Ah (I), o eski günlerin sıcaklığı nerede şimdi! İnsanlar birbirine selam vermeye bile eriniyor. Geçen gün sokakta yürürken yaşlı bir adamın derinden bir ah (II) çektiğini duydum; yüreğim sızladı. Kendi kendime, 'Ey (III) insanoğlu, ne ara bu kadar yabancılaştın kendine?' diye mırıldandım. Tam o esnada caddenin karşısından bir ses yükseldi: 'Simitçi! (IV) Taze simitlerim var!' Bu sesleniş beni çocukluğuma götürdü ama ne yazık ki o güzel günlerin artık dönüşü yok; eyvah (V), her şey geçmişte kaldı!
Bu parçada numaralanmış sözcüklerin türleri ve cümledeki işlevleriyle ilgili olarak aşağıdakilerden hangisi yanlıştır?
- AI. sözcük, doğrudan bir duygu değerini yansıtan asıl ünlemdir.
- II. sözcük, herhangi bir çekim eki almadığı için cümle içinde ünlem görevini sürdürmektedir.Cevap
- CIII. sözcük, bir seslenme ünlemi olup kendisinden sonraki isimle bir hitap grubu kurmuştur.
- DIV. sözcük, ad soylu bir sözcükken seslenme tonlaması kazanarak ünlemleşmiştir.
- EV. sözcük, cümleye üzüntü ve çaresizlik anlamı katan bir asıl ünlemdir.
Cevap
Numaralanmış sözcüklerden ikincisi, herhangi bir çekim eki almadığı için cümle içinde ünlem görevini sürdürmektedir ifadesi yanlıştır.
İkinci sözcük olan 'ah' kelimesi, cümle içinde 'bir ah' şeklinde belgisiz sıfatla belirtilerek isim (ad) görevinde kullanılmıştır. Türkçede ünlemler cümle içinde isim çekim eki alarak veya bir sıfatla belirtilerek/nitelenerek adlaşabilirler. Dolayısıyla, bu sözcüğün ünlem görevini sürdürdüğünü iddia eden ifade yanlıştır ve bu nedenle aranan seçenektir.
Adım Adım Çözüm
Anahtar Kavram
Ünlemlerin türsel sınıflandırması, ünlemleşme (seslenme tonuyla ünlem olma) ve adlaşma (isimleşme) süreçleri.
Tahmini Süre:2m 0s