Examkin

Soru

Zorluk: ZorSolstisler ve Ekinokslar (Özel Günler)

Türkiye'de yer alan dört farklı alana ait coğrafi özellikler şu şekildedir:

* Merkez A: Türkiye'nin en kuzey ucunda yer alan ve 2121 Aralık tarihinde en uzun geceyi yaşayan il sınırları içerisindedir.
* Merkez B: Türkiye sınırları içinde çizgisel hızın en fazla olduğu ve yıl boyunca gece ile gündüz süreleri arasındaki farkın en az yaşandığı il sınırları içerisindedir.
* Merkez C: Ekinoks tarihlerinde yerel saati Merkez B'ye göre daha geri olan ve enlem derecesi Merkez A ile Merkez B'nin enlemleri farkının tam ortasına yakın olan bir alandır.
* Merkez D: 2121 Haziran günü öğle vaktinde Güneş ışınlarını Merkez B'den daha eğik, Merkez C'den ise daha dik açıyla alan ve yerel saati Merkez C'den daha ileri olan bir alandır.

Buna göre; Merkez A, B, C ve D'nin 2121 Haziran tarihindeki gündüz sürelerinin en uzundan en kısaya doğru sıralanışı aşağıdakilerin hangisinde doğru verilmiştir?

  1. A - C - D - BCevap
  2. B
    B - D - C - A
  3. C
    A - D - C - B
  4. D
    B - C - D - A
  5. E
    C - A - D - B

Cevap

A - C - D - B
21 Haziran tarihinde Kuzey Yarım Küre'de yer alan Türkiye'de, kuzeye doğru gidildikçe gündüz süreleri uzar. Belirlenen enlem sıralamasına göre merkezler kuzeyden güneye doğru A, C, D ve B şeklinde sıralanmaktadır. Bu nedenle en uzun gündüz en kuzeydeki A merkezinde, en kısa gündüz ise en güneydeki B merkezinde yaşanır. Doğru sıralama A - C - D - B şeklindedir.

Adım Adım Çözüm

1
Merkez A'nın enlemini belirleme
Merkez A, yaklaşık 42∘ K42^\circ\text{ K} enlemindedir.
Türkiye'nin en kuzey ucunda yer alması ve 21 Aralık'ta en uzun geceyi yaşaması, bu merkezin enleminin en yüksek (42∘ K42^\circ\text{ K}) olduğunu gösterir.
2
Merkez B'nin enlemini belirleme
Merkez B, yaklaşık 36∘ K36^\circ\text{ K} enlemindedir.
Çizgisel hızın en fazla ve gece-gündüz süre farkının en az olduğu yer Ekvator'a en yakın olan güney ucudur.
3
Merkez C'nin enlemini belirleme
Merkez C, yaklaşık 39∘ K39^\circ\text{ K} enlemindedir.
Enlem derecesinin A (42∘ K42^\circ\text{ K}) ile B (36∘ K36^\circ\text{ K}) enlemleri farkının tam ortasında yer alması 42+362=39∘\frac{42 + 36}{2} = 39^\circ enlemine karşılık gelir.
4
Merkez D'nin enlemini belirleme
Merkez D, 36∘ K36^\circ\text{ K} ile 39∘ K39^\circ\text{ K} enlemleri arasındadır.
21 Haziran'da Güneş ışınlarının düşme açısı enleme göre değişir. Güneş ışınlarını B'den (36∘ K36^\circ\text{ K}) daha eğik alması enleminin B'den büyük olduğunu; C'den (39∘ K39^\circ\text{ K}) daha dik alması ise enleminin C'den küçük olduğunu gösterir.
5
21 Haziran tarihindeki gündüz sürelerini karşılaştırma
Gündüz süreleri sıralaması: A > C > D > B
21 Haziran solstisinde Kuzey Yarım Küre'de kuzeye gidildikçe enlem derecesi arttığı için gündüz süresi de uzar.

Anahtar Kavram

21 Haziran solstisinde enlem derecesine bağlı olarak gündüz sürelerinin değişimi ve Güneş ışınlarının düşme açısı ilişkisi
Bu soruyu puanla

Konular

Solstisler ve Ekinokslar (Özel Günler)

Bu konudan daha fazla soru