İstikrar Programları ve Krizler

$2001$ yılında yürürlüğe konulan "Güçlü Ekonomiye Geçiş Programı" (GEGP) kapsamında; kamu kesiminde şeffaflığın artırılması, yolsuzlukların önlenmesi ve kamu harcamalarında etkinliğin sağlanması amacıyla gerçekleştirilen temel yapısal reform aşağıdakilerden hangisidir?

Türkiye ekonomisinde $1994$ yılı başlarında yaşanan krizin ardından yürürlüğe konulan $5$ Nisan İstikrar Kararları'nın temel amaçları arasında kamu finansman dengesini sağlamak ve döviz piyasalarındaki istikrarsızlığı gidermek yer almaktadır. Bu doğrultuda paket kapsamında çeşitli mali ve parasal düzenlemelere gidilmiştir.

Buna göre, aşağıdakilerden hangisi $5$ Nisan $1994$ İstikrar Kararları ile getirilen düzenlemeler arasında gösterilemez?

Türkiye’de kamu otoritesinin fiyatlar ve dış ticaret üzerindeki doğrudan belirleyiciliğini azaltmayı hedefleyen $24$ Ocak $1980$ Kararları, iktisadi yapıda pazar odaklı bir dönüşümü başlatmıştır. Bu kapsamda, dış ticaretin serbestleştirilmesi hedefi doğrultusunda atılan temel adım aşağıdakilerden hangisidir?

Türkiye’de 1950’li yılların sonunda kronikleşen dış ödemeler dengesi açığı ve döviz darboğazı nedeniyle ilan edilen, IMF ile ilk standby anlaşmasının imzalandığı ve dış borçların ertelendiği (moratoryum) 4 Ağustos 1958 İstikrar Kararları kapsamında gerçekleştirilen temel düzenleme aşağıdakilerden hangisidir?

24 Ocak $1980$ İstikrar Kararları ile benimsenen dışa açık büyüme stratejisinin etkinliğini artırmak, yatırım ve ihracat teşviklerini tek elden yöneterek bürokrasiyi azaltmak amacıyla Başbakanlık bünyesinde oluşturulan kurumsal yapılar aşağıdakilerden hangisidir?

$2000$ yılı Kasım ayında Türkiye'de bankacılık sektöründe başlayan likidite sıkışıklığı ve ardından $2001$ yılı Şubat ayında patlak veren finansal kriz sürecinde, Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankasının (TCMB) piyasaya gerekli likiditeyi sağlayarak "Nihai Kredi Mercii" rolünü etkin bir şekilde yerine getirememesinin temel nedeni aşağıdakilerden hangisidir?

$1950$'li yılların ortalarından itibaren Türkiye ekonomisinde kronikleşen dış ödemeler dengesi krizini ve döviz rezervlerindeki tükenmeyi aşmak amacıyla uygulamaya konulan $4$ Ağustos $1958$ İstikrar Kararları kapsamında, dış ticaret rejiminde gerçekleştirilen en önemli yapısal değişiklik aşağıdakilerden hangisidir?

$1999$ yılı Aralık ayında IMF ile imzalanan niyet mektubuyla hayata geçirilen "Döviz Kuruna Dayalı İstikrar Programı" kapsamında, para arzı artışının yalnızca dış rezerv girişine (Net Uluslararası Rezerv artışına) endekslenmesini sağlayan ve TCMB'nin $2000$ yılı sonundaki likidite sıkışıklığında "son borç verme mercii" fonksiyonunu yerine getirmesini engelleyen temel parasal kısıtlama aşağıdakilerden hangisidir?

$24$ Ocak $1980$ İstikrar Kararları ile Türkiye ekonomisinde devletin fiyat oluşumuna doğrudan müdahalesini azaltmak ve piyasa mekanizmasını işler hale getirmek amaçlanmıştır. Bu doğrultuda, kamu bütçesi üzerindeki yükü hafifletmek ve verimliliği artırmak amacıyla alınan önlemlerden biri aşağıdakilerden hangisidir?

$24$ Ocak $1980$ Kararları, Türkiye ekonomisinde pazar mekanizmasının kurallarını yerleştirmeyi ve ekonomiyi dışa açmayı hedefleyen yapısal bir dönüşüm sürecini başlatmıştır. Bu programın dış ekonomik ilişkilerde pazar dengesini bozan unsurları ortadan kaldırmak ve ihracatın rekabet gücünü artırmak amacıyla gerçekleştirdiği temel düzenleme aşağıdakilerden hangisidir?

$9$ Aralık $1999$ tarihinde ilan edilen ve $2000$ yılından itibaren uygulanmaya başlanan "Enflasyonla Mücadele Programı" kapsamında, enflasyonist bekleyişleri kırmak ve fiyatlama davranışlarındaki ataleti (fiyat katılığı/inertia) gidermek amacıyla kamu kesimi fiyat ve ücret ayarlamalarında benimsenen temel yöntem aşağıdakilerden hangisidir?

