Examkin

Diplomasi ve Konsolosluk Hukuku

385 questions

Question 121Question →

1961 Diplomatik İlişkiler Hakkında Viyana Sözleşmesi hükümleri uyarınca, kabul eden devletin yargı yetkisinden yararlanan bir diplomatik ajanın bağışıklığından feragat edilmesi ve buna bağlı yargılanma usulü ile ilgili aşağıdakilerden hangisi kesin olarak doğrudur?

Show answer & explanation

Answer: Yargılama bağışıklığından feragat, gönderen devlet tarafından her durumda açıkça (sarih) yapılmalıdır.

Answer

Yargılama bağışıklığından feragat, gönderen devlet tarafından her durumda açıkça (sarih) yapılmalıdır.
1961 Diplomatik İlişkiler Hakkında Viyana Sözleşmesi'nin 32. maddesine göre, diplomatik bir ajanın yargı bağışıklığından feragat etme yetkisi sadece 'gönderen devlete' aittir ve bu feragatin mutlaka 'açık' (sarih) bir şekilde yapılması gerekmektedir. Zımni feragat bu kapsamda geçerli kabul edilmez.

Step-by-Step Solution

1
Hak Sahibinin Belirlenmesi
Feragat yetkisi gönderen devlete aittir.
Diplomatik bağışıklıklar şahsi bir ayrıcalık değil, devletin egemenliğini temsil eden bir haktır.
2
Feragat Usulünün Kontrolü
Feragat açık (sarih) olmalıdır.
1961 Viyana Sözleşmesi Madde 32/2 gereği, feragatin zımni olması mümkün değildir.
3
Yargı ve İcra Ayrımının Analizi
Yargı feragati icra feragatini kapsamaz.
Devletin yargılanmayı kabul etmesi, malvarlığı üzerindeki icra işlemlerini de kabul ettiği anlamına gelmez; icra için ayrı bir açık feragat şarttır.

Key Concept

Bağışıklıktan Feragat ve Yargı-İcra Ayrımı
Question 122Question →

1963 tarihli Konsolosluk İlişkileri Hakkında Viyana Sözleşmesi (VCCR) rejiminde; konsolosluk ilişkilerinin tesisi, diplomatik ilişkilerle olan hukuksal illiyeti ve konsolosluk görevlerinin yürütülmesine dair aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

Show answer & explanation

Answer: İki devlet arasında diplomatik ilişkilerin kurulmasına yönelik karşılıklı rıza, aksi açıkça belirtilmedikçe konsolosluk ilişkilerinin kurulmasına yönelik rızayı da zımnen içerir; ancak münferit bir konsolosluk makamının açılması, kabul eden devletin ayrıca rızasına tabidir.

Answer

İki devlet arasında diplomatik ilişkilerin kurulmasına yönelik karşılıklı rıza, aksi belirtilmedikçe konsolosluk ilişkilerinin kurulmasına yönelik rızayı da zımnen içerir; ancak münferit bir konsolosluk makamının açılması kabul eden devletin ayrıca rızasına bağlıdır.
Doğru ifade, 1963 Viyana Sözleşmesi'nin temel prensiplerini bir araya getirir. Sözleşmenin 2. maddesi, diplomatik rızanın konsolosluk rızasını kapsadığını (zımni rıza) belirtirken, 4. maddesi ise bu genel rızanın belirli bir mekanda konsolosluk açma yetkisi vermediğini, her bir makam için ayrıca onay gerektiğini düzenleyerek devletlerin egemenlik haklarını korur.

Step-by-Step Solution

1
Diplomatik ve konsolosluk ilişkileri arasındaki kurulum bağını analiz etme
1963 Viyana Sözleşmesi Madde 2/2 uyarınca diplomatik rızanın konsolosluk rızasını da (aksi belirtilmedikçe) kapsadığı tespit edilir.
İlişkilerin başlangıcındaki zımni rıza kuralını doğrulamak için gereklidir.
2
Diplomatik ilişkilerin kesilmesinin etkisini değerlendirme
Madde 2/3 uyarınca diplomatik ilişkilerin kesilmesinin konsolosluk ilişkilerini ipso facto (kendiliğinden) bitirmediği belirlenir.
İlişkilerin birbirinden bağımsızlığını teyit etmek için gereklidir.
3
Konsolosluk makamı açılmasına ilişkin usulü inceleme
Madde 4 uyarınca, genel bir konsolosluk ilişkisi kurulmuş olsa bile, belirli bir şehirde makam açılması için kabul eden devletin açık onayının şart olduğu görülür.
Genel rıza ile özel makam onayı arasındaki farkı ayırt etmek için gereklidir.
4
Seçeneklerdeki istisnai durumları (diplomatik görev icrası ve gerekçe gösterme yükümlülüğü) eleme
Madde 12, 17 ve 70 hükümleriyle çelişen yanlış ifadeler ayıklanır.
En teknik ve hukuken tutarlı olan doğru önermeye ulaşmak için gereklidir.

Key Concept

Konsolosluk İlişkilerinin Tesisi ve Diplomatik İlişkilerle İlişkisi

Practice More

Konsolosluk memurlarının 'resmi görevleriyle sınırlı' (functional) yargı bağışıklığının istisnalarını ve diplomatik ajanlarla olan farklarını inceleyiniz.
Estimated Time:2m 0s
Question 123Question →

1969 tarihli Özel Misyonlar Hakkında Sözleşme ile düzenlenen 'ad hoc' diplomasi rejimi ile devletlerin uluslararası örgütler nezdindeki temsilcilikleri (daimi temsilcilikler) karşılaştırıldığında, misyonun ve üyelerinin kabulü süreciyle ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

Show answer & explanation

Answer: Özel bir misyonun gönderilmesi için kabul eden devletin rızası (consent) şarttır; buna karşılık bir devletin uluslararası örgüte temsilci ataması ev sahibi devletin rızasına tabi değildir ve temsilci doğrudan örgüte akredite edilir.

Answer

Özel bir misyonun gönderilmesi için kabul eden devletin rızasının (consent) şart olduğu, ancak uluslararası örgüt temsilciliklerinde ev sahibi devletin rızasına tabi olunmadığı ve temsilcinin doğrudan örgüte akredite edildiği seçenek doğrudur.
Doğru yanıt olan seçenek, özel misyonlar ile uluslararası örgüt temsilcilikleri arasındaki en temel usuli farkı vurgular. 1969 Viyana Sözleşmesi'ne göre özel misyon gönderilmesi kabul eden devletin açık rızasına bağlıdır (Madde 2). Buna karşın, bir uluslararası örgüt nezdinde temsilcilik açılması ve temsilci atanması üye devlet ile örgüt arasındadır; ev sahibi devletin bu süreci engelleme veya rıza gösterme yetkisi (ev sahibi ülke anlaşmalarındaki istisnalar dışında) bulunmamaktadır.

Step-by-Step Solution

1
Özel misyonların (ad hoc diplomasi) hukuki temelini analiz etme
1969 Özel Misyonlar Sözleşmesi Madde 2 uyarınca, bir devletin özel misyon gönderebilmesi için diğer devletin önceden rızasının alınması şarttır (ikili ilişki).
Özel misyonların geçici ve rızaya dayalı niteliğini anlamak için.
2
Uluslararası örgüt temsilciliklerinin akreditasyon usulünü inceleme
Üye devlet temsilcilerini doğrudan örgüte akredite eder; ev sahibi devletin bu atama üzerinde bir 'agreman' (uygun bulma) veya ön rıza yetkisi kural olarak bulunmaz (üç taraflı ilişki).
Örgütün bağımsızlığı ve üye devletlerin temsil hakkı arasındaki farkı ayırt etmek için.
3
Tanıma ve diplomatik ilişkilerle olan bağlantıyı kurma
Hem özel misyonlarda hem de örgüt temsilciliklerinde, taraflar arasında resmi diplomatik ilişki bulunması veya karşılıklı tanıma bir zorunluluk değildir.
Kavramsal karmaşayı (1961 Viyana Sözleşmesi kuralları ile farkı) gidermek için.

