Examkin

All practice questions

1797 questions

All types8,734Multiple choice4,865Multiple select1True / False289Numeric852Matching1,797Ordering842Fill in the blank63Short answer25
Question 121Question →

18-19. yüzyıl felsefesinde öne çıkan filozofların bilgi ve siyaset alanındaki görüşleri ile bu görüşleri temsil eden açıklamaları eşleştiriniz.

Click a left item, then click its matching right item

Items

Immanuel Kant'ın epistemolojisi (kritisisizm)
John Locke'un bilgi kuramı (empirizm)
Jean-Jacques Rousseau'nun devlet kuramı
G. W. F. Hegel'in varlık ve bilgi anlayışı

Matches

Show answer & explanation

Answer

Immanuel Kant'ın epistemolojisi, duyusal verilerin zihnin a priori formlarıyla işlenmesi açıklamasıyla; John Locke'un bilgi kuramı, zihnin boş bir levha olduğu ve tüm bilgilerin deneyimle kazanıldığı açıklamasıyla; Jean-Jacques Rousseau'nun devlet kuramı, bireylerin özgürlüklerini toplumsal sözleşmeyle teslim ederek genel iradenin egemenliğine girmesi açıklamasıyla; G. W. F. Hegel'in anlayışı ise rasyonalitenin ve mutlak ruhun diyalektik gelişimi açıklamasıyla eşleşir.
Eşleştirmede; Kant'ın duyusal verileri zihnin a priori formlarıyla birleştiren kritisisizmi doğru eşleşir. Locke'un zihni boş levha gören empirizmi doğru eşleşir. Rousseau'nun genel iradeye dayalı toplum sözleşmesi doğru eşleşir. Hegel'in akıl ve Geist odaklı diyalektik idealizmi doğru eşleşir.

Step-by-Step Solution

1
Kant'ın bilgi anlayışını analiz etme
Kant, rasyonalizm ve empirizmi sentezleyerek duyular ile zihinsel kategorilerin (a priori) birlikteliğini savunur. Bu durum birinci açıklama ile örtüşür.
Kant'ın kritisisizm anlayışının ayırt edici özelliğini belirlemek amacıyla yapılmıştır.
2
Locke'un bilgi kuramını analiz etme
Locke, doğuştan gelen fikirleri reddeder ve zihnin tabula rasa olduğunu savunarak deneyimi merkeze alır. Bu durum ikinci açıklama ile örtüşür.
Locke'un empirizm yaklaşımının temel varsayımını doğrulamak için yapılmıştır.
3
Rousseau'nun devlet kuramını analiz etme
Rousseau, toplumsal sözleşme ve genel irade kavramlarıyla bireyin devlet içindeki özgürlüğünü açıklar. Bu durum üçüncü açıklama ile örtüşür.
Rousseau'nun siyaset felsefesindeki toplum sözleşmesi kavramını eşleştirmek için yapılmıştır.
4
Hegel'in varlık ve bilgi anlayışını analiz etme
Hegel, Geist'ın diyalektik gelişimini ve akıl-gerçeklik özdeşliğini savunur. Bu durum dördüncü açıklama ile örtüşür.
Hegel'in idealist sisteminin temel dayanağını tespit etmek için yapılmıştır.

Key Concept

18. Yüzyıl - 19. Yüzyıl Felsefesinin Bilgi ve Birey-Devlet İlişkisi Problemleri
Question 122Question →

Aşağıda sol sütunda yer alan öğrenme türlerini, sağ sütunda verilen günlük yaşam senaryoları ile doğru şekilde eşleştiriniz.

Click a left item, then click its matching right item

Items

İçgörüsel (Kavrayış Yoluyla) Öğrenme
Gizil (Örtük) Öğrenme
Sosyal (Gözlem Yoluyla) Öğrenme
Motor (Devinimsel) Öğrenme

Matches

Show answer & explanation

Answer

İçgörüsel öğrenme ile problemin dinlenme anında aniden çözülmesi, gizil öğrenme ile eczane konumunun farkında olmadan öğrenilip ihtiyaç anında hatırlanması, sosyal öğrenme ile ablanın sunum tarzının model alınması ve motor öğrenme ile debriyaj-gaz koordinasyonunun otomatikleşmesi eşleşmelidir.
Doğru eşleştirmede içgörüsel öğrenme ani kavrayışla, gizil öğrenme farkında olmadan edinilen bilgiyle, sosyal öğrenme modelin taklit edilmesiyle ve motor öğrenme kas koordinasyonuna dayalı bedensel beceriyle eşleşmektedir.

Step-by-Step Solution

1
Zihinde aniden şimşek çakar gibi gerçekleşen çözümü inceleme
Bu durumun içgörüsel (kavrayış yoluyla) öğrenme ile eşleştiği tespit edilir.
Çözümün deneme-yanılma olmaksızın, zihinsel ilişkiler sonucu aniden bulunması içgörüsel öğrenmenin temel özelliğidir.
2
Farkında olmadan kaydedilen ve ihtiyaç anında ortaya çıkan davranışı inceleme
Bu durumun gizil (örtük) öğrenme ile eşleştiği tespit edilir.
Gizil öğrenmede öğrenme süreç esnasında fark edilmez, ancak performansa dökülmesi gerektiğinde (ilaç alma ihtiyacı) açığa çıkar.
3
Bir modeli gözlemleyerek benzer jest ve mimikleri edinme davranışını inceleme
Bu durumun sosyal öğrenme ile eşleştiği tespit edilir.
Sosyal öğrenme kuramına göre bireyler, çevrelerindeki modellerin davranışlarını gözlemleyerek ve taklit ederek öğrenirler.
4
Debriyaj-gaz ayarı gibi kas koordinasyonuna dayalı becerinin otomatikleşmesini inceleme
Bu durumun motor (devinimsel) öğrenme ile eşleştiği tespit edilir.
Fiziksel ve motor becerilerin pratikle otomatik hale gelmesi motor öğrenme kapsamındadır.

Key Concept

Bilişsel, Sosyal ve Diğer Öğrenme Türleri
Question 123Question →

Duyguların nasıl ortaya çıktığını ve fizyolojik tepkilerle ilişkisini açıklamaya çalışan kuramlar ile bu kuramları örneklendiren günlük yaşam senaryoları aşağıda verilmiştir.

Sol sütundaki senaryoları sağ sütundaki duygu kuramlarıyla doğru olacak şekilde eşleştiriniz.

Click a left item, then click its matching right item

Items

Bir dağcının karşısına aniden çıkan yaban hayvanını gördüğü anda, fizyolojik uyarılma (kalp çarpıntısı) ile korku hissini eş zamanlı ve bağımsız olarak yaşaması.
Karanlık bir sokakta arkasından birinin yürüdüğünü fark eden kişinin önce fizyolojik tepkilerinin (koşma, terleme) başlaması, sonrasında bu tepkileri yorumlayarak korku duyması.
Bir mülakata giren iki adaydan birinin bu durumu kendini kanıtlama fırsatı olarak değerlendirip umut duyması, diğerinin ise elenme tehlikesi olarak görüp yoğun kaygı hissetmesi.
Yoğun bir kahve tüketimi sonrası kalbi hızla çarpan kişinin, bulunduğu ortama bağlı olarak bu uyarılmayı ya heyecan ya da öfke olarak adlandırması.

Matches

Show answer & explanation

Answer

Sol sütundaki senaryoların sağ sütundaki kuramlarla doğru eşleşmesi şu şekildedir: Kalp çarpıntısı ve korkunun eş zamanlı yaşanması Cannon-Bard Kuramı ile; önce fizyolojik tepkilerin hissedilip sonra korku duyulması James-Lange Kuramı ile; mülakat durumunun değerlendirilme biçimine göre umut ya da kaygı yaratması Bilişsel Değerlendirme Kuramı ile; kahve tüketimi sonrası oluşan uyarılmanın ortama göre etiketlenmesi ise Schachter-Singer Kuramı ile eşleşir.
Doğru eşleştirmede; fizyolojik uyarılma ile korku hissinin aynı anda yaşanması Cannon-Bard Kuramı'nı temsil eder. Fizyolojik tepkilerin algılanması sonucu korku duyulması James-Lange Kuramı'na örnektir. Bireyin durumu tehdit veya fırsat olarak bilişsel değerlendirmesine göre duygu hissetmesi Bilişsel Değerlendirme Kuramı'nı gösterir. Vücuttaki fizyolojik uyarılmanın bulunulan sosyal çevreye göre etiketlenmesi ise Schachter-Singer Kuramı'nı açıklar.

