Soru

Zorluk: KolayÖnermelerde Döndürme

Klasik mantıkta bir önermenin doğruluk değerini ve niteliğini değiştirmeden, öznesini yüklem, yüklemini de özne yapma işlemine 'düz döndürme' adı verilir.

Buna göre, 'Hiçbir ağaç taş değildir.' önermesinin düz döndürmesi aşağıdakilerden hangisidir?

  1. A
    Bazı taşlar ağaç değildir.
  2. B
    Hiçbir taş olmayan ağaç olmayan değildir.
  3. Hiçbir taş ağaç değildir.Cevap
  4. D
    Bazı taşlar ağaçtır.
  5. E
    Her taş ağaçtır.

Cevap

Hiçbir taş ağaç değildir.
Düz döndürme kurallarına göre, tümel olumsuz bir önermenin düz döndürmesi yine tümel olumsuz bir önermedir. 'Hiçbir ağaç taş değildir' önermesi tümel olumsuz bir önerme olduğundan, özne ile yüklemin yerleri değiştirildiğinde nicelik ve nitelik korunarak 'Hiçbir taş ağaç değildir' önermesi elde edilir.

Adım Adım Çözüm

1
Önermenin niceliğini ve niteliğini belirlemek.
'Hiçbir ağaç taş değildir.' önermesi tümel olumsuz (E) formundadır.
Düz döndürme kurallarının doğru uygulanabilmesi için öncelikle önermenin hangi kategoride (A, E, I, O) yer aldığının tespit edilmesi gerekir.
2
Tümel olumsuz önerme için geçerli olan düz döndürme kuralını uygulamak.
Tümel olumsuz (E) bir önermenin düz döndürmesi yine tümel olumsuz (E) bir önerme olur.
Klasik mantıktaki E-C-İ-P kuralına göre, E önermesi düz döndürüldüğünde E önermesi özelliğini korur.
3
Önermenin öznesi ve yüklemini yer değiştirerek yeni önermeyi oluşturmak.
'Ağaç' öznesi ile 'taş' yüklemi yer değiştirir ve niteliği korunarak 'Hiçbir taş ağaç değildir.' önermesi elde edilir.
Düz döndürme işleminde önermenin niteliği (olumlu/olumsuz olması) değiştirilmeden özne yüklem, yüklem de özne konumuna getirilir.

Anahtar Kavram

Önermelerde Düz Döndürme Kuralları
Bu soruyu puanla