Anayasa Hukuku ve Türk Anayasa Tarihi

Osmanlı Devleti'nde anayasallaşma hareketlerinin başlangıcı olarak kabul edilen belgeler; hukuksal nitelikleri, hazırlanış biçimleri ve otoritenin sınırlandırılma kaynağı bakımından farklı kuramsal temellere dayanır.

Buna göre, $1808$ Sened-i İttifak’ı $1839$ Tanzimat Fermanı ve $1856$ Islahat Fermanı’ndan ayıran temel hukuksal fark aşağıdakilerden hangisidir?

$1982$ Anayasası’nın hazırlık sürecinde görev alan ve "Milli Güvenlik Konseyi" ile "Danışma Meclisi"nden oluşan Kurucu Meclis’in işleyişi ve yetki dağılımı hakkında aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

Anayasa hukukunda kurucu iktidar, bir devletin anayasal düzenini kurma veya mevcut düzende değişiklik yapma yetkisini ifade eder. Bu yetkinin 'asli' veya 'tali' olarak nitelendirilmesi, iktidarın hukuki meşruiyet dayanağı ve hareket alanı ile doğrudan ilişkilidir.

Buna göre, asli kurucu iktidar ile tali kurucu iktidarın hukuki nitelikleri ve yetki sınırları karşılaştırıldığında aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

1921 Teşkilat-ı Esasiye Kanunu, "Egemenlik kayıtsız şartsız milletindir" ilkesini benimseyerek Türk anayasa hukukunda köklü bir paradigma değişimi yaratmıştır. Bu anayasanın aynı zamanda Türk tarihinin tek "yumuşak" (değiştirilmesi için özel bir usul gerektirmeyen) ve tek "çerçeve" (sadece temel devlet yapısını düzenleyen kısa metin) anayasası olmasının temel nedeni ve bu durumun anayasa içeriğine yansımasıyla ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

$1924$ Anayasası (Teşkilat-ı Esasiye Kanunu), milli egemenliğin tek temsilcisi olarak Türkiye Büyük Millet Meclisini görmüş ve "Meclisin Üstünlüğü" ilkesini benimsemiştir. Bu anayasal düzen içerisinde, bireylerin temel hak ve hürriyetlerinin korunması ve kanunlarla sınırlandırılması rejimiyle ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

$1924$ Anayasası, Türk anayasa hukukunda "Kuvvetler Birliği - Görevler Ayrılığı" olarak adlandırılan ve $1921$ Anayasası'ndaki meclis hükümeti sistemi ile $1961$ Anayasası'ndaki parlamenter sistem arasında bir köprü vazifesi gören "Karma Hükümet Sistemi"ni benimsemiştir. Bu sistemin erkler arasındaki ilişkiyi düzenleyen temel işleyiş mantığı dikkate alındığında, aşağıdakilerden hangisi $1924$ Anayasası'nın belirleyici bir özelliğidir?

$1876$ tarihli Kanun-i Esasi’nin $1909$ yılındaki köklü değişikliklerden önceki ilk (orijinal) metni uyarınca; yürütme organının yetkileri, oluşumu ve yasama organı ile olan ilişkisi hakkında aşağıdakilerden hangisi söylenemez?

$1982$ Anayasası, $1961$ Anayasası'na kıyasla çok daha hacimli bir metin olarak hazırlanmış ve Türk anayasa tarihinin "en kazuistik" anayasası olarak nitelendirilmiştir. Buna göre, bir anayasanın "kazuistik" bir yapıya sahip olması teknik olarak aşağıdakilerden hangisini ifade eder?

Osmanlı Devleti’nde $1839$ tarihinde ilan edilen Tanzimat Fermanı ile padişah; 'vazolunacak kanunlara kendisinin de uyacağını' bizzat beyan ederek kendi mutlak otoritesinin üzerinde bir gücü tanımıştır. Padişahın kendi yetkilerini hukuki kurallara tabi kılması, Türk anayasacılık hareketleri açısından aşağıdakilerden hangisinin doğrudan bir göstergesidir?

