Examkin

Soru

Zorluk: OrtaÂşık Edebiyatı Nazım Biçimleri ve Türleri

Kalktı göç eyledi Avşar elleri
Ağır ağır giden eller bizimdir
Arap atlar yakın eder ırağı
Yüce dağdan aşan yollar bizimdir

Bu dörtlünün hece ölçüsü, üslup ve tema özellikleri dikkate alındığında nazım biçimi ve nazım türü aşağıdakilerin hangisinde sırasıyla doğru olarak verilmiştir?

  1. A
    Nazım Biçimi: Koçaklama / Nazım Türü: Koşma
  2. B
    Nazım Biçimi: Semai / Nazım Türü: Güzelleme
  3. C
    Nazım Biçimi: Koşma / Nazım Türü: Güzelleme
  4. Nazım Biçimi: Koşma / Nazım Türü: KoçaklamaCevap
  5. E
    Nazım Biçimi: Semai / Nazım Türü: Koçaklama

Cevap

Nazım biçiminin koşma, nazım türünün koçaklama olduğunu belirten seçenektir.
Verilen dörtlük incelendiğinde, dizelerin 11'li hece ölçüsüyle yazıldığı görülmektedir. Âşık edebiyatında 11'li hece ölçüsüyle yazılan geleneksel nazım biçimi koşmadır. Şiirin teması incelendiğinde ise Avşar boyunun göçü, atlar ve aşılması gereken yollar üzerinden yiğitçe, coşkulu ve epik bir söyleyiş hâkimdir. Bu tür kahramanlık ve mücadele konularını işleyen nazım türü koçaklamadır. Bu nedenle dörtlünün nazım biçimi koşma, nazım türü ise koçaklamadır.

Adım Adım Çözüm

1
Dizelerin hece sayıları sayılır.
Dizelerin sesli harfleri sayıldığında her dizede 11 hece olduğu görülür (Örn: Kalk-tı göç ey-le-di Av-şar el-le-ri -> 11).
Âşık edebiyatında hece ölçüsü, nazım biçimlerinin (özellikle koşma ve semai) belirlenmesinde en önemli yapısal unsurdur.
2
Şiirin konusu, teması ve üslubu incelenir.
Dörtlükte Avşar ellerinin göç etmesi, yiğitlik, mücadele ve epik unsurlar ('Arap atlar', 'yollar bizimdir') yer almaktadır.
Nazım türü, şiirin işlediği konuya göre belirlenir. Yiğitlik ve mücadele konularını coşkulu bir dille ele alan şiirler koçaklama türüne girer.
3
Yapısal ve tematik veriler birleştirilerek nazım biçimi ve türü tespit edilir.
11'li hece ölçüsüyle yazıldığı için nazım biçimi 'koşma'; yiğitlik konusu işlendiği için nazım türü 'koçaklama' olarak belirlenir.
Ulaşılan veriler doğrultusunda doğru seçeneğe ulaşılır.

Anahtar Kavram

Âşık edebiyatında nazım biçimi hece ölçüsüne (11'li koşma, 8'li semai), nazım türü ise şiirin temasına (yiğitlik koçaklama, aşk/doğa güzelleme) göre belirlenir.
Tahmini Süre:1m 30s
Bu soruyu puanla

Konular

Âşık Edebiyatı Nazım Biçimleri ve Türleri

Bu konudan daha fazla soru