Fiyatlandırma Stratejileri

102 questions

Question 61Question

Bir beyaz eşya üreticisi, pazara giren agresif yabancı rakipler ve yaşanan makroekonomik daralma nedeniyle satışlarında ani bir düşüş yaşamış, depolarında aşırı stok birikmiştir. İşletme yönetimi, fabrikanın faaliyetlerine devam edebilmesi ve en azından değişken maliyetler ile sabit maliyetlerin bir kısmını karşılayabilmek amacıyla kârlılıktan tamamen vazgeçerek fiyatlarında radikal indirimler yapma kararı almıştır.

Buna göre, işletmenin bu kararında temel aldığı fiyatlandırma amacı aşağıdakilerden hangisidir?

Show answer & explanation

Answer: Hayatta kalma

Answer

Hayatta kalma (Yaşamını sürdürme)
İşletmenin makroekonomik daralma ve yoğun rekabet gibi kriz durumlarında, kâr etmekten ziyade kapasiteyi kullanmak, stokları eritmek ve kısa vadeli nakit akışı sağlamak için fiyatları maliyet sınırına kadar çekmesi pazarlama literatüründe 'hayatta kalma (yaşamını sürdürme)' fiyatlandırma amacı olarak adlandırılır.

Step-by-Step Solution

1
Senaryodaki pazar koşullarının ve işletme davranışının analiz edilmesi
İşletmenin kârlılıktan vazgeçtiği, aşırı stok sorununu çözmek ve sadece değişken maliyetler ile sabit maliyetlerin bir kısmını karşılamak için fiyat indirdiği belirlenir.
Fiyatlandırma amacını tespit etmek için işletmenin piyasadaki birincil önceliğinin (kâr, pazar payı, rekabet dengesi veya sadece ayakta kalmak) ne olduğunu anlamak gerekir.
2
Tespit edilen durumun teorik fiyatlandırma amaçlarıyla eşleştirilmesi
Kâr veya yüksek pazar payı peşinde koşulmayan, sadece piyasada tutunmanın ve nakit akışının hedeflendiği bu olağanüstü durum 'hayatta kalma' (survival) amacı ile örtüşür.
Kavramsal çerçevede kriz dönemlerinde maliyetin altında dahi olsa üretimi sürdürmeye yönelik bu stratejinin akademik karşılığının bulunması şarttır.

Key Concept

Fiyatlandırma Amaçları (Hayatta Kalma / Yaşamını Sürdürme)
Question 62Question

Geleneksel üretim yapan bir ofis mobilyası işletmesi, piyasaya sunacağı yeni ergonomik çalışma koltuklarının fiyatını belirlerken mevcut yöntemini değiştirmiştir. İşletme; birim başına düşen sabit ve değişken giderleri toplayıp üzerine belirli bir kâr marjı eklemek yerine, hedef müşteri kitlesinin 'omurga sağlığını koruma' ve 'gün boyu konfor' gibi somut faydalara atfettiği önemi pazar araştırmalarıyla ölçmüştür. Tüketicilerin zihninde oluşan bu fayda algısını ve ürüne ödemeye razı oldukları maksimum tutarı temel alarak nihai satış fiyatını belirlemiştir.

Buna göre, işletmenin benimsediği fiyatlandırma yaklaşımı aşağıdakilerden hangisidir?

Show answer & explanation

Answer: Algılanan değere dayalı fiyatlandırma

Answer

Algılanan değere dayalı fiyatlandırma
Değere dayalı fiyatlandırmada, işletmeler öncelikle tüketicinin ihtiyaçlarını ve değer algısını analiz eder, ardından fiyatı bu değere eşdeğer olacak şekilde belirler. Hedeflenen değer ve fiyat, daha sonra ne tür bir ürün üretileceğini ve bu ürünün maliyetinin ne olması gerektiğini yönlendirir. Parçada da işletme maliyetten yola çıkmak yerine, müşterinin omurga sağlığı ve konfor özelliklerine atfettiği maddi karşılığı (algılanan faydayı) ölçüp satış fiyatını buna göre belirlemiştir.

Step-by-Step Solution

1
Metinde işletmenin vazgeçtiği ve yeni benimsediği fiyatlandırma ölçütlerini belirlemek.
İşletme 'maliyet + kâr' yönteminden vazgeçmiş; bunun yerine müşterinin 'fayda algısını' ve 'ödeme istekliliğini' ölçerek fiyatı buna göre sabitlemiştir.
Uygulanan stratejiyi tespit edebilmek için fiyatın hangi değişkene (maliyet, rakip, müşteri) göre belirlendiğini saptamak gerekir.
2
Müşterinin fayda algısına odaklanan pazarlama stratejisini kavramsal olarak eşleştirmek.
Tüketicilerin zihnindeki fayda algısının ve ürüne atfettikleri önemin fiyatlandırmaya temel teşkil etmesi, literatürde 'değere dayalı fiyatlandırma' (value-based pricing) olarak adlandırılır.
Değere dayalı fiyatlandırmada fiyatlama süreci maliyetten değil, alıcının değer algısından başlar.

Key Concept

Talebe ve Değere Dayalı Fiyatlandırma
Question 63Question

Organik içerikli dermokozmetik ürünler geliştiren bir marka, yeni leke karşıtı serumu için fiyatlandırma toplantısı düzenlemiştir. Pazarlama yöneticisinin uygulanmasını sağladığı üç aşamalı strateji şöyledir:

I. Ürünün dermatolojik olarak üstün kalitede ve lüks bir bakım ürünü olduğu algısını tüketici zihninde oluşturmak için fiyatın pazar ortalamasının kasıtlı olarak çok üzerinde tutulması.
II. Mağaza içi teşhir stantlarında ürünün yanına "İthal Muadil Klinik Ürünler: 6.500 TL" ibaresi eklenerek, tüketicinin markanın kendi ürününü bu yüksek değerle kıyaslamasının sağlanması.
III. Ürün etiketinde tam sayı kullanmak yerine, sol basamak etkisinden (fiyatın bir alt binlik dilimdeymiş gibi algılanması) yararlanmak amacıyla fiyatın 4.990 TL olarak belirlenmesi.

Buna göre, pazarlama yöneticisinin uyguladığı bu taktikler fiyatlandırma literatüründe sırasıyla aşağıdaki kavramlardan hangileriyle ifade edilmektedir?

Show answer & explanation

Answer: Prestij Fiyatlandırması – Referans Fiyatlandırma – Küsüratlı Fiyatlandırma

Answer

Pazarlama yöneticisinin stratejileri sırasıyla Prestij Fiyatlandırması, Referans Fiyatlandırma ve Küsüratlı Fiyatlandırma kavramlarına karşılık gelmektedir.
Verilen senaryoda pazarlama yöneticisi tamamen tüketici psikolojisine yönelik taktikler kullanmıştır. Kalite algısı için fiyatın çok yüksek tutulması Prestij Fiyatlandırması, kıyaslama yapılması için ithal muadil fiyatının yazılması Referans Fiyatlandırma ve algıyı düşürmek için sonu 90 ile biten rakam kullanılması Küsüratlı Fiyatlandırma olarak adlandırılır. Doğru sıralama bu kavramları içerir.

Step-by-Step Solution

1
I. öncüldeki taktiği analiz et.
Lüks ve yüksek kalite algısı yaratmak için fiyatın kasıtlı olarak yüksek tutulması 'Prestij Fiyatlandırması'dır.
Tüketiciler genellikle fiyat ve kalite arasında doğrusal bir ilişki kurarlar; psikolojik fiyatlandırmada bu durum prestij fiyatlandırması ile yönetilir.
2
II. öncüldeki taktiği analiz et.
Tüketicinin zihninde bir çıpa (anchor) oluşturmak için yüksek fiyatlı muadil bir ürünün (6.500 TL) gösterilmesi 'Referans Fiyatlandırma'dır.
Tüketici, kendi ürününün fiyatını değerlendirirken sunulan bu referans fiyata göre kıyaslama yapar ve ürünü daha avantajlı algılar.
3
III. öncüldeki taktiği analiz et.
Fiyatın sol basamak etkisinden yararlanarak 5.000 TL yerine 4.990 TL olarak belirlenmesi 'Küsüratlı Fiyatlandırma'dır.
Küsüratlı fiyatlar (özellikle sonu 9 ile bitenler), tüketicinin zihninde ürünün bir alt fiyat bandında (4 binler seviyesi) olduğu yanılsamasını yaratır.