Key Concept

İkili (Bilateral) vs. Üç Taraflı (Tripartite) Diplomatik Akreditasyon

Practice More

1975 tarihli Devletlerin Uluslararası Örgütlerle İlişkilerinde Temsili Hakkında Viyana Sözleşmesi'nin (yürürlükte olmasa da doktrindeki etkisi) ev sahibi devletin PNG yetkisine getirdiği kısıtlamaları inceleyin.
Estimated Time:2m 0s
Question 124Question →

1963 tarihli Konsolosluk İlişkileri Hakkında Viyana Sözleşmesi’ne göre, kabul eden devletin ülkesinde görev yapan konsolosluk personelinin sahip olduğu ayrıcalık ve bağışıklıklar ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

Show answer & explanation

Answer: Sözleşme'nin 41. maddesinde düzenlenen; ağır bir suç hali ve yetkili adli makam kararı dışında tutuklama veya gözaltı yasağı getiren 'kişi dokunulmazlığı', sadece 'meslekten konsolosluk memurları' için öngörülmüş bir güvencedir.

Answer

Sözleşme'nin 41. maddesindeki kişi dokunulmazlığı güvencesinin sadece meslekten konsolosluk memurları için geçerli olması
1963 tarihli Viyana Sözleşmesi'nin 41. maddesi, meslekten bir konsolosluk memurunun ağır bir suç (grave crime) işlemesi ve yetkili adli makamın kararı olması dışında tutuklanamayacağını veya gözaltına alınamayacağını hükme bağlar. Bu özel 'kişi dokunulmazlığı' koruması Sözleşme'de sadece 'konsolosluk memurları' (consular officers) için tanımlanmıştır. Buna karşılık, Sözleşme'nin 43. maddesi 'konsolosluk memurları ve konsolosluk hizmetlileri'nin (consular employees) her ikisinin de resmi görevleri sırasındaki fiilleri için yargı bağışıklığına sahip olduğunu belirterek alanı genişletir. Dolayısıyla kişi dokunulmazlığı bakımından memurlar ve hizmetliler arasında keskin bir fark vardır.

Step-by-Step Solution

1
Konsolosluk personeli arasındaki kategorik ayrımı (memur, hizmetli, fahri memur) analiz et.
Sözleşme, farklı personel gruplarına farklı düzeylerde koruma sağlamıştır.
Bağışıklıkların kapsamı personelin statüsüne göre değişir.
2
Kişi dokunulmazlığını düzenleyen 41. maddeyi incele.
41. madde 'Konsolosluk memurları' (consular officers) ifadesini kullanır ve ağır suç istisnası ile tutuklama yasağı getirir.
Hizmetli kadrosundaki personelin bu maddeden yararlanma hakkı yoktur.
3
Görevsel yargı bağışıklığını düzenleyen 43. maddeyi incele.
43. madde hem memurları hem de hizmetlileri (consular employees) kapsar.
Resmi görevlerin korunması tüm personel için esastır.
4
Trafik kazası ve tanıklık gibi özel durumları değerlendir.
Trafik kazaları (43/2-b) ve görev dışı tanıklık reddi durumundaki yaptırım yasağı (44/1) gibi nüansları kontrol et.
Konsolosluk hukukunda bağışıklıklar diplomatik hukuka göre çok daha kısıtlıdır.

Key Concept

Konsolosluk Personeli Arasındaki Bağışıklık Farkları ve Görevsel Sınır

Practice More

Konsolosluk memurlarının tanıklık yapma yükümlülüğü ve bu yükümlülüğe uyulmaması durumunda yaptırım uygulanıp uygulanamayacağı konusuna çalışınız (Madde 44).
Estimated Time:2m 0s
Question 125Question →

1961 Viyana Diplomatik İlişkiler Sözleşmesi'nin 3. maddesinin 1. fıkrasında, bir diplomatik misyonun yerine getirmesi gereken asli fonksiyonlar (görevler) açıkça tanımlanmıştır. Sözleşme metnindeki bu düzenleme ve uluslararası hukuk ilkeleri dikkate alındığında, aşağıdakilerden hangisi bir diplomatik misyonun bu madde kapsamında sayılan asli görevleri arasında yer almaz?

Show answer & explanation

Answer: Gönderen devletin vatandaşlarına yönelik pasaport, vize ve seyahat belgesi tanzim etmek ile noterlik ve nüfus kâtipliği işlemlerini icra etmek

Answer

Gönderen devletin vatandaşlarına yönelik pasaport, vize, seyahat belgesi tanzimi ile noterlik ve nüfus kâtipliği işlemlerini icra etmek, diplomatik misyonun 1961 Sözleşmesi'ndeki asli görevlerinden biri değildir.
Doğru seçenek, diplomatik bir misyonun değil, bir konsolosluk misyonunun asli görevlerini tanımlamaktadır. 1961 Viyana Diplomatik İlişkiler Sözleşmesi siyasi temsil, devletler arası müzakere ve uluslararası hukuk sınırlarında devlet menfaatlerini koruma gibi 'siyasi/temsili' görevlere odaklanırken; pasaport, vize ve noterlik gibi 'idari/teknik' işlemler 1963 Viyana Konsolosluk İlişkileri Sözleşmesi'nin konusudur.

Step-by-Step Solution

1
1961 Viyana Diplomatik İlişkiler Sözleşmesi'nin 3. maddesinde sayılan 5 asli fonksiyonu analiz et.
Bu fonksiyonlar: Temsil, Koruma, Müzakere, Bilgi Toplama/Raporlama ve Dostane İlişkileri Geliştirme'dir.
Diplomatik misyonun yetki sınırlarını belirleyen temel hukuki metin budur.
2
Diplomatik görevler ile konsolosluk görevleri arasındaki mahiyet farkını ayırt et.
Diplomatik görevler daha çok devlet düzeyinde siyasi temsil odaklıyken, konsolosluk görevleri bireylere yönelik idari ve teknik hizmet odaklıdır.
KPSS sorularında genellikle bu iki görev alanı arasındaki fark test edilir.
3
Pasaport, vize ve noterlik işlemlerinin hukuki dayanağını kontrol et.
Bu işlemlerin 1963 Viyana Konsolosluk İlişkileri Sözleşmesi'nin 5. maddesinde düzenlendiğini tespit et.
Seçeneklerdeki idari hizmetlerin 1961 Sözleşmesi kapsamında değil, 1963 Sözleşmesi kapsamında olduğu doğrulanır.

Key Concept

Diplomatik ve Konsolosluk Fonksiyonlarının Ayırımı
Estimated Time:1m 30s
Question 126Question →

1961 tarihli Diplomatik İlişkiler Hakkında Viyana Sözleşmesi uyarınca; kabul eden devletin makamlarının (polis, jandarma veya itfaiye gibi) bir diplomatik misyon binasına girebilmesi için gereken temel şart aşağıdakilerden hangisidir?

