Examkin

Soru

Zorluk: ZorEş Sesli (Sesteş) Sözcükler

Uzak Doğu'nun mistik dağlarından süzülen bu küçük I. çay, vadinin verimli topraklarını besleyerek ovaya ulaşıyordu. Yöre halkının en büyük geçim kaynağı olan tarım, toprakla kurulan sarsılmaz bir II. güven ilişkisine dayanıyordu. Ancak son yıllarda iklim değişikliği yüzünden elde edilen III. kâr oldukça düşmüştü. Çiftçiler, bu durumun üstesinden gelmek için yeni yöntemler arıyor, toprağın IV. tadını ve verimini korumaya çalışıyorlardı. Her şeye rağmen doğanın bu cömert V. kolu, insanları beslemeye devam ediyordu.

Bu parçadaki numaralanmış sözcüklerden hangisinin sesteşi (eş seslisi) vardır?

  1. A
    II
  2. B
    III
  3. ICevap
  4. D
    IV
  5. E
    V

Cevap

Bir numaralı 'çay' sözcüğünün sesteşi vardır.
Bir numaralı 'çay' sözcüğü hem 'akarsu' hem de 'içecek' anlamlarına gelen ve yazılışları aynı, anlamları tamamen farklı olan gerçek bir sesteş sözcüktür.

Adım Adım Çözüm

1
Cümlelerde geçen altı çizili sözcüklerin kökleri ve cümledeki anlamları belirlenir.
Sözcüklerin kök türleri ve hangi anlamda kullanıldıkları tespit edilir.
Sözcüklerin sesteşlik, ortak kök veya yan/mecaz anlam özelliklerini ayırt edebilmek için.
2
Ortak kök (kökteş) olan ve aralarında anlam bağı bulunan 'güven' ve 'tat' sözcükleri elenir.
İki ve dört numaralı sözcüklerin sesteş olmadığı belirlenir.
Güven ve tatmak eylemleri ile güven ve tat isimleri arasında anlam ilişkisi olduğundan bunlar kökteştir, sesteş değildir.
3
Yazımında düzeltme işareti (şapka) bulunan 'kâr' sözcüğü incelenir.
Üç numaralı sözcüğün sesteş olmadığı belirlenir.
Düzeltme işareti alan kelimeler (kâr/kar), yazılış ve okunuş birliği taşımadığından sesteş sayılmaz.
4
Gövde ve yan/mecaz anlam özellikleri gösteren 'kol' sözcüğü incelenir.
Beş numaralı sözcüğün sesteş olmadığı belirlenir.
Kol sözcüğünün farklı kullanımları yan veya mecaz anlam ilişkisi taşır, sesteşlik bağı yoktur.
5
Hem 'akarsu' hem de 'içecek' anlamıyla tamamen farklı gerçek anlamlara sahip olan 'çay' sözcüğü sesteş olarak belirlenir.
Bir numaralı seçeneğin doğru cevap olduğu sonucuna ulaşılır.
Yazılışları aynı, anlamları tamamen farklı olan 'çay' sözcüğü eş seslilik kuralına tam olarak uymaktadır.

Anahtar Kavram

Eş Sesli (Sesteş) Sözcükler

Alternatif Yöntem

Sözcüklerin sesteş olup olmadığını anlamak için köklerin aralarında hiçbir anlam bağı bulunmayan tamamen farklı iki gerçek nesne veya harekete karşılık gelip gelmediği kontrol edilebilir. Eğer kelimeler arasında en ufak bir anlam yakınlığı veya türeme ilişkisi varsa o kelime sesteş olamaz.
Tahmini Süre:2m 0s
Bu soruyu puanla

Konular

Eş Sesli (Sesteş) Sözcükler

Bu konudan daha fazla soru