Tüm alıştırma soruları

1797 soru

Soru 1121Soru

Kanuni Sultan Süleyman Dönemi'nde askeri, siyasi ve diplomatik alanlarda pek çok faaliyet gerçekleştirilmiş ve bu faaliyetlerin sonucunda önemli kazanımlar elde edilmiştir.

Aşağıda verilen askeri ve siyasi gelişmeleri, bu gelişmelerin Osmanlı tarihi açısından taşıdığı önem veya sonuçlarıyla doğru bir şekilde eşleştiriniz.

Soldaki öğeye tıklayın, sonra eşleşen sağdaki öğeye tıklayın

Öğeler

Belgrad'ın Fethi (1521)
Preveze Deniz Zaferi (1538)
Irakeyn Seferi (1533-1535)
Amasya Antlaşması (1555)

Eşleşmeler

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap

Belgrad'ın Fethi ile Orta Avrupa geçiş üssü; Preveze Deniz Zaferi ile Akdeniz'de Türk üstünlüğü; Irakeyn Seferi ile Bağdat'ın Osmanlı topraklarına katılması; Amasya Antlaşması ile Safevilerle imzalanan ilk resmi barış antlaşması eşleşmelidir.
Belgrad'ın Fethi Orta Avrupa'ya yönelik seferlerde lojistik üs oluştururken, Preveze Deniz Zaferi Akdeniz'i Türk gölü yapmış, Irakeyn Seferi ile Bağdat Osmanlı toprağı olmuş ve Amasya Antlaşması Safevilerle imzalanan ilk resmi barış antlaşması olarak tarihe geçmiştir.

Adım Adım Çözüm

1
Belgrad'ın Fethi'nin tarihsel sonucunu incelemek.
Belgrad, 1521 yılında fethedilerek Macaristan ve Orta Avrupa içlerine yapılacak seferler için kritik bir üs haline gelmiştir.
Batı seferlerinin stratejik hazırlığı ve lojistiği için bu fethin önemini saptamak gerekir.
2
Preveze Deniz Zaferi'nin Akdeniz'deki etkilerini analiz etmek.
Barbaros Hayreddin Paşa komutasındaki Osmanlı donanması, Haçlı donanmasını yenilgiye uğratarak Akdeniz'de mutlak üstünlük kurmuştur.
Osmanlı denizciliğinin ve deniz egemenliğinin en önemli dönüm noktasını belirlemek gerekir.
3
Irakeyn Seferi'nin doğu sınırları ve toprak kazanımları üzerindeki etkisini değerlendirmek.
1533-1535 yıllarında düzenlenen bu kara seferiyle Bağdat ve Irak bölgesi ele geçirilmiş, Basra Körfezi'ne ulaşılmıştır.
Safevilere karşı yapılan doğu seferlerinin coğrafi ve stratejik sonuçlarını anlamak gerekir.
4
Amasya Antlaşması'nın diplomatik niteliğini tespit etmek.
1555 yılında imzalanan Amasya Antlaşması, Osmanlı ile Safeviler arasındaki ilk resmi antlaşmadır.
İki devlet arasındaki diplomatik ilişkilerin resmi başlangıç belgesini ayırt etmek gerekir.

Anahtar Kavram

Kanuni Sultan Süleyman Dönemi siyasi gelişmeleri, askeri seferleri ve diplomatik ilişkileri.
Tahmini Süre:2m 0s
Soru 1122Soru

Aşağıda verilen bağımsızlığını kazanan Türk Cumhuriyetleri liderleri ile bu liderlerin kurucu cumhurbaşkanı oldukları devletleri eşleştiriniz.

Soldaki öğeye tıklayın, sonra eşleşen sağdaki öğeye tıklayın

Öğeler

Ebulfeyz Elçibey
Nursultan Nazarbayev
İslam Kerimov
Saparmurat Niyazov

Eşleşmeler

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap

Ebulfeyz Elçibey Azerbaycan ile, Nursultan Nazarbayev Kazakistan ile, İslam Kerimov Özbekistan ile, Saparmurat Niyazov ise Türkmenistan ile eşleşmektedir.
Ebulfeyz Elçibey Azerbaycan, Nursultan Nazarbayev Kazakistan, İslam Kerimov Özbekistan, Saparmurat Niyazov ise Türkmenistan'ın bağımsızlık sonrasındaki ilk cumhurbaşkanlarıdır.

Adım Adım Çözüm

1
Ebulfeyz Elçibey'in kurucu lideri olduğu ülkeyi tespit etme
Ebulfeyz Elçibey, Azerbaycan Cumhuriyeti'nin bağımsızlık dönemindeki cumhurbaşkanıdır.
Azerbaycan bağımsızlık mücadelesi Elçibey önderliğinde yürütülmüştür.
2
Nursultan Nazarbayev'in kurucu lideri olduğu ülkeyi tespit etme
Nursultan Nazarbayev, Kazakistan'ın kurucu cumhurbaşkanıdır.
Kazakistan'ın bağımsızlık ilanı ve sonrasındaki ilk devlet başkanı Nazarbayev'dir.
3
İslam Kerimov'un kurucu lideri olduğu ülkeyi tespit etme
İslam Kerimov, Özbekistan'ın bağımsızlık ilanı sonrasındaki ilk cumhurbaşkanıdır.
Özbekistan Cumhuriyeti'nin kuruluşu Kerimov liderliğinde gerçekleşmiştir.
4
Saparmurat Niyazov'un kurucu lideri olduğu ülkeyi tespit etme
Saparmurat Niyazov, Türkmenistan'ın ilk cumhurbaşkanıdır.
Türkmenistan bağımsızlığını ilan ettikten sonra devlet başkanlığı görevini Niyazov üstlenmiştir.

Anahtar Kavram

Sovyetler Birliği'nin dağılması sonrasında kurulan Türk devletleri ve bu devletlerin kurucu liderleri
Tahmini Süre:45s
Soru 1123Soru

Aşağıda verilen şehirler ile bu şehirlerin ön plana çıkan baskın fonksiyonel özelliklerini doğru bir şekilde eşleştiriniz.

Soldaki öğeye tıklayın, sonra eşleşen sağdaki öğeye tıklayın

Öğeler

Kudüs
Detroit
Boston
Marsilya

Eşleşmeler

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap

Kudüs şehri dini fonksiyonla, Detroit şehri sanayi fonksiyonuyla, Boston şehri eğitim fonksiyonuyla ve Marsilya şehri liman fonksiyonuyla eşleşmektedir.
Kudüs dini özellikleri nedeniyle dini fonksiyonla, Detroit sanayileşme süreciyle sanayi fonksiyonuyla, Boston eğitim kurumlarıyla eğitim fonksiyonuyla ve Marsilya liman ticaretiyle liman fonksiyonuyla eşleşmektedir.

Adım Adım Çözüm

1
Şehirlerin coğrafi konumlarını ve gelişim süreçlerini gözden geçirin.
Kudüs şehrinin üç büyük semavi din (İslam, Hristiyanlık, Yahudilik) için kutsal mekanları barındırdığı hatırlanır.
Dini fonksiyonu olan şehri doğru tespit etmek için.
2
Sanayi ve üretim merkezlerini analiz edin.
Detroit'in ABD'de otomotiv sanayisinin en önemli merkezlerinden biri olduğu belirlenir.
Sanayi fonksiyonuna sahip şehri bulmak için.
3
Eğitim ve kültür şehirlerini inceleyin.
Boston'ın Harvard Üniversitesi ve MIT gibi köklü küresel eğitim kurumlarına ev sahipliği yaptığı tespit edilir.
Eğitim fonksiyonu olan şehri eşleştirmek için.
4
Liman ve ticaret şehirlerini değerlendirin.
Marsilya'nın Akdeniz kıyısında konumlanmış, Fransa'nın en büyük dış ticaret limanlarından biri olduğu belirlenir.
Liman fonksiyonu ile eşleştirmek için.