Key Concept

Psikolojik Fiyatlandırma Stratejileri (Prestij, Referans ve Küsüratlı Fiyatlandırma)
Question 64Question

Biyomedikal mühendisliği alanında faaliyet gösteren bir teknoloji firması, görüntüleme cihazlarına entegre edilerek hastalıkların erken teşhisini yapay zekâ ile yüksek doğrulukla sağlayan patentli bir yazılım geliştirmiştir. Piyasada henüz doğrudan bir rakibi bulunmayan bu yenilikçi ürünün Ar-Ge ve geliştirme maliyetleri oldukça yüksektir. Hedef kitle konumundaki büyük ölçekli araştırma hastanelerinin, ürünün sunduğu benzersiz klinik fayda nedeniyle fiyata karşı duyarlılıkları düşüktür (talep inelastiktir). Firma yönetimi, pazara ilk giren olmanın avantajını kullanarak kısa sürede yüksek kâr elde etmek ve başlangıç yatırımlarını hızla geri kazanmak amacıyla ürünü pazara mümkün olan en yüksek fiyattan sunma kararı almıştır.

Bu senaryoda teknoloji firmasının uyguladığı yeni ürün fiyatlandırma stratejisi aşağıdakilerden hangisidir?

Show answer & explanation

Answer: Pazarın kaymağını alma fiyatlandırması

Answer

Pazarın kaymağını alma fiyatlandırması (Market Skimming Pricing)
Senaryoda yer alan patent koruması (rakipsizlik), fiyata karşı duyarlılığın düşük olması (inelastik talep) ve yüksek Ar-Ge maliyetlerini kısa sürede amorti etme amacı, literatürde pazarın kaymağını alma stratejisinin uygulanması için gereken ideal koşullardır. Bu stratejide işletme, ürüne en fazla değer biçen ve ödeme gücü en yüksek olan kesimden maksimum kârı elde edebilmek için ürünü pazara yüksek bir fiyattan sunar.

Step-by-Step Solution

1
Senaryodaki pazar ve talep yapısını analiz etmek
Ürünün patentli olduğu, doğrudan rakibinin bulunmadığı ve talebin inelastik (fiyata duyarsız) olduğu tespit edilmiştir.
Fiyatlandırma stratejisinin temel belirleyicileri pazarın rekabet yapısı ve hedef kitlenin fiyata olan duyarlılığıdır.
2
İşletmenin stratejik hedefini belirlemek
İşletmenin temel hedefinin yüksek Ar-Ge yatırımlarını çok kısa sürede geri kazanmak olduğu görülmüştür.
Yeni ürün fiyatlandırma kararlarında, firmanın kısa ve uzun vadeli finansal beklentileri yönlendirici unsurdur.
3
Stratejiyi ilgili kavramla eşleştirmek
İnelastik talep, rakipsiz ortam ve yatırımı hızla amorti etmek için başlangıçta en yüksek fiyatı belirleme yaklaşımı, pazarın kaymağını alma stratejisiyle eşleşmektedir.
Yeni ürün fiyatlandırmasında yüksek fiyattan giriş 'kaymağını alma', düşük fiyattan giriş 'nüfuz etme' olarak tanımlanır.

Key Concept

Yeni bir ürünün pazara sunulma aşamasında, araştırma-geliştirme harcamalarını hızla geri kazanmak ve ürünün eşsizliğinden faydalanmak amacıyla, fiyata duyarlılığı düşük (inelastik talep) olan müşteriler hedeflenerek başlangıçta olası en yüksek fiyatın belirlenmesi stratejisi 'Pazarın Kaymağını Alma (Skimming)' olarak adlandırılır.
Question 65Question

Lüks spor ekipmanları satan bir perakende mağazası, yeni sezon profesyonel dağcı çadırını satışa sunarken fiyatını 15.000 TL yerine 14.990 TL olarak belirlemiştir. Mağaza yönetimi, küsuratlı fiyatlandırma olarak bilinen bu taktikle tüketicilerin fiyatı zihinsel olarak daha düşük bir seviyede algılamasını öngörmüştür. Ayrıca bu çadırın hemen yanına 35.000 TL değerinde çok daha donanımlı başka bir model yerleştirerek tüketiciler için bir referans fiyat noktası oluşturmuş ve 14.990 TL'lik ürünün çok daha makul görünmesini sağlamıştır.

Buna göre; salt üretim giderlerine veya rakip firmaların eylemlerine odaklanmak yerine, doğrudan tüketicilerin algı yanılmalarını ve zihinsel değerlendirme süreçlerini merkeze alan bu genel fiyatlandırma yaklaşımı aşağıdakilerden hangisidir?

Show answer & explanation

Answer: Psikolojik fiyatlandırma

Answer

Psikolojik fiyatlandırma
Metinde bahsedilen 'küsuratlı fiyatlandırma' (fiyatın sonunu 9 ile bitirme) ve 'referans fiyat' (kıyaslama noktası sunarak ana ürünü makul gösterme) taktikleri, tamamen tüketicinin psikolojik eğilimlerini ve zihinsel değerlendirme hatalarını kullanmaya odaklanır. Fiyatın maliyet gibi nesnel değerinden çok, duygusal ve zihinsel etkisine odaklanan bu uygulamaların tamamı Psikolojik Fiyatlandırma şemsiyesi altında toplanır.

Step-by-Step Solution

1
Senaryodaki temel fiyatlandırma taktiklerini belirleme.
İşletmenin 'küsuratlı fiyatlandırma' (15.000 yerine 14.990) ve 'referans fiyat' (35.000 TL'lik ürünü yanına koyma) taktiklerini kullandığı tespit edilmiştir.
Soruda hangi eylemlerin gerçekleştirildiğini netleştirmek, stratejinin ana eksenini bulmayı sağlar.
2
Bu taktiklerin hangi ortak amaca hizmet ettiğini analiz etme.
Her iki taktiğin de ürünün maliyeti veya rakiplerle değil, doğrudan tüketicinin zihinsel algısı ve duygusal yanılgılarıyla ilgili olduğu görülmüştür.
Algı ve zihin yönetimi kavramları bizi doğru strateji grubuna yönlendirecektir.
3
Tüketici algısını merkeze alan genel stratejiyi seçme.
Tüketici algısına dayanan bu ana kategori 'Psikolojik fiyatlandırma' olarak adlandırılmaktadır.
Soru bizden uygulanan taktiklerin ait olduğu 'genel fiyatlandırma yaklaşımını' istemektedir.

Key Concept

Psikolojik Fiyatlandırma Stratejileri
Question 66Question

Büyük ölçekli bir enerji şirketi, yenilenebilir enerji alanında kurduğu güneş enerjisi santralinin faaliyete geçmesiyle birlikte sanayi kuruluşlarına sunacağı elektrik birim fiyatlarını belirleme aşamasındadır. Şirket yönetimi, pazar payını agresif bir şekilde büyütmeyi veya mevcut piyasa fiyatlarıyla doğrudan rekabet etmeyi stratejik olarak ikinci planda tutmuştur. Bunun yerine öncelikli gaye; tesisin kurulumu için harcanan yüklü miktardaki yatırım sermayesinin, planlanan on yıllık süre zarfında işletmeye önceden belirlenmiş sabit bir getiri oranıyla geri dönmesini sağlayacak bir fiyatlandırma tarifesi oluşturmaktır.

Buna göre, enerji şirketinin elektrik fiyat tarifesini belirlerken temel aldığı fiyatlandırma amacı aşağıdakilerden hangisidir?

