Examkin

Soru

Zorluk: OrtaYazılı Dönem (Göktürk Yazıtları ve Uygur Metinleri)

İslamiyet öncesi Türk yazılı metinleri üzerine çalışan bir araştırmacı, incelediği iki farklı metin hakkında şu notları almıştır:

I. Metin: Yazarının bizzat devlet yönetiminde bulunmuş bir şahsiyet olması nedeniyle kişisel gözlemlere ve anılara yer verilmiş; sadelik ve samimiyet ön planda tutulmuştur. Türk tarihinin ve edebiyatının ilk anı (hatıra) örneği kabul edilir.
II. Metin: Dinî içerikli bir eser olup yerleşik yaşamın getirdiği ahlaki kuralları, canlıları öldürmemenin önemini ve Budizm'in temel ö��retilerini halka anlatmayı amaçlamaktadır. Çinceden yapılan bir çeviridir.

Bu notlara göre, araştırmacının incelediği I ve II numaralı metinler aşağıdakilerin hangisinde sırasıyla doğru verilmiştir?

  1. Vezir Tonyukuk Yazıtı - Altun YarukCevap
  2. B
    Kül Tigin Yazıtı - Sekiz Yükmek
  3. C
    Bilge Kağan Yazıtı - Kalyanamkara ve Papamkara
  4. D
    Yenisey Yazıtları - Irk Bitig
  5. E
    Vezir Tonyukuk Yazıtı - Huastuanift

Cevap

Vezir Tonyukuk Yazıtı - Altun Yaruk
Vezir Tonyukuk Yazıtı, yazarının bizzat devlet yönetiminde bulunmuş olması ve hatırat tarzında sade bir dille kaleme alınması yönüyle edebiyatımızdaki ilk anı niteliğindedir. Altun Yaruk ise Budizm'in felsefesini ve ahlak ilkelerini Çinceden çeviri yoluyla Uygur halkına aktarmayı amaçlayan en hacimli eserdir. Bu nedenle belirtilen özellikler sırasıyla Vezir Tonyukuk Yazıtı ve Altun Yaruk seçenekleri ile tam olarak uyuşmaktadır.

Adım Adım Çözüm

1
Birinci metnin özelliklerini analiz etme
Devlet y��netiminde bulunmuş bir yazarın kendi anılarını anlatması ve ilk hatırat niteliği taşıması özellikleri, Orhun Abideleri içerisinde yer alan ve vezir tarafından bizzat kaleme alınan Vezir Tonyukuk Yazıtı'na işaret etmektedir. Kül Tigin ve Bilge Kağan yazıtları ise Yollug Tigin tarafından yazılmıştır.
Yazarların ve eserlerin üslup özelliklerinin ayırt edilmesi gerekir.
2
İkinci metnin özelliklerini analiz etme
Budizm inanışının kurallarını ve canlıları öldürmeme gibi ahlaki ilkeleri barındıran, Çinceden çevrilmiş Uygur eseri Altun Yaruk'tur. Huastuanift Maniheizm ile ilgilidir, Irk Bitig ise bir fal kitabıdır.
Uygur dönemi dinî metinlerinin içeriksel ve inançsal ayrımlarının yapılması gerekir.
3
Tespit edilen eserleri seçeneklerde sırasıyla bulma
Vezir Tonyukuk Yazıtı ve Altun Yaruk seçeneğinin doğru cevap olduğu belirlenir.
Sıralı eşleştirmenin yapılması ve doğru seçeneğin işaretlenmesi için son kontroldür.

Anahtar Kavram

İslamiyet Öncesi Türk Edebiyatı Yazılı Dönem Eserleri ve Özellikleri
Tahmini Süre:2m 0s
Bu soruyu puanla

Konular

Yazılı Dönem (Göktürk Yazıtları ve Uygur Metinleri)

Bu konudan daha fazla soru