Show answer & explanation

Answer: Misyon şefinin rızasının alınmış olması

Answer

Misyon şefinin rızasının alınmış olması
1961 Viyana Sözleşmesi'nin 22. maddesinin 1. fıkrası uyarınca, kabul eden devletin memurlarının (emniyet, itfaiye veya diğer kamu görevlileri) misyon binalarına girebilmesi ancak ve ancak misyon şefinin açık rızası ile mümkündür. Bu dokunulmazlık, ev sahibi devletin binayı koruma yükümlülüğü ile birlikte diplomatik hukukun en temel taşlarından biridir.

Step-by-Step Solution

1
1961 Viyana Sözleşmesi'nin misyon binalarına ilişkin 22. maddesinin hatırlanması
Misyon binalarının dokunulmaz olduğu tespiti
Uluslararası hukukta diplomatik mekanların statüsü bu madde ile korunur.
2
Dokunulmazlığın istisnasız veya tek şarta bağlı olup olmadığının sorgulanması
Giriş için 'Misyon Şefinin Rızası' şartının zorunlu olduğunun belirlenmesi
Sözleşme, rıza dışında hiçbir istisnaya (yangın, afet vb.) yer vermemiştir.

Key Concept

Misyon binalarının dokunulmazlığının mutlaklığı ve rıza şartı

Practice More

Konsolosluk binalarında yangın ve afet durumundaki 'varsayılan rıza' kuralı ile diplomatik binalardaki mutlak rıza şartı arasındaki farkı inceleyiniz.
Estimated Time:45s
Question 127Question →

1961 tarihli Diplomatik İlişkiler Hakkında Viyana Sözleşmesi hükümleri uyarınca, kabul eden devlet nezdinde görev yapan bir diplomatik ajanın şahsi dokunulmazlığı, yargı bağışıklığı ve bu bağışıklığın sınırları ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

Show answer & explanation

Answer: Diplomatik ajanın şahsi bir terekeye ilişkin mirasçı veya vasiyeti tenfiz memuru sıfatıyla taraf olduğu davalarda yargı bağışıklığı bulunmamakla birlikte; bu davalar sonucunda verilen kararların icrası, ancak ajanın şahsının veya konutunun dokunulmazlığı ihlal edilmeden yapılabiliyorsa mümkündür.

Answer

Diplomatik ajanın şahsi miras uyuşmazlıklarında yargı bağışıklığı istisnası bulunsa da, bu kararların icrası ancak ajanın şahsi ve konut dokunulmazlığının ihlal edilmemesi şartıyla mümkündür.
Doğru ifade olan miras davaları ve icra kısıtlamasına dair seçenek, 1961 Viyana Sözleşmesi'nin 31. maddesinin 1. fıkrasının (b) bendi ile 3. fıkrasını tam olarak yansıtmaktadır. Miras davalarında ajanın yargılanması mümkündür (istisnadır), ancak icra işlemleri için ajanın şahsi dokunulmazlığı (inviolability) ve konut dokunulmazlığı korunmaya devam eder. Bu durum, hukuki süreç işlese dahi fiziki bir zorlamanın ancak belirli şartlarda yapılabileceğini gösterir.

Step-by-Step Solution

1
Genel kuralın ve istisnaların tespiti
Diplomatik ajanlar ceza yargısından mutlak, hukuk ve idare yargısından ise geniş bir bağışıklığa sahiptir.
1961 Viyana Sözleşmesi Madde 31/1 çerçevesini belirlemek.
2
Hukuk yargısı istisnalarının incelenmesi
Taşınmaz mal davaları, miras (tereke) davaları ve profesyonel/ticari faaliyetler istisnadır.
Yargılanmanın mümkün olduğu spesifik alanları belirlemek.
3
İcra işlemlerine yönelik kısıtlamanın analizi
Yargılanma mümkün olsa dahi, icra işlemi ancak ajanın şahsi ve konut dokunulmazlığını ihlal etmiyorsa meşrudur.
Madde 31/3'teki 'çifte engel' mekanizmasını anlamak.

Key Concept

Diplomatik Yargı Bağışıklığı ve İcra Kısıtlaması
Question 128Question →

1961 Diplomatik İlişkiler Hakkında Viyana Sözleşmesi hükümleri uyarınca, kabul eden devletin yargı yetkisinden yararlanan bir diplomatik ajanın bağışıklığından feragat edilmesi ve buna bağlı yargılama usulü ile ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

Show answer & explanation

Answer: Bağışıklıktan feragat yetkisi gönderen devlete aittir ve bu feragatin her zaman açık (sarih) olması gerekir; ayrıca yargı bağışıklığından feragat edilmesi, hükmün icrasına ilişkin bağışıklıktan da feragat edildiği anlamına gelmez.

Answer

Bağışıklıktan feragat yetkisi gönderen devlete aittir, sarih olmalıdır ve yargı bağışıklığından feragat edilmesi icra bağışıklığından da feragat edildiği anlamına gelmez.
Doğru ifade, bağışıklıktan feragat yetkisinin gönderen devlete ait olduğunu, bu feragatin sarih (açık) yapılması gerektiğini ve yargı bağışıklığından feragatin icra bağışıklığından feragat anlamına gelmediğini tam olarak açıklar. Bu durum 1961 Viyana Sözleşmesi'nin 32. maddesindeki düzenlemelere tamamen uygundur.

Step-by-Step Solution

1
Bağışıklığın sahibini belirle
Diplomatik bağışıklıklar ajana değil, devlete aittir.
1961 Viyana Sözleşmesi'nin temel mantığı, bağışıklıkların devletin egemenliğini temsil etmesidir.
2
Feragat usulünü analiz et
Feragatin geçerli olabilmesi için 'sarih' (açık) bir beyan gereklidir.
Sözleşmenin 32. maddesinin 2. fıkrası bu şartı mutlak olarak belirlemiştir.
3
Yargı ve icra ayrımını değerlendir
Yargılama safhası için yapılan feragat, kararın uygulanması (icra/infaz) safhasını kapsamaz.
Devletin icra bağışıklığı daha dar bir alanda koruma sağlasa da, diplomatik hukukta her iki aşama için ayrı rıza aranır.

Key Concept

Diplomatik Bağışıklıktan Feragat Rejimi

Practice More

Konsolosluk memurlarının bağışıklıktan feragat usulü ile diplomatik ajanlar arasındaki farkları karşılaştıran bir soru çözebilirsiniz.
Estimated Time:2m 30s
Question 129Question →

1961 tarihli Diplomatik İlişkiler Hakkında Viyana Sözleşmesi’nin 9. maddesinde düzenlenen "istenmeyen kişi" (persona non grata) ilanı müessesesinin hukuki niteliği ve sonuçları ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

Show answer & explanation

Answer: Kabul eden devlet, kararının gerekçesini açıklamak zorunda olmaksızın ve ilgili kişi henüz kendi ülkesine gelmeden önce de bu yetkiyi kullanabilir; gönderen devletin yükümlülüğünü yerine getirmemesi halinde ise söz konusu kişiyi misyon üyesi olarak tanımayı reddedebilir.

Answer

Kabul eden devletin gerekçe göstermeksizin ve kişi henüz ülkeye gelmeden önce bile bildirim yapabileceğini, geri çağırma gerçekleşmezse de kişinin misyon üyesi olarak tanınmayacağını belirten ifade doğrudur.
Doğru ifade, Viyana Sözleşmesi'nin 9. maddesindeki üç temel unsuru (gerekçe gösterme zorunluluğunun olmaması, ülkeye gelmeden önce de ilan edilebilmesi ve makul sürede geri çağrılmamanın yaptırımı olarak misyon üyeliğinin tanınmaması) bir arada ve hatasız olarak sunmaktadır.