Anahtar Kavram

Şehirlerin ön plana çıkan fonksiyonel özellikleri ile eşleştirilmesi.
Soru 1124Soru

I. Dünya Savaşı'nın sonuçları ve Paris Barış Konferansı süreciyle ilgili aşağıdaki tarihi olay ve gelişmeleri, ait oldukları doğru kavramlarla eşleştiriniz.

Soldaki öğeye tıklayın, sonra eşleşen sağdaki öğeye tıklayın

Öğeler

I. Dünya Savaşı sonrasında İtilaf Devletleri ile Almanya arasında imzalanan barış antlaşması
İzmir ve çevresinin Yunanistan'a verilmesinin kararlaştırıldığı ve İtilaf Devletleri arasında ilk açık görüş ayrılıklarının ortaya çıktığı uluslararası toplantı
Savaş sırasında gizli antlaşmalarla İtalya'ya vadedilen toprakların başka bir devlete verilmesiyle İtilaf Devletleri arasında yaşanan durum

Eşleşmeler

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap

I. Dünya Savaşı sonrasında Almanya ile imzalanan antlaşma Versay Antlaşması'dır. İzmir ve çevresinin Yunanistan'a bırakılarak İtilaf Devletleri arasında ilk açık görüş ayrılıklarının yaşandığı toplantı Paris Barış Konferansı'dır. İtalya'ya vadedilen toprakların Yunanistan'a verilmesi ise İtilaf Devletleri arasındaki ilk görüş ayrılığını oluşturur.
Almanya ile imzalanan antlaşma Versay Antlaşması'dır. İzmir'in Yunanistan'a verilmesinin kararlaştırıldığı ve İtilaf Devletleri arasında ilk görüş ayrılıklarının yaşandığı gelişme Paris Barış Konferansı'dır. İtalya'ya vadedilen toprakların Yunanistan'a verilmesi ise İtilaf Devletleri arasındaki ilk görüş ayrılığını ifade eder.

Adım Adım Çözüm

1
Almanya ile imzalanan barış antlaşmasını belirlemek
Almanya ile I. Dünya Savaşı sonunda imzalanan antlaşmanın Versay Antlaşması olduğu belirlenir.
Savaşın ardından yenilen devletlerle yapılan barış antlaşmalarının eşleştirilmesinde Almanya'ya karşılık gelen antlaşma Versay'dır.
2
İzmir'in Yunanistan'a bırakılması kararının alındığı konferansı tespit etmek
İzmir'in Yunanistan'a verilmesi kararının Paris Barış Konferansı'nda alındığı tespit edilir.
Paris Barış Konferansı, özellikle Osmanlı topraklarının paylaşımı ve İzmir'in durumu üzerinde İtilaf Devletleri arasında tartışmalara sahne olmuştur.
3
İtilaf Devletleri arasındaki ilk görüş ayrılığının nedenini belirlemek
İtalya yerine İzmir'in Yunanistan'a verilmesinin İtilaf Devletleri arasında ilk görüş ayrılığına yol açtığı belirlenir.
İngiltere'nin Doğu Akdeniz'de güçlü bir İtalya yerine kendi kontrolünde zayıf bir Yunanistan istemesi bu durumun temel sebebidir.

Anahtar Kavram

I. Dünya Savaşı sonrasındaki antlaşmalar ve İtilaf Devletleri arası ilişkiler
Soru 1125Soru

Türkiye’nin gelecekteki nüfus yapısına dair öngörüde bulunmak amacıyla TÜİK tarafından hazırlanan çeşitli nüfus projeksiyonu senaryoları mevcuttur. Aşağıda bu projeksiyon senaryoları ile senaryoların gerçekleşmesi halinde uzun vadede ülkede ortaya çıkacak demografik sonuçlar verilmiştir.

Buna göre, sol sütunda yer alan nüfus projeksiyon senaryolarını, sağ sütunda yer alan en uygun demografik sonuçlar ile eşleştiriniz.

Soldaki öğeye tıklayın, sonra eşleşen sağdaki öğeye tıklayın

Öğeler

Düşük Projeksiyon Senaryosu (Toplam doğurganlık hızının 131{}3 seviyelerine gerileyeceği varsayımı)
Orta Projeksiyon Senaryosu (Doğurganlık hızının yavaşça azalarak 1651{}65 seviyesinde dengeleneceği varsayımı)
Yüksek Projeksiyon Senaryosu (Doğurganlık teşviklerinin etkili olmasıyla doğurganlık hızının 212{}1 yenilenme düzeyine yükseleceği varsayımı)

Eşleşmeler

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap

Düşük Projeksiyon Senaryosu (131{}3 doğurganlık) en yüksek yaşlı bağımlılık oranı ve erken nüfus azalışını içeren sonuçla; Orta Projeksiyon Senaryosu (1651{}65 doğurganlık) kademeli nüfus artış azalışı ve dengeli yaşlanmayı içeren sonuçla; Yüksek Projeksiyon Senaryosu (212{}1 doğurganlık) ise çalışma çağındaki nüfusun korunması ve eğitim yatırımı ihtiyacını içeren sonuçla eşleşir.
Doğru eşleştirmede; düşük doğurganlık hızı içeren senaryo, hızlı yaşlanma ve erken nüfus azalışı getiren sonuçla eşleşir. Orta düzey doğurganlık içeren senaryo, nüfus artış hızının kademeli azalarak durağanlaşmasını öngören sonuçla eşleşir. Teşviklerin başarılı olduğu yüksek doğurganlık senaryosu ise çalışma çağındaki nüfusun korunmasını ve eğitim yatırımlarının sürmesini getiren sonuçla eşleşir.

Adım Adım Çözüm

1
TÜİK düşük nüfus projeksiyon senaryosunun varsayımları ve uzun vadeli etkileri incelenir.
Düşük doğurganlık hızı (131{}3), nüfusun hızla yaşlanmasına ve 20502050 öncesinde nüfusun en yüksek değerine ulaşıp ardından hızlı bir küçülme sürecine girmesine neden olur. Bu durum yaşlı bağımlılık oranını yükselterek sosyal güvenlik sisteminde baskı oluşturur. Dolayısıyla Düşük Projeksiyon Senaryosu, en yüksek yaşlı bağımlılık oranına sahip sonuç ile eşleşir.
Düşük doğurganlık doğrudan genç nüfusun azalmasına ve yaşlı payının hızla tırmanmasına yol açar.
2
Orta nüfus projeksiyon senaryosunun varsayımları ve uzun vadeli etkileri değerlendirilir.
Mevcut demografik eğilimlerin yavaşlayarak 1651{}65 doğurganlık seviyesinde dengelenmesi, nüfus artış hızının kademeli olarak gerileyerek yüzyılın son çeyreğinde sıfıra yakınsamasına ve durağan, kontrollü yaşlanan bir yapıya geçilmesine neden olur. Dolayısıyla Orta Projeksiyon Senaryosu bu süreci açıklayan sonuç ile eşleşir.
Orta senaryo, aşırı dalgalanmaların olmadığı ve mevcut eğilimlerin yumuşak bir geçiş yaptığı projeksiyonu temsil eder.
3
Yüksek nüfus projeksiyon senaryosunun varsayımları ve uzun vadeli etkileri analiz edilir.
Doğurganlık hızının yenilenme düzeyi olan 212{}1 seviyesine yükselmesi, genç nüfus girişini sürekli kılarak çalışma çağındaki nüfus oranını uzun süre korur ve fırsat penceresini açık tutar. Ancak fazla çocuk nüfusundan dolayı eğitim yatırımı ihtiyacı devam eder. Dolayısıyla Yüksek Projeksiyon Senaryosu bu durumu anlatan sonuç ile eşleşir.
Yüksek doğurganlık nüfusun genç kalmasını ve iş gücü potansiyelinin korunmasını sağlar.