Step-by-Step Solution

1
Senaryolardaki duygu ve fizyolojik tepki ilişkilerini analiz etme.
Birinci senaryoda duygu ve fizyolojik tepkilerin eş zamanlı olduğu; ikinci senaryoda fizyolojik tepkinin duygudan önce geldiği; üçüncü senaryoda zihinsel değerlendirmenin duyguyu belirlediği; dördüncü senaryoda ise uyarılmanın bilişsel olarak etiketlendiği belirlenir.
Senaryoların temel kuramsal dayanaklarını saptamak için.
2
Belirlenen özellikleri duygu kuramlarının tanımlarıyla karşılaştırma.
Eş zamanlılık Cannon-Bard'a, ardışıklık James-Lange'e, zihinsel yorumlama Lazarus'a, uyarılmanın etiketlenmesi ise Schachter-Singer'a karşılık gelir.
Doğru kuramsal eşleştirmeleri saptamak için.
3
Eşleştirmeleri nihai hale getirme ve kontrol etme.
Tüm senaryoların ilgili kuramlarla eksiksiz ve çelişki barındırmayacak şekilde eşleştirilmesi tamamlanır.
Hata payını sıfıra indirmek ve doğru eşleşme kombinasyonunu kurmak için.

Key Concept

Duygu Kuramları (James-Lange, Cannon-Bard, Schachter-Singer, Bilişsel Değerlendirme)
Estimated Time:2m 30s
Question 124Question →

Edebiyatımızda Servet-i Fünun Dönemi'nde yaşamalarına rağmen topluluğun sanat anlayışına katılmayan bağımsız sanatçılardan Hüseyin Rahmi Gürpınar ve Ahmet Rasim'e ait eser ve edebi özellik açıklamalarını, sağdaki doğru yazar ve eser/tür eşleşmeleriyle birleştiriniz.

Click a left item, then click its matching right item

Items

Dönemin batılılaşma çılgınlığını ve alafrangalık özentisini Şöhret Bey karakteri üzerinden mizahi bir dille ele alan H��seyin Rahmi Gürpınar'ın ilk romanı
İstanbul'un günlük hayatını, sokak satıcılarını, gelenek ve göreneklerini mizahi ve gözlemci bir bakışla aktaran Ahmet Rasim'in fıkra/kronik türündeki başyapıtı
Natüralizmin etkisiyle, dadı ve mürebbiyelerin aile yapısı üzerindeki olumsuz etkilerini ele alan ve Dehri Efendi konağındaki olaylar�� aktaran Hüseyin Rahmi Gürpınar romanı
Yazarın çocukluk dönemini, okul hayatını ve o yılların İstanbul'undaki çocukluk anılarını anlattığı Ahmet Rasim eseri

Matches

Show answer & explanation

Answer

Eşleştirmeler şu şekildedir: 1. açıklama 'Şık (Hüseyin Rahmi Gürpınar - Roman)' ile, 2. açıklama 'Şehir Mektupları (Ahmet Rasim - Fıkra)' ile, 3. açıklama 'Mürebbiye (Hüseyin Rahmi Gürpınar - Roman)' ile, 4. açıklama 'Falaka (Ahmet Rasim - Anı)' ile eşleşmelidir.
Hüseyin Rahmi Gürpınar roman türünde natüralist ve töre komedisi tarzında eserler verirken; Ahmet Rasim fıkra, anı ve sohbet türlerinde İstanbul yaşamını canlı bir dille yansıtmıştır. Şık ve Mürebbiye roman türünde Hüseyin Rahmi'ye; Şehir Mektupları fıkra, Falaka ise anı türünde Ahmet Rasim'e aittir.

Step-by-Step Solution

1
Şöhret Bey karakteri ve alafrangalık temasını içeren ilk roman bilgisinden hareketle eserin Şık olduğunu ve Hüseyin Rahmi Gürpınar'a ait olduğunu belirleme.
1. açıklama Şık ile eşleşir.
Şöhret Bey, Türk edebiyatında yanlış batılılaşmanın sembol karakterlerinden biridir ve Şık romanının başkişisidir.
2
İstanbul'un günlük yaşamı, gelenekleri ve sokak hayatını fıkra/kronik türünde ele alan Ahmet Rasim eserini bulma.
2. açıklama Şehir Mektupları ile eşleşir.
Şehir Mektupları, Ahmet Rasim'in İstanbul gözlemlerini aktardığı en tanınmış fıkra kitabıdır.
3
Konak hayatı, mürebbiyelerin olumsuz etkileri ve natüralist üslup özelliklerinden yola çıkarak Hüseyin Rahmi'nin ilgili romanını tespit etme.
3. açıklama Mürebbiye ile eşleşir.
Mürebbiye, yazarın natüralist/deneysel roman metodunu konak yaşamı ve mürebbiyeler üzerinden sergilediği eseridir.
4
Yazarın çocukluk ve okul yıllarını anlattığı anı türündeki Ahmet Rasim eserini belirleme.
4. açıklama Falaka ile eşleşir.
Falaka, yazarın çocukluk anılarını samimi bir üslupla kaleme aldığı yapıtıdır.

Key Concept

Servet-i Fünun Dönemi Bağımsız Sanatçılarının Eserleri ve Tür Özellikleri
Estimated Time:2m 0s
Question 125Question →

Aşağıdaki sol sütunda verilen sosyolojik kavramları, sağ sütunda yer alan günlük yaşam durumlarıyla doğru bir şekilde eşleştiriniz.

Click a left item, then click its matching right item

Items

Kazanılmış Statü
Rol Çatışması
Rol Pekişmesi
Toplumsal Saygınlık

Matches

Show answer & explanation

Answer

Kazanılmış Statü - Selin'in biyolog olması; Rol Çatışması - Mert'in denetçi ve arkadaş rolleri arasında kararsızlık yaşaması; Rol Pekişmesi - Meltem Hanım'ın yönetmenlik yapmasının derslerindeki başarısını artırması; Toplumsal Saygınlık - Arkeolog Zeynep Hanım'ın takdir edilip ödüllendirilmesi.
Eşleştirmede her sosyolojik kavram, günlük yaşamdan kendisini doğrudan örnekleyen doğru durumla eşleştirilmiştir. Kazanılmış statü bireyin emeğiyle elde ettiği konumu, rol çatışması iki farklı rolün beklentilerinin çelişmesini, rol pekişmesi bir rolün diğerini kolaylaştırmasını, toplumsal saygınlık ise statünün getirdiği takdir edilme durumunu ifade eder.

Step-by-Step Solution

1
Kazanılmış statü kavramını tanımlayarak uygun senaryoyu belirleme.
Kazanılmış statü, bireyin kendi çabası ve başarısı sonucu elde ettiği konumdur. Selin'in eğitim alarak biyolog olması bu kavrama uyar.
Bireyin iradesi ve emeğiyle kazandığı mesleki konumlar kazanılmış statü kapsamındadır.
2
Rol çatışması kavramını tanımlayarak uygun senaryoyu belirleme.
Rol çatışması, bireyin sahip olduğu iki veya daha fazla rolün beklentilerinin birbiriyle çelişmesidir. Mert'in denetçilik ve arkadaşlık rolleri arasında kalması bu kavrama uyar.
Aynı anda üstlenilen farklı rollerin bireyi psikolojik veya eylemsel olarak zıt yönlere çekmesi rol çatışmasıdır.
3
Rol pekişmesi kavramını tanımlayarak uygun senaryoyu belirleme.
Rol pekişmesi, bir rolün icra edilmesinin diğer rolün yerine getirilmesini kolaylaştırmasıdır. Meltem Hanım'ın tiyatro yönetmenliği yapmasının ders anlatımını olumlu etkilemesi bu kavrama uyar.
Rollerin birbirini engellemesi yerine desteklemesi ve kolaylaştırması rol pekişmesini oluşturur.
4
Toplumsal saygınlık kavramını tanımlayarak uygun senaryoyu belirleme.
Toplumsal saygınlık (prestij), bir statünün toplumda gördüğü kabul, takdir ve saygı derecesidir. Arkeolog Zeynep Hanım'ın ödüllendirilmesi bu kavrama uyar.
Toplumsal saygınlık, statünün kendisine verilen genel değerden ziyade bireyin o statünün gereğini yaparken gösterdiği başarıya toplumun verdiği özel değerdir.

