Hukukun Temel Kavramları

Toplumsal düzeni sağlamayı amaçlayan normlar bütünü içerisinde hukuk kuralları; görgü, din ve ahlak kuralları ile benzer sosyal alanlarda etkili olmasına rağmen, yaptırımının niteliği ve kaynağı bakımından onlardan kesin çizgilerle ayrılmaktadır.

Buna göre, hukuk kurallarını diğer sosyal düzen kurallarından ayıran en temel fark aşağıdakilerden hangisidir?

Türk hukuk sisteminde uyuşmazlıkların çözümünde izlenecek yol ve yöntemler 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu'nda düzenlenmiştir. Bu kapsamda, hâkimin önüne gelen bir uyuşmazlıkta karşılaşabileceği boşluk türleri ve bu boşlukların doldurulmasıyla ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?

Türk hukuk sisteminde yer alan normlar hiyerarşisi, bu normların birbirleriyle olan ilişkileri ve yargısal denetimleri dikkate alındığında, aşağıdakilerden hangisi yanlıştır?

Hukuk kurallarına aykırı davranışta bulunan kişilere karşı devlet gücüyle uygulanan birer tepki olan 'hukuki yaptırımlar' (müeyyideler) ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi hukuk tekniği açısından hatalıdır?

Hâkimin önüne gelen bir uyuşmazlıkta, kanunda uygulanabilir bir hüküm bulunmasına rağmen; bu hükmün lafzının (sözünün) gereğinden geniş tutulması, somut olayın özellikleriyle bağdaşmaması ve uygulanması durumunda hakkaniyete aykırı sonuçlar doğurması halinde ortaya çıkan boşluk türü aşağıdakilerden hangisidir?

Belli bir ülkede, belli bir zamanda yürürlükte olan, yetkili makamlar tarafından konulmuş yazılı kuralların yanı sıra toplumda kabul görmüş ve süreklilik kazanmış yazısız hukuk kurallarını (örf ve adet hukuku) da bünyesinde barındıran hukuk türü aşağıdakilerden hangisidir?

Bir taşınmaz satış sözleşmesi uyarınca mülkiyetin devri yapılmasına rağmen, satıcının taşınmazı boşaltmaması üzerine alıcının başvurusuyla icra memurları ve gerektiğinde kolluk kuvvetleri aracılığıyla evin tahliye edilerek alıcıya teslim edilmesi sağlanmıştır. Bu durum, Türk hukukunda öngörülen aşağıdaki yaptırım türlerinden hangisinin kapsamında değerlendirilir?

Bir suç örgütü tarafından uyuşturucu madde ticaretinden elde edilen paralarla satın alındığı tespit edilen bir otelin, yapılan yargılama sonucunda mahkeme tarafından mülkiyetinin devlete geçirilmesine karar verilmiştir.

Bu olayda söz konusu taşınmaz üzerinde uygulanan hukuki yaptırım (müeyyide) türü aşağıdakilerden hangisidir?

Toplumsal yaşamı düzenleyen kurallar arasında yer alan ahlak kuralları; bireyin kendi iç dünyasına yönelik ödevlerini belirleyen 'sübjektif ahlak' ve bireyin diğer bireylere karşı olan ödevlerini belirleyen 'objektif ahlak' olarak ikiye ayrılmaktadır. Sosyal düzen kurallarının genel özellikleri ve hukuk kurallarının bu kurallar sistemi içerisindeki konumu dikkate alındığında, aşağıdakilerden hangisi doğru bir tespittir?

Hukuki işlemlerin geçerliliği için kurucu unsurlar, geçerlilik şartları ve hukuka uygunluk bir bütün olarak değerlendirilir. Bir hukuki işlemin, kanunun öngördüğü temel (kurucu) unsurlardan en az birine sahip olmaması durumunda karşılaşılacak yaptırım türü ve bu yaptırımın hukuki sonuçları ile ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

Bir uyuşmazlığın çözümünde hakimin; hem kanun, yönetmelik ve Cumhurbaşkanlığı kararnamesi gibi yetkili makamlarca konulmuş düzenlemeleri hem de toplumda genel kabul görmüş, bağlayıcılığı olan örf ve adet kurallarını bir bütün olarak dikkate alması, aşağıdaki hukuk kavramlarından hangisinin kapsamını ifade etmektedir?

Türk hukuk sistemindeki normlar hiyerarşisi (normlar kademelenmesi) ve bu hiyerarşideki normların birbirleriyle olan hukuki ilişkileri dikkate alındığında, aşağıdakilerden hangisi yanlıştır?