Anahtar Kavram

Nüfus projeksiyon senaryoları ve bunların demografik, sosyal ve ekonomik etkileri
Tahmini Süre:2m 0s
Soru 1126Soru

İkinci Dünya Savaşı sürecinde Türkiye'de uygulanan iç politika tedbirleri ile dış politikadaki diplomatik geli��meleri ilgili açıklamalarıyla eşleştiriniz.

Soldaki öğeye tıklayın, sonra eşleşen sağdaki öğeye tıklayın

Öğeler

Milli Korunma Kanunu
Varlık Vergisi
Adana Konferansı

Eşleşmeler

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap

Milli Korunma Kanunu olağanüstü ekonomik denetim yetkileriyle, Varlık Vergisi haksız kazançların vergilendirilmesi ve Aşkale çalışma kamplarıyla, Adana Konferansı ise İsmet İnönü ile Winston Churchill arasındaki diplomatik görüşmeyle eşleşmektedir.
Milli Korunma Kanunu olağanüstü ekonomik denetim yetkileri sunan yasal düzenlemeyle, Varlık Vergisi savaş zenginliğini vergilendiren ve Aşkale yaptırımını içeren düzenlemeyle, Adana Konferansı ise İsmet İnönü ile Winston Churchill arasındaki diplomatik görüşmeyle doğrudan uyuşmaktadır.

Adım Adım Çözüm

1
Milli Korunma Kanunu'nun içeriğini ve amacını analiz etme
Bu kanunun devlete üretim ve dağıtımı kontrol etme, fiyat belirleme ve zorunlu çalışma getirme gibi geniş yetkiler tanıdığı belirlenir. Bu doğrultuda ilgili açıklama ile eşleştirilir.
Milli Korunma Kanunu, savaş ekonomisini yönetmek için çıkarılan en kapsamlı yasal tedbirdir.
2
Varlık Vergisi'nin niteliğini ve yaptırımlarını inceleme
Savaş zenginlerini hedef alan bu verginin ödenmemesi durumunda Aşkale'deki çalışma kamplarına gönderilme cezası içerdiği tespit edilir ve uygun açıklama ile eşleştirilir.
Varlık Vergisi, savaş dönemi uygulamaları içinde en çok tartışılan mali önlemlerden biridir.
3
Adana Konferansı'nın diplomatik önemini değerlendirme
Bu konferansın İngiltere Başbakanı Churchill ve Cumhurbaşkanı İnönü arasında gerçekleşen, Türkiye'nin savaşa girmesini hedefleyen diplomatik bir zirve olduğu belirlenerek eşleştirme tamamlanır.
Adana Konferansı, Türkiye'nin İkinci Dünya Savaşı'ndaki tarafsızlık politikasını korumak için yürüttüğü aktif diplomasinin önemli bir aşamasıdır.

Anahtar Kavram

İkinci Dünya Savaşı Döneminde Türkiye'nin İç ve Dış Politikası
Tahmini Süre:2m 0s
Soru 1127Soru

Aşağıda verilen tarihi gelişmeler ile bu gelişmelerin Osmanlı Devleti ve dünya üzerindeki etkilerini doğru bir şekilde eşleştiriniz.

Soldaki öğeye tıklayın, sonra eşleşen sağdaki öğeye tıklayın

Öğeler

Fransız İhtilali ve Milliyetçilik
Sanayi İnkılabı ve S��mürgecilik
Baltalimanı Ticaret Antlaşması

Eşleşmeler

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap

Fransız İhtilali ve Milliyetçilik gelişmesi azınlık isyanlarının başlamasıyla; Sanayi İnkılabı ve Sömürgecilik hammadde ve pazar arayışının küresel rekabete dönüşmesiyle; Baltalimanı Ticaret Antlaşması ise Osmanlı Devleti'nin Avrupa'nın açık pazarı hâline gelmesiyle eşleşmektedir.
Çok uluslu imparatorluklarda azınlık isyanlarının başlaması Fransız İhtilali'nin milliyetçilik akımının, hammadde ve pazar arayışının küresel rekabete dönüşmesi Sanayi İnkılabı'nın, Osmanlı Devleti'nin açık pazar hâline gelmesi ise Baltalimanı Ticaret Antlaşması'nın doğrudan sonucudur.

Adım Adım Çözüm

1
Fransız İhtilali'nin siyasi ve toplumsal etkisini analiz etmek.
Fransız İhtilali'nin getirdiği milliyetçilik akımının, Osmanlı Devleti'nin çok uluslu yapısı nedeniyle azınlık gruplar arasında bağımsızlık isyanlarına yol açtığı belirlenir.
Çok uluslu imparatorlukların toprak bütünlüğünü tehdit eden en büyük etken milliyetçilik akımıdır.
2
Sanayi İnkılabı'nın küresel ekonomik etkilerini değerlendirmek.
Sanayileşmeyle birlikte artan hammadde ihtiyacı ve üretilen malların satılması için pazar arayışının, Avrupalı güçler arasındaki sömürgecilik yarışını ve küresel rekabeti tırmandırdığı görülür.
Sanayi İnkılabı ekonomik gücü artırırken hammadde ve pazar ihtiyacını devletler arası rekabetin merkezine taşımıştır.
3
Baltalimanı Ticaret Antlaşması'nın Osmanlı ekonomisine etkisini incelemek.
Bu antlaşmanın gümrük sınırlarını kaldırarak Osmanlı iç piyasasını yabancı malların istilasına açtığı ve yerli sanayiyi baltalayarak ülkeyi açık pazar durumuna getirdiği saptanır.
Baltalimanı Antlaşması Osmanlı Devleti'nin yarı sömürgeleşme sürecinin en somut ekonomik aşamasıdır.

Anahtar Kavram

Fransız İhtilali ve Sanayi İnkılabı'nın Osmanlı Devleti ve dünya üzerine siyasi, sosyal ve ekonomik etkileri.
Soru 1128Soru

Aşağıda denizel bir ekosistemde yer alan bazı canlı grupları ile bu canlıların besin zinciri ve enerji akışındaki rolleri verilmiştir.

Buna göre, sol sütunda verilen canlı gruplarını sağ sütundaki doğru açıklamalarıyla eşleştiriniz.

Soldaki öğeye tıklayın, sonra eşleşen sağdaki öğeye tıklayın

Öğeler

Fitoplanktonlar
Zooplanktonlar
Katil Balinalar

Eşleşmeler

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap

Fitoplanktonlar fotosentez yoluyla enerji akışını başlatan üreticilerle, zooplanktonlar fitoplanktonları tüketen otçullarla, katil balinalar ise dokularında biyolojik birikimi en yüksek olan en üst basamaktaki etçillerle eşleşir.
Fitoplanktonlar fotosentez ile güneş enerjisini sisteme sokar; zooplanktonlar fitoplanktonla beslenen otçul birincil tüketicilerdir; katil balinalar ise en üst trofik basamakta yer alan ve biyolojik birikimi en fazla olan etçil tüketicilerdir.

Adım Adım Çözüm

1
Ekosistemdeki üretici basamağını tespit etmek
Fitoplanktonlar klorofilli olup fotosentez yapan birincil üreticilerdir. Bu nedenle enerji akışını başlatan açıklamayla eşleşir.
Besin zincirinde güneş enerjisini ilk bağlayan grubun üreticiler olduğunu belirlemek için.
2
Otçul birincil tüketiciyi tespit etmek
Zooplanktonlar otçuldur ve doğrudan fitoplanktonları tüketerek ikinci basamakta yer alırlar.
Birincil tüketicilerin beslenme şeklini ve trofik düzeyini eşleştirmek için.
3
En üst basamaktaki etçili ve biyolojik birikim özelliğini belirlemek
Katil balinalar üst düzey etçil tüketicidir. Enerji piramidinde yukarı çıkıldıkça biyolojik birikim artacağından bu grupta en yüksektir.
Besin zincirinde biyolojik birikimin dikey değişim kuralını uygulamak için.