Key Concept

Toplumsal İlişki, Statü, Rol ve Saygınlık
Estimated Time:2m 0s
Question 126Question →

Aşağıda verilen küresel ve bölgesel örgütleri, bu örgütlerin ölçek, kuruluş amacı ve Türkiye'nin üyelik durumu gibi özellikleri ile doğru şekilde eşleştiriniz.

Click a left item, then click its matching right item

Items

Kuzey Atlantik Antlaşması Örgütü (NATO)
Karadeniz Ekonomik İşbirliği Teşkilatı (KEİ)
Petrol İhraç Eden Ülkeler Örgütü (OPEC)
İslam İşbirliği Teşkilatı (İİT)

Matches

Show answer & explanation

Answer

Eşleştirme sırasıyla: NATO - Küresel ve askeri özellikli (1952 üyeliği); KEİ - Bölgesel ve ekonomik özellikli (İstanbul merkezli kurucu); OPEC - Küresel ve ekonomik özellikli (petrol ihracatçısı, Türkiye üye değil); İİT - Küresel ve siyasi özellikli (Müslüman ülkeler, Türkiye kurucu üye) şeklindedir.
Eşleştirmeler örgütlerin ölçekleri, kuruluş amaçları ve Türkiye'nin üyelik statüleri göz önüne alınarak yapılmıştır. Kuzey Atlantik Antlaşması Örgütü (NATO) askeri (Türkiye 1952'de katıldı), Karadeniz Ekonomik İşbirliği Teşkilatı (KEİ) bölgesel ve ekonomik (Türkiye kurucu üye), Petrol İhraç Eden Ülkeler Örgütü (OPEC) petrol odaklı küresel ve ekonomik (Türkiye üye değil), İslam İşbirliği Teşkilatı (İİT) ise siyasi ve küreseldir (Türkiye kurucu üye).

Step-by-Step Solution

1
Örgütlerin etki alanını (küresel veya bölgesel) belirleyin.
KEİ Karadeniz havzasına yönelik bölgesel bir örgütken; NATO, OPEC ve İİT tüm dünyadan üyeleri bulunan küresel örgütlerdir.
Örgütleri etki alanı sınırlarına göre ayırt etmek eşleştirmeyi kolaylaştırır.
2
Örgütlerin kuruluş amaçlarını (askeri, siyasi, ekonomik) analiz edin.
NATO askeri savunma, İİT siyasi dayanışma, KEİ ve OPEC ise ekonomik amaçlı örgütlerdir.
Örgütlerin işlevsel kategorilerini doğru eşleştirmek için gereklidir.
3
Türkiye'nin bu örgütlerdeki üyelik statüsünü ve katılım yıllarını değerlendirin.
Türkiye, NATO'ya 1952 yılında katılmıştır. KEİ ve İİT'nin kurucularındandır. Petrol üreten bir ülke olmadığı için OPEC'e üye değildir.
Ülkemizin örgütlerdeki rolü AYT coğrafya müfredatının en önemli kazanımlarındandır.

Key Concept

Küresel ve Bölgesel Örgütlerin Sınıflandırılması ve Türkiye'nin Üyelik Durumu
Estimated Time:2m 0s
Question 127Question →

Orta Ça�� Avrupa'sında sosyo-ekonomik hayatın temelini oluşturan feodal sistem, kendine özgü iktisadi kurallar, zorunluluklar ve sınıfsal yapılar barındırmaktadır. Aşağıda verilen feodal sisteme ait kavramlar ile bu kavramların açıklamalarını doğru olacak şekilde eşleştiriniz.

Click a left item, then click its matching right item

Items

Malikane Sistemi (Manoryalizm)
Angarya (Corvée)
Banalite (Banalité)
Burjuvazi

Matches

Show answer & explanation

Answer

Malikane Sistemi (Manoryalizm) ile tarımsal üretime dayalı kendi kendine yeten ekonomik örgütlenme; Angarya ile serflerin karşılıksız zorunlu emeği; Banalite ile senyörün ortak üretim araçları üzerindeki tekel hakkı; Burjuvazi ile şehirlerde yaşayan ticaret sınıfı eşleşmektedir.
Malikane sistemi, feodalizmin tarımsal üretime dayalı yerel ve kapalı ekonomik birimidir. Angarya, köylülerin senyör topraklarındaki karşılıksız zorunlu emeğidir. Banalite, senyörün ortak üretim araçları üzerindeki tekel hakkından kaynaklanan kullanım bedelidir. Burjuvazi ise kentlerde yaşayan, ticaret ve zanaatla uğraşan sınıftır. Bu kavramların açıklamalarıyla eşleştirilmesi feodal sosyo-ekonomik düzeni tam olarak açıklamaktadır.

Step-by-Step Solution

1
Malikane Sistemi (Manoryalizm) kavramının işlevini analiz etme
Malikane sisteminin feodal yapının ekonomik temelini oluşturan, tarımsal üretime dayalı, dışa kapalı örgütlenme biçimi olduğu belirlenir.
Manoryal düzen, Orta Çağ'da yerel tarım üretimini ve kendi kendine yetme politikasını sağlayan temel birimdir.
2
Angarya (Corvée) kavramının niteliğini değerlendirme
Angaryanın serflerin senyörün topraklarında hiçbir ücret almadan zorunlu olarak çalıştırıldığı emek biçimi olduğu saptanır.
Feodal düzende serflerin senyörlere karşı en ağır kişisel ve ekonomik yükümlülüklerinden biri karşılıksız işgücü sunmaktır.
3
Banalite (Banalité) kavramını iktisadi haklar yönüyle inceleme
Banalitenin senyörün malikane sınırları içerisindeki değirmen, fırın gibi ortak kullanım araçları üzerindeki tekel hakkından doğan vergi/kullanım bedeli olduğu tespit edilir.
Feodal lordlar, temel gıda işleme tesislerini ellerinde tutarak köylüleri buraları ücret karşılığında kullanmaya mecbur bırakmışlardır.
4
Burjuvazi sınıfının gelişim alanını ve niteliğini belirleme
Burjuvazinin tarımsal feodal hiyerarşinin dışında kalan, şehirlerde yaşayan ve zanaat/ticaretle uğraşan sosyal sınıf olduğu doğrulanır.
Haçlı Seferleri sonrası ticaretin gelişmesiyle surlarla çevrili kentlerde (burg) yaşayan tüccarlar feodal sistemin dengelerini değiştiren yeni bir güç olmuştur.

Key Concept

Orta Çağ'da sosyo-ekonomik yapıyı şekillendiren feodalizmin ekonomik (manoryalizm, banalite), sosyal (serf, burjuvazi) ve hukuki (angarya) kuralları ile kavramları.
Estimated Time:2m 30s
Question 128Question →

İlk Çağ'da farklı medeniyetler tarafından oluşturulan hukuk sistemleri, toplumsal ihtiyaçlara ve coğrafi özelliklere göre şekillenmiştir. Buna göre, sol sütunda verilen kanunlar ile sağ sütunda yer alan bu kanunların temel karakteristik özelliklerini doğru bir şekilde eşleştiriniz.

