Examkin

Question

Difficulty: MediumAntipsikotik İlaçlar

Psikotik belirtileri nedeniyle haloperidol tedavisi başlanan 2727 yaşındaki erkek hasta; tedavinin birinci haftasında yerinde duramama, sürekli oda içinde dolanma ve tarif edilemez bir huzursuzluk şikayetleri ile başvuruyor. Yapılan muayenede 'akatizi' tablosunda olduğu saptanan hastada, ekstrapiramidal yan etki riskini en aza indirmek için tedavi değişikliği planlanmaktadır.

Aşağıdaki atipik antipsikotiklerden hangisi, D2D_2 reseptörlerine olan afinitesinin düşük olması ve reseptörden çok hızlı ayrılması (fast dissociation) nedeniyle bu hasta için en uygun seçenektir?

  1. A
    Risperidon
  2. KetiapinAnswer
  3. C
    Flufenazin
  4. D
    Sülpirid
  5. E
    Paliperidon

Answer

Ketiapin, D2D_2 reseptörlerinden hızlı ayrılma özelliği sayesinde akatizi riski en düşük seçenektir.
Ketiapin, D2D_2 reseptörlerine olan zayıf afinitesi ve reseptörden çok hızlı ayrılma (fast dissociation) özelliği sayesinde striatumda dopaminerjik transmisyonu minimum düzeyde etkiler. Bu farmakolojik profil, ilacın akatizi, distoni ve parkinsonizm gibi ekstrapiramidal yan etkileri oluşturma riskini belirgin şekilde azaltır. Bu nedenle, EPS gelişmiş hastalarda veya motor semptomların korunması gereken durumlarda (Parkinson psikozu gibi) tercih edilen bir seçenektir.

Step-by-Step Solution

1
Klinik tabloyu tanımla.
Hastada haloperidol kullanımına bağlı akatizi (huzursuzluk, yerinde duramama) gelişmiştir.
Haloperidol gibi yüksek potanslı tipik antipsikotikler, nigrostriatal yolakta güçlü D2D_2 blokajı yaparak EPS ve akatiziye yol açar.
2
Atipik antipsikotiklerin avantajını belirle.
Atipik antipsikotikler, 55-HT2AHT_{2A} blokajı ve D2D_2 reseptörlerinden hızlı ayrılma (fast dissociation) özellikleri sayesinde daha düşük EPS riski taşır.
Hızlı dissosiasyon, striatumdaki fizyolojik dopamin salınımının ilacı reseptörden uzaklaştırabilmesine olanak tanır.
3
En düşük D2D_2 afiniteli ilacı seç.
Ketiapin ve Klozapin bu gruptaki en düşük D2D_2 afinitesine sahip ilaçlardır.
Ketiapin, akatizi veya Parkinson hastalarında gelişen psikozun tedavisinde motor semptomları en az kötüleştiren ajanlardan biridir.

Key Concept

Antipsikotiklerin ekstrapiramidal yan etki (EPS) riski, D2D_2 reseptör afinitesi ve dissosiasyon hızı ile doğrudan ilişkilidir; ketiapin bu konuda en güvenli seçeneklerden biridir.

Alternative Method

Akatizinin akut farmakolojik tedavisinde propranolol (beta-blokör) veya benzodiazepinlerin ilk seçenek olduğunu hatırlamak, klinik yönetim sorularında yardımcı olur.
Estimated Time:50s
Rate this question

Topics

Antipsikotik İlaçlar

More questions from this topic