Hukuk başlangıcı dersinde bir profesör şu açıklamayı yapmıştır: "Pozitif hukuk, toplumda uyuşmazlıkların çözümünde fiilen başvurulan 'canlı' hukuktur ve dogmatik bir nitelik taşır. Mevzu hukuk ise bu bütünün sadece iradi ve teknik bir kısmını oluşturur. Öte yandan, her iki kavram da bizi adaletin mutlak ve değişmez ölçütü olan, 'olması gereken' bir ideale yönlendirir."

Profesörün bu açıklamalarından hareketle, hukuk türleri arasındaki ilişkiye dair aşağıdaki çıkarımlardan hangisi analitik olarak en tutarlıdır?

Hukuki işlemlerin hükümsüzlüğü ile ilgili olarak verilen;

I. Ayırt etme gücüne sahip bir kısıtlının, yasal temsilcisinin izni olsa dahi kanun gereği yapamayacağı "önemli bağışlamalarda bulunma" işlemi,
II. Bir taşınmazın mülkiyetinin devrine ilişkin sözleşmenin, resmi şekil şartına uyulmadan "adi yazılı" şekilde yapılması,
III. Taraflardan birinin, sözleşmenin içeriği hakkında hileye maruz bırakılarak iradesinin sakatlanması,
IV. Bir kimsenin, ayırt etme gücünden sürekli olarak yoksun bir kişiyle yaptığı kira sözleşmesi

durumlarından hangilerinde uygulanan yaptırım "Mutlak Butlan" niteliğindedir?

Hukuk kurallarının hiyerarşik bir sıralama içerisinde yer aldığı ve alt basamakta bulunan bir kuralın üst basamaktaki kurala aykırı düzenlenemeyeceğini ifade eden "normlar hiyerarşisi" ilkesi, hukuk sisteminin bütünlüğünü sağlar. Buna göre, $1982$ Anayasası'nda öngörülen hiyerarşik yapı dikkate alındığında, aşağıdakilerden hangisi diğerlerine göre daha alt bir basamakta yer alır?

Özel hukukta haklar; ileri sürülebilecekleri çevre, konuları, devredilebilirlikleri ve kullanılmalarının doğurduğu hukuki sonuçlar bakımından çeşitli ayrımlara tabi tutulur. Özellikle tek taraflı bir irade beyanıyla mevcut bir hukuki durumu etkileyen 'yenilik doğuran (inşai) haklar', hukuk güvenliği ve belirlilik ilkeleri gereği belirli özel kurallara tabidir. Buna göre, yenilik doğuran hakların genel özellikleri ve türleri ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi hukuken doğrudur?

Toplumsal düzeni sağlayan normatif sistemler arasında yer alan ahlak kuralları; bireyin kendi vicdanına karşı olan ödevlerini içeren 'sübjektif ahlak' ve diğer bireylere karşı ödevlerini içeren 'objektif ahlak' olarak ikiye ayrılmaktadır. Hukuk kuralları, özellikle objektif ahlak kurallarıyla içerik bakımından büyük ölçüde örtüşse de yaptırımın niteliği ve uygulanış biçimi açısından bu kurallardan kökten ayrılmaktadır.

Buna göre, hukuk kurallarını diğer sosyal düzen kurallarından ayıran ve onu 'teşkilatlanmış' kılan temel karakteristik özellik aşağıdakilerden hangisidir?

Türk hukuk sisteminde; bir hukuki işlemin kurucu unsurları mevcut olmasına rağmen, işlemin taraflarından birinin hata, hile veya korkutma (ikrah) gibi nedenlerle iradesinin sakatlanmış olması durumunda ortaya çıkan, mağdur tarafa belirli bir süre içerisinde sözleşmeyi iptal etme hakkı tanıyan yaptırım türü aşağıdakilerden hangisidir?

Bir uyuşmazlığın çözümünde somut olaya uygulanacak yazılı bir hukuk kuralı (kanun hükmü) bulunmasına rağmen; bu kuralın lafzına (sözüne) sıkı sıkıya bağlı kalınarak uygulanmasının kuralın konuluş amacına açıkça aykırı düşmesi, dürüstlük kuralını ihlal etmesi ve adaletsiz sonuçlar doğurması durumunda ortaya çıkan boşluk türü ve hâkimin bu boşluğu gidermek için izlemesi gereken yöntem aşağıdakilerden hangisidir?

Türk hukuk sisteminde 'normlar hiyerarşisi' (hukuk düzeni piramidi), farklı kademelerde yer alan hukuk kurallarının birbirine olan üstünlüğünü ve bağlayıcılığını belirleyen temel bir ilkedir. Bu hiyerarşik düzende alt basamakta bulunan bir normun, üst basamaktaki normun hükümlerine aykırı olması veya onu değiştirmesi hukuken mümkün değildir.

Buna göre, $1982$ Anayasası'nda öngörülen hukuk sistemi içerisinde normlar hiyerarşisi dikkate alındığında, aşağıda verilen kıyaslamalardan hangisi yanlıştır?