Click a left item, then click its matching right item

Items

Hammurabi Kanunları
Hitit Kanunları
Urkagina Kanunları
On İki Levha Kanunları

Matches

Show answer & explanation

Answer

Tarihsel kanun kodları ile karakteristik özellikleri doğru biçimde eşleştirilmiştir: Hammurabi Kanunları kısasa kısas ve sınıf yapısıyla; Hitit Kanunları tazminat esası ve aile hukukuyla; Urkagina Kanunları ilk yazılı reform karakteriyle; On İki Levha Kanunları ise Roma'daki sınıf çatışmasını çözmesi ve modern hukukun temeli olmasıyla eşleşir.
Doğru eşleştirme, her bir kanunun tarihsel gelişim sürecindeki özgün niteliklerini tam olarak yansıtmaktadır. Hammurabi Kanunları sertliğiyle, Hitit Kanunları medeni hukuk ve tazminat yaklaşımıyla, Urkagina Kanunları ilk yazılı kanun olma reformuyla, On İki Levha Kanunları ise Roma sınıf çatışmalarını çözmesiyle doğru bir şekilde eşleşmektedir.

Step-by-Step Solution

1
Sol sütundaki kanunların kökenlerini ve temel ilkelerini hatırlayınız.
Tarihsel kanunların hangi medeniyetlere ait olduğu belirlenir.
Eşleştirmenin doğru yapılabilmesi için kavramsal temellerin kurulması gerekir.
2
Hammurabi Kanunları'nın Babil Krallığı'na ait olduğunu, kısas prensibini benimsediğini ve sınıfsal ayrımlar içerdiğini belirleyerek uygun tanımla eşleştiriniz.
Hammurabi Kanunları, kısas ve sınıf ayrımı içeren tanım ile eşleşir.
Babil hukukunun karakteristik sert yapısı ve kısas ilkesi bu kanunun ayırt edici yönüdür.
3
Hitit Kanunları'nın Anadolu'da geliştiğini, ölüm cezaları yerine tazminatı getirdiğini ve aile hukukuna önem verdiğini saptayarak ilgili tanımla eşleştiriniz.
Hitit Kanunları, tazminat esası ve aile hukukunu vurgulayan insancıl tanım ile eşleşir.
Hititlerin coğrafi ve sosyal koşulları, Mezopotamya'ya kıyasla daha yumuşak ve tazminat odaklı bir hukuk yapısı doğurmuştur.
4
Urkagina Kanunları'nın Sümer şehir devletlerinde borç affı gibi reformlar içeren tarihteki ilk yazılı kanunlar olduğunu tespit edip eşleştiriniz.
Urkagina Kanunları, tarihin ilk yazılı kanunları ve sosyal reform vurgusu içeren tanım ile eşleşir.
Lagaş Kralı Urkagina'nın yaptığı düzenlemeler, hukuk tarihinin bilinen en eski yazılı belgeleridir.
5
Roma'daki patrici-pleb mücadelesi sonucunda ortaya çıkan ve modern Avrupa hukukunun temelini atan kanunların On İki Levha Kanunları olduğunu belirleyerek eşleştirmeyi tamamlayınız.
On İki Levha Kanunları, Roma ve Avrupa hukuku temeli vurgusu içeren tanım ile eşleşir.
Roma hukukunun bu meşhur kanunları, pleblerin hak arayışının bir ürünüdür.

Key Concept

İlk Çağ Kanunlarının Temel Özellikleri ve Karşılaştırılması
Estimated Time:2m 0s
Question 129Question →

Emeviler Dönemi ve Endülüs İslam Devleti sürecinde yaşanan siyasi, askeri ve toplumsal gelişmeleri yansıtan soldaki kavramları, sağda verilen uygun açıklamalarla eşleştiriniz.

Click a left item, then click its matching right item

Items

Şubiyye Akımı
Guadalete (Kadiks) Savaşı
Puvatya (Poitiers) Savaşı
Mevali Politikası

Matches

Show answer & explanation

Answer

Şubiyye Akımı - Emevi Devleti'nin uyguladığı etnik ayrımcılığa tepki olarak Arap olmayan Müslüman unsurlar arasında yayılan kültürel ve edebi uyanış hareketi; Guadalete (Kadiks) Savaşı - Müslümanların İber Yarımadası'na geçerek Vizigot Krallığı'nı mağlup ettiği ve İspanya fetihlerinin kapısını açan askeri mücadele; Puvatya (Poitiers) Savaşı - Frank Krallığı ile yapılan ve mağlubiyetle sonuçlanarak İslam ordularının Batı Avrupa'daki fiziki yayılış sınırını belirleyen savaş; Mevali Politikası - Emevilerin Arap kökenli olmayan Müslümanları ikinci sınıf vatandaş olarak görmesi ve onlardan haksız vergiler alması esasına dayanan dışlayıcı yönetim anlayışı.
Şubiyye Akımı Arap milliyetçiliğine karşı kültürel tepkiyle, Guadalete Savaşı İspanya fethinin başlamasıyla, Puvatya Savaşı Avrupa'daki ilerleyişin durmasıyla, Mevali Politikası ise Arap olmayan Müslümanların ikinci sınıf vatandaş sayılmasıyla doğrudan eşleşmektedir.

Step-by-Step Solution

1
Emevilerin sosyal politikalarını inceleme
Mevali politikasının Arap kökenli olmayan Müslümanları ikinci sınıf vatandaş gören yaklaşım olduğu belirlenir. Bu tanım sağdaki ilk açıklama ile eşleşir.
Toplumsal ve idari yapıyı anlamak için hanedanın resmi etnik politikası tanımlanmalıdır.
2
Etnik ayrımcılığa karşı ortaya çıkan tepki hareketlerini analiz etme
Mevali uygulamalarına tepki olarak özellikle Farslar ve Türkler gibi Arap dışı toplulukların kültürel hak iddialarını Şubiyye Akımı ile yürüttüğü görülür. Bu kavram sağdaki dördüncü açıklama ile eşleşir.
Emevi politikalarının imparatorluk içindeki sosyal ve kültürel yansımalarını kavramak gerekir.
3
İber Yarımadası'ndaki fetih hareketlerini değerlendirme
Vizigot Krallığı'na karşı kazanılan Guadalete (Kadiks) Savaşı'nın İspanya fetihlerinin başlangıcı olduğu tespit edilir. Bu askeri olay sağdaki ikinci açıklama ile eşleşir.
Endülüs medeniyetinin temellerinin atıldığı ilk askeri safha tespit edilmelidir.
4
Avrupa'daki fetihlerin sınırlarını analiz etme
Franklara karşı kaybedilen Puvatya Savaşı'nın İslam dünyasının Batı Avrupa'daki en uç sınırını belirlediği ve ilerleyişi durdurduğu saptanır. Bu olay sağdaki üçüncü açıklama ile eşleşir.
Fetih hareketlerinin duraklama noktası ve bunun jeopolitik sonuçları belirlenmelidir.

Key Concept

Emevi Devleti'nin iç ve dış politikası ile askeri/kültürel gelişmelerin sonuçları
Question 130Question →

Türkiye'de metalürji (maden işleme) tesislerinin yer seçiminde ham maddeye yakınlık, enerji kaynağına yakınlık ve ulaşım (liman/demiryolu) imkanları gibi farklı coğrafi faktörler belirleyici olmuştur. Aşağıda verilen tesis/işletmeleri, bu tesislerin kuruluş yerlerinin belirlenmesindeki temel coğrafi gerekçelerle eşleştiriniz.

Click a left item, then click its matching right item

Items

Bakır (Samsun İzabe Tesisi)
Demir (Karabük Demir-Çelik Fabrikası)
Boksit (Seydişehir Alüminyum Tesisleri)
Krom (Elazığ Ferro-Krom Fabrikası)

Matches

Show answer & explanation

Answer

Bakır (Samsun İzabe Tesisi) - Ulaşım kolaylığı; Demir (Karabük Demir-Çelik Fabrikası) - Enerji kaynağına yakınlık; Boksit (Seydişehir Alüminyum Tesisleri) - Hem ham madde hem entegre tesis; Krom (Elazığ Ferro-Krom Fabrikası) - Ham maddeye yakınlık
Eşleştirmelerin tamamı doğru yapılmıştır. Bakır (Samsun) ulaşım/liman gerekçesiyle, Demir (Karabük) taş kömürüne dayalı enerji kaynağı gerekçesiyle, Boksit (Seydişehir) hem ham madde hem entegre tesis gerekçesiyle, Krom (Elazığ) ise doğrudan ham maddeye yakınlık gerekçesiyle kurulmuştur.