Step-by-Step Solution

1
1961 Viyana Sözleşmesi Madde 9/1 hükmünün incelenmesi
Kabul eden devletin 'herhangi bir zamanda ve kararını açıklamak zorunluluğu olmaksızın' bildirim yapabileceği saptanmıştır.
Bu, devletlerin egemenlik haklarının bir yansımasıdır.
2
Bildirimin zamanlamasının değerlendirilmesi
İlgili kişinin kabul eden devlet ülkesine 'henüz gelmeden önce' de istenmeyen kişi ilan edilebileceği teyit edilmiştir.
Agreman verilmiş olsa dahi varış öncesi bu statü verilebilir.
3
Yükümlülüğe uyulmamasının sonucunun (Madde 9/2) belirlenmesi
Gönderen devlet kişiyi geri çağırmazsa, kabul eden devletin o kişiyi 'misyonun bir üyesi olarak tanımayı reddetme' yetkisi olduğu görülmüştür.
Yaptırım, diplomatik statünün tanınmaması üzerine kuruludur.

Key Concept

Persona Non Grata (İstenmeyen Kişi) Hak ve Yaptırımları

Practice More

Diplomatik ayrıcalıklar ve bağışıklıkların sona erme anları ile Persona Non Grata ilanı arasındaki ilişkiyi inceleyebilirsiniz.
Estimated Time:2m 0s
Question 130Question →

1963 tarihli Konsolosluk İlişkileri Hakkında Viyana Sözleşmesi (VCCR) hükümleri uyarınca; konsolosluk ilişkilerinin kurulması, konsolosluk şeflerinin göreve kabulü ve görevlerin yürütülmesi ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

Show answer & explanation

Answer: Kabul eden devletin rızasıyla, gönderen devletin diplomatik misyonunun bulunmadığı bir ülkede diplomatik nitelikte işlemler yürüten bir konsolosluk görevlisi, bu işlemlerinden dolayı diplomatik ajanlara tanınan yargı bağışıklıklarından yararlanma hakkı kazanamaz.

Answer

Konsolosluk görevlisinin diplomatik misyon bulunmayan bir ülkede diplomatik işlemler yapması, ona diplomatik statü veya bağışıklık kazandırmaz.
Doğru ifade, konsolosluk görevlilerinin diplomatik misyonun bulunmadığı yerlerde rıza ile yapabilecekleri diplomatik işlemleri ele alan ifadedir. Sözleşme'nin 17. maddesi uyarınca, bu tür işlemlerin yapılması görevliye diplomatik statü veya 1961 Sözleşmesi'ndeki geniş diplomatik ayrıcalıkları sağlamaz; görevli 1963 rejimindeki sınırlı bağışıklıklarını korumaya devam eder.

Step-by-Step Solution

1
Konsolosluk ve diplomatik ilişkilerin kurulma hiyerarşisi analiz edilmelidir.
Diplomatik ilişki rızası aksi belirtilmedikçe konsolosluk ilişkisini de kapsar (Madde 2/2). Ancak konsolosluk ilişkisi diplomatik ilişkiyi içermez.
Diplomatik temsil devletin en üst düzey siyasi temsiliyetidir.
2
Konsolosluk şefinin göreve başlama belgeleri ayırt edilmelidir.
Gönderen devlet 'Atama Belgesi' (Komisyon) sunar; kabul eden devlet ise 'Buyuruldu' (Ekzekvatur) ile yetki verir.
Terminolojik netlik, yetkinin kaynağını belirlemek için kritiktir.
3
Konsolosluk görevlisinin istisnai durumlarda diplomatik yetki kullanımı değerlendirilmelidir.
VCCR Madde 17/1 uyarınca, diplomatik misyonun yokluğunda diplomatik işlemler yapılsa dahi, görevli konsolosluk statüsünde kalır ve diplomatik bağışıklık kazanamaz.
1961 ve 1963 rejimlerinin birbirine karışmasını ve bağışıklıkların kötüye kullanılmasını önlemek temel amaçtır.

Key Concept

Konsolosluk ve Diplomatik Rejimlerin Ayrılığı ve Madde 17 İstisnası
Estimated Time:2m 0s
Question 131Question →

Uluslararası hukukta diplomatik temsilcilerin faaliyetlerini denetleme ve sınırlandırma noktasında kabul eden devlete tanınan 'istenmeyen kişi' (persona non grata) ilanı yetkisine ilişkin aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

Show answer & explanation

Answer: Kabul eden devlet, herhangi bir gerekçe göstermek zorunda kalmaksızın bu yetkisini ilgili kişi ülkeye gelmeden önce de kullanabilir.

Answer

Kabul eden devletin gerekçe gösterme zorunluluğu yoktur ve ilan kişi ülkeye gelmeden önce de yapılabilir.
1961 Viyana Diplomatik İlişkiler Sözleşmesi'nin 9. maddesine göre, kabul eden devlet her zaman ve kararını gerekçelendirmek zorunda kalmaksızın gönderen devlete bir misyon üyesinin 'istenmeyen kişi' olduğunu bildirebilir. Ayrıca, bu bildirimin kişi kabul eden devletin ülkesine gelmeden önce de yapılabileceği açıkça düzenlenmiştir.

Step-by-Step Solution

1
1961 Viyana Diplomatik İlişkiler Sözleşmesi'nin 9. maddesinin kapsamını hatırla.
Sözleşme, kabul eden devlete geniş bir takdir yetkisi tanır.
Diplomatik ilişkilerin temelinde yatan karşılıklı rıza ve egemenlik ilkesini anlamak için gereklidir.
2
Usuli şartları (gerekçe ve zamanlama) kontrol et.
Gerekçe gösterme zorunluluğu yoktur ve ilan her zaman (gelmeden önce dahil) yapılabilir.
Persona non grata müessesesinin en belirleyici iki özelliğini teyit etmek için gereklidir.
3
Geri çağırmamanın sonucunu değerlendir.
Kişinin diplomatik statüsünün ve tanınmışlığının sona ermesi.
İlanın hukuki yaptırımını doğru tespit etmek için gereklidir.

Key Concept

İstenmeyen Kişi (Persona Non Grata)

Practice More

Konsolosluk ilişkilerindeki 'istenmeyen kişi' (persona non grata) ve 'kabul edilemez kişi' kavramları arasındaki farklara göz atabilirsiniz.
Estimated Time:45s
Question 132Question →

Uluslararası konsolosluk hukukunda, konsolosluk şeflerinin (heads of consular post) kabul eden devlet nezdindeki görevlerine başlamaları ve kendi sınıfları içindeki kıdem (precedence) sıralamalarının belirlenmesi hususunda 19631963 tarihli Konsolosluk İlişkileri Hakkında Viyana Sözleşmesi'ne göre aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

Show answer & explanation

Answer: Konsolosluk şeflerinin sınıfları bazındaki kıdemleri, prensip olarak buyuruldunun (ekzekvatur) verildiği tarihle saptanmakla birlikte; şefin buyuruldu almadan önce geçici olarak göreve kabul edilmesi durumunda kıdemde bu geçici kabul tarihi esas alınır.

Answer

Doğru cevap, konsolosluk şeflerinin kıdem sıralamasında buyuruldu tarihinin esas alınacağını ancak geçici kabul (provisional admission) durumunda bu tarihin öncelik kazanacağını belirten ifadedir.
Doğru olan ifade, 19631963 Viyana Sözleşmesi'nin 1616. maddesindeki hiyerarşi kuralını tam olarak yansıtmaktadır. Konsolosluk şefleri arasındaki kıdem, buyuruldu belgesinin verildiği tarihe dayanır; ancak bir şef buyuruldu almadan önce geçici kabul (provisional admission) almışsa, kıdem sıralamasında bu daha önceki tarih esas alınarak kendisine öncelik tanınır.