Show answer & explanation

Answer: Kâr odaklılık

Answer

Kâr odaklılık
Pazarlama yönetiminde işletmelerin fiyatlandırma amaçları genel olarak kâr odaklı, satış odaklı ve statüko odaklı olmak üzere gruplandırılır. Hedeflenen yatırım getirisi (ROI - Return on Investment), işletmenin projeye yatırdığı sermaye üzerinden planlanan sabit bir getiri oranını elde etmeyi amaçladığı fiyatlandırma stratejisidir ve doğrudan 'kâr odaklılık' sınıfına girer. Senaryodaki enerji şirketinin pazar payını genişletmeyi (satış odaklı) veya rakipleri doğrudan karşılamayı (statüko odaklı) ikinci plana atarak yatırılan sermayenin geri dönüşünü güvence altına alacak bir fiyat tarifesi oluşturmak istemesi, kâr odaklı bir amaç güttüğünü kesin olarak göstermektedir.

Step-by-Step Solution

1
Senaryodaki işletmenin reddettiği stratejik hedeflerin belirlenmesi
İşletmenin pazar payı büyütme (satış odaklı) veya rakiplere uyum (statüko odaklı) hedeflerinden uzaklaştığı tespit edilir.
Yanlış seçenekleri elemek ve asıl odaklanılan noktayı netleştirmek için.
2
İşletmenin benimsediği asıl hedefin analiz edilmesi
Öncelikli gayenin, yatırılan sermayenin belirli bir oranda geri dönüşünü sağlamak (Hedeflenen Yatırım Getirisi / ROI) olduğu anlaşılır.
Pazarlama teorisinde fiyatlandırma amaçlarının sınıflandırılabilmesi için temel güdünün bilinmesi gerekir.
3
Amacın teorik çerçeve ile eşleştirilmesi
Yatırım getirisi (ROI) hedefi, kâr maksimizasyonu ile birlikte 'Kâr odaklılık' sınıfında yer alan temel bir fiyatlandırma amacıdır.
Sorunun kökünde istenen kavramsal sınıflandırmanın yapılması için.

Key Concept

Fiyatlandırma Amaçları: Kâr Odaklılık (Hedeflenen Yatırım Getirisi)
Question 67Question

Hızlı tüketim ürünleri sektöründe zeytinyağı üreten Omega A.Ş., ürünlerini fiziksel olarak diğer markalardan farklılaştırmanın zor olduğu rekabetçi bir pazarda faaliyet göstermektedir. İşletme, perakende satış kanalında kendi birim üretim maliyetlerini veya hedef kârını temel almak yerine, olası bir fiyat savaşını tetiklememek adına pazar liderlerinin oluşturduğu geçerli fiyat seviyesini aynen uygulamaktadır. Eş zamanlı olarak şirket, büyük zincir marketlerin kendi markalarıyla (private label) raflara koymak üzere açtığı toplu alım ihalelerinde, sadece diğer tedarikçilerin sunacağını tahmin ettiği teklif tutarlarına odaklanmakta ve kazanma olasılığını maksimize edecek şekilde bu beklentilere göre bir fiyat kurgulamaktadır.

Buna göre Omega A.Ş.'nin uyguladığı fiyatlandırma politikalarıyla ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

Show answer & explanation

Answer: Perakende satışlarda ürün farklılaştırmasının zorluğu işletmeyi 'cari piyasa fiyatlandırmasına' yöneltirken, ihale süreçlerinde rakiplerin olası hamlelerini merkeze alan 'kapalı zarf (teklif usulü) fiyatlandırma' benimsenmiştir.

Answer

İşletmenin perakende satışlarda piyasa ortalamasına uyması 'cari piyasa fiyatlandırması', ihalelerde rakiplerin tekliflerini tahmin etmesi ise 'kapalı zarf (teklif usulü) fiyatlandırması'dır.
Verilen senaryoda işletmenin iki farklı rekabete dayalı fiyatlandırma türünü uyguladığı açıkça görülmektedir. Perakende pazardaki ürün homojen (farklılaştırılamaz) olduğu için fiyat savaşlarından kaçınmak adına sektör liderlerinin belirlediği fiyat benimsenmiştir; bu yaklaşım akademik olarak 'cari piyasa (geçerli fiyat) fiyatlandırması' olarak adlandırılır. İkinci durumda ise B2B (işletmeden işletmeye) pazarındaki ihalelerde rakiplerin olası hamleleri öngörülerek teklif verilmekte olup, bu yöntem 'kapalı zarf (teklif usulü) fiyatlandırma'dır. Doğru olan ifade her iki stratejiyi de kavramsal olarak eksiksiz açıklamaktadır.

Step-by-Step Solution

1
Perakende pazar senaryosunun analizi
İşletmenin farklılaştırılamayan üründe, maliyeti ikinci plana atıp pazar liderlerinin geçerli fiyatını aynen uygulaması cari piyasa fiyatlandırmasıdır.
Homojen (farklılaştırılamayan) oligopol pazarlarda fiyat savaşlarından kaçınmak için rekabete dayalı bu strateji seçilir.
2
İhale pazarı senaryosunun analizi
İşletmenin toplu alım ihalelerinde kazanma şansını artırmak için diğer tedarikçilerin tahmini tekliflerine odaklanması kapalı zarf fiyatlandırmasıdır.
Alıcıların teklif usulü çalıştığı durumlarda fiyat, firmanın kendi maliyetinden çok rakip davranışlarının öngörülmesine dayanır.
3
Seçeneklerin değerlendirilmesi
Her iki durumu (cari piyasa ve kapalı zarf) doğru tanımlayan ve stratejik nedenini doğru açıklayan ifade tespit edilir.
Soruda istenen çıkarım, fiyatlandırma stratejilerinin doğru sınıflandırılmasına dayanmaktadır.

Key Concept

Rekabete Dayalı Fiyatlandırma Yöntemleri (Cari Piyasa ve Kapalı Zarf)
Question 68Question

Bir beyaz eşya ve iklimlendirme sistemleri üreticisi, kış aylarında hanehalkı enerji tüketimini %40\%40 oranında azaltan yenilikçi bir "akıllı ısıtma sistemi" geliştirmeyi planlamaktadır. İşletme yönetimi, yeni ürünün fiyatlandırma kararlarında geleneksel yöntemleri terk ederek "değere dayalı fiyatlandırma" (value-based pricing) yaklaşımını benimseme kararı almıştır.

Bu işletmenin değere dayalı fiyatlandırma yaklaşımını tam ve doğru bir şekilde uygulayabilmesi için izlemesi gereken sürecin mantıksal sıralaması ve temel odak noktası aşağıdakilerden hangisidir?

Show answer & explanation

Answer: Sürecin, hedef pazarın enerji tasarrufu beklentilerinin ve bu faydaya biçecekleri parasal değerin tespit edilmesiyle başlaması; ardından bu değere uygun bir hedef fiyat belirlenerek tasarım ve üretim maliyetlerinin bu tavan fiyata göre sınırlandırılmasıdır.

Answer

Sürecin, hedef pazarın beklentilerinin ve bu faydaya biçecekleri parasal değerin tespit edilmesiyle başlaması; hedef fiyatın belirlenerek maliyetlerin bu tavan fiyata göre sınırlandırılmasıdır.
Değere dayalı fiyatlandırma stratejisi, geleneksel maliyete dayalı fiyatlandırma sürecini tam tersine çevirir. Geleneksel yöntemde süreç 'Ürün -> Maliyet -> Fiyat -> Müşteri' şeklinde ilerlerken; değere dayalı fiyatlandırmada süreç 'Müşteri (İhtiyaç ve Değer Algısı) -> Hedef Fiyat -> Hedef Maliyet -> Ürün Tasarımı' şeklinde işler. İşletme önce müşterinin enerji tasarrufuna ne kadar değer biçeceğini tespit eder, bu değere uygun hedef bir satış fiyatı koyar ve üretim maliyetlerini (hedef maliyetleme yaklaşımıyla) bu fiyatın ve hedeflenen kâr marjının altında kalacak şekilde baskılar.