Step-by-Step Solution

1
Samsun İzabe Tesisi'nde işlenen bakırın kaynağını ve tesisin yer seçim nedenini analiz etmek.
Samsun liman ve demiryolu ulaşımı sayesinde ham maddeyi kolayca ithal/ihraç edebilir ve diğer Karadeniz illerinden taşıyabilir. Bu nedenle ulaşım kolaylığı ile eşleşir.
Ulaşım faktörünün maden işleme tesislerinin kuruluşundaki rolünü anlamak.
2
Karabük Demir-Çelik Fabrikası'nın kuruluş nedenini belirlemek.
Karabük ve çevresinde demir madeni çıkarılmamasına rağmen, Zonguldak'taki taş kömürüne yakın olması sebebiyle tesis buraya kurulmuştur. Bu nedenle enerji kaynağına yakınlık ile eşleşir.
Enerji kaynağının ağır sanayi tesislerinin konumlandırılmasındaki önemini kavramak.
3
Seydişehir Alüminyum Tesisleri'nin özelliğini incelemek.
Seydişehir'de çıkarılan boksit madeni yine aynı yerdeki tesiste işlenerek alüminyuma dönüştürülür. Bu durum ham maddeye yakınlık ve tek entegre tesis olma özelliği ile eşleşir.
Ham maddeye yakınlığın taşıma maliyetlerini azaltmadaki rolünü görmek.
4
Elazığ Ferro-Krom Fabrikası'nın kurulma gerekçesini belirlemek.
Elazığ (Guleman) zengin krom yataklarına sahip olduğu için tesis doğrudan ham madde kaynağının yakınına kurulmuştur. Bu nedenle doğrudan ham madde kaynağına yakınlık ile eşleşir.
Rezerv miktarı yüksek olan alanlarda sanayi tesisi kurarak lojistik maliyetlerini düşürme mantığını açıklamak.

Key Concept

Türkiye'deki metalürji tesislerinin yer seçimini etkileyen coğrafi faktörler
Question 131Question →

Türkiye'de yer şekillerinin uzanışı, dağlık alanların varlığı ve demiryolu ağlarının dağılışı ulaşım sistemlerinin gelişiminde belirleyici olmuştur. Aşağıda verilen Türkiye'deki ulaşım noktaları ile bu noktaların coğrafi ve ekonomik özelliklerini doğru şekilde eşleştiriniz.

Click a left item, then click its matching right item

Items

Trabzon Limanı
Mersin Limanı
Gülek Geçidi
Zigana Geçidi

Matches

Show answer & explanation

Answer

Trabzon Limanı - Doğu Karadeniz'i iç kesimlere bağlayan ve demiryolu bağlantısı olmayan transit ticaret limanı; Mersin Limanı - demiryolu bağlantısı bulunan, geniş hinterlantlı büyük ticaret limanı; Gülek Geçidi - İç Anadolu'yu Akdeniz'e bağlayan demiryolu ve karayolu geçidi; Zigana Geçidi - Kuzey Anadolu Dağları üzerindeki tarihi Karadeniz geçidi.
Trabzon Limanı demiryolu bağlantısı olmaksızın İran transit ticaretinde karayolu geçişiyle önemli rol oynar; Mersin Limanı ise demiryolu hattı barındıran en büyük limanlardandır. Gülek Geçidi İç Anadolu'yu Akdeniz'e hem demiryolu hem karayoluyla bağlarken, Zigana Geçidi Kuzey Anadolu Dağları üzerinde Trabzon'u iç kesimlere bağlayan karayolu geçididir.

Step-by-Step Solution

1
Limanların demiryolu bağlantısı durumunu inceleme
Trabzon Limanı'nın demiryolu bağlantısı bulunmadığı, Mersin Limanı'nın ise demiryolu bağlantısı olduğu tespit edilir.
Türkiye'de dağların uzanış yönü nedeniyle Trabzon gibi bazı önemli limanlara demiryolu ulaşamazken Mersin Limanı gelişmiş demiryolu ağıyla iç kesimlere bağlanır.
2
Geçitlerin konumlarını ve ulaşım özelliklerini karşılaştırma
Gülek Geçidi'nin İç Anadolu'yu Akdeniz'e bağladığı ve demiryolu geçişine sahip olduğu; Zigana Geçidi'nin ise Kuzey Anadolu Dağları'nda Trabzon ile Gümüşhane arasında bulunduğu belirlenir.
Toroslar üzerindeki Gülek Geçidi demiryolu taşımacılığına izin verirken, Kuzey Anadolu Dağları üzerindeki Zigana karayolu ulaşımına hizmet eder.
3
Liman ve geçitlerin coğrafi ve ekonomik fonksiyonlarını eşleştirme
Eşleştirmeler tamamlanır: Trabzon Limanı transit ticaret ile, Mersin Limanı geniş hinterlandı ile, Gülek ve Zigana geçitleri ise sırasıyla Akdeniz ve Karadeniz ulaşımındaki rolleri ile eşleşir.
Limanların ve geçitlerin coğrafi konumları, hinterlant genişlikleri ve demiryolu varlığı ekonomik rollerini belirler.

Key Concept

Türkiye'de dağların uzanış doğrultusunun, limanların hinterlandının ve geçitlerin konumlarının ulaşım sistemleri ve demiryolu ağları üzerindeki etkisi.
Estimated Time:2m 0s
Question 132Question →

Aşağıda verilen Ankara Savaşı ve Fetret Devri ile ilgili tarihi şahsiyetleri, bu süreçte üstlendikleri roller veya yaşadıkları tarihi gelişmelerle doğru şekilde eşleştiriniz.

Click a left item, then click its matching right item

Items

Yıldırım Bayezid
Süleyman Çelebi
Çelebi Mehmed

Matches

Show answer & explanation

Answer

Yıldırım Bayezid - Ankara Savaşı'nda esir düşen padişah; Süleyman Çelebi - Edirne'de taht iddiasında bulunan şehzade; Çelebi Mehmed - Devleti yeniden tek çatı altında birleştiren hükümdar.
Yıldırım Bayezid savaşta esir düşerek Fetret Devri'ni başlatmış, Süleyman Çelebi Edirne'de ilk taht iddiasını ilan etmiş, Çelebi Mehmed ise kardeşlerini saf dışı bırakıp devletin birliğini yeniden sağlayarak bu dönemi kapatmıştır.

Step-by-Step Solution

1
Ankara Savaşı'nın Osmanlı padişahı üzerindeki sonucunu belirleme
Savaş sonucunda Yıldırım Bayezid'in esir düştüğü ve bu durumun tahtın boş kalmasına yol açtığı tespit edilir.
Savaşın doğrudan kaybedilmesi ve tahtın boş kalması Yıldırım Bayezid ile ilişkilidir.
2
Fetret Devri'nde tahta ilk hak iddia eden şehzadenin faaliyet gösterdiği bölgeyi belirleme
Süleyman Çelebi'nin Edirne merkezli olarak Rumeli'de ilk hükümdarlık ilanını yaptığı belirlenir.
Rumeli'deki ilk taht girişimi Süleyman Çelebi ile eşleşir.
3
11 yıllık karışıklık dönemini bitirip merkezi otoriteyi kuran şahsiyeti saptama
Amasya merkezli mücadele eden Çelebi Mehmed'in rakiplerini yenerek birliği sağladığı görülür.
Devletin ikinci kurucusu sıfatı ve birleştirici rol Çelebi Mehmed ile eşleşir.

Key Concept

Fetret Devri taht mücadeleleri ve başat tarihi şahsiyetlerin rolleri
Estimated Time:45s
Question 133Question →

A��ağıda sol sütunda verilen biyolojik yapı ve organları, sağ sütunda verilen davranışsal veya fizyolojik işlevleriyle doğru şekilde eşleştiriniz.

