Question

Difficulty: MediumHukukun Uygulanması ve Yorum Yöntemleri

Türk Medeni Kanunu'nda yer alan 'haklı sebeplerin varlığı hâlinde', 'hâkimin uygun bulacağı tazminat' veya 'durumun gereğine göre' gibi ifadelerle; kanun koyucu, uyuşmazlığın çözümünde somut olayın özelliklerinin ve hakkaniyetin gözetilmesi amacıyla çözümü doğrudan hâkimin değerlendirmesine bırakmıştır. Kanun koyucu tarafından bilinçli olarak bırakılan ve hâkimin takdir yetkisi (44. madde) ile tamamlanan bu boşluk türü aşağıdakilerden hangisidir?

  1. Kural içi boşlukAnswer
  2. B
    Kural dışı boşluk
  3. C
    Açık boşluk
  4. D
    Örtülü boşluk
  5. E
    Hukuk boşluğu

Answer

Kanun koyucunun uyuşmazlığın çözümünü bilerek hâkimin takdirine bıraktığı durum 'Kural içi boşluk' olarak adlandırılır.
Kural içi boşluk, kanun koyucunun bir meseleyi kanunla düzenlemek yerine, çözümün değişen hayat koşullarına veya somut olayın özelliklerine göre belirlenmesi için bilerek hâkimin takdirine bıraktığı haldir. Türk Medeni Kanunu'nun 44. maddesinde düzenlenen takdir yetkisi, bu tür boşlukların doldurulması için öngörülmüştür.

Step-by-Step Solution

1
Metindeki anahtar kavramları analiz etme
'Haklı sebep', 'hâkimin uygun bulacağı' gibi ifadelerin kanun koyucu tarafından 'bilinçli' olarak bırakıldığı tespit edilir.
Boşluğun türünü belirlemek için kanun koyucunun iradesinin (bilinçli mi yoksa ihmali mi olduğu) anlaşılması gerekir.
2
Boşluk türleri ile hâkimin yetkisi arasındaki bağı kurma
Bilinçli bırakılan boşluklarda hâkimin TMK m. 44 uyarınca takdir yetkisini kullandığı sonucuna varılır.
Hâkim, kanun koyucunun kendisine bıraktığı bu alanı doldururken yeni bir kural koymaz, mevcut kuralın içeriğini somut olaya göre netleştirir.
3
Kural içi ve kural dışı ayrımını yapma
İstem dışı (ihmali) boşlukların 'kural dışı', istemli (bilinçli) boşlukların ise 'kural içi' olduğu teyit edilir.
Seçenekler arasında yer alan kural dışı boşluk türleri (açık ve örtülü), kanun koyucunun bir hatasına veya öngörüsüzlüğüne dayanmaktadır.

Key Concept

Hâkimin Takdir Yetkisi ve Kural İçi Boşluk
Rate this question