Step-by-Step Solution

1
Konsolosluk şeflerinin kabul sürecini analiz edin.
Konsolosluk şefleri gönderen devletçe komisyonname ile atanır ve kabul eden devletçe buyuruldu (ekzekvatur) ile göreve kabul edilir.
Atama ve kabul belgeleri arasındaki farkı anlamak kıdem kurallarını doğru yorumlamak için temeldir.
2
19631963 Viyana Sözleşmesi'nin 1616. maddesindeki kıdem (precedence) kurallarını inceleyin.
Kıdemin kural olarak buyuruldunun verildiği tarihe göre belirlendiği saptanır.
Uluslararası hukukta misyon şefleri arasındaki hiyerarşi, protokol ve öncelik hakları bu maddeye dayanır.
3
Geçici kabulün (provisional admission) kıdem üzerindeki istisnai etkisini değerlendirin.
Sözleşmenin 16/216/2. fıkrası uyarınca, geçici kabul tarihi buyuruldu tarihinden önceyse kıdem başlangıcı olarak geçici kabul tarihi kabul edilir.
Bazı durumlarda resmi buyuruldu belgesi gecikebilir; bu durumda kişinin fiilen göreve başladığı geçici kabul tarihi kıdemde hak kaybını önler.
4
Red gerekçesi ve belge tanımları gibi usuli kuralları teyit edin.
Buyuruldu reddinde gerekçe gösterme zorunluluğu olmadığı (1212. madde) ve buyuruldunun bir 'kabul' belgesi olduğu netleştirilir.
Yanlış seçeneklerin elenmesi için reddin niteliği ve belgelerin tanımları kritik rol oynar.

Key Concept

Konsolosluk Şeflerinin Kıdem (Precedence) Hiyerarşisi ve Geçici Kabulün Etkisi

Hints

1
Kıdem sıralamasında 'buyuruldu'nun verildiği tarih temeldir, ancak göreve fiilen başlamayı sağlayan başka bir erken aşama olup olmadığına bakın.
2
Viyana Sözleşmesi'nin 1616. maddesi, 'geçici kabul' (provisional admission) alan şeflere, buyurulduyu sonradan alsalar bile bir avantaj sağlar.
3
Kıdemde esas kural buyuruldu tarihidir; istisna ise buyuruldu öncesindeki geçici kabul tarihidir. Ayrıca reddetme durumunda gerekçe zorunluluğu olmadığını hatırlayın.

Practice More

Konsolosluk şeflerinin sınıfları (başkonsolos, konsolos vb.) arasındaki kıdem farklarını ve fahri konsolosların bu sıralamadaki yerini inceleyebilirsiniz.
Estimated Time:2m 30s
Question 133Question →

Bir diplomatik ajanın, kabul eden devlet topraklarında resmi görevleri dışında yürüttüğü ticari bir faaliyetten kaynaklanan borcu nedeniyle aleyhine açılan hukuk davasında mahkemeler yargı yetkisini kullanmış ve tazminata hükmetmiştir. 19611961 tarihli Diplomatik İlişkiler Hakkında Viyana Sözleşmesi hükümleri uyarınca, bu kararın icra edilmesi süreciyle ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

Show answer & explanation

Answer: Ticari faaliyet yargı bağışıklığının bir istisnası olduğundan, diplomatik ajanın şahsi konutunun ve kişisinin dokunulmazlığı ihlal edilmemek kaydıyla icra önlemleri alınabilir.

Answer

Ticari faaliyetler yargı bağışıklığının istisnası olup, icra işlemleri ancak şahsi konut ve kişi dokunulmazlığı ihlal edilmeksizin gerçekleştirilebilir.
Doğru seçenek, 19611961 Viyana Sözleşmesi'nin 31/1−c31/1-c maddesindeki istisna ile 31/331/3. maddesindeki icra kuralını sentezlemektedir. Buna göre, diplomatın özel ticari faaliyetleri için mahkemeler yargı yetkisi kullanabilir ve karar verebilir. Ancak bu kararın icrası sırasında, diplomatın şahsi konutunun dokunulmazlığı (3030. madde) ve şahsi dokunulmazlığı ihlal edilemez. Bu durum, icranın ancak banka hesapları veya konut dışındaki mallar üzerinde yapılabileceği anlamına gelir.

Step-by-Step Solution

1
Uyuşmazlık konusunun yargı bağışıklığı kapsamına girip girmediğinin tespiti.
Ticari faaliyet, 19611961 Viyana Sözleşmesi Madde 31/1−c31/1-c uyarınca bağışıklığın istisnasıdır.
Diplomatik ajanların resmi görev dışı ticari faaliyetleri yerel yargı denetimine tabidir.
2
Karar sonrası icra (cebri icra) imkanının değerlendirilmesi.
Madde 31/331/3 uyarınca istisna kapsamındaki davalarda icra önlemleri alınabilir.
Yargı yetkisinin olduğu yerde, belirli kısıtlamalarla icra yetkisi de doğar.
3
İcra işleminin sınırlarının belirlenmesi.
İcra işlemi diplomatın kişisinin veya şahsi konutunun dokunulmazlığına zarar veremez.
Madde 3030 ve Madde 31/331/3 hükümleri, diplomatın yaşam ve barınma alanını mutlak koruma altına almıştır.

Key Concept

Diplomatik Ajanların Yargı Bağışıklığı İstisnaları ve İcra Sınırlamaları

Hints

1
Viyana Sözleşmesi'nin 3131. maddesindeki hukuk davalarına ilişkin istisnaları ve 3030. maddedeki konut dokunulmazlığını hatırlayın.
2
Bir diplomat aleyhine dava açılabilmesi, o davanın her türlü yöntemle icra edilebileceği anlamına gelmez; dokunulmazlık katmanlıdır.

Practice More

Bağışıklıktan feragat usulü ve feragatin icra aşamasını kapsayıp kapsamadığı konusunu inceleyiniz.
Estimated Time:3m 30s
Question 134Question →

Uluslararası hukukta devletler arasındaki resmi münasebetleri yürüten diplomatik misyonların yetki alanı, ilgili uluslararası sözleşmelerle titizlikle belirlenmiştir. Bu kapsamda, bir büyükelçiliğin yürütebileceği faaliyetlerin "asli diplomatik fonksiyonlar" (diplomatic functions) mı yoksa "konsolosluk fonksiyonları" (consular functions) mı olduğu ayrımı, hukuki statü ve görevlerin niteliği açısından kritik öneme sahiptir.

Buna göre, aşağıdakilerden hangisi 19611961 Viyana Diplomatik İlişkiler Sözleşmesi'nde düzenlenen diplomatik misyonun asli görevlerinden biri olarak kabul edilemez?

Show answer & explanation

Answer: Ev sahibi devletin adli makamları önünde, temsil edilen devletin vatandaşlarının haklarını korumak amacıyla noterlik ve benzeri idari yetkileri kullanmak

Answer

Ev sahibi devletin adli makamları önünde noterlik ve idari yetkilerin kullanılmasına ilişkin faaliyet, asli bir diplomatik fonksiyon değil, konsolosluk fonksiyonudur.
Doğru cevap, noterlik ve adli makamlar önünde vatandaşların temsili gibi idari yetkilerin kullanılmasıdır. Bu faaliyetler, 19611961 Viyana Konsolosluk İlişkileri Sözleşmesi'nin 5.5. maddesinde sayılan 'konsolosluk fonksiyonları' kapsamında yer almaktadır. 19611961 Viyana Diplomatik İlişkiler Sözleşmesi'nin 3/1.3/1. maddesinde düzenlenen asli diplomatik fonksiyonlar ise sadece temsil, menfaatlerin korunması (himaye), müzakere, meşru vasıtalarla bilgi toplama ve dostane ilişkileri geliştirmeyi kapsamaktadır.

