Examkin

Soru

Zorluk: ZorTanzimat I. Dönem Edebiyatı ve Sanatçıları

Tanzimat I. Dönem Türk edebiyatı; sanata, toplumu eğiten ve dönüştüren bir araç misyonu yükleyen şairlerin şekillendirdiği bir edebi evredir. Bu dönem sanatçıları, biçimsel açıdan Divan şiiri geleneğini büyük ölçüde sürdürseler de içerikte vatan, millet, hürriyet, adalet, kanun ve akıl gibi kavramları işleyerek köklü yenilikler yapmışlardır.

Buna göre, aşağıda verilen beyitlerden hangisinin Tanzimat I. Dönem şiir anlayışını yansıttığı söylenemez?

  1. A
    Millet yolunda bezl-i vücud eylemek feda
    Kanunla ittihad-ı vatan muktezasadır
  2. B
    Hak söyleyenin zincir-i ikbâlini kırarlar
    Milyonla çalan mesned-i izzette ser-afrâz
  3. C
    Memleket bitti, yine bitmedi kavga-yı vatan
    Âdeta harbe tutuşmuş iki dâvâ-yı vatan
  4. Gül hazin, sümbül perişan, bağ-ı zârın şevki yok
    Derd-i hicranımla ağlar nâlân olur şimdi kuşlar    Cevap
  5. E
    Vahdet-i zâtına aklımca şehâdet lâzım
    Akl u idrâkime de bend-i ubûdiyet lâzım

Cevap

Gül hazin, sümbül perişan, bağ-ı zârın şevki yok / Derd-i hicranımla ağlar nâlân olur şimdi kuşlar
Gül hazin, sümbül perişan, bağ-ı zârın şevki yok / Derd-i hicranımla ağlar nâlân olur şimdi kuşlar dizeleri Tanzimat II. Dönem sanatçısı Recaizade Mahmut Ekrem'e aittir. Tanzimat II. Dönem'de 'sanat sanat içindir' ilkesi benimsenmiş; vatan, hürriyet, adalet gibi toplumsal temalar yerine aşk, ölüm, hüzün ve doğa gibi tamamen bireysel konulara yönelinmiştir. Dolayısıyla bu beyit Tanzimat I. Dönem'in toplumsal şiir çizgisine ait değildir.

Adım Adım Çözüm

1
Verilen beyitlerin temalarını ve kullanılan anahtar kavramları incelemek.
Dört beyitte sırasıyla vatan-millet-kanun, toplumsal eleştiri, vatan sevgisi ve akıl-idrak kavramlarının öne çıktığı; bir beyitte ise gül, sümbül, kuşlar gibi doğa unsurları üzerinden bireysel bir ayrılık acısının işlendiği görülür.
Tanzimat I. Dönem şiirini belirleyen temel unsurun toplumsal fayda (vatan, millet, hürriyet, adalet) ve akılcılık olduğunu tespit etmek gerekir.
2
Beyitlerin hangi dönem ve sanatçılara ait olduğunu belirlemek.
Toplumsal ve akılcı temalara sahip beyitlerin Şinasi, Namık Kemal ve Ziya Paşa gibi Tanzimat I. Dönem şairlerine ait olduğu; bireysel hüzün içeren beyitin ise Tanzimat II. Dönem şairi Recaizade Mahmut Ekrem'e ait olduğu belirlenir.
Tanzimat I. ve II. Dönem sanatçılarının edebi anlayış farklarını ve dönem sınırlarını ayırt edebilmek.
3
Tanzimat I. Dönem şiir anlayışıyla bağdaşmayan seçeneği tespit etmek.
Recaizade Mahmut Ekrem'e ait olan ve tamamen bireysel, içsel bir acıyı doğa tasvirleriyle ele alan beyit, Tanzimat I. Dönem'in toplumsal ve öğretici şiir anlayışıyla örtüşmemektedir.
Doğru seçeneği dönem özellikleri ve şairlerin edebi yönelimleri doğrultusunda doğrulamak.

Anahtar Kavram

Tanzimat I. Dönem ve II. Dönem Şiirinin Tematik ve Sanat Anlayışı Farkları
Bu soruyu puanla

Konular

Tanzimat I. Dönem Edebiyatı ve Sanatçıları

Bu konudan daha fazla soru