Aşağıdaki sıralı cümleleri, içerdikleri öge ortaklığı durumlarına göre sağda verilen uygun tanımlarla eşleştiriniz.
- Öğrenciler sınav salonuna sessizce girdiler, kendilerine ayrılan sıralara oturdular.Özne ortaklığı bulunan bağımlı sıralı cümle
- Mektubu postacı getirdi, babam sessizce okudu.Nesne ortaklığı bulunan bağımlı sıralı cümle
- Zil çaldı, öğrenciler sınıftan hızlıca çıktı.Herhangi bir öge ortaklığı bulunmayan bağımsız sıralı cümle
Cevap
Sınav salonuna sessizce giren ve sıralara oturan öğrencileri anlatan cümle özne ortaklığı bulunan bağımlı sıralı cümleyle; postacının getirdiği mektubun babası tarafından okunmasını anlatan cümle nesne ortaklığı bulunan bağımlı sıralı cümleyle; zilin çalması ve öğrencilerin sınıftan çıkmasını anlatan cümle ise herhangi bir öge ortaklığı bulunmayan bağımsız sıralı cümleyle eşleşmelidir.
Birinci cümlede 'öğrenciler' öznesi her iki yüklem için de ortaktır. İkinci cümlede 'mektubu' belirtili nesnesi her iki yüklem için de ortaktır. Üçüncü cümlede ise ögeler tamamen ayrı olup hiçbir öge ortaklığı yoktur.
Adım Adım Çözüm
Anahtar Kavram
Sıralı cümlelerde öge ortaklığına göre bağımlı ve bağımsız sıralı cümle ayrımı