Step-by-Step Solution

1
Hukuki dayanağın tespiti
19611961 Viyana Diplomatik İlişkiler Sözleşmesi'nin 3/1.3/1. maddesi incelenmelidir.
Diplomatik misyonun asli görevleri bu maddede beş ana başlık altında tahdidi olarak sayılmıştır.
2
Asli görevlerin kategorize edilmesi
Bu görevler; temsil, koruma, müzakere, meşru vasıtalarla bilgi toplama (gözlem) ve ilişkileri geliştirmedir.
Diplomatik misyonun temel amacı devletten devlete (siyasi) düzeyde ilişkileri yürütmektir.
3
Diplomatik ve konsolosluk görevleri ayrımının yapılması
Noterlik, pasaport/vize tanzimi ve vatandaşların mahkemelerdeki idari temsili gibi görevlerin niteliği saptanmalıdır.
Bu tür görevler birey odaklı ve idari nitelikte olup 19611961 Viyana Konsolosluk İlişkileri Sözleşmesi'nin 5.5. maddesinde düzenlenmiştir.
4
Eleme ve sonuç
Noterlik ve adli temsil faaliyetlerinin 'diplomatik' değil 'konsolosluk' fonksiyonu olduğu sonucuna varılır.
Diplomatik misyonlar konsolosluk görevlerini de yerine getirebilse de (VDİS Madde 3/23/2), bu görevler Sözleşme'nin 3/1.3/1. maddesindeki 'asli diplomatik fonksiyonlar' arasında yer almaz.

Key Concept

Diplomatik Fonksiyonlar ve Konsolosluk Görevleri Ayrımı

Hints

1
Diplomatik misyonlar 'siyasi' ve 'temsili' görevlere odaklanırken, konsolosluklar 'idari' ve 'bireysel' işlere odaklanır.
2
19611961 Viyana Diplomatik İlişkiler Sözleşmesi'nin 3.3. maddesindeki görev listesi beş ana başlıktan oluşur; noterlik veya vize tanzimi bu maddede yer almaz.
3
Vatandaşların menfaatlerini korumak (himaye) genel bir diplomatik görevdir; ancak mahkemeler önünde adli temsil ve noterlik hizmetleri sunmak konsolosluk görevleridir.

Practice More

Konsolosluk memurlarının sadece resmi görevleriyle sınırlı olan yargı bağışıklığı ile diplomatik ajanların mutlak yargı bağışıklığı arasındaki farkları inceleyiniz.
Estimated Time:1m 30s
Question 135Question →

19611961 tarihli Diplomatik İlişkiler Hakkında Viyana Sözleşmesi çerçevesinde, kabul eden devlet nezdinde görev yapan bir diplomatik ajanın şahsi dokunulmazlığı ve yargı bağışıklığı ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

Show answer & explanation

Answer: Diplomatik ajanın şahsi ticari faaliyetine ilişkin bir davada verilen hükmün icrası, ajanın şahsi dokunulmazlığı veya konutunun dokunulmazlığı ihlal edilmediği sürece gönderen devletin ayrıca bir feragat beyanı olmaksızın gerçekleştirilebilir.

Answer

Diplomatik ajanın şahsi ticari faaliyetine ilişkin bir davada verilen hükmün icrası, ajanın şahsi dokunulmazlığı veya konutunun dokunulmazlığı ihlal edilmediği sürece gönderen devletin ayrıca bir feragat beyanı olmaksızın gerçekleştirilebilir.
Viyana Sözleşmesi'nin 31/331/3. maddesi uyarınca, yargı bağışıklığının bir istisnası olan (tereke, şahsi taşınmaz veya şahsi ticari faaliyet) durumlarda, davanın icrası için ayrıca bir feragat beyanı aranmaz. Bu kural, bağışıklığın bulunduğu ancak gönderen devletçe feragat edildiği durumlardaki 'yargı ve icra için iki ayrı feragat' (Madde 32/432/4) zorunluluğundan ayrılır. Ancak icra sırasında dahi ajanın kişi dokunulmazlığına veya konutuna müdahale edilemez.

Step-by-Step Solution

1
Uyuşmazlık konusunun hukuki niteliğini Viyana Sözleşmesi çerçevesinde belirle.
Dava konusu şahsi ticari faaliyettir.
19611961 VCDR Madde 31/131/1-c uyarınca bu durum yargı bağışıklığının açık bir istisnasıdır.
2
Davanın açılması için feragat mekanizmasının gerekliliğini değerlendir.
Yargılama için feragat gerekmez.
Bağışıklığın baştan bulunmadığı istisnai bir hal söz konusu olduğu için davanın görülmesi için gönderen devletin rızasına ihtiyaç yoktur.
3
Kararın icrası (uygulanması) aşamasındaki özel kuralı (çift feragat kuralı ile farkını) incele.
İcra için ayrı bir feragat beyanı aranmaz.
Sözleşmenin 31/331/3. maddesi, istisna kapsamındaki hallerde icra önlemlerinin alınmasına (kişi ve konut dokunulmazlığı sınırı dahilinde) doğrudan cevaz vermektedir.
4
Madde 32/432/4 ile Madde 31/331/3 arasındaki farkı netleştir.
Ayrı feragat şartı sadece bağışıklığın mevcut olup feragat edildiği durumlarda geçerlidir.
İstisna hallerinde bağışıklık hiç doğmadığı için Sözleşme icra yetkisini kısıtlı olarak mahkemeye tanımıştır.

Key Concept

İcra Bağışıklığı ve Feragat Usulünün İstisna Hallerindeki Görünümü

Hints

1
Diplomatik bağışıklığın 'istisnaları' (ticari faaliyet vb.) ile bağışıklıktan 'feragat' durumlarını birbirinden ayırarak icra kurallarını inceleyin.
2
Sözleşmenin 31/331/3. maddesindeki icra kuralı ile 32/432/4. maddesindeki feragat kuralı arasındaki farka odaklanın.
3
Bağışıklığın mevcut olmadığı (istisna) durumlarda icra için ayrıca bir devlet rızası (feragat) gerekmez, ancak dokunulmazlıklar temel bir sınırdır.

Practice More

Konsolosluk memurlarının tanıklık zorunluluğu ile diplomatik ajanların mutlak muafiyetini karşılaştıran senaryolara göz atın.
Estimated Time:3m 0s
Question 136Question →

1963 tarihli Konsolosluk İlişkileri Hakkında Viyana Sözleşmesi uyarınca, meslekten bir konsolosluk memurunun kabul eden devletin adli ve idari makamlarının yargı yetkisinden bağışık tutulabilmesi için aranan temel şart aşağıdakilerden hangisidir?

