını, 'hâb' kelimesinin uykuyu temsil ettiği ve 'uyanmaz mı' ifadesiyle bu uykunun kalıcı (ölüm) olduğunun ima edildiği tespit edilir.
Beytin konusunu belirleyebilmek için kelimelerin sunduğu ipuçlarını değerlendirmek gerekir.
2
Elde edilen temayı Divan edebiyatı nazım türlerinin tanımlarıyla karşılaştırmak.
Padişahın ebedi uykusunu (vefatını) konu edinen bu beyit, ölen bir kişinin arkasından yazılan yas şiirleri olan mersiye türüyle eşleşir.
Nazım türleri şiirlerin işlediği konulara göre belirlendiği için tematik eşleştirme doğru sonuca ulaştırır.

Anahtar Kavram

Divan edebiyatında ölen kişilerin ardından duyulan acıyı dile getiren ve onların erdemlerini öven nazım türü mersiyedir.
Bu soruyu puanla

Konular

Divan Edebiyatı Nazım Türleri ve Konuları

Bu konudan daha fazla soru