Anahtar Kavram

Enerji piramidindeki trofik düzeylerin özellikleri ve biyolojik birikim
Soru 1129Soru

Aşağıda geçmiş jeolojik dönemlerde meydana gelen bazı paleocoğrafik olaylar ile bu olayların biyoçeşitlilik üzerindeki etkileri verilmiştir. Sol sütundaki paleocoğrafik olayları, sağ sütundaki en uygun biyoçeşitlilik etkileriyle eşleştiriniz.

Soldaki öğeye tıklayın, sonra eşleşen sağdaki öğeye tıklayın

Öğeler

Levha tektoniği sonucu Gondwana ve Laurasia kıtalarının parçalanarak birbirinden uzaklaşması
Buzul çağlarında (Pleistosen) büyük buzul kütlelerinin oluşmasıyla deniz seviyelerinin alçalması
Buzul çağlarının sona erip buzul arası sıcak dönemlerin başlamasıyla sıcaklıkların yükselmesi

Eşleşmeler

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap

Levha tektoniği sonucu Gondwana ve Laurasia kıtalarının ayrılması, canlı popülasyonlarının izole olmasına ve Avustralya'daki keseli memeliler gibi özgün türlerin evrimleşmesine yol açmıştır. Buzul çağlarında deniz seviyesinin alçalması, Bering Boğazı gibi kara köprülerinin oluşmasına ve mamut göçlerine olanak tanımıştır. Sıcak dönemlerin başlaması ise soğuk iklim canlılarının dağların zirvelerine çekilerek relikt türler oluşturmasına neden olmuştur.
Gondwana'nın ayrılması gibi levha tektoniği hareketleri coğrafi izolasyona (Avustralya keseli memelileri), buzul çağındaki deniz seviyesi düşüşleri kara köprülerinin oluşmasına (Bering Boğazı üzerinden mamut göçleri), buzul arası ısınma süreçleri ise soğuk seven canlıların dağ zirvelerine sığınarak relikt türler oluşturmasına yol açmıştır.

Adım Adım Çözüm

1
Kıtaların kayması ve levha hareketlerinin biyoçeşitlilik üzerindeki etkisini analiz etme
Gondwana ve Laurasia gibi kıtaların ayrılması, popülasyonları birbirinden izole ederek keseli memeliler gibi yerel ve özgün canlı türlerinin gelişimine (coğrafi izolasyona) zemin hazırlar.
Levha hareketlerinin canlı türlerinin evrimi ve yayılışı üzerindeki en belirgin etkisi coğrafi izolasyondur.
2
Buzul dönemlerinde deniz seviyesi değişimlerinin canlı göçlerine etkisini inceleme
Buzulların büyümesi deniz seviyelerini düşürür; sığ boğazlar kara köprüsü haline gelir ve kıtalar arası (Sibirya ile Alaska arasında mamutlar vb.) canlı geçişi sağlanır.
Kara köprüleri canlıların yeni yaşam alanlarına yayılması için geçici göç yolları sunar.
3
Buzul arası sıcak dönemlerdeki iklimsel değişimin relikt türler üzerindeki etkisini değerlendirme
Sıcaklık artışıyla birlikte soğuk seven canlılar dağların yüksek kesimlerine çekilir ve günümüzde bu bölgelerde relikt (kalıntı) türler olarak yaşamaya devam eder.
İklim değişiklikleri canlıların dikey yönde yer değiştirmesine ve izole kalıntı popülasyonlar oluşturmasına neden olur.

Anahtar Kavram

Paleocoğrafyanın (kıtaların kayması ve jeolojik dönemlerdeki iklim değişimlerinin) biyoçeşitliliğin yeryüzündeki dağılışı, göç yolları ve türleşme üzerindeki etkileri.
Soru 1130Soru

Şehirlerin küresel veya bölgesel etkiye sahip olmasında idari, dini, sanayi ya da eğitim gibi çeşitli fonksiyonlar belirleyici olmaktadır. Aşağıda sol sütunda yer alan şehirleri, sağ sütunda verilen küresel veya bölgesel düzeydeki öncelikli fonksiyonlarıyla eşleştiriniz.

Soldaki öğeye tıklayın, sonra eşleşen sağdaki öğeye tıklayın

Öğeler

New York
Mekke
Essen
Oxford

Eşleşmeler

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap

Sol sütundaki şehirlerden New York finans fonksiyonuyla, Mekke dini fonksiyonuyla, Essen sanayi fonksiyonuyla ve Oxford eğitim fonksiyonuyla eşleşmektedir.
New York finans fonksiyonuyla, Mekke dini fonksiyonuyla, Essen sanayi fonksiyonuyla ve Oxford eğitim fonksiyonuyla doğru şekilde eşleştirilmiştir.

Adım Adım Çözüm

1
New York şehrinin fonksiyonel özelliğini belirleme
New York küresel finans fonksiyonuyla eşleşir.
Dünyanın en büyük borsalarından birine ev sahipliği yapması bu şehri küresel finans merkezi kılar.
2
Mekke şehrinin fonksiyonel özelliğini belirleme
Mekke küresel dini fonksiyonla eşleşir.
İslam dünyasının hac merkezi ve kutsal mekanı olması küresel dini etkiye yol açar.
3
Essen şehrinin fonksiyonel özelliğini belirleme
Essen bölgesel ve küresel sanayi fonksiyonuyla eşleşir.
Almanya'nın Ruhr Havzası'ndaki sanayi devrimi ile kömür ve çelik sanayisinin merkezi olarak gelişmiştir.
4
Oxford şehrinin fonksiyonel özelliğini belirleme
Oxford küresel eğitim fonksiyonuyla eşleşir.
Dünyanın en köklü ve saygın üniversitelerinden birinin bu şehirde yer alması eğitimi temel fonksiyon yapar.

Anahtar Kavram

Şehirlerin fonksiyonel özelliklerinin, onların küresel ve bölgesel etki alanlarını doğrudan belirlemesi.
Tahmini Süre:1m 30s
Soru 1131Soru

Aşağıda verilen ülkeleri, günümüzde demografik yapılarına bağlı olarak uyguladıkları temel nüfus politikası amaçlarıyla doğru şekilde eşleştiriniz.

Soldaki öğeye tıklayın, sonra eşleşen sağdaki öğeye tıklayın

Öğeler

Fransa
Nijerya
Meksika

Eşleşmeler

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap

Fransa ülkesi nüfus artış hızını yükseltmeyi hedefleyen politikayla, Nijerya ülkesi nüfus artış hızını düşürmeyi hedefleyen politikayla, Meksika ülkesi ise nüfusun niteliğini ve yapısını iyileştirmeyi hedefleyen politikayla eşleşir.
Fransa, yaşlanan nüfusu ve düşük doğum oranları nedeniyle nüfusunu artırma politikası izler. Nijerya, yüksek doğum oranlarının ekonomik kalkınmaya getirdiği yükü hafifletmek için nüfusunu azaltma politikası izler. Meksika ise nüfusun eğitim ve sağlık kalitesini yükselterek niteliğini iyileştirme politikası izler.

Adım Adım Çözüm

1
Fransa'nın demografik yapısının ve gelişmişlik düzeyinin analiz edilmesi
Fransa gelişmiş bir Avrupa ülkesidir, doğum oranları düşüktür ve nüfus yaşlanmaktadır. Dolayısıyla nüfus artış hızını artırma politikası uygular.
Gelişmiş ülkelerde nüfusun dinamizmini korumak için nüfus artış hızını yükseltmek temel amaçtır.
2
Nijerya'nın demografik yapısının ve gelişmişlik düzeyinin analiz edilmesi
Nijerya doğal nüfus artış hızı çok yüksek olan, gelişmekte olan bir Afrika ülkesidir. Bu nedenle nüfus artış hızını düşürme politikası uygular.
Hızlı nüfus artışı, kişi başına düşen milli geliri ve kalkınma hızını azalttığı için bu tür ülkeler nüfusu sınırlandırmak ister.
3
Meksika'nın demografik yapısının ve nüfus politikasının analiz edilmesi
Meksika nüfusunun kalitesini (nitelik ve niceliğini) iyileştirmeyi amaçlayan politikaya yönelmiştir.
Gelişmekte olan ve nüfus dengelenme sürecine giren bazı ülkeler nüfusun sayısından ziyade kalitesine odaklanır.