$1999$ yılı Aralık ayında $IMF$ ile imzalanan niyet mektubuyla hayata geçirilen "kur çapasına" dayalı istikrar programında, para tabanındaki artışın Net Dış Varlıklar ($NDV$) artışına bağlanması ve Net İç Varlıklar ($NİV$) kalemine kesin bir tavan getirilmesi; $2000$ yılı Kasım ayında bankacılık sisteminde yaşanan "likidite sıkışıklığı" sırasında $TCMB$'nin hangi rolünü yapısal olarak kısıtlayarak krizin derinleşmesine ve ardından $2001$ yılında "Güçlü Ekonomiye Geçiş Programı"na ($GEGP$) geçilmesine neden olmuştur?

$9$ Aralık $1999$ tarihinde $IMF$ desteğiyle başlatılan "Enflasyonla Mücadele Programı", $18$ aylık bir takvim çerçevesinde döviz kurundaki artış hızının önceden ilan edildiği "sürünen kur" ($crawling$ $peg$) rejimine dayanmaktadır. Program, piyasalara güven vermek ve spekülatif atakları önlemek amacıyla bu rejimden nasıl çıkılacağını da en baştan tanımlamıştır. Bu programa göre, $1$ Temmuz $2001$ tarihinde başlaması öngörülen ve kur rejiminden kademeli çıkışı hedefleyen strateji aşağıdakilerden hangisidir?

$1970$’li yılların sonunda Türkiye ekonomisinde yaşanan derin döviz darboğazı, yüksek enflasyon ve arz eksikliklerini gidermek amacıyla yürürlüğe konulan $24$ Ocak $1980$ İstikrar Kararları, ekonominin işleyiş mantığında köklü bir paradigma değişikliğini beraberinde getirmiştir.

Bu programın temel felsefesi ve kurumsal dönüşüm hedefleri dikkate alındığında, kaynak tahsisinde piyasa mekanizmasının etkinliğini artırmak ve kamu bütçesi üzerindeki baskıyı azaltmak amacıyla gerçekleştirilen düzenleme aşağıdakilerden hangisidir?

Türkiye ekonomisinde $1994$ yılı başlarında yaşanan döviz krizi ve devalüasyonun ardından finansal sistemde güvenin kaybolmasıyla bazı bankaların faaliyetlerinin durdurulması üzerine, mevduat sahiplerinin bankalara hücum etmesini ($bank-run$) önlemek ve bankacılık sistemindeki likidite krizini yatıştırmak amacıyla $5$ Nisan İstikrar Kararları sürecinde yürürlüğe giren uygulama aşağıdakilerden hangisidir?

$1994$ yılında yaşanan ekonomik krizin ardından yürürlüğe konulan $5$ Nisan İstikrar Kararları, krizin temel nedenlerinden biri olarak görülen "kamu açıklarının para basılarak finanse edilmesi" (monetizasyon) sorununa yapısal bir çözüm getirmeyi amaçlamıştır.

Bu doğrultuda, IMF ile imzalanan stand-by anlaşması çerçevesinde Hazine ile Merkez Bankası arasındaki ilişkiyi yeniden düzenleyen ve para arzı üzerindeki kontrolü artırmayı hedefleyen uygulama aşağıdakilerden hangisidir?

Türkiye'de $2000$ yılı Kasım ayında bankacılık sektöründe yaşanan likidite sıkışıklığı ve $2001$ yılı Şubat ayında patlak veren krizin ardından, "Döviz Kuruna Dayalı İstikrar Programı" terk edilerek geçilen yeni döviz kuru rejimi aşağıdakilerden hangisidir?

$1970$’li yılların sonunda Türkiye ekonomisinde yaşanan döviz darboğazı, karaborsa ve arz yetersizliğine bir çözüm olarak yürürlüğe giren $24$ Ocak $1980$ Kararları, yalnızca bir istikrar paketi değil, aynı zamanda ekonominin kurumsal ve yapısal dokusunu değiştiren bir dönüşüm projesidir. Bu programı, $1958$ ve $1970$ yıllarında uygulanan önceki istikrar girişimlerinden ayıran ve kaynak tahsisinde kamu otoritesinin doğrudan müdahalesini piyasa mekanizmasına devreden en temel yapısal adım aşağıdakilerden hangisidir?

$9$ Aralık $1999$ tarihinde ilan edilen "Enflasyonla Mücadele Programı" çerçevesinde uygulanan para politikası kuralları ve Merkez Bankası'nın "Net İç Varlıklar" ($NİV$) değişimi üzerine getirilen kesin tavan kısıtlaması dikkate alındığında; bu uygulamanın Türkiye ekonomisindeki para arzı mekanizması üzerindeki temel etkisi aşağıdakilerden hangisidir?

$2001$ yılında yaşanan ekonomik krizin ardından uygulamaya konulan 'Güçlü Ekonomiye Geçiş Programı' (GEGP) kapsamında, ekonomi yönetiminde kurumsal ve yasal bir dönüşüm hedeflenmiştir. Bu doğrultuda $1211$ sayılı Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB) Kanunu'nda yapılan değişiklikle bankanın temel amacı 'fiyat istikrarını sağlamak' olarak yeniden tanımlanmıştır.

Söz konusu yasal düzenleme ile merkez bankasının 'araç bağımsızlığını' güvence altına almak ve kamu kesimi açıklarının para basılarak finanse edilmesini (monetizasyon) kesin olarak engellemek amacıyla getirilen kısıtlama aşağıdakilerden hangisidir?