Click a left item, then click its matching right item

Items

Hipokampus
Parietal Lob (Çeper Lobu)
Tiroid Bezi
Oksipital Lob (Art Kafa Lobu)

Matches

Show answer & explanation

Answer

Eşleşme şu şekildedir: Hipokampus yeni bilgilerin uzun süreli belleğe aktarılmasıyla, Parietal lob bedensel duyuların anlamlandırılmasıyla, Tiroid bezi metabolizma hızı ve enerji seviyelerinin düzenlenmesiyle, Oksipital lob ise görsel uyarıcıların algılanmasıyla eşleşmektedir.
Yapılan eşleştirmede her yapı kendi özgül biyolojik işleviyle eşleşmiştir. Hipokampus bellek süreçleriyle, parietal lob vücut duyularıyla, tiroid bezi metabolizmayla ve oksipital lob görsel algılamayla doğrudan ilişkilidir.

Step-by-Step Solution

1
Hipokampusun işlevini analiz etmek
Hipokampus yapısı, bellek süreçlerinde, özellikle yeni bilgilerin uzun süreli hafızaya kaydedilmesinde görev alır.
Bu durum, yapının yeni yaşantıların uzun süreli belleğe aktarılması ifadesiyle eşleşmesini gerektirir.
2
Parietal lobun işlevini analiz etmek
Parietal lob (çeper lobu), vücudun somatosensoriyel (dokunsal, termal, ağrısal) duyularını alan birincil merkezdir.
Bu işlev, deriden gelen dokunma, basınç, sıcaklık ve ağrı uyarımlarının işlenmesi ifadesiyle eşleşmesini gerektirir.
3
Tiroid bezinin işlevini analiz etmek
Tiroid bezi endokrin sisteme ait bir bez olup tiroksin hormonu salgılar; bu hormon vücudun metabolizma hızını kontrol eder.
Bu işlev, salgıladığı hormonlarla metabolizma hızını ve vücut enerji seviyesini düzenleme ifadesiyle eşleşmesini gerektirir.
4
Oksipital lobun işlevini analiz etmek
Oksipital lob (art kafa lobu), göz arkasındaki retinadan gelen görsel girdilerin işlendiği temel merkezdir.
Bu işlev, gözlerden gelen nöral bilgileri işleyerek görsel özelliklerin algılanmasını sağlama ifadesiyle eşleşmesini gerektirir.

Key Concept

Davranışın Biyolojik Temelleri: Sinir Sistemi Lobları ve Endokrin Bezlerin İşlevleri
Estimated Time:2m 0s
Question 134Question →

Aşağıda sol sütunda verilen sosyolojik kavramları, sağ sütunda yer alan günlük yaşam örnekleriyle doğru şekilde eşleştiriniz.

Click a left item, then click its matching right item

Items

Anahtar Statü
Rol Çatışması
Rol Pekişmesi
Toplumsal Saygınlık

Matches

Show answer & explanation

Answer

Anahtar Statü - avukat örneği; Rol Çatışması - akademisyen örneği; Rol Pekişmesi - banka müdürü örneği; Toplumsal Saygınlık - marangoz ustası örneği.
Anahtar statü, avukatın girdiği her ortamda öncelikli kimliği olmasıyla; rol çatışması, akademisyenin amcalık ile jüri üyeliği rolleri arasında sıkışmasıyla; rol pekişmesi, banka müdürünün mesleki becerilerinin babalık rolünü kolaylaştırmasıyla; toplumsal saygınlık ise marangoz ustasının ahlaki davranışları neticesinde gördüğü itibar ile doğru şekilde eşleşmektedir.

Step-by-Step Solution

1
Sol sütunda verilen 'Anahtar Statü' kavramının tanımını ve işlevini hatırlamak.
Anahtar statü, bireyin sahip olduğu statüler arasında en baskın olan ve bireyin toplumsal kimliğini belirleyen ana statüdür.
Kavramın tanımına uyan uygun örneği sağ sütundan seçebilmek.
2
Sağ sütundaki örnekleri inceleyerek anahtar statüye karşılık gelen durumu bulmak.
Avukatlık statüsünün, bireyin diğer tüm statülerini gölgelemesi örneğinin (üçüncü örnek) anahtar statü ile eşleştiği belirlenir.
Tanımlanan kavramın somut örneğini tespit etmek.
3
'Rol Çatışması' ve 'Rol Pekişmesi' kavramlarını karşılaştırmak.
Rol çatışması rollerin birbiriyle zorlaşmasıyken, rol pekişmesi bir rolün diğerini kolaylaştırmasıdır.
Birbirine karıştırılan bu iki temel kavramın sınırlarını netleştirmek.
4
Akademisyen ve banka müdürü örneklerini bu iki kavramla eşleştirmek.
Akademisyenin yeğenini değerlendirirken yaşadığı zorluk 'Rol Çatışması' (birinci örnek); banka müdürünün finansal yetilerinin babalık rolünü kolaylaştırması 'Rol Pekişmesi' (ikinci örnek) ile eşleşir.
Kavramsal ayrımı örneklere uygulayarak doğru eşleştirmeleri tamamlamak.
5
Geriye kalan 'Toplumsal Saygınlık' kavramını son örnekle eşleştirmek.
Marangoz ustasının ahlaki duruşuyla kazandığı itibarın (dördüncü örnek) 'Toplumsal Saygınlık' olduğu teyit edilir.
Tüm eşleştirmelerin doğruluğunu kontrol ederek sonuca ulaşmak.

Key Concept

Toplumsal Statü, Rol ve Saygınlık Arasındaki İlişkiler
Question 135Question →

Bireylerin günlük yaşamda gerçekleştirdikleri çeşitli zihinsel ve fiziksel eylemler ile bu eylemleri yöneten bellek türlerini eşleştiriniz.

Click a left item, then click its matching right item

Items

Bir kişinin çocukken yaşadığı bir doğum günü partisini, o günkü sevinci ve mekandaki süslemeleriyle hatırlaması
Bir öğretmenin Türkiye'nin coğrafi bölgelerini ve bu bölgelerin genel özelliklerini ezbere bilmesi
Küçük yaşta yüzmeyi öğrenen birinin, uzun süre suya girmese de denize atladığında doğrudan yüzmeye başlayabilmesi
Karanlıkta sallanan bir maytabın havada çizdiği parlak daire şeklinin, nesne hareket etmesine rağmen kısa bir an için kesintisiz görünmesi

Matches

Show answer & explanation

Answer

Bir kişinin doğum günü partisini hatırlaması anısal bellek ile, coğrafi bölgeleri bilmesi anlamsal bellek ile, yüzebilmesi işlemsel bellek ile, maytap ışığının bıraktığı iz ise duyusal bellek ile eşleşir.
Verilen senaryolarda doğum günü partisi kişisel deneyim olduğu için anısal belleğe, coğrafi bölgelerin özellikleri genel akademik bilgi olduğu için anlamsal belleğe, yüzme fiziksel motor beceri olduğu için işlemsel belleğe ve maytap ışığının havada bıraktığı iz duyu organında milisaniyelik tutulma olduğu için duyusal belleğe karşılık gelir.

Step-by-Step Solution

1
Kişisel yaşantıyı ve otobiyografik anıyı temsil eden doğum günü senaryosu değerlendirilir.
Doğum günü partisinin zihinde canlandırılması anısal bellek sınıfına girer.
Anısal bellek kişisel deneyimleri zaman-mekan koordinatlarıyla saklar.
2
Genel, nesnel ve akademik bilgileri temsil eden coğrafi bilgi senaryosu değerlendirilir.
Coğrafi bölgelerin ve özelliklerinin bilinmesi anlamsal bellek sınıfına girer.
Anlamsal bellek olgusal ve genel bilgileri saklar.
3
Motor koordinasyona ve otomatikleşmiş hareketlere dayalı yüzme becerisi değerlendirilir.
Yüzme eyleminin yapılması işlemsel bellek sınıfına girer.
İşlemsel bellek motor becerilerin nasıl yapılacağını depolar.
4
Çevresel uyaranların duyu organlarında bıraktığı anlık izleri temsil eden maytap ışığı senaryosu değerlendirilir.
Maytabın ardında bıraktığı ışık çizgisi duyusal bellek sınıfına girer.
Duyusal bellek fiziksel uyaranları çok kısa süreyle orijinal biçimiyle saklar.