Step-by-Step Solution

1
Değere dayalı fiyatlandırmanın geleneksel (maliyete dayalı) fiyatlandırmadan kavramsal farkını analiz et.
Geleneksel yöntemin maliyetten başlayıp fiyata gittiği, değere dayalı yöntemin ise müşteriden başlayıp maliyete gittiği tespit edilir.
Soruda işletmenin geleneksel yöntemleri terk ederek değere dayalı yaklaşıma geçtiği vurgulanmaktadır.
2
Değere dayalı fiyatlandırma sürecinin aşamalarını mantıksal olarak sırala.
1. Müşteri ihtiyaçları ve algılanan değer analiz edilir. 2. Algılanan değere uygun bir hedef fiyat belirlenir. 3. İstenen kâr marjı düşülerek hedef maliyet saptanır. 4. Ürün bu maliyet kısıtı içinde tasarlanır.
Doğru seçeneği bulabilmek için sürecin teorik sıralamasının net olarak bilinmesi gerekir.
3
Seçenekleri bu tersine mühendislik (hedef maliyetleme) süreciyle karşılaştır.
Sürecin değer tespitiyle başlayıp tasarım ve üretim maliyetlerinin sınırlandırılmasıyla bittiğini ifade eden seçeneğin doğru olduğu doğrulanır.
Diğer seçenekler ya maliyet odaklı süreci tanımlamakta ya da pazarlama teorisindeki diğer kavramları (türev talep, salt ihtiyaç) yanlış bağlamda kullanmaktadır.

Key Concept

Değere Dayalı Fiyatlandırma Süreci ve Hedef Maliyetleme
Estimated Time:1m 30s
Question 69Question

Bir kış turizmi merkezi, Aralık-Mart döneminde yoğun talep görürken yaz aylarında tesisin atıl kalmasını önlemek ve yıl boyu nakit akışını dengede tutmak istemektedir. Bu amaçla, kış sezonu için geçerli olan konaklama paketlerini Haziran veya Temmuz aylarında önceden satın alan müşterilerine %35 oranında indirim uygulamaktadır. Buna göre işletmenin uyguladığı bu fiyat uyarlama stratejisi aşağıdakilerden hangisidir?

Show answer & explanation

Answer: Mevsimlik iskonto

Answer

İşletmenin uyguladığı strateji mevsimlik iskontodur.
Doğru yanıt olan mevsimlik (sezonluk) iskonto; otel, havayolu veya kış sporu merkezleri gibi dönemsel talep dalgalanmaları yaşayan işletmelerin, ürün veya hizmetlerini sezon dışında (talebin düşük olduğu zamanlarda) satın alan müşterilere uyguladığı fiyat indirimleridir. Bu strateji işletmelerin yıl boyunca kapasitelerini doldurmalarına ve istikrarlı bir nakit akışı sağlamalarına yardımcı olur.

Step-by-Step Solution

1
İşletmenin temel sorunu ve hedefini analiz et.
İşletme yaz aylarında (sezon dışında) talep yetersizliği yaşamakta ve nakit akışını düzenlemek istemektedir.
Fiyatlandırma stratejisinin altında yatan temel nedeni bulmak, doğru stratejiyi belirlemenin ilk adımıdır.
2
Uygulanan taktiği tanımla.
Kış sezonu paketleri, talebin düşük olduğu yaz aylarında satın alındığında %35 daha ucuza verilmektedir.
Uygulamanın türünü belirlemek, şıklardaki stratejilerle eşleştirme yapmayı sağlar.
3
Kavramsal eşleştirmeyi yap.
Sezon dışı alımlarda talebi canlandırmak için yapılan bu indirim 'mevsimlik iskonto' kavramıyla birebir örtüşmektedir.
Fiyat uyarlama stratejileri arasında zamana (sezona) bağlı indirimler bu isimle anılır.

Key Concept

Fiyat Uyarlama Stratejileri - İskontolar ve Tavizler (Mevsimlik İskonto)
Question 70Question

Lüks akıllı ev sinema sistemleri tasarlayan küresel bir marka, yeni amiral gemisi modelini piyasaya sürerken belirli bir tüketici algısı yaratmayı amaçlayan karmaşık bir fiyatlandırma stratejisi kurgulamıştır. Bu stratejinin adımları ve gerekçeleri şunlardır:

I. Tüketicilerin kalite algısını şekillendirmek ve zihinlerinde 'yüksek fiyat eşittir yüksek statü' denklemini kurmak amacıyla, fiyatlandırma kararı salt üretim maliyetlerinden bağımsızlaştırılmış ve pazardaki en yakın rakibin iki katı seviyesinde kalıcı bir fiyat belirlenmiştir.
II. Satış noktalarında bu model, markanın yalnızca özel siparişle ürettiği 750.000 TL değerindeki 'Masterpiece' koleksiyonunun hemen yanına konumlandırılmış ve böylece müşterinin zihnindeki kabul edilebilir fiyat eşiği bilinçdışı bir şekilde yukarı çekilmiştir.
III. Ürün fiyatı tam sayı sınırında bırakılmayıp 149.990 TL olarak saptanmış; böylece tüketicinin rakamları soldan sağa okuma eğiliminden faydalanarak fiyatın 150 bin seviyesinden ziyade 140 bin seviyesine aitmiş gibi algılanması hedeflenmiştir.

Bu senaryoda markanın uyguladığı fiyatlandırma stratejileri, numaralandırılmış sıraya göre aşağıdakilerin hangisinde doğru olarak verilmiştir?

Show answer & explanation

Answer: Prestij Fiyatlandırması - Referans Fiyatlandırma - Küsüratlı Fiyatlandırma

Answer

Senaryodaki I. durum Prestij Fiyatlandırmasını, II. durum Referans Fiyatlandırmayı, III. durum ise Küsüratlı Fiyatlandırmayı ifade etmektedir.
Tüketicide lüks ve seçkinlik algısı yaratmak için fiyatın kasıtlı ve kalıcı olarak yüksek tutulması 'Prestij Fiyatlandırması'dır. Tüketicinin bir ürünün değerini ölçerken çevresindeki diğer uyarıcıları (özellikle daha yüksek fiyatlı bir seçeneği) bir çapa olarak kullanması 'Referans Fiyatlandırma' olarak adlandırılır. Rakamların tam sayıya yuvarlanmayıp küsüratlı bırakılarak algısal olarak daha ucuz hissettirilmesi ise 'Küsüratlı Fiyatlandırma'dır. Doğru sıralama bu üç kavramı içermektedir.

Step-by-Step Solution

1
I. öncülün kavramsal analizi
Markanın kalıcı olarak yüksek fiyat belirleyip kalite ve statü algısı yaratması tespit edilir.
Yüksek fiyatın kalite göstergesi olarak kalıcı bir şekilde kullanılması prestij fiyatlandırmasıdır.
2
II. öncülün kavramsal analizi
Çok daha pahalı bir ürünün yanına konumlandırma yapılarak algısal bir çapa oluşturulduğu tespit edilir.
Tüketicinin değerlendirme yaparken çevresindeki diğer fiyatları kıstas (referans) almasına referans fiyatlandırma denir.
3
III. öncülün kavramsal analizi
Fiyatın 150.000 TL yerine 149.990 TL olarak belirlenip sol basamak etkisinden faydalanıldığı tespit edilir.
Rakamların tam sayıya yuvarlanmayarak psikolojik olarak daha ucuz algısı yaratılması küsüratlı fiyatlandırmadır.

Key Concept

Psikolojik Fiyatlandırma Stratejileri ve Alt Türlerinin Analizi
Question 71Question

Bir dayanıklı tüketim malları üreticisi, değişen rekabet koşullarına uyum sağlamak ve kanal üyelerini motive etmek amacıyla fiyatlandırma politikalarında aşağıdaki güncellemeleri yapmıştır:

I. Ürünlerin depolanması, yerel pazar araştırmalarının yapılması ve perakende satış noktalarındaki raf düzenlemelerinin üstlenilmesi karşılığında, ana distribütörlere fatura bedeli üzerinden %12 oranında fiyat indirimi sağlanması.
II. Lojistik operasyonlarının karmaşıklığını azaltmak ve ulusal çaptaki reklam kampanyalarında tek bir nihai fiyat sunabilmek için, Türkiye'nin her yerindeki alıcılara gönderilen ürünlerin faturasına, bayinin fabrikaya olan mesafesinden bağımsız olarak standart bir taşıma bedelinin eklenmesi.
III. Tüketicilerin markaya olan talebini kısa vadede canlandırmak amacıyla, ürünlerin liste fiyatında herhangi bir indirime gidilmeden, yetkili bayilerde 'sıfır faizli 12 ay taksit ve ücretsiz +3 yıl ek garanti' imkânının sunulması.