Anahtar Kavram

Dünyadaki nüfus politikalarının ülkelerin gelişmişlik ve demografik yapılarına göre farklılaşması.
Tahmini Süre:1m 30s
Soru 1132Soru

Aşağıda Türkiye Selçuklu Devleti'nin yıkılış sürecinde yaşanan gelişmeler ve bu gelişmelerin doğurduğu sonuçlar karışık olarak verilmiştir. Bu gelişmeleri ve sonuçları tarihsel neden-sonuç ilişkisine göre doğru şekilde eşleştiriniz.

Soldaki öğeye tıklayın, sonra eşleşen sağdaki öğeye tıklayın

Öğeler

Babailer İsyanı'nın devlet tarafından ancak dış destek ve büyük zorluklarla bastırılabilmesi
Kösedağ Savaşı'nda Selçuklu ordusunun yenilgiye uğraması ve sultanın kaçması
İlhanlı (Moğol) hanlarının Selçuklu tahtına geçecek sultanları bizzat tayin etmesi
Moğol idarecilerin Anadolu'da uyguladığı ağır ve keyfi vergilendirmeler ile yağmalar

Eşleşmeler

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap

Babailer İsyanı Moğolların istila cesareti bulmasıyla (left_1 - right_2), Kösedağ Savaşı yenilgisi Anadolu beyliklerinin kurulma sürecinin başlamasıyla (left_2 - right_4), sultanların İlhanlılarca tayin edilmesi Selçuklu'nun vasal devlet haline gelmesiyle (left_3 - right_1) ve ağır Moğol vergileri ise Anadolu'daki sosyal ve ekonomik yıkımla (left_4 - right_3) eşleşmelidir.
Doğru eşleştirmede; iç isyanın bastırılamaması askeri zafiyeti göstererek Moğolları cesaretlendirmiş (Babailer İsyanı - Moğolların istila cesareti bulması), Kösedağ yenilgisi merkezi yapıyı bozarak yeni beyliklerin önünü açmış (Kösedağ Savaşı - Türkmenlerin bağımsızlık ilan etmesi), taht atamalarının dışarıdan yapılması bağımsızlığı bitirmiş (Sultan tayinleri - Vasal devlet olma) ve Moğol sömürüsü üretimi baltalamıştır (Moğol vergileri - Sosyal ve ekonomik yıkım).

Adım Adım Çözüm

1
Babailer İsyanı'nın Selçuklu üzerindeki askeri ve siyasi etkisini analiz etmek
İsyanın güçlükle bastırılmasının devletin askeri gücünün zayıfladığını kanıtladığı ve Moğollara istila cesareti verdiği belirlenir.
İç isyanların dış tehditleri nasıl kolaylaştırdığını anlamak.
2
Kösedağ Savaşı'nın ardından Anadolu'da yaşanan siyasi değişimi değerlendirmek
Merkezi otoritenin çöküşüyle birlikte uçlardaki Türkmenlerin bağımsız beylikler kurmaya başladığı saptanır.
Savaşın Anadolu Türk siyasi birliği üzerindeki etkilerini analiz etmek.
3
Moğolların Selçuklu taht verasetine müdahalesini incelemek
Sultanların İlhanlı hanları tarafından atanmasının devletin egemenlik haklarını yitirdiğini ve vasal duruma düştüğünü gösterdiği görülür.
Siyasi bağımsızlığın kaybına yönelik kanıtları belirlemek.
4
Anadolu'daki Moğol baskısının toplumsal ve ekonomik yansımalarını incelemek
Ağır vergiler ve yağmaların tarım, ticaret ve sosyal yapıda büyük bir çöküşe yol açtığı anlaşılır.
İstilanın halk üzerindeki sosyo-ekonomik etkilerini tespit etmek.

Anahtar Kavram

Kösedağ Savaşı'nın siyasi, sosyal ve ekonomik sonuçları ile Türkiye Selçuklu Devleti'nin yıkılış süreci.
Soru 1133Soru

Aşağıda verilen karasal biyom türlerini, karşılarında yer alan toprak yapısı, bitki ört��sü ve hayvan topluluğu özellikleri ile doğru şekilde eşleştiriniz.

Soldaki öğeye tıklayın, sonra eşleşen sağdaki öğeye tıklayın

Öğeler

Savan Biyomu
Çalı (Akdeniz) Biyomu
Tundra Biyomu
Tayga (İğne Yapraklı Orman) Biyomu

Eşleşmeler

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap

Savan Biyomu, kurak döneme uyumlu derin köklü yüksek otlar ve seyrek ağaçlarla (akasya) eşleşir. Çalı Biyomu, yaz kuraklığına karşı mumsu ve tüyl�� yapraklı bodur ağaççıklarla eşleşir. Tundra Biyomu, donmuş toprakların çözünmesiyle oluşan bataklıklar ve likenlerle eşleşir. Tayga Biyomu ise soğuğa dayanıklı koni biçimli iğne yapraklı ağaçlar ve podzol topraklarla eşleşir.
Savan Biyomu, yazın yağışlı yarı kurak subtropikal iklimde yetişen akasya ve yüksek ot toplulukları ile büyük otçul memelileri barındıran yapıyla eşleşmektedir. Çalı Biyomu, Akdeniz ikliminin yaz kuraklığına uyum sağlamış kalın mumsu yapraklı maki ve garigler ile terrosa topraklarıyla eşleşmektedir. Tundra Biyomu, kutup altı enlemlerde yazın çözünen donmuş topraklar (permafrost) ve liken örtüsüyle eşleşmektedir. Tayga Biyomu ise sert karasal iklimdeki koni biçimli iğne yapraklı ormanlar ve yıkanmış podzol toprak yapısıyla eşleşmektedir.

Adım Adım Çözüm

1
Tundra biyomunun ayırt edici özelliklerinin analizi.
Tundra biyomunda yıllık sıcaklıkların çok düşük olması toprağın yılın büyük kısmında donmuş (permafrost) kalmasına sebep olur. Liken ve cüce çalı gibi bitki toplulukları ile ren geyiği bu biyomla ilişkilidir.
Toprak yapısı ve spesifik bitki/hayvan türlerinden yararlanarak tundra biyomunun doğru tanımını tespit etmek.
2
Savan biyomunun iklimsel ve vejetatif özelliklerinin analizi.
Savan biyomu, subtropikal iklim bölgelerinde yaz yağışlarıyla yeşeren yüksek boylu ot topluluklarını ve akasya ağa��larını barındırır. Geniş otçul sürülerinin varlığı bu biyomun karakteristik özelliğidir.
Yaz-kış yağış rejiminin yarattığı bitki örtüsü adaptasyonları ve faunayı savan biyomuyla ilişkilendirmek.
3
Akdeniz iklimine bağlı çalı biyomunun yapısal özelliklerinin analizi.
Yaz kuraklığı baskısı altındaki Akdeniz ikliminde bitkiler yaprak yüzeylerini mumsu veya tüylü hale getirerek terlemeyi azaltır. Kireçli terrosa toprakları bu biyomda yaygındır.
Kuraklık adaptasyonları ve Akdeniz toprak yapısının çalı biyomuyla eşleştiğini doğrulamak.
4
Tayga (iğne yapraklı orman) biyomunun toprak ve bitki özelliklerinin analizi.
Sert karasal iklimin nemli alanlarında, kar yükünü taşıyabilmek adına koni biçiminde ve iğne yapraklı olan çam, göknar gibi ağaçlar baskındır. Soğuk ve nemli ortamda yıkanmış asidik podzol topraklar görülür.
Orman yapısının morfolojik uyumu ve kimyasal toprak özelliklerinden yola çıkarak tayga biyomunu tanımlamak.