Key Concept

Uzun süreli belleğin alt türleri olan anısal, anlamsal, işlemsel bellek ile duyusal bellek arasındaki işlevsel farklar.
Question 136Question →

Servet-i Fünun Dönemi'nde yaşamış fakat bu topluluğun sanat anlayışına katılmayarak bağımsız bir çizgi takip etmiş olan Hüseyin Rahmi Gürpınar ve Ahmet Rasim'in eserleri ile bu eserlerin özelliklerini doğru şekilde eşleştiriniz.

Click a left item, then click its matching right item

Items

İffet
Gecelerim
Muharrir Bu Ya
Hazan Bülbülü

Matches

Show answer & explanation

Answer

İffet eseri Hüseyin Rahmi Gürpınar'ın natüralist romanı ile, Gecelerim eseri Ahmet Rasim'in anı türündeki eseri ile, Muharrir Bu Ya eseri Ahmet Rasim'in fıkra-kronik yazıları ile, Hazan Bülbülü eseri ise Hüseyin Rahmi Gürpınar'ın tiyatro oyunu ile eşleşmelidir.
Doğru eşleştirmede İffet, Hüseyin Rahmi Gürpınar'ın natüralist etkiler taşıyan romanıyla; Gecelerim, Ahmet Rasim'in lirik anı kitabıyla; Muharrir Bu Ya, Ahmet Rasim'in gazetecilik ve İstanbul yaşamına dair fıkra yazılarıyla; Hazan Bülbülü ise Hüseyin Rahmi Gürpınar'ın tiyatro eseriyle eşleşmektedir. Bu eşleştirme sanatçıların edebi kişiliklerine, benimsedikleri türlere ve eser içeriklerine tam olarak uymaktadır.

Step-by-Step Solution

1
Eserlerin yazarlarını ve ait oldukları edebi dönem bağımsız çizgilerini belirleme
İffet ve Hazan Bülbülü Hüseyin Rahmi Gürpınar'a; Gecelerim ve Muharrir Bu Ya ise Ahmet Rasim'e aittir.
Eşleştirme sürecinde yazarları doğru gruplandırmak ilk adımdır.
2
Yazarlara ait eserlerin edebi türlerini ve temalarını inceleme
İffet'in roman, Hazan Bülbülü'nün tiyatro oyunu, Gecelerim'in anı, Muharrir Bu Ya'nın ise fıkra-kronik olduğunu tespit etme.
YKS'de bağımsız sanatçıların eserlerinin tür ayrımı (roman, fıkra, anı, tiyatro) sıklıkla sorgulanır.
3
Sol sütundaki eser isimlerini sağ sütundaki tanımlarla birebir eşleştirme
İffet'i Hüseyin Rahmi'nin roman tanımıyla, Gecelerim'i Ahmet Rasim'in anı tanımıyla, Muharrir Bu Ya'yı Ahmet Rasim'in fıkra tanımıyla, Hazan Bülbülü'nü Hüseyin Rahmi'nin tiyatro tanımıyla eşleştirme.
Tüm eserler ve türler doğru şekilde bir araya getirilerek eşleşme tamamlanır.

Key Concept

Servet-i Fünun Dönemi Bağımsız Sanatçılarının Eser ve Tür Özellikleri
Estimated Time:2m 0s
Question 137Question →

Aşağıda sol sütunda aile kurumu ve yapısına dair sosyolojik kavramlar, sağ sütunda ise bu kavramların tanımları karışık olarak verilmiştir. Bu kavramları doğru sosyolojik tanımlarıyla eşleştiriniz.

Click a left item, then click its matching right item

Items

Neolokal yerleşim
Kök aile
Simetrik aile
Bilateral soy sistemi

Matches

Show answer & explanation

Answer

Neolokal yerleşim kavramı bağımsız konut kurma eğilimiyle; kök aile kavramı mülkün parçalanmasını önlemek amacıyla tek bir evli çocuğun ebeveynle kalıp diğerlerinin ayrıldığı yapıyla; simetrik aile kavramı kadın ve erkeğin karar alma ve iş bölümünde eşitlikçi ortaklık kurduğu modelle; bilateral soy sistemi ise soyun hem anne hem de baba tarafı üzerinden çift yönlü izlendiği yapıyla eşleşir.
Neolokal yerleşim bağımsız konut açmayı, kök aile tek çocuk üzerinden soyu ve mülkü devam ettirmeyi, simetrik aile rollerde eşitlikçi ortaklığı, bilateral soy ise soyun her iki ebeveynden izlenmesini ifade eder.

Step-by-Step Solution

1
Neolokal yerleşim kavramının mekânsal boyutunu analiz etmek.
Bu kavram, yeni evlenen çiftlerin ailelerden bağımsız yeni bir hane açmasını ifade eder; dolayısıyla bağımsız konut kurma eğilimi tanımıyla eşleşir.
Neolokalizm, modern çekirdek aileyle birlikte yaygınlaşan mekânsal bağımsızlığı temsil eder.
2
Kök aile modelinin yapısal özelliğini incelemek.
Kök aile, mülkün bölünmesini engellemek için tek bir çocuğun aile ocağında kaldığı geçiş modelidir; bu açıklamayla eşleşir.
Frédéric Le Play'in geliştirdiği bu kavram, tarımsal mülkiyetin bütünlüğünü korumayı amaçlar.
3
Simetrik aile kavramının eşler arasındaki roller açısından anlamını sorgulamak.
Bu kavram, modern ailede eşler arası rollerin eşit paylaşımını tanımlar; eşitlikçi ortaklık tanımıyla eşleşir.
Sanayi sonrası toplumda kadınların iş gücüne katılımı ve ev içi iş bölümünün esnekleşmesi simetrik yapıyı doğurmuştur.
4
Bilateral soy sisteminin kapsamını değerlendirmek.
Bilateral (iki yanlı) soy, soy çizgisinin her iki ebeveyn üzerinden eşit takip edilmesidir; çift yönlü izlenme tanımıyla eşleşir.
Modern toplumlarda akrabalık bağlarının tek bir hatta yığılmasını önleyen soy örüntüsüdür.

Key Concept

Aile Kurumunun Yapısal ve İlişkisel Dinamikleri
Estimated Time:2m 0s
Question 138Question →

Sol sütunda verilen Avrasya'nın ilk kültür merkezlerini, sağ sütunda yer alan ve bu kültürleri tanımlayan karakteristik arkeolojik/kültürel özellikleriyle doğru şekilde eşleştiriniz.

Click a left item, then click its matching right item

Items

Andronovo Kültürü
Karasuk Kültürü
Tagar Kültürü
Kelteminar Kültürü

Matches

Show answer & explanation

Answer

Andronovo Kültürü - Bakır ve tuncun yanı sıra altın eşyaların da ilk defa imal edildiği, Avrasya bozkırlarında en geniş coğrafyaya yayılan kültür çevresidir; Karasuk Kültürü - Demirin eritilerek işlendiği ilk merkez olup, tekerlekli çadır meskenlerinin ilk örneklerine ev sahipliği yapmıştır; Tagar Kültürü - Orta Asya kültür tarihinin kronolojik açıdan en gelişmiş safhasını temsil eden ve hayvan figürlü süsleme sanatının zirvesini gösteren bölgedir; Kelteminar Kültürü - Akarsu boylarında balıkçılık ve avcılıkla hayatını sürdüren, bölgedeki diğer göçebe unsurlardan farklı olarak yerleşik izler sunan havzadır.
Andronovo kültürünün geniş yayılım alanı ve madenciliği, Karasuk kültürünün demir işlemeciliği ve tekerlekli çadırları, Tagar kültürünün hayvan üslubu sanatındaki gelişmişliği ve Kelteminar kültürünün nehir kenarındaki balıkçı-yerleşik yapısı MEB tarih müfredatındaki arkeolojik bulgularla tam olarak uyuşmaktadır.