Show answer & explanation

Answer: Söz konusu fiilin resmi görevlerin yerine getirilmesi sırasında işlenmiş olması

Answer

Resmi görevlerin yerine getirilmesi sırasında işlenmiş olması
1963 tarihli Konsolosluk İlişkileri Hakkında Viyana Sözleşmesi’nin 43. maddesine göre, konsolosluk memurları ve konsolosluk hizmetlileri, resmi görevlerinin yerine getirilmesi sırasında işledikleri fiillerden dolayı kabul eden devletin adli ve idari makamlarının yargı yetkisine tabi değildirler. Bu durum konsolosluk hukukunda 'görevsel (fonksiyonel) bağışıklık' olarak adlandırılır ve bu personelin şahsi fiilleri (örneğin özel aracıyla yaptığı trafik kazası veya şahsi borç uyuşmazlığı) bu bağışıklık kapsamında yer almaz.

Step-by-Step Solution

1
Konsolosluk memurlarının statüsünü belirleyen 1963 Viyana Sözleşmesi'ndeki yargı bağışıklığı maddesini değerlendirmek.
Sözleşmenin 43. maddesi uyarınca konsolosluk memurlarının yargı bağışıklığı düzenlenmiştir.
Hukuki dayanağın tespiti için.
2
Konsolosluk memurları ile diplomatik ajanlar arasındaki bağışıklık farkını hatırlamak.
Diplomatik ajanlar her türlü fiillerinden (şahsi/resmi) bağışıkken, konsolosluk memurları sadece resmi görevleri kapsamındaki fiillerinden bağışıktır.
Bağışıklığın kapsamını (görevsel bağışıklık) netleştirmek için.
3
Yargı bağışıklığının tetiklenmesi için gerekli olan temel şartı seçeneklerde bulmak.
Fiilin resmi görevle bağlantılı olması temel şarttır.
Doğru cevaba ulaşmak için.

Key Concept

Görevsel (Fonksiyonel) Bağışıklık

Hints

1
Diplomatik ajanlar ile konsolosluk memurlarının bağışıklık kapsamları arasındaki temel farkı düşünün.
2
Konsolosluk memurlarının bağışıklığı 'mutlak' mıdır yoksa sadece 'yaptıkları işle' mi sınırlıdır?
3
Viyana Sözleşmesi'ne göre konsolosluk personeli sadece resmi görevleri kapsamındaki fiillerinden dolayı yargıdan muaftır.

Practice More

Diplomatik ajanların 1961 Viyana Sözleşmesi kapsamındaki mutlak yargı bağışıklığı ile bu sorudaki görevsel bağışıklığı karşılaştıran bir tablo hazırlayabilirsiniz.
Estimated Time:45s
Question 137Question →

1963 tarihli Konsolosluk İlişkileri Hakkında Viyana Sözleşmesi hükümleri uyarınca; gönderen devlet tarafından atanan bir konsolosluk şefinin, kabul eden devlet topraklarında konsolosluk görevlerini yerine getirebilmesi için bu devletten aldığı resmi yetki belgesi aşağıdakilerden hangisidir?

Show answer & explanation

Answer: Buyuruldu (Ekzekvatur)

Answer

Buyuruldu (Ekzekvatur)
Buyuruldu (Ekzekvatur), bir konsolosluk şefinin kabul eden devlet tarafından tanındığını ve görev bölgesinde yetkilerini kullanabileceğini gösteren resmi belgedir. Kabul eden devlet bu belgeyi vermeyi herhangi bir gerekçe göstermeksizin reddetme hakkına sahiptir.

Step-by-Step Solution

1
Görev belgesinin kaynağını belirleyin.
Belge kabul eden devlet tarafından verilir.
Konsolosun yabancı bir devlette yetki kullanabilmesi için o devletin rızası gerekir.
2
Diplomatik ve konsolosluk belgelerini ayırt edin.
Agreman ve Güven Mektubu diplomatik ilişkilere, Buyuruldu ise konsolosluk ilişkilerine aittir.
Diplomatik temsil ile konsolosluk temsili farklı hukuki rejimlere tabidir.

Key Concept

Konsolosluk şefinin yetkilendirilmesi (Ekzekvatur süreci)

Practice More

Konsolosluk şeflerinin dört sınıfını (Başkonsolos, Konsolos, Muavin Konsolos ve Konsolosluk Ajanı) ve aralarındaki kıdem sıralamasını inceleyebilirsiniz.
Estimated Time:30s
Question 138Question →

Kabul eden devletin yargı yetkisinden yararlanan bir diplomatik ajanın, bizzat bir hukuk davası açması (ikame etmesi) ve bu davanın sonucunda ortaya çıkan hukuki süreçlerle ilgili 1961 Diplomatik İlişkiler Hakkında Viyana Sözleşmesi uyarınca bağışıklıktan feragat usulü hakkında aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

Show answer & explanation

Answer: Davanın diplomatik ajan tarafından açılması, sadece asıl taleple doğrudan ilgili karşı davalar (rekonvansiyon) bakımından yargı bağışıklığından feragat edildiği anlamına gelir; ancak bu durum hükmün icrasına yönelik işlemlerden ferageti kapsamaz.

Answer

Davanın bizzat diplomatik ajan tarafından açılması, asıl taleple doğrudan bağlantılı olan karşı davalar için yargı bağışıklığından zımnen feragat edildiği sonucunu doğurur; ancak bu durum davanın sonunda verilen hükmün icrası için geçerli değildir ve icra işlemleri için gönderen devletin mutlaka ayrı ve açık (sarih) bir feragat beyanında bulunması gerekir.
Doğru olan yaklaşım, diplomatik ajanın kendi açtığı bir davada ona karşı açılan ve asıl konuyla bağlantılı olan karşı davalarda (rekonvansiyon) bağışıklıktan yararlanamayacağını kabul etmektir; fakat davanın sonuçlanmasıyla ortaya çıkan hükmün (ilamın) icraya konulabilmesi için gönderen devletin icra bağışıklığından ayrıca ve açıkça feragat etmesi gerektiğini vurgular.

Step-by-Step Solution

1
Feragat yetkisinin kime ait olduğunun belirlenmesi.
Bağışıklıktan feragat yetkisi, 1961 Viyana Sözleşmesi Madde 32/1 uyarınca gönderen devlete aittir.
Diplomatik bağışıklıklar şahsi imtiyaz değil, devletin egemenliğini temsil eden işlevsel haklardır.
2
Dava açma eyleminin karşı davalar (rekonvansiyon) üzerindeki etkisinin analizi.
Sözleşmenin 32/3 maddesine göre, bir diplomat dava açarsa, asıl taleple doğrudan ilgili karşı davalar için bağışıklık ileri süremez.
Dava açan tarafın, davanın doğal bir parçası olan karşı taleplere karşı bağışıklık zırhını kullanması dürüstlük kuralına aykırı görülür.
3
Yargı (yargılama) ve icra (hükmün yerine getirilmesi) bağışıklığı arasındaki ayrımın yapılması.
Sözleşmenin 32/4 maddesi, yargı bağışıklığından feragatin (zımni veya açık), icra bağışıklığından feragati kapsamadığını açıkça belirtir.
Bir devletin yargılanmaya rıza göstermesi, egemenlik haklarına daha ağır bir müdahale olan zorla icra (haciz, el koyma) işlemlerine rıza gösterdiği anlamına gelmez.

Key Concept

Yargı Bağışıklığı ve İcra Bağışıklığı Ayrımı (Art 32 VCDR)

Hints

1
Diplomatik ajanın dava açtığı durumda, davanın içindeki 'karşı talepler' ile davanın 'icrası' arasındaki hukuki farka odaklanın.
2
Viyana Sözleşmesi uyarınca, davanın icrası için yargılamadan bağımsız, yeni ve açık bir rıza beyanı gerektiğini hatırlayın.
3
Ajanın dava açması bir feragat türüdür ancak bu feragat sadece yargılamadaki karşı davaları kapsar; icra için gönderen devletin (ajanın değil) ayrıca açık onayı şarttır.