Anahtar Kavram

Karasal biyomların yeryüzündeki dağılışında iklim elemanlarının (sıcaklık ve yağış) toprak, bitki morfolojisi ve hayvan adaptasyonları üzerindeki belirleyici etkisi.
Soru 1134Soru

Aşağıda I. Balkan Savaşı sürecinde yaşanan bazı gelişmeler ve bu gelişmelerin açıklamaları verilmiştir. Bu gelişmeleri doğru açıklamaları ile eşleştiriniz.

Soldaki öğeye tıklayın, sonra eşleşen sağdaki öğeye tıklayın

Öğeler

Bab-ı Ali Baskını
Edirne Savunması
Arnavutluk'un Bağımsızlığı
Londra Antlaşması

Eşleşmeler

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap

Bab-ı Ali Baskını hükümet darbesiyle; Edirne Savunması Şükrü Paşa liderliğindeki kuşatma direnişiyle; Arnavutluk'un bağımsızlığı Osmanlı'dan ayrılan son Balkan topluluğu olmasıyla; Londra Antlaşması ise Midye-Enez hattının batısının kaybedildiği anlaşmayla eşleşir.
Bab-ı Ali Baskını İttihat ve Terakki'nin hükümet darbesiyle, Edirne Savunması Şükrü Paşa komutasındaki direnişle, Arnavutluk bağımsızlığı son ayrılan topluluk olmasıyla ve Londra Antlaşması ise Midye-Enez sınırıyla doğru şekilde eşleşmektedir.

Adım Adım Çözüm

1
Bab-ı Ali Baskını'nın siyasi niteliğini analiz etmek.
I. Balkan Savaşı'ndaki yenilgileri bahane eden İttihat ve Terakki'nin yaptığı hükümet darbesi olduğu tespit edilir.
Olayın askeri gelişmelerle tetiklenen siyasi sonuç ilişkisini kurmak.
2
Edirne Savunması'nın tarihi aktörünü belirlemek.
Bulgar kuşatmasına karşı şehri savunan Şükrü Paşa komutasındaki askeri direniş olduğu bulunur.
Savaşın cephe savunmasındaki sembol şahsiyetini eşleştirmek.
3
Arnavutluk'un bağımsızlık sürecini değerlendirmek.
Osmanlı ile kara bağı kopan ve savaştaki otorite kaybını kullanan son Balkan devletinin Arnavutluk olduğu belirlenir.
Toprak kayıplarının ve milliyetçiliğin demografik ve siyasi etkilerini saptamak.
4
Londra Antlaşması'nın sınır belirleyici hükmünü incelemek.
Midye-Enez hattının batısındaki toprakların elden çıkmasına yol açan barış belgesi olduğu saptanır.
Savaşın hukuki ve diplomatik sonucunu toprak kayıplarıyla eşleştirmek.

Anahtar Kavram

Balkan Savaşları'nın diplomatik ve siyasi sonuçları ile cephe gelişmeleri
Tahmini Süre:2m 0s
Soru 1135Soru

Aşağıda harita üzerinde numaralandırılmış bölgelerde görülen coğrafi durumlar ile bu durumların üretim, dağıtım veya tüketim faaliyetleri üzerindeki birincil etkilerini doğru şekilde eşleştiriniz.

Soldaki öğeye tıklayın, sonra eşleşen sağdaki öğeye tıklayın

Öğeler

Haritada I numara ile gösterilen Sibirya'nın kuzeyinde tundra ikliminin etkisiyle toprağın yılın büyük bölümünde donmuş halde olması
Haritada II numara ile gösterilen Himalaya dağlık kütlesinin sarp yamaçlara ve yüksek eğim derecelerine sahip olması
Haritada III numara ile gösterilen Ganj Nehri taşkın yatağında verimli alüvyal toprakların yer alması
Haritada IV numara ile gösterilen Sahra Çölü'nde su kaynaklarının yetersiz ve yıllık yağış miktarının son derece az olması

Eşleşmeler

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap

Sibirya'daki donmuş topraklar dondurucu soğukların tarımsal üretimi engellemesiyle; Himalaya dağ kütlesi ulaşım ağı inşasında tünel ve köprü ihtiyacını artırıp dağıtımı zorlaştırmasıyla; Ganj Havzası'ndaki alüvyal topraklar tarımsal üretim potansiyelini artırmasıyla; Sahra Çölü'ndeki su yetersizliği ise tüketim pazarının daralmasıyla eşleşmektedir.
Sibirya'daki donmuş topraklar dondurucu soğukların tarımsal üretimi engellemesiyle (üretim); Himalaya dağ kütlesi ulaşım ağı inşasında tünel ve köprü ihtiyacını artırıp dağıtımı zorlaştırmasıyla (dağıtım); Ganj Havzası'ndaki alüvyal topraklar tarımsal üretim potansiyelini artırmasıyla (üretim); Sahra Çölü'ndeki su yetersizliği ise tüketim pazarının daralmasıyla (tüketim) doğru şekilde eşleşir.

Adım Adım Çözüm

1
I numaralı Sibirya bölgesindeki dondurucu soğukların ve donmuş toprakların ekonomik faaliyetlere etkisini incelemek.
Dondurucu soğuklar tarımsal üretimi ve sanayi yatırımlarını doğrudan engellediğinden üretim üzerindeki kısıtlayıcı etkiyle eşleşir.
İklim ve toprak faktörünün üretime etkisini belirlemek.
2
II numaralı Himalaya dağlık alanındaki yer şekillerinin etkisini analiz etmek.
Yüksek eğim ve sarp engebe, karayolu/demiryolu inşasında tünel ve köprü yapım maliyetini artırdığından dağıtıma olan olumsuz etkiyle eşleşir.
Yer şekillerinin dağıtım süreçlerine etkisini saptamak.
3
III numaralı Ganj Havzası'ndaki verimli alüvyal düzlüklerin etkisini değerlendirmek.
Zengin ve sulanabilir alüvyal topraklar tarımsal üretimi artırıp sanayiye ham madde sağladığından üretime olan olumlu etkiyle eşleşir.
Toprak ve su koşullarının tarımsal üretime katkısını bulmak.
4
IV numaralı Sahra Çölü'ndeki kuraklık ve su kaynakları yetersizliğinin etkisini incelemek.
Su eksikliği nüfusun seyrek kalmasına sebep olur, bu da bölgede tüketici nüfusun az olmasına ve tüketim pazarının daralmasına yol açar.
Su kaynaklarının tüketim üzerindeki dolaylı etkisini anlamak.

Anahtar Kavram

Üretim, dağıtım ve tüketim aşamalarının her biri üzerinde iklim, yer şekilleri, toprak yapısı ve su kaynakları gibi doğal unsurlar belirleyici bir role sahiptir.
Soru 1136Soru

Yeni Türk Devleti'nin kuruluş sürecinde gerçekleştirilen siyasi inkılaplar ile bu inkılapların gerçekleştirilmesinde doğrudan etkili olan temel gerekçeleri doğru bir şekilde eşleştiriniz.

Soldaki öğeye tıklayın, sonra eşleşen sağdaki öğeye tıklayın

Öğeler

Saltanatın Kaldırılması
Ankara'nın Başkent İlan Edilmesi
Cumhuriyetin İlanı
Halifeliğin Kaldırılması

Eşleşmeler

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap

Saltanatın Kaldırılması - Lozan Konferansı öncesi ikilikleri önleme gerekçesi; Ankara'nın Başkent İlan Edilmesi - Millî Mücadele merkezinin hukuken tescili gerekçesi; Cumhuriyetin İlanı - Hükümet bunalımını çözme ve devlet başkanl��ğı sorununu giderme gerekçesi; Halifeliğin Kaldırılması - Laikleşme ve cumhuriyet rejimini pekiştirme gerekçesi.
Doğru eşleştirmede; Saltanatın kaldırılması Lozan Konferansı'ndaki ikilik girişimlerini önlemekle, Ankara'nın başkent yapılması fiili merkeze resmiyet kazandırmakla, Cumhuriyetin ilanı hükümet bunalımını çözmek ve devlet başkanlığı sorununu gidermekle, Halifeliğin kaldırılması ise laikleşme sürecinin önündeki engelleri aşmakla doğrudan ilişkilidir.

