Soru

Zorluk: OrtaMS 2. Yüzyıl - MS 15. Yüzyıl Felsefesi: İslam Felsefesi ve Temel Problemleri

Aşağıdaki sol sütunda verilen İslam filozoflarını, sağ sütunda verilen ve bu filozofların felsefi sistemlerinde öne çıkan temel yaklaşım ya da kanıtlarıyla eşleştiriniz.

  • İbn SînâVarlığı zorunlu (vacip) ve mümkün olarak sınıflandırıp, mümkün varlıkların var olmak için zorunlu varlığa muhtaç olduğunu ileri sürme (İmkân kanıtı).
  • GazzâlîDoğa olayları arasındaki nedensellik ilişkisinin zorunlu olmadığını, bunun yalnızca alışkanlığa dayal�� bir ardışıklık olduğunu ve Tanrı'nın iradesiyle kesintiye uğrayabileceğini savunma.
  • İbn RüşdDin ile felsefe arasında özsel bir çelişkinin bulunmadığını, dinî metinlerin zahiri (görünür) anlamı ile akıl arasında uyuşmazlık olduğunda tevil (yorum) yoluna gidilmesi gerektiğini savunma.
  • KindîEvrenin zaman bakımından sonradan yaratılmış (hadis) olmasından yola çıkarak, onu var eden zamansız bir ilk nedenin varlığını kanıtlama (Hudûs kanıtı).

Cevap

İbn Sînâ, mümkün ve zorunlu varlık ayrımıyla (İmkân kanıtı); Gazzâlî, doğadaki nedenselliğin zorunsuzluğu ve mucize açıklamasıyla; İbn Rüşd, din ve felsefe uzlaşısında tevil metoduyla; Kindî ise evrenin sonradan yaratılmış olması fikrine dayanan hudûs kanıtıyla eşleşir.
Doğru eşleştirmede; İbn Sînâ varlığın zorunlu ve mümkün ayrımı üzerinden imkân kanıtına; Gazzâlî nedenselliğin alışkanlıktan ibaret olduğunu savunarak mucize açıklamasına; İbn Rüşd din ile felsefe arasındaki uyumu tevil metoduyla açıklamaya; Kindî ise evrenin sonradan yaratılmasına dayanan hudûs kanıtına götürür.

Adım Adım Çözüm

1
İbn Sînâ'nın ontolojisini (varlık felsefesini) incelemek.
İbn Sînâ'nın varlığı zorunlu (vâcip) ve mümkün (mümkin) olarak sınıflandırdığı ve 'İmkân Kanıtı'nı geliştirdiği belirlenir. Bu durum, onun zorunlu varlık temellendirmesiyle eşleşmesini sağlar.
Filozofun temel varlık teorisini ve Tanrı kanıtlamasını doğru eşleştirmek için.
2
Gazzâlî'nin nedensellik ve doğa felsefesine yönelik eleştirilerini analiz etmek.
Gazzâlî'nin nedensel zorunluluğu reddettiği, ateş ve yanma gibi olaylar arasındaki ilişkiyi alışkanlık olarak gördüğü ve mucizelerin imkânını savunduğu tespit edilir.
Filozofun doğadaki determinizme karşı geliştirdiği özgün teolojik ve felsefi eleştiriyi saptamak için.
3
İbn Rüşd'ün akıl-inanç ilişkisi konusundaki görüşlerini değerlendirmek.
İbn Rüşd'ün din (şeriat) ile felsefe (hikmet) ilişkisinde 'tevil' kavramını merkezi bir konuma yerleştirdiği ve akıl ile vahiy arasında çelişki olmayacağını savunduğu belirlenir.
Filozofun din felsefesindeki uzlaştırmacı metodunu doğru tanımlamak için.
4
Kindî'nin ilk neden ve yaratılış açıklamalarını incelemek.
Kindî'nin evrenin zamansal olarak sonradan meydana geldiğini (hudûs) savunarak, bunu bir yaratıcının (ilk nedenin) varlığına kanıt gösterdiği anlaşılır.
İslam felsefesinin kurucu filozofunun Yaratıcı'nın varlığına ilişkin sunduğu ilk kanıtı doğru yerleştirmek için.

Anahtar Kavram

İslam felsefesinde Yaratıcı'nın varlığına dair kanıtlar (hudûs, imkân), nedensellik tartışmaları (Gazzâlî) ve akıl-inanç ilişkisinde tevil yöntemi (İbn Rüşd).
Tahmini Süre:2m 0s
Bu soruyu puanla