Bu işletmenin uyguladığı fiyat uyarlama ve değişiklik stratejileri aşağıdakilerin hangisinde sırasıyla doğru olarak verilmiştir?

Show answer & explanation

Answer: Fonksiyonel iskonto – Tekdüze teslim fiyatlandırması – Tutundurucu fiyatlandırma

Answer

Fonksiyonel iskonto – Tekdüze teslim fiyatlandırması – Tutundurucu fiyatlandırma
Verilen senaryoda, birinci öncülde distribütörlere yüklenilen görevler karşılığında verilen taviz 'fonksiyonel iskonto'dur. İkinci öncülde taşıma bedelinin tüm alıcılar için mesafeden bağımsız eşit bir tutarda faturaya yansıtılması 'tekdüze teslim fiyatlandırması'dır. Üçüncü öncülde ise fiyatın kendisinde indirime gidilmeden, uygun ödeme koşulları (sıfır faiz) ve ek garantiyle talebin uyarılması, net bir 'tutundurucu fiyatlandırma' stratejisidir.

Step-by-Step Solution

1
I. öncüldeki uygulamanın analiz edilmesi.
Aracılara, üstlendikleri depolama ve araştırma gibi pazarlama işlevleri karşılığında indirim verilmektedir.
Bu durum literatürde 'fonksiyonel iskonto' (veya ticari iskonto) olarak adlandırılır. Miktar veya nakit iskontosundan ayrılır.
2
II. öncüldeki lojistik uygulamasının analiz edilmesi.
Mesafe fark etmeksizin tüm müşterilere faturada standart (sabit) bir taşıma bedeli yansıtılmaktadır.
Alıcının mesafesinden bağımsız eşit navlun uygulanması 'tekdüze teslim fiyatlandırması'dır. İşletme taşıma bedelini sıfırlamadığı için 'üstlenilen navlun' olamaz.
3
III. öncüldeki talep canlandırma taktiğinin analiz edilmesi.
Liste fiyatı düşürülmeden, sıfır faiz ve ek garanti gibi teşvikler kullanılarak kısa vadeli satışlar hedeflenmektedir.
Bu taktikler, müşteriyi satın almaya ikna etmek için fiyat paketine eklenen geçici teşviklerdir ve 'tutundurucu fiyatlandırma' kapsamında değerlendirilir.

Key Concept

İşletmelerin fiyat listelerini, aracıların işlevlerine, coğrafi konumlara ve kısa vadeli satış hedeflerine göre uyarlaması.
Estimated Time:2m 0s
Question 72Question

Endüstriyel temizlik robotları üreten bir teknoloji firması, mevcut ürününü birim başına 24.000 TL24.000 \text{ TL}'den satmaktadır. Bu ürünün üretiminde katlanılan yıllık toplam sabit maliyetler 24.000.000 TL24.000.000 \text{ TL}, birim değişken maliyet ise 16.000 TL16.000 \text{ TL}'dir.

İşletme yönetimi, üretim hattını modernize etmek amacıyla yeni bir otomasyon yatırımı kararı almıştır. Bu yatırım sonucunda yıllık toplam sabit maliyetlerin %25\%25 artması, birim değişken maliyetlerin ise %15\%15 azalması öngörülmektedir. İşletme, risk profilini değiştirmemek adına otomasyon yatırımı öncesindeki başabaş satış miktarını aynı şekilde korumayı hedeflemektedir.

Maliyete dayalı fiyatlandırma yaklaşımına göre, işletmenin yeni maliyet yapısında bu hedefe ulaşabilmesi için belirlemesi gereken yeni birim satış fiyatı aşağıdakilerden hangisidir?

Show answer & explanation

Answer: 23.600 TL23.600 \text{ TL}

Answer

İşletmenin hedeflediği başabaş miktarını korumak için belirlemesi gereken yeni birim satış fiyatı 23.600 TL23.600 \text{ TL} olmalıdır.
İşletmenin başlangıçtaki başabaş noktası 3.0003.000 adettir (24.000.000/(24.00016.000)24.000.000 / (24.000 - 16.000)). Yeni durumda, toplam sabit maliyetler %25\%25 artarak 30.000.000 TL30.000.000 \text{ TL}'ye çıkmış, birim değişken maliyet ise %15\%15 azalarak 13.600 TL13.600 \text{ TL}'ye inmiştir. İşletme 3.0003.000 adetlik başabaş noktasını korumak istediğine göre, yeni katkı payı 30.000.000/3.000=10.000 TL30.000.000 / 3.000 = 10.000 \text{ TL} olmalıdır. Satış fiyatı, birim değişken maliyet ile katkı payının toplamı olduğundan, yeni fiyat 13.600+10.000=23.600 TL13.600 + 10.000 = 23.600 \text{ TL} olarak bulunur.

Step-by-Step Solution

1
Mevcut (yatırım öncesi) başabaş satış miktarının hesaplanması.
Birim Katkı Payı = 24.00016.000=8.000 TL24.000 - 16.000 = 8.000 \text{ TL}. Başabaş Miktarı = 24.000.000/8.000=3.000 adet24.000.000 / 8.000 = 3.000 \text{ adet}.
İşletmenin yeni fiyatlamasında referans alacağı ve korumak istediği hedef miktar başlangıçtaki başabaş noktasıdır.
2
Otomasyon yatırımı sonrası oluşacak yeni maliyet yapısının hesaplanması.
Yeni Toplam Sabit Maliyet = 24.000.000×1,25=30.000.000 TL24.000.000 \times 1,25 = 30.000.000 \text{ TL}. Yeni Birim Değişken Maliyet = 16.000×0,85=13.600 TL16.000 \times 0,85 = 13.600 \text{ TL}.
Yeni satış fiyatını belirleyecek başabaş denkleminde kullanılacak güncel parametrelerin elde edilmesi gerekmektedir.
3
Hedeflenen başabaş miktarını sağlamak için gerekli olan yeni birim katkı payının bulunması.
Gerekli Katkı Payı = 30.000.000/3.000=10.000 TL30.000.000 / 3.000 = 10.000 \text{ TL}.
Sabit maliyetlerin tamamını 3.0003.000 birim satışta karşılayabilmek için ürün başına elde edilmesi gereken kâr marjı (katkı payı) belirlenmelidir.
4
Yeni birim satış fiyatının hesaplanması.
Yeni Fiyat = Yeni Birim Değişken Maliyet + Gerekli Katkı Payı = 13.600+10.000=23.600 TL13.600 + 10.000 = 23.600 \text{ TL}.
Satış fiyatı, ürüne ait birim değişken maliyet ile hedeflenen birim katkı payının toplamından oluşur.

Key Concept

Başabaş Noktası (Break-Even) Analizi ve Maliyet Değişimlerinin Fiyata Etkisi
Question 73Question

Bir teknoloji şirketi, piyasaya sunduğu yeni nesil oyun konsolunu piyasa ortalamasının altında, oldukça cazip bir fiyatla satarak ürünü olabildiğince çok eve ulaştırmayı amaçlamaktadır. Ancak şirket asıl kârını, konsoldan ziyade bu cihazda oynanabilen ve sürekli olarak satın alınması gereken özel video oyunlarının yüksek kâr marjlı satışından elde etmektedir. Tüketiciler, aldıkları konsolu kullanabilmek için bu oyunları almak durumundadır.

Buna göre şirketin uyguladığı ürün karması fiyatlandırma stratejisi aşağıdakilerden hangisidir?