Practice More

Konsolosluk memurlarının görevsel bağışıklığının feragat usulü ile diplomatik ajanlarınki arasındaki farkları karşılaştırın.
Estimated Time:3m 0s
Question 139Question →

Uluslararası hukukta, bir devletin belirli bir görevi yerine getirmek amacıyla başka bir devlete gönderdiği özel misyonların (ad hoc diplomasi) üçüncü bir devletin ülkesinde faaliyet göstermesi durumu 1969 tarihli Özel Misyonlar Hakkında Sözleşme'de düzenlenmiştir. Buna göre; iki devletin bir uyuşmazlığı görüşmek üzere üçüncü bir devletin ülkesinde özel misyonlar aracılığıyla bir araya gelmesi halinde, üçüncü devletin hukuki statüsü ve yetkileriyle ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

Show answer & explanation

Answer: Üçüncü devletin bu faaliyet için açık rızası alınmalıdır ve bu devlet, misyonun kendi ülkesindeki faaliyetlerini belirli koşullara bağlayabilir.

Answer

Üçüncü devletin bu faaliyet için açık rızası alınmalıdır ve bu devlet, misyonun kendi ülkesindeki faaliyetlerini belirli koşullara bağlayabilir.
1969 tarihli Özel Misyonlar Hakkında Sözleşme'nin 18. maddesi uyarınca; bir veya daha fazla devletin bir özel misyonu üçüncü bir devletin ülkesine gönderebilmesi için o üçüncü devletin açık rızasının alınması zorunludur. Ayrıca bu üçüncü devlet, bu faaliyetin kendi ülkesinde yürütülmesine izin verirken belirli şartlar ve kısıtlamalar ileri sürme yetkisine sahiptir.

Step-by-Step Solution

1
Özel misyonun tanımını ve kapsamını belirle.
Özel misyonlar, belirli bir amaç için gönderilen geçici temsilciliklerdir (1969 Sözleşmesi).
Sorunun hukuki dayanağını (ad hoc diplomasi) netleştirmek için.
2
Üçüncü bir devletin ülkesinde gerçekleşen faaliyetlere ilişkin kuralı hatırla.
1969 Sözleşmesi Madde 18, üçüncü bir devletin ülkesinde toplanma durumunu düzenler.
Senaryoya özgü spesifik hukuki kuralı bulmak için.
3
Üçüncü devletin rıza ve koşul yetkisini analiz et.
Devletlerin egemenlik ilkesi uyarınca, üçüncü devletin 'açık rızası' (express consent) şarttır ve bu rıza 'belirli koşullara' (conditions) bağlanabilir.
Doğru seçeneği hukuki gerekçesiyle doğrulamak için.

Key Concept

Üçüncü Devlet Ülkesinde Özel Misyon Faaliyetleri (1969 Sözleşmesi Madde 18)

Hints

1
Üçüncü bir devletin ülkesini kullanırken o devletin egemenlik haklarını düşünün.
2
1969 Özel Misyonlar Sözleşmesi'nin 18. maddesi, üçüncü devletin 'açık rızası' (express consent) kavramına vurgu yapar.
3
Üçüncü devlet sadece rıza vermekle kalmaz, aynı zamanda bu misyonun kendi topraklarındaki faaliyetleri için 'koşullar' da belirleyebilir.

Practice More

Özel misyonların gönderilmesi için gönderen ve kabul eden devletler arasında diplomatik ilişki bulunmasının veya birbirlerini tanımasının gerekip gerekmediğini (Madde 7) inceleyiniz.
Estimated Time:1m 30s
Question 140Question →

1963 tarihli Konsolosluk İlişkileri Hakkında Viyana Sözleşmesi hükümleri çerçevesinde, gönderen devlet tarafından usulüne uygun olarak atanan bir konsolosluk şefinin (başkonsolos, konsolos vb.) kabul eden devlet nezdinde göreve kabulü ve kıdem (öncelik) sırasının belirlenmesine ilişkin aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

Show answer & explanation

Answer: Buyuruldu belgesinin düzenlenmesini beklerken geçici olarak göreve kabul edilen bir konsolosluk şefinin kıdemi, kesin buyuruldunun verildiği tarihten değil, geçici kabulün yapıldığı tarihten itibaren başlar.

Answer

Buyuruldu belgesinin düzenlenmesini beklerken geçici olarak göreve kabul edilen bir konsolosluk şefinin kıdemi, kesin buyuruldunun verildiği tarihten değil, geçici kabulün yapıldığı tarihten itibaren başlar.
Doğru olan seçenek, geçici kabul alan konsolosluk şefinin kıdeminin bu geçici kabul tarihinden itibaren başlayacağını belirtir. 1963 Viyana Sözleşmesi'nin 16. maddesinin 2. fıkrasına göre, bir konsolosluk şefinin kıdemi normalde buyuruldu tarihine bağlıdır; ancak şef, buyurulduyu almadan önce geçici olarak göreve kabul edilmişse, kıdemi bu geçici kabul tarihine göre belirlenir. Bu, adayın teknik bir ayrıntıyı (istisnayı) bilip bilmediğini ölçen bir maddedir.

Step-by-Step Solution

1
Atama belgesinin türünü belirlemek.
Konsolosluk şefleri 'Komisyonname' ile atanır, diplomatik ajanlar gibi 'Güven Mektubu' kullanmazlar.
Konsolosluk ve diplomasi hukukundaki usuli farkları ayırt etmek için gereklidir.
2
Kabul prosedüründeki belgeleri analiz etmek.
Kabul eden devletin verdiği izin belgesine 'Buyuruldu' (Ekzekvatur) denir ve devlet bu belgeyi vermeyi gerekçe göstermeksizin reddedebilir.
Kabul eden devletin takdir yetkisinin sınırlarını belirlemek için gereklidir.
3
Geçici kabul (provisional admission) mekanizmasını incelemek.
Sözleşmenin 13. maddesi uyarınca, kesin buyuruldu gelene kadar şefin geçici olarak görevine başlamasına izin verilebilir.
Sürecin kesintisiz işlemesini sağlayan hukukî ara formülü anlamak için gereklidir.
4
Kıdem (öncelik) sırasının kuralını tespit etmek.
Sözleşmenin 16. maddesine göre kıdem normalde buyuruldu tarihine göredir; ancak geçici kabul varsa, kıdem bu tarihten itibaren başlar.
Hukukî statünün başlangıç anını kesinleştirmek için gereklidir.

Key Concept

Konsolosluk Şeflerinin Kıdemi ve Geçici Kabulün Hukukî Etkisi

Hints

1
Konsolosluk şeflerinin sınıfları (başkonsolos, konsolos vb.) arasında kıdemin nasıl belirlendiğini hatırlayın.
2
Buyuruldu (ekzekvatur) belgesi gelene kadar geçen sürede göreve başlamaya izin veren 'geçici kabul' (provisional admission) kurumuna odaklanın.
3
1963 Viyana Sözleşmesi Madde 16/2: 'Bir konsolosluk şefi buyuruldu almadan önce geçici olarak göreve kabul edilmişse, kıdemi bu kabul tarihine göre belirlenir' hükmünü anımsayın.

Practice More

Konsolosluk şeflerinin sınıfları (Başkonsolos, Konsolos, Muavin Konsolos, Konsolosluk Ajanı) arasındaki hiyerarşik farkları ve fahri konsolosların kıdem sırasındaki yerini inceleyebilirsiniz.
Estimated Time:2m 30s
PreviousPage 7 / 20Next