Question

Difficulty: Very hardTahmin Edicilerin Özellikleri: Tutarlılık (Consistency)

Bir araştırmacı, kitle ortalaması θ\theta ve kitle varyansı σ2<\sigma^2 < \infty olan bir dağılımdan alınan nn çaplı rastgele bir örneklem (X1,X2,,Xn)(X_1, X_2, \dots, X_n) üzerinden θ\theta parametresini tahmin etmek istemektedir.

Örneklem ortalaması Xˉn\bar{X}_n olmak üzere, araştırmacı aşağıdaki gibi yeni bir TnT_n tahmin edicisi tanımlamıştır:
Tn=Xˉn+UnT_n = \bar{X}_n + U_n
Burada UnU_n, örneklemden bağımsız bir rastgele değişken dizisi olup olasılık fonksiyonu şu şekildedir:
P(Un=n)=1n2,P(Un=0)=11n2P(U_n = n) = \frac{1}{n^2}, \quad P(U_n = 0) = 1 - \frac{1}{n^2}

Bu tahmin edici TnT_n ile ilgili olarak aşağıda verilen ifadelerden hangisi doğrudur?

  1. TnT_n, θ\theta için tutarlı ve asimptotik yansız bir tahmin edicidir, ancak Ortalama Hata Karesi (MSE) sıfıra yakınsamaz.Answer
  2. B
    TnT_n'nin Ortalama Hata Karesi (MSE) sıfıra yakınsamadığı için, TnT_n, θ\theta için tutarlı bir tahmin edici olamaz.
  3. C
    nn \to \infty iken UnU_n rastgele değişkeninin alabileceği maksimum değer sonsuza gittiği için TnT_n olasılıkta yakınsamaz ve tutarsızdır.
  4. D
    TnT_n asimptotik yansız bir tahmin edici olduğu için varyansı sıfıra yakınsar ve bu da onu tutarlı bir tahmin edici yapar.
  5. E
    TnT_n'nin içerdiği yan miktarı nn'ye bağlı olarak sürekli arttığından, TnT_n asimptotik yansız değildir ve dolayısıyla tutarsızdır.

Answer

Tahmin edici asimptotik yansızdır ve olasılıkta kitle ortalamasına yakınsadığı için tutarlıdır; ancak karesel sapmaları içeren MSE değeri sıfıra değil, 1'e yakınsamaktadır.
Tahmin edicinin tutarlılığı, olasılıkta yakınsama (convergence in probability) ile tanımlanır. UnU_n rassal değişkeninin büyük bir değer (nn) alma olasılığı (1/n21/n^2) çok hızlı bir şekilde sıfıra gittiği için UnU_n olasılıkta 0'a yakınsar. Büyük Sayılar Yasası gereği Xˉn\bar{X}_n de olasılıkta θ\theta'ya yakınsar. Bu ikisinin toplamı olan TnT_n, olasılıkta θ\theta'ya yakınsadığı için tutarlıdır. Aynı zamanda E(Tn)=θ+1/nθE(T_n) = \theta + 1/n \to \theta olduğundan asimptotik yansızdır. Ancak, UnU_n'nin varyansı karesel sapmalardan dolayı 1'e yakınsadığı için, toplam MSE değeri 1 olur ve sıfıra yakınsamaz. Bu özel kurgu, MSE'nin sıfıra gitmesinin tutarlılık için yeter koşul olduğunu ancak gerek koşul olmadığını kanıtlayan klasik bir örnektir.

Step-by-Step Solution

1
TnT_n'nin beklenen değerini ve asimptotik yansızlığını hesaplayın.
E(Un)=n(1/n2)+0(11/n2)=1/nE(U_n) = n \cdot (1/n^2) + 0 \cdot (1 - 1/n^2) = 1/n. Dolayısıyla E(Tn)=E(Xˉn)+E(Un)=θ+1/nE(T_n) = E(\bar{X}_n) + E(U_n) = \theta + 1/n. Limit alındığında limnE(Tn)=θ\lim_{n \to \infty} E(T_n) = \theta olur. Tahmin edici asimptotik yansızdır.
Yansızlık durumunu ve asimptotik özelliklerini belirlemek.
2
TnT_n'nin varyansını ve Ortalama Hata Karesini (MSE) hesaplayın.
E(Un2)=n2(1/n2)+0=1E(U_n^2) = n^2 \cdot (1/n^2) + 0 = 1. Buradan Var(Un)=1(1/n)2Var(U_n) = 1 - (1/n)^2. TnT_n'nin varyansı: Var(Tn)=σ2n+11n2Var(T_n) = \frac{\sigma^2}{n} + 1 - \frac{1}{n^2}. Limit alındığında varyans 1'e gider. MSE(Tn)=Var(Tn)+[Yan]2=σ2n+11MSE(T_n) = Var(T_n) + [Yan]^2 = \frac{\sigma^2}{n} + 1 \to 1.
Tutarlılık için yeter koşul olan MSE'nin sıfıra gidip gitmediğini kontrol etmek.
3
TnT_n'nin olasılıkta yakınsamasını (tutarlılığını) temel tanımdan inceleyin.
Olasılıkta yakınsama için P(Un>ϵ)P(|U_n| > \epsilon) limitine bakılır. ϵ>0\epsilon > 0 için P(Un>ϵ)P(Un=n)=1/n20P(|U_n| > \epsilon) \le P(U_n = n) = 1/n^2 \to 0. O halde Unp0U_n \xrightarrow{p} 0. Xˉnpθ\bar{X}_n \xrightarrow{p} \theta olduğundan, toplamları TnpθT_n \xrightarrow{p} \theta olur.
MSE sıfıra gitmediğinde tahmin edicinin hala tutarlı olup olamayacağını zayıf tutarlılık (olasılıkta yakınsama) tanımıyla doğrulamak.

Key Concept

Tutarlılık (Consistency) ve Ortalama Hata Karesi (MSE) İlişkisi
Rate this question