Show answer & explanation

Answer: Tamamlayıcı (bağlı) ürün fiyatlandırması

Answer

Tamamlayıcı (bağlı) ürün fiyatlandırması
Verilen senaryoda işletme, ana ürün olan oyun konsolunu cazip ve düşük bir fiyatla piyasaya sürerken, bu cihazla birlikte kullanılması mecburi olan video oyunlarını yüksek kâr marjıyla satmaktadır. Pazarlama yönetiminde, ana ürünün pazara hızla girmesini sağlamak için düşük fiyatlandırıldığı ve işletmenin asıl kârını düzenli olarak satın alınması gereken tamamlayıcı parçalardan (kartuş, jilet, oyun vb.) elde ettiği bu stratejiye tamamlayıcı (bağlı) ürün fiyatlandırması denir.

Step-by-Step Solution

1
Senaryodaki ürün türlerini ve fiyatlandırma ilişkisini analiz etmek
Ana ürün (konsol) düşük fiyatlı, birlikte kullanılması zorunlu olan sarf/eklenti ürün (video oyunları) ise yüksek kârlı olarak belirlenmiştir.
Uygulanan stratejiyi belirlemek için ürünler arasındaki ilişkinin (zorunlu/isteğe bağlı) ve kâr merkezinin tespit edilmesi gerekir.
2
Ürün karması fiyatlandırma stratejileri ile eşleştirmek
Ana ürünün ucuz tutulup, asıl kârın bu ürünün kullanımı için sürekli alınması gereken zorunlu eklentilerden sağlandığı tamamlayıcı (bağlı) ürün fiyatlandırması modelinin uygulandığı tespit edilmiştir.
Bu model, geleneksel tıraş makinesi-jilet veya yazıcı-kartuş örneklerinde de görülen bağlı ürün fiyatlandırmasının temel mantığıdır.

Key Concept

Tamamlayıcı (Bağlı) Ürün Fiyatlandırması
Question 74Question

Uluslararası gastronomi rehberlerinde yer alan prestijli bir fine-dining restoranı, yeni hazırladığı 'Şefin İmza Tadım Menüsü' için satış fiyatı belirleme aşamasındadır. Restoranın operasyon yöneticisi, fiyat hassasiyeti olan müşterileri de çekebilmek adına fiyatın 4.950 TL olarak belirlenmesini önermiştir. Ancak pazarlama direktörü bu öneriye şu sözlerle karşı çıkmıştır: 'Hedef kitlemiz sunduğumuz mutfak sanatının ve atmosferin kusursuzluğuna odaklanmaktadır. Fiyatı bu şekilde belirlemek, hizmetimizin ayrıcalıklı yapısına ve yüksek kalite algısına zarar verir; bu nedenle fiyatı doğrudan 5.000 TL yapmalıyız. Ayrıca, müşterilerin bu menüyü değerlendirirken onu daha makul bir tercih olarak algılamalarını sağlamak amacıyla, menü kartında bu seçeneğin hemen üstüne 15.000 TL değerindeki özel mahzen şaraplarıyla eşleştirilmiş Koleksiyon Menüsü'nü yerleştirmeliyiz.'

Pazarlama direktörünün bu stratejik yaklaşımıyla ilgili aşağıdaki değerlendirmelerden hangisi pazarlama yönetimi literatürü açısından en doğrudur?

Show answer & explanation

Answer: Operasyon yöneticisinin savunduğu küsüratlı fiyatlandırma stratejisini reddederek, hizmetin algılanan kalitesini korumak için prestij fiyatlandırmasını ve müşterinin değer algısını yönlendirmek için referans fiyatlandırmayı tercih etmiştir.

Answer

Pazarlama direktörü, kalite algısını korumak için 4.950 TL yerine 5.000 TL belirleyerek prestij fiyatlandırmasını, 15.000 TL'lik başka bir seçeneği de kıyas noktası olarak sunarak referans fiyatlandırmayı kullanmıştır.
Pazarlama direktörü, kalite algısını zedelememek adına 4.950 TL'lik 'küsüratlı fiyatlandırma' yaklaşımını reddetmiştir. Bunun yerine fiyatı yuvarlayarak (5.000 TL) ürünün seçkinliğini vurgulayan 'prestij fiyatlandırması'nı uygulamıştır. Ayrıca menüye 15.000 TL'lik yüksek fiyatlı bir seçenek ekleyerek, 5.000 TL'lik menünün görece daha uygun görünmesini sağlayan 'referans fiyatlandırma' (çıpalama) taktiğini kullanmıştır.

Step-by-Step Solution

1
Operasyon yöneticisinin 4.950 TL önerisini analiz etme
Bu öneri, fiyatı psikolojik bir eşiğin hemen altında tutmayı amaçlayan 'küsüratlı fiyatlandırma' stratejisidir.
Tüketiciler soldan sağa okuma eğiliminde oldukları için 4.950 TL'yi 5.000 TL'den çok daha ucuzmuş gibi algılarlar.
2
Pazarlama direktörünün 5.000 TL önerisini analiz etme
Yuvarlak ve yüksek rakamların kalite göstergesi olarak kullanıldığı 'prestij fiyatlandırması' stratejisi tespit edilir.
Lüks ve prestijli ürünlerde küsüratlı rakamlar kalite algısını düşürebileceğinden, bilerek tam sayılar tercih edilir.
3
15.000 TL'lik Koleksiyon Menüsü'nün işlevini analiz etme
Daha pahalı bir ürünün yanına konularak asıl satılmak istenen ürünün makul gösterilmesi 'referans fiyatlandırma'dır.
Tüketici 15.000 TL'lik seçeneği gördüğünde, 5.000 TL'lik seçeneği zihninde daha avantajlı ve alınabilir bir konuma yerleştirir.

Key Concept

Psikolojik Fiyatlandırma Stratejileri
Question 75Question

Bir işletme, talebin fiyat esnekliğinin yüksek olduğu ve mevcut rakiplerin bulunduğu bir pazara yeni bir ürün sunmaya hazırlanmaktadır. İşletme; yüksek üretim kapasitesini verimli kullanmak, hızla geniş bir pazar payı elde etmek ve düşük fiyat avantajıyla potansiyel rakiplerin pazara girmesini engellemek amacıyla ürünün piyasaya çıkış fiyatını kasıtlı olarak düşük belirlemiştir.

Buna göre işletmenin uyguladığı yeni ürün fiyatlandırma stratejisi aşağıdakilerden hangisidir?

Show answer & explanation

Answer: Pazara nüfuz etme

Answer

İşletmenin uyguladığı strateji pazara nüfuz etme stratejisidir.
Sorudaki işletme; yüksek fiyat esnekliği, üretim kapasitesinin tam kullanımı, rakipleri caydırma ve hızlı pazar payı kazanma hedefleri doğrultusunda ürününü piyasaya düşük bir başlangıç fiyatıyla sunmaktadır. Bu özelliklerin tamamı, doğrudan 'pazara nüfuz etme' stratejisini tanımlamaktadır.

Step-by-Step Solution

1
Senaryodaki temel ipuçlarını ve pazar değişkenlerini belirle.
Talebin fiyat esnekliği yüksek, rakipler mevcut, üretim kapasitesi yüksek ve pazara giriş fiyatı kasıtlı olarak düşük tutulmuş.
Uygulanan fiyatlandırma politikasının temel dinamiklerini anlamak.
2
Belirlenen özellikleri yeni ürün fiyatlandırma stratejileri ile eşleştir.
Düşük fiyatla pazara girip sürümden kazanarak büyük pazar payı elde etme ve potansiyel rakipleri caydırma amacı, pazara nüfuz etme (market penetration) stratejisinin tam karşılığıdır.
Teorik bilgiyi senaryoya doğru şekilde uygulamak.

Key Concept

Pazara Nüfuz Etme Stratejisi
Question 76Question

E-ticaret lojistiği sektörüne yönelik hafif ve darbe emici yeni nesil bir modüler ambalaj çözümü geliştiren bir işletme, devasa bir tam otomatik üretim tesisi kurmuştur. Yapılan pazar araştırmaları, lojistik firmalarının ambalaj maliyetlerine karşı son derece duyarlı olduğunu ve geleneksel ambalaj üreticilerinin kısa sürede benzer tasarımları kopyalayarak piyasaya girebileceğini göstermektedir. İşletme, birim maliyetleri hızla düşürebilmek için üretim bandını yüksek hacimle çalıştırmak zorundadır.