Adım Adım Çözüm

1
Saltanatın kaldırılma nedenini tespit etmek.
Saltanatın kaldırılması (1 Kasım 1922), Lozan Konferansı öncesinde İtilaf Devletleri'nin ikilik çıkarma girişimini önlemek amacıyla yapılmıştır. Bu nedenle Saltanatın Kaldırılması ile Lozan'da ikilik yaratılmasını engelleme ifadesi eşleşir.
Olaylar arasındaki neden-sonuç ilişkisini kronolojik ve diplomatik bağlamda kurabilmek.
2
Ankara'nın başkent ilan edilme nedenini belirlemek.
Ankara'nın başkent yapılması (13 Ekim 1923), Millî Mücadele'nin fiilî merkezinin hukuken tescil edilmesidir. Dolayısıyla Ankara'nın başkent olması ile kentin stratejik öneminin tescil edilmesi eşleşir.
Yeni devletin yönetim merkezinin belirlenme sürecini kavramak.
3
Cumhuriyetin ilanının doğrudan gerekçesini belirlemek.
Cumhuriyetin ilanı (29 Ekim 1923), Sonbahar 1923'te yaşanan hükümet bunalımını çözmek ve kabine sistemine geçişi sağlamak amacıyla yapılmıştır. Bu yüzden Cumhuriyetin İlanı ile hükümet bunalımının çözülmesi eşleşir.
Meclis hükümeti sisteminin kriz yaratan yönünü ve cumhuriyetin bu krize getirdiği çözümü anlamak.
4
Halifeliğin kaldırılmasının amacını saptamak.
Halifeliğin kaldırılması (3 Mart 1924), laikleşmenin önündeki engelleri kaldırmak ve cumhuriyet rejimini güçlendirmek amacı taşır. Bu sebeple Halifeliğin Kaldırılması ile laikleşme ve çift başlılığın önlenmesi eşleşir.
Laik devlet düzenine geçişteki en önemli aşamayı analiz etmek.

Anahtar Kavram

Siyasi inkılapların neden-sonuç ilişkileri, laikleşme ve ulusal egemenliğin pekiştirilmesi süreçleri.
Tahmini Süre:2m 0s
Soru 1137Soru

Türkiye'de doğal değerleri, yerel kültürleri ve geleneksel yaşam tarzını korumayı amaçlayan sakin şehir (Cittaslow) birliğine üye birçok yerleşme yer almaktadır. Aşağıda verilen sakin şehirleri, kendilerine ait belirgin coğrafi ve kültürel özellikleriyle doğru şekilde eşleştiriniz.

Soldaki öğeye tıklayın, sonra eşleşen sağdaki öğeye tıklayın

Öğeler

Seferihisar
Halfeti
Akyaka
Şavşat

Eşleşmeler

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap

Seferihisar - Türkiye'nin ilk sakin şehri unvanına sahip Ege kıyısındaki yerleşme; Halfeti - Birecik Barajı'nın suları altında kalan tarihi dokusu ve siyah gülü ile tanınan sakin şehir; Akyaka - Azmak Çayı, geleneksel ahşap Muğla mimarisi ve rüzgar sörfü imkanlarıyla bilinen turistik sakin şehir; Şavşat - Karagöl heyelan set gölü ve zengin orman varlığıyla öne çıkan Doğu Karadeniz'deki sakin şehir.
Doğru eşleştirmede Seferihisar ilk sakin şehir olmasıyla; Halfeti Birecik Barajı ve siyah gülüyle; Akyaka Azmak Çayı ve Muğla mimarisiyle; Şavşat ise Karagöl ve Karadeniz ormanlarıyla eşleşmektedir.

Adım Adım Çözüm

1
Türkiye'nin ilk sakin şehrini belirlemek
Seferihisar'ın Türkiye'nin ilk sakin şehri (Cittaslow) olduğu bilgisiyle 'left_1' ile 'right_2' eşleştirilir.
Seferihisar, 2009 yılında bu unvanı alarak Türkiye'deki sakin şehir hareketini başlatmıştır.
2
Baraj suları altında kalan ve siyah gülüyle bilinen şehri belirlemek
Şanlıurfa'nın Halfeti ilçesinin baraj gölü ve siyah gül özellikleri taşıdığı tespit edilerek 'left_2' ile 'right_1' eşleştirilir.
Halfeti, GAP kapsamında Birecik Barajı'nın suları altında kalan eski yerleşimiyle ve yöreye özgü siyah gülüyle bilinir.
3
Azmak Çayı ve Muğla mimarisiyle öne çıkan sakin şehri belirlemek
Akyaka'nın Muğla'da yer alan Azmak Çayı ve ahşap mimarili evleri barındırdığı görülerek 'left_3' ile 'right_4' eşleştirilir.
Akyaka, rüzgar sörfü, Azmak Çayı ve kendine has Nail Çakırhan tarzı Muğla evleriyle meşhurdur.
4
Karagöl ve Doğu Karadeniz ormanlarıyla öne çıkan şehri bulmak
Artvin'in Şavşat ilçesinin bu özelliklere sahip olduğu saptanarak 'left_4' ile 'right_3' eşleştirilir.
Şavşat, zengin ormanları ve heyelan set gölü olan Karagöl ile bilinen Karadeniz sakin şehridir.

Anahtar Kavram

Sakin Şehirler (Cittaslow) ve Türkiye'deki Örnekleri
Soru 1138Soru

Türkiye'de Cumhuriyet döneminden günümüze kadar uygulanan ekonomi politikalarında öne çıkan bazı tarihi gelişmeler ve bunların ait olduğu dönemler aşağıda verilmiştir. Sol sütunda verilen tarihi gelişmeleri sağ sütunda verilen doğru dönemlerle eşleştiriniz.

Soldaki öğeye tıklayın, sonra eşleşen sağdaki öğeye tıklayın

Öğeler

İzmir İktisat Kongresi'nin toplanması ve Aşar vergisinin kaldırılması
I. Beş Yıllık Sanayi Planı'nın uygulanmaya başlanması ve devletçiliğin ön plana çıkması
Planlı kalkınma dönemine geçilmesi ve Devlet Planlama Teşkilatı'nın (DPT) kurulması
24 Ocak Kararları'nın alınması ve dışa açık büyüme modeline geçilmesi

Eşleşmeler

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap

Sol sütundaki gelişmelerin sağ sütundaki doğru dönemlerle eşleşmesi şu şekildedir: İzmir İktisat Kongresi ve Aşar vergisinin kaldırılması -> 1923-1929 Dönemi; I. Beş Yıllık Sanayi Planı ve devletçi politikalar -> 1930-1950 Dönemi; Planlı kalkınma ve DPT'nin kurulması -> 1960-1980 Dönemi; 24 Ocak Kararları ve dışa açık büyüme -> 1980 Sonrası Dönem.
Eşleşmeler, Türkiye'nin ekonomi politikalarının tarihsel sürecindeki önemli yapısal adımlara ve bunların ilan edildikleri dönemlerin kronolojik sınırlarına dayanmaktadır.