Anayasa hukukunda, yürürlükte olan bir anayasanın yine o anayasada öngörülen usuller çerçevesinde değiştirilmesi yetkisine 'tali kurucu iktidar' denir. Tali kurucu iktidarın bu yetkiyi kullanırken uyması gereken sınırlamalar 'şekli' ve 'maddi' sınırlar olarak ikiye ayrılır.

Buna göre, aşağıdakilerden hangisi tali kurucu iktidarın anayasa değişikliği yaparken uymak zorunda olduğu 'maddi sınırlardan' biridir?

$1876$ Kanun-i Esasi’nin $1909$ yılındaki köklü değişikliklerinden önceki ilk metni dikkate alındığında; yürütme organının bir parçası olan Heyet-i Vükela'nın (Bakanlar Kurulu) siyasi sorumluluğu ile ilgili aşağıdakilerden hangisi söylenebilir?

Hükümet sistemleri, yasama ve yürütme erki arasındaki ilişkilerin niteliğine ve bu erklerin birbirlerine karşı sahip oldukları yetkilere göre farklı isimlerle anılmaktadır. Kuvvetler ayrılığı ilkesinin "yumuşak" bir şekilde uygulandığı, yürütme organının yasama organının içerisinden çıktığı ve ona karşı siyasi sorumluluğunun bulunduğu hükümet sistemi aşağıdakilerden hangisidir?

1982 Anayasası'nın hazırlık süreci, halkoylaması yöntemi ve bu sürecin hukuki sonuçları dikkate alındığında, aşağıdakilerden hangisi yanlıştır?

$1921$ Anayasası ($Teşkilat-ı$ $Esasiye$ $Kanunu$), Millî Mücadele'nin olağanüstü şartlarında güçler birliği ilkesini ve "Meclis Hükümeti Sistemi"ni benimsemiştir.

Buna göre, $1921$ Anayasası'nın öngördüğü hükümet sisteminin işleyişi ile ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

Türk anayasa hukukunda "sert" ve "kazuistik" bir yapıya geçişin ilk örneği olan $1924$ Anayasası, hükümet sistemi açısından $1921$ ile $1961$ anayasaları arasında bir köprü niteliğindedir. Buna göre, $1924$ Anayasası'nın **$1924$ yılında kabul edilen orijinal metni** dikkate alındığında, aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

Bir devletin hukuk düzeni içerisinde kalınarak, yürürlükteki anayasanın belirlediği usullerle anayasa maddelerinin güncellenmesi veya değiştirilmesi yetkisi aşağıdakilerden hangisidir?

Türk anayasa tarihinde, siyasi partilerin "demokratik siyasi hayatın vazgeçilmez unsurları" olduğu ilkesi ilk kez aşağıdaki düzenlemelerin hangisinde yer almıştır?

1876 Kanun-i Esasi'nin $1909$ yılındaki köklü değişikliklerinden önceki ilk (orijinal) metni esas alındığında, yürütme organının yasama organı karşısındaki konumu ve hükümetin hukuki sorumluluğu ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

$1961$ Anayasası, devletin ekonomik ve sosyal kalkınmasını planlı bir temele oturtmak amacıyla yeni kurumlar ihdas etmiştir. Bu doğrultuda, Türk anayasa tarihinde ilk kez $1961$ Anayasası ile düzenlenen ve kalkınma planlarını hazırlamakla görevlendirilen anayasal kurum aşağıdakilerden hangisidir?

$1921$ Anayasası ($Teşkilat-ı$ $Esasiye$ $Kanunu$), Millî Mücadele'nin devam ettiği olağanüstü dönemde hazırlanmış ve Türk hukuk tarihine 'egemenliğin kayıtsız şartsız millete ait olduğunu' ilk kez tescil eden metin olarak geçmiştir. Ancak bu anayasa, hem içerdiği madde sayısının azlığı hem de değiştirilme usulünün basitliği bakımından diğer Türk anayasalarından belirgin bir farkla ayrılmaktadır.

Buna göre, $1921$ Anayasası'nın bu yapısal ve hukuki niteliklerini tanımlayan en doğru ifade aşağıdakilerden hangisidir?