Bu senaryodaki pazarın fiyat esnekliği, rekabet tehdidi ve üretim kapasitesi değişkenleri dikkate alındığında, işletmenin pazara giriş aşamasında aşağıdaki fiyatlandırma stratejilerinden hangisini uygulaması en uygundur?

Show answer & explanation

Answer: Pazara nüfuz etme

Answer

Pazara nüfuz etme stratejisi
Doğru yanıt olan pazara nüfuz etme stratejisi; talebin fiyat esnekliğinin yüksek olduğu, rakiplerin pazara girme ihtimalinin güçlü olduğu ve işletmenin birim maliyetleri düşürmek (ölçek ekonomisinden yararlanmak) için yüksek üretim hacmine ihtiyaç duyduğu durumlarda uygulanır. Düşük başlangıç fiyatı ile pazar payı hızla ele geçirilerek rakiplerin sektöre girişi caydırılır.

Step-by-Step Solution

1
Senaryodaki pazar değişkenlerinin analiz edilmesi.
Müşterilerin fiyat değişikliklerine karşı son derece duyarlı olduğu, yani talebin fiyat esnekliğinin yüksek olduğu belirlenir.
Esneklik, fiyatlandırma stratejisinin temel belirleyicisidir.
2
Rekabet ve kapasite koşullarının değerlendirilmesi.
Rakiplerin kısa sürede kopyalama yapabileceği (yüksek giriş tehdidi) ve ölçek ekonomisi için yüksek üretim hacmine ihtiyaç duyulduğu tespit edilir.
Piyasada tutunabilmek ve maliyet avantajı sağlamak için pazarın yapısının anlaşılması gerekir.
3
Pazar değişkenleri ile yeni ürün fiyatlandırma stratejilerinin eşleştirilmesi.
Yüksek esneklik, rekabet tehdidi ve yüksek kapasite gereksiniminin; pazara düşük fiyatla hızlı giriş yapmayı gerektiren pazara nüfuz etme stratejisine tam olarak uyduğu sonucuna varılır.
Stratejik kararların teorik temellerle örtüştürülmesi zorunludur.

Key Concept

Yeni Ürün Fiyatlandırma Stratejileri
Question 77Question

İleri teknoloji tıbbi görüntüleme sensörleri üreten bir firma, geliştirdiği yeni bir modül için "hedef getiri fiyatlandırması" (target return pricing) yöntemini kullanmaktadır. İşletmenin bu modül için gerçekleştirdiği toplam yatırım tutarı 10.000.000 TL10.000.000 \text{ TL} olup, yönetim bu yatırım üzerinden yıllık %30\%30 getiri elde etmeyi hedeflemektedir.

Üretime ilişkin diğer veriler şu şekildedir:
- Yıllık toplam sabit maliyetler: 2.000.000 TL2.000.000 \text{ TL}
- Birim değişken maliyet: 1.500 TL1.500 \text{ TL}
- Öngörülen yıllık üretim ve satış hacmi: 5.000 adet5.000 \text{ adet}

Firma, ürettiği bu sensörleri tek yetkili bir distribütör aracılığıyla hastanelere satmaktadır. Distribütör firma ise kendi satış fiyatını belirlerken, üreticiden alış maliyeti üzerinden %25\%25 kâr marjı ("maliyet artı" yöntemiyle) uygulamaktadır.

Buna göre, distribütörün hastanelere sunacağı birim satış fiyatı aşağıdakilerden hangisidir?

Show answer & explanation

Answer: 3.125 TL3.125 \text{ TL}

Answer

Distribütörün hastanelere sunacağı birim satış fiyatı 3.125 TL3.125 \text{ TL}'dir.
Doğru sonuca ulaşmak için işlemin iki aşamada yapılması gerekmektedir. Birinci aşamada üreticinin fiyatı "hedef getiri" yöntemiyle bulunur. Üreticinin birim maliyeti; birim değişken maliyet (1.500 TL1.500 \text{ TL}) ile birim sabit maliyetin (2.000.000/5.000=400 TL2.000.000 / 5.000 = 400 \text{ TL}) toplamından oluşur. Buna birim yatırım getirisi ( (10.000.000×%30)/5.000=600 TL(10.000.000 \times \%30) / 5.000 = 600 \text{ TL} ) eklendiğinde üreticinin satış fiyatı 2.500 TL2.500 \text{ TL} olarak bulunur. İkinci aşamada ise, distribütörün bu alış maliyeti üzerinden %25\%25 kâr marjı uyguladığı dikkate alınır. 2.500 TL2.500 \text{ TL}'nin %25\%25'i 625 TL625 \text{ TL}'dir. Dolayısıyla distribütör satış fiyatı 2.500+625=3.125 TL2.500 + 625 = 3.125 \text{ TL} olur.

Step-by-Step Solution

1
Üreticinin birim başına hedeflediği getiri tutarını hesaplama.
600 TL600 \text{ TL}
Hedef getiri fiyatlandırmasında toplam hedeflenen kârın (Yatırım ×\times Getiri Oranı) birim başına düşen payı maliyete eklenmelidir: (10.000.000×0,30)/5.000=600 TL(10.000.000 \times 0,30) / 5.000 = 600 \text{ TL}.
2
Birim başına düşen sabit maliyeti hesaplama.
400 TL400 \text{ TL}
Fiyatlandırmanın tam maliyet esasına dayanması için toplam sabit maliyetlerin öngörülen satış hacmine bölünmesi gerekir: 2.000.000/5.000=400 TL2.000.000 / 5.000 = 400 \text{ TL}.
3
Üreticinin distribütöre uygulayacağı satış fiyatını belirleme.
2.500 TL2.500 \text{ TL}
Birim değişken maliyet, birim sabit maliyet ve birim hedef getiri toplanarak üreticinin hedef getiri fiyatı bulunur: 1.500+400+600=2.500 TL1.500 + 400 + 600 = 2.500 \text{ TL}.
4
Distribütörün son kullanıcıya (hastanelere) sunacağı satış fiyatını hesaplama.
3.125 TL3.125 \text{ TL}
Distribütör, alış maliyeti olan 2.500 TL2.500 \text{ TL}'nin üzerine maliyet artı yöntemiyle %25\%25 kâr marjı ekler: 2.500×1,25=3.125 TL2.500 \times 1,25 = 3.125 \text{ TL}.

Key Concept

Hedef Getiri ve Maliyet Artı Fiyatlandırması
Estimated Time:2m 0s
Question 78Question

Organik içerikli kişisel bakım ürünleri geliştiren bir işletme, piyasaya sunacağı yeni bir yüz serumunun fiyatını belirleme aşamasındadır. İşletme yöneticileri, ürünün hammadde ve üretim masraflarını hesaplayıp üzerine belirli bir kâr marjı eklemek yerine farklı bir yol izlemiştir. Öncelikle hedef pazarın bu serumun sağlayacağı "sağlıklı ve genç görünüm" faydasına ne kadarlık bir parasal karşılık biçeceğini araştırmışlar ve müşterinin ödemeye razı olduğu bu tutarı referans alarak ürün fiyatını belirlemişlerdir.

Buna göre işletmenin benimsediği fiyatlandırma yaklaşımı aşağıdakilerden hangisidir?

Show answer & explanation

Answer: Algılanan değere dayalı fiyatlandırma

Answer

İşletmenin benimsediği yaklaşım, tüketicinin ürüne atfettiği faydayı temel alan algılanan değere dayalı fiyatlandırmadır.
Algılanan değere dayalı fiyatlandırma, bir ürünün fiyatının, o ürünün satıcısının maliyetlerine göre değil, alıcının ürünün değerine ilişkin algısına göre belirlenmesidir. Parçada işletmenin maliyet temelli bir yaklaşımdan vazgeçip tüketicinin elde edeceği faydaya ne kadar ödemeye istekli olduğunu baz alması tam olarak bu durumu açıklar.