Step-by-Step Solution

1
Andronovo Kültürü'nün temel özelliklerini analiz etmek.
Andronovo kültürü, altın ve tunç eşyaların yoğun kullanımı ve en geniş yayılım alanı ile bilinir. Bu durum birinci özellik tanımıyla örtüşür.
Kültür merkezlerinin yayılım alanları ve maden işleme teknolojileri ayırt edici temel unsurlardır.
2
Karasuk Kültürü'nün madencilik ve yaşam tarzı kalıntılarını incelemek.
Karasuk kültürü, demirin ilk kez işlendiği yer olması ve tekerlekli çadır buluntuları ile öne çıkar. Bu veri ikinci özellik tanımıyla örtüşür.
Demir çağının başlangıcı ve göçebe yaşam araçlarının gelişimi Karasuk kültürünün karakteristik özellikleridir.
3
Tagar Kültürü'nün kronolojik sırasını ve sanat üslubunu belirlemek.
Tagar kültürü en gelişmiş ve en yeni kültür evresidir, hayvan üslubu sanatının en iyi örneklerini sunar. Bu veri üçüncü özellik tanımıyla örtüşür.
Sanatsal gelişim düzeyi ve kronolojik konum, Tagar kültürünün en belirgin ayırt edici yanıdır.
4
Kelteminar Kültürü'nün coğrafi ve ekonomik yapısını değerlendirmek.
Kelteminar kültürü Ceyhun deltasında yerleşik yaşayan, avcı ve balıkçı bir topluluktur. Bu veri dördüncü özellik tanımıyla örtüşür.
Bozkır göçebe kültürlerinden farklı olarak sulak alan çevresindeki yerleşik avcı-balıkçı yaşam tarzı Kelteminar'a hastır.

Key Concept

Avrasya'da İlk Kültür Merkezlerinin Arkeolojik ve Sosyo-Ekonomik Özellikleri
Question 139Question →

Dört Halife Dönemi'nde (632-661) İslam devletinde askeri, siyasi ve kurumsal alanda birçok önemli gelişme yaşanmıştır. Aşağıda verilen tarihi gelişmeleri, gerçekleştikleri dönemlerle doğru olacak şekilde eşleştiriniz.

Click a left item, then click its matching right item

Items

İlk İslam donanmasının kurularak deniz aşırı fetihlerle Kıbrıs'ın vergiye bağlanması
Ridde Savaşları ile dinden dönenlerin ve yalancı peygamberlerin yarattığı iç karışıklıkların bastırılması
Divan teşkilatının kurulması, eyalet sistemine geçilmesi ve düzenli ordunun oluşturulması
Siyasi çatışmalar ve iç karışıklıklar nedeniyle devlet merkezinin Kûfe'ye taşınması

Matches

Show answer & explanation

Answer

İlk İslam donanmasının kurulması Hz. Osman Dönemi ile; Ridde Savaşları Hz. Ebu Bekir Dönemi ile; Divan teşkilatının kurulması Hz. Ömer Dönemi ile; devlet merkezinin K��fe'ye taşınması ise Hz. Ali Dönemi ile eşleşmelidir.
Verilen tarihi olaylar gerçekleştikleri dönemlerin karakteristik özellikleriyle tam olarak örtüşmektedir. Ridde Savaşları iç birliği sağlamak için Hz. Ebu Bekir döneminde; kurumsallaşma adımları Hz. Ömer döneminde; donanmanın kurulması Hz. Osman döneminde ve başkentin taşınması Hz. Ali döneminde gerçekleşmiştir.

Step-by-Step Solution

1
İlk İslam donanması ve Kıbrıs'ın vergiye bağlanması olayının analizi
Bu gelişmenin Hz. Osman döneminde Suriye Valisi Muaviye öncülüğünde gerçekleştirildiği belirlenir.
İslamiyet'in deniz aşırı ilk büyük fethi bu dönemde yapılmıştır.
2
Ridde Savaşları ve yalancı peygamberler ile mücadelenin analizi
Hz. Peygamber'in vefatı sonrası oluşan otorite boşluğunu gidermek adına Hz. Ebu Bekir döneminde bu mücadelelerin yapıldığı tespit edilir.
Devletin iç birliğini ve siyasi istikrarını korumak öncelikli amaçtır.
3
Divan teşkilatı ve eyalet sisteminin kurulmasının analizi
Sınırların genişlemesine paralel olarak devletin kurumsallaşma adımlarının Hz. Ömer döneminde atıldığı belirlenir.
Merkezi otoritenin taşrada da etkin şekilde sürdürülmesi hedeflenmiştir.
4
Devlet merkezinin Kûfe'ye taşınmasının analizi
Hz. Ali döneminde yaşanan iç çatışmaların ardından taraftarlarının yoğun olduğu Kûfe şehrinin yeni merkez seçildiği belirlenir.
Siyasi mücadelelerde askeri ve lojistik üstünlük sağlama amacı taşımaktadır.

Key Concept

Dört Halife Dönemi'ndeki idari, askeri ve siyasi dönüm noktaları
Estimated Time:2m 0s
Question 140Question →

Milli Edebiyat Dönemi romanlarında öne çıkan karakterler, eserin ana temasını ve dönemin zihniyetini temsil eden sembolik özellikler taşırlar. Buna göre, sol sütunda verilen roman karakterlerini sağ sütundaki temsil ettikleri temel izlekler / toplumsal roller ile doğru şekilde eşleştiriniz.

Click a left item, then click its matching right item

Items

Ahmet Celal
Şahin Bey
Aliye
Ahmet Kerim

Matches

Show answer & explanation

Answer

Ahmet Celal ile aydın-halk çatışmasını yansıtan gazi aydın tanımı; Şahin Bey ile gericilikle mücadele eden öğretmen tanımı; Aliye ile vatanseverliği yüzünden linç edilen kadın öğretmen tanımı; Ahmet Kerim ile Meşrutiyet devri siyasi kavgalarını yaşayan gazeteci tanımı eşleşmelidir.
Karakterlerin temsil ettiği temalar ve ait oldukları eserler dikkate alındığında; Yakup Kadri'nin Yaban romanındaki Ahmet Celal aydın-halk kopukluğunu (yaban olarak görülme), Reşat Nuri'nin Yeşil Gece'sindeki Şahin Bey din istismarı ve hurafelerle mücadeleyi (aydınlanmacı öğretmen), Halide Edip'in Vurun Kahpeye'sindeki Aliye işgal yıllarında vatanseverliği sebebiyle linç edilmeyi, Yakup Kadri'nin Hüküm Gecesi'ndeki Ahmet Kerim ise Meşrutiyet dönemi siyasi ve basın mücadelelerini (gazeteci) temsil eder.

Step-by-Step Solution

1
Karakterlerin hangi eserlerde yer aldığını tespit etme
Ahmet Celal Yaban romanında, Şahin Bey Yeşil Gece romanında, Aliye Vurun Kahpeye romanında, Ahmet Kerim ise Hüküm Gecesi romanında başkarakterlerdir.
Eşleştirmenin doğru yapılabilmesi için karakterlerin ve eserlerin olay örgülerindeki rollerinin bilinmesi gerekir.
2
Karakterlerin tematik rollerini açıklamalardaki ifadelerle karşılaştırma
Ahmet Celal'in 'köylüler tarafından yaban olarak görülmesi', Şahin Bey'in 'hurafelere karşı mücadele etmesi', Aliye'nin 'bağnaz çevrelerce linç edilmesi', Ahmet Kerim'in 'parti kavgalarını yaşayan bir gazeteci olması' özellikleri sağ sütundaki ifadelerle bire bir örtüşmektedir.
Milli Edebiyat romanlarındaki bu karakterlerin her biri dönemin belirli bir sosyal, siyasal veya kültürel meselesini (aydın-halk çatışması, eğitim/aydınlanma mücadelesi, Milli Mücadele, Meşrutiyet dönemi parti kavgaları) temsil etmektedir.

Key Concept

Milli Edebiyat Dönemi romanlarında karakterlerin sembolik ve tematik işlevleri
Estimated Time:2m 0s
PreviousPage 7 / 90Next
All practice questions — YKS AYT (Alan Yeterlilik Testi) | Examkin