Adım Adım Çözüm

1
İlk dönem politikalarının incelenmesi
İzmir İktisat Kongresi (1923) ve Aşar vergisinin kaldırılması (1925), liberal eğilimlerin görüldüğü 1923-1929 dönemiyle eşleşir.
Kuruluş yıllarındaki tarımsal ve iktisadi adımları tespit etmek.
2
Büyük Buhran sonrası devletçilik adımlarının incelenmesi
I. Beş Yıllık Sanayi Planı ve Sümerbank'ın kuruluşu gibi devlet öncülüğündeki sanayileşme adımları 1930-1950 dönemiyle eşleşir.
1929 krizinin getirdiği devletçi politikaları belirlemek.
3
Planlı dönem gelişmelerinin incelenmesi
Devlet Planlama Teşkilatı'nın kuruluşu ve beş yıllık kalkınma planlarının uygulanması 1960-1980 dönemiyle eşleşir.
DPT'nin kurulduğu anayasal dönemi belirlemek.
4
Dışa açık serbest piyasa dönemi gelişmelerinin incelenmesi
24 Ocak Kararları ile başlayan ihracata dayalı büyüme ve küreselleşme adımları 1980 sonrası dönemle eşleşir.
Serbest piyasa ekonomisine geçişin miladını tespit etmek.

Anahtar Kavram

Türkiye ekonomi tarihi dönemleri ve temel politika farklılıkları.
Tahmini Süre:1m 30s
Soru 1139Soru

Türkiye'de Cumhuriyet'in ilanından günümüze kadar geçen süreçte sosyal, ekonomik ve siyasi gelişmelere bağlı olarak farklı nüfus politikaları uygulanmıştır. Aşağıda Türkiye'nin nüfus politikalarındaki tarihsel dönemler ve bu dönemlerin temel özellikleri verilmiştir. Bu dönemleri, uygulanan temel nüfus politikalarıyla doğru şekilde eşleştiriniz.

Soldaki öğeye tıklayın, sonra eşleşen sağdaki öğeye tıklayın

Öğeler

1923-1963 Dönemi
1963-1980 Dönemi
2005 ve Sonrası Dönem

Eşleşmeler

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap

1923-1963 dönemi çok çocuklu ailelerin ödüllendirilmesi ve nüfus artırıcı önlemlerle (right_2), 1963-1980 dönemi aile planlaması kanunu ve nüfus artış hızını düşürücü politikalarla (right_1), 2005 ve sonrası dönem ise doğum teşvikleri ve dinamik yapıyı koruma politikalarıyla (right_3) eşleşmektedir.
Türkiye'nin Cumhuriyet tarihi boyunca uyguladığı nüfus politikaları üç belirgin döneme ayrılır. İlk dönemde (1923-1963) nüfus artış hızı artırılmaya çalışılmıştır. İkinci dönemde (1963-1980) ise kalkınma planları ile ilk kez nüfus artış hızının azaltılması amaçlanmış ve aile planlaması devreye sokulmuştur. Son dönemde (2005 ve sonrası) ise azalan doğum oranları nedeniyle nüfus artış hızını artırıcı politikalara geri dönülmüştür. Eşleştirmeler bu tarihsel süreç ve gerekçelerle tam olarak örtüşmektedir.

Adım Adım Çözüm

1
Cumhuriyet'in ilk dönemindeki (1923-1963) nüfus politikalarının temel yönelimini ve gerekçelerini belirlemek.
Bu dönemde savaş sonrası nüfus kaybını telafi etmek ve kalkınmayı hızlandırmak için nüfus artış hızını artırıcı politikalar uygulanmıştır. Çok çocuklu ailelerin ödüllendirilmesi bu politikanın bir parçasıdır.
İlk dönemin temel ekonomik ve askeri gereksinimlerini analiz etmek.
2
Planlı kalkınma dönemindeki (1963-1980) nüfus politikalarının temel yönelimini analiz etmek.
1963 yılındaki Beş Yıllık Kalkınma Planı ile nüfus artış hızının kalkınmaya engel olduğu düşünülmüş ve nüfusu azaltıcı/aile planlamasını destekleyici adımlar atılmıştır.
1963 sonrasındaki politika değişikliğini ve kalkınma planlarının etkisini saptamak.
3
2000'li yıllardan günümüze (2005 ve sonrası) uygulanan nüfus politikalarının modern demografik gerekçelerini değerlendirmek.
Doğum oranlarının düşmesi ve nüfusun yaşlanma riskine karşı genç nüfus yapısının korunması amacıyla nüfus artışını yeniden teşvik edici önlemlere yönelinmiştir.
Son dönem politikalarının güncel demografik dönüşümlerle olan ilişkisini kavramak.

Anahtar Kavram

Türkiye'nin nüfus politikalarının tarihsel süreçteki değişimleri, dönemlere göre hedefler ve bu hedeflerin ekonomik/sosyal gerekçeleri.
Tahmini Süre:2m 0s
Soru 1140Soru

Cumhuriyet Dönemi'nde hukuk, eğitim ve kültür alanlarında gerçekleştirilen bazı inkılaplar ile bu inkılapların temel amaçları ve getirdiği düzenlemeler aşağıda verilmiştir. Sol sütunda yer alan inkılapları, sağ sütundaki uygun amaç ve açıklamalarla eşleştiriniz.

Soldaki öğeye tıklayın, sonra eşleşen sağdaki öğeye tıklayın

Öğeler

Türk Medeni Kanunu'nun kabul edilmesi
Tevhid-i Tedrisat Kanunu'nun kabul edilmesi
T��rk Tarih Tetkik Cemiyetinin kurulması
Millet Mekteplerinin açılması

Eşleşmeler

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap

Türk Medeni Kanunu'nun kabul edilmesi ile aile yapısında seküler kurallar ve kadın-erkek eşitliği sağlanmış; Tevhid-i Tedrisat Kanunu'nun kabul edilmesi ile eğitim kurumları birleştirilerek öğretim birliği kurulmuş; Türk Tarih Tetkik Cemiyetinin kurulması ile ulusçu tarih tezi geliştirilmiş; Millet Mekteplerinin açılması ile de harf inkılabı sonrasında yetişkinlere yeni harflerle okuma yazma öğretilmiştir.
Eşleştirme, inkılapların kendi alanlarındaki temel amaçlarına göre yapılmıştır. Hukuk alanındaki laikleşme ve eşitlik Medeni Kanun ile, eğitim kurumlarının birleştirilmesi Tevhid-i Tedrisat ile, ulusal tarih bilincinin inşası Türk Tarih Tetkik Cemiyeti ile, harf inkılabı sonrası okuma-yazma seferberliği ise Millet Mektepleri ile gerçekleştirilmiştir.

Adım Adım Çözüm

1
Türk Medeni Kanunu'nun amacı belirlenir.
Bu kanun, aile hukuku, miras ve mülkiyet haklarında seküler düzenlemeler getirerek toplumsal alanda eşitliği amaçlamıştır.
Hukuk alanındaki ikiliğin sonlandırılması ve toplumsal yaşamın laikleştirilmesi hedeflenmiştir.
2
Tevhid-i Tedrisat Kanunu'nun amacı ve etkisi incelenir.
Tüm okulların tek bir merkeze bağlanması ile öğretim birliği gerçekleştirilmiştir.
Eğitimde çok başlılığın ve kültürel çatışmaların önüne geçilmesi amaçlanmıştır.
3
Türk Tarih Tetkik Cemiyetinin işlevi analiz edilir.
Türk milletinin kökenlerini ve tarihini bilimsel yöntemlerle araştıran ulusal tarih tezi geliştirilmiştir.
Milli bilincin uyandırılması ve ümmetçi tarih anlayışının terk edilmesi hedeflenmiştir.
4
Millet Mekteplerinin kuruluş gerekçesi değerlendirilir.
Harf İnkılabı'nın ardından halka okuma yazma öğretilerek okuryazarlık oranı artırılmıştır.
Yeni harflerin toplum geneline hızla yayılması amaçlanmıştır.

Anahtar Kavram

Cumhuriyet Dönemi Hukuk, Eğitim ve Kültür İnkılaplarının Temel Amaçları ve Sosyal Sonuçları
ÖncekiSayfa 57 / 90Sonraki
Tüm alıştırma soruları — YKS AYT (Alan Yeterlilik Testi) | Examkin