Step-by-Step Solution

1
Parçadaki temel fiyatlandırma kriterini tespit etme
İşletmenin maliyetleri değil, 'hedef pazarın faydaya biçeceği parasal karşılığı' temel aldığı belirlenmiştir.
Bir fiyatlandırma stratejisini sınıflandırmak için başlangıç noktasının (maliyet, rakip veya müşteri) ne olduğunu bulmak gerekir.
2
Kriteri kavramsal karşılığı ile eşleştirme
Müşterinin ödemeye razı olduğu tutarın ve algıladığı faydanın (değerin) merkeze alınması algılanan değere dayalı fiyatlandırmadır.
Pazarlama teorisinde fiyatı maliyetler yerine müşterinin değer algısına göre belirlemek doğrudan bu stratejiyi tanımlar.

Key Concept

Algılanan Değere Dayalı Fiyatlandırma
Question 79Question

Zirai otomasyon sistemleri geliştiren bir girişim, sulama ve ilaçlama süreçlerini otonom hale getiren yeni bir tarımsal dron sistemi tasarlamıştır. Girişim, söz konusu dron sisteminin satış bedelini saptarken katlanılan donanım ve yazılım maliyetlerinden yola çıkmamıştır. Bunun yerine, cihazı kullanan bir tarım işletmesinin bir hasat döneminde işçilik, su ve kimyasal ilaç kalemlerinden elde edeceği toplam parasal tasarruf miktarını ölçümlemiş ve satış bedelini müşterinin elde edeceği bu net ekonomik faydayı referans alarak oluşturmuştur.

Buna göre girişimin, geliştirdiği dron sistemi için benimsediği fiyatlandırma yaklaşımı aşağıdakilerden hangisidir?

Show answer & explanation

Answer: Talebe ve değere dayalı fiyatlandırma

Answer

Talebe ve değere dayalı fiyatlandırma
Doğru yanıt olan bu yaklaşımda işletme; ürünün fiyatını kendi üretim veya operasyon maliyetlerine göre değil, ürünün alıcıya (kullanıcıya) sağladığı net ekonomik faydaya, yani müşterinin objektif algıladığı değere göre belirlemektedir. Senaryoda tarımsal dron sisteminin fiyatının, çiftçinin işçilik ve su gibi kalemlerden elde edeceği toplam parasal tasarruf miktarı üzerinden belirlenmesi, literatürdeki Müşteriye Sağlanan Ekonomik Değer (EVC - Economic Value to the Customer) hesaplamasıdır ve bu, doğrudan değere dayalı fiyatlandırma stratejisinin temel uygulamasıdır.

Step-by-Step Solution

1
Senaryoda fiyatın belirlenmesinde kullanılan referans noktasının tespit edilmesi.
Girişimin, donanım/yazılım maliyetlerini kullanmak yerine müşterinin elde edeceği parasal tasarrufu (işçilik, su, ilaç) temel aldığı görülmüştür.
Bir fiyatlandırma stratejisini doğru sınıflandırabilmek için öncelikle kararın maliyet, rekabet veya müşteri eksenlerinden hangisine dayandığı bulunmalıdır.
2
Tespit edilen referans noktasının literatürdeki pazarlama kavramlarıyla eşleştirilmesi.
Müşterinin ürünü kullanarak elde edeceği ekonomik faydanın (tasarrufun) parasal karşılığı, ürünün 'algılanan değeri'dir. Fiyatın bu değere göre belirlenmesi doğrudan 'Değere dayalı fiyatlandırma' yaklaşımını işaret eder.
Maliyet artı yaklaşımları üreticiden tüketiciye doğru ilerlerken, değer temelli yaklaşımlar tüketici ihtiyaçlarından ve değer algısından yola çıkarak fiyatı oluşturur.

Key Concept

Talebe ve Değere Dayalı Fiyatlandırma
Question 80Question

Küresel bir butik kahve ekipmanları üreticisi, pazara yeni sunduğu ev tipi profesyonel espresso makinesi için özel bir fiyatlandırma politikası kurgulamıştır. Şirketin pazarlama yöneticisi, standart modelin fiyatını 70.000 TL yerine 69.900 TL olarak belirleyerek, tüketicilerin fiyatı psikolojik olarak 'altmış binli rakamlar' kategorisinde algılamasını ve satın alma direncinin kırılmasını hedeflemiştir. Eş zamanlı olarak, perakende mağaza vitrinlerinde ve dijital kataloglarda bu standart modelin hemen yanına 350.000 TL değerinde, el işçiliğiyle özel olarak üretilmiş sınırlı üretim (limited edition) bir model yerleştirilmiştir. Bu yüksek fiyatlı elit modelin asıl amacı yüksek satış rakamlarına ulaşmak değil; standart modelin 69.900 TL'lik fiyatının tüketici zihninde kıyaslanabilir bir çıta oluşturarak daha 'makul ve avantajlı' olarak konumlandırılmasını sağlamaktır.

Buna göre, şirketin standart modelin satışını desteklemek amacıyla kullandığı birinci (69.900 TL) ve ikinci (350.000 TL'lik ürünle yan yana sunma) uygulamalar sırasıyla hangi spesifik fiyatlandırma taktikleridir ve bu taktikler hangi temel fiyatlandırma stratejisi kategorisinde yer alır?

Show answer & explanation

Answer: Küsüratlı fiyatlandırma ve Referans fiyat — Psikolojik Fiyatlandırma

Answer

Doğru seçenek, uygulamaların sırasıyla 'Küsüratlı fiyatlandırma' ile 'Referans fiyat' olduğunu ve bunların 'Psikolojik Fiyatlandırma' kategorisine girdiğini belirten seçenektir.
Senaryoda yer alan 70.000 TL yerine 69.900 TL uygulaması, tüketicinin algısını aşağı çekmeyi hedefleyen 'küsüratlı fiyatlandırma' taktiğidir. Yüksek fiyatlı (350.000 TL) ürünün, asıl satılmak istenen standart ürünün (69.900 TL) fiyatını tüketici zihninde daha uygun göstermek amacıyla bir çapa (anchor) olarak kullanılması ise 'referans fiyat' uygulamasıdır. Tüketicinin algı ve zihinsel kıyaslama mekanizmalarına hitap eden bu taktiklerin tamamı 'Psikolojik Fiyatlandırma' stratejisi ana başlığı altında incelenmektedir.

Step-by-Step Solution

1
Birinci uygulamanın (70.000 TL yerine 69.900 TL) teorik karşılığını tespit et.
Tüketicinin fiyatı bir alt basamakta (60 binlerde) algılamasını sağlayan bu yöntem 'Küsüratlı Fiyatlandırma' (Odd pricing) taktiğidir.
Tüketiciler sayıları soldan sağa okudukları için ilk basamaktaki düşüş psikolojik olarak büyük bir indirim algısı yaratır.
2
İkinci uygulamanın (ürünü çok pahalı başka bir ürünle yan yana sergileme) teorik karşılığını tespit et.
Satılmak istenen asıl ürünün fiyatını daha makul göstermek için yüksek fiyatlı bir alternatifi çapa olarak kullanma yöntemine 'Referans Fiyat' adı verilir.
Tüketiciler bir ürünün değerini bağımsız değil, çevrelerindeki diğer fiyatlarla kıyaslayarak (referans alarak) değerlendirirler.
3
Bu iki taktiğin ait olduğu temel strateji grubunu belirle.
Her iki yöntem de tüketicinin algı, duygu ve zihinsel değerlendirme hatalarını temel aldığı için 'Psikolojik Fiyatlandırma Stratejileri' altında sınıflandırılır.
Fiyatlandırma stratejileri temelde maliyet, talep, rekabet ve psikoloji odaklı olmak üzere ana gruplara ayrılır.

Key Concept

Psikolojik Fiyatlandırma, Küsüratlı Fiyatlandırma ve Referans Fiyat kavramları
PreviousPage 4 / 6Next
Fiyatlandırma Stratejileri Practice Questions — KPSS İşletme — Page 4 | Examkin