All practice questions

Aşağıdaki cümlelerde koyu yazılmış sözcüklerde gerçekleşen ünlü türemesi örneklerini, sağda verilen dil bilgisel açıklamalarla eşleştiriniz.

Aşağıdaki cümlelerin hangisinde, gerçekleştirilen eylemin kim tarafından yapıldığı belli olmadığı için işten etkilenen unsur özne olarak belirlenmiştir?

(I) Bu tutumu benimseyen bir araştırmacı, kendi hipotezlerinin geçiciliğini kabul ederek farklı bakış açılarından gelen eleştirilere her zaman açık kapı bırakır.

(II) Bilimsel ilerleme, yalnızca yeni olguların keşfedilmesiyle değil, mevcut kabullerin sınırlarının ve eksikliklerinin fark edilmesiyle de doğrudan ilişkilidir.

(III) Söz konusu açıklık, dogmatik düşünce kalıplarının kırılmasını sağlayarak bilim dünyasında yenilikçi kuramların önünü açan en önemli itici güçtür.

(IV) İşte bu farkındalık, felsefede "epistemik alçakgönüllülük" olarak adlandırılan ve bilginin mutlaklığından şüphe duymayı öneren tutumun temelini oluşturur.

(V) Böylece bilgi, donmuş bir doğrular yığını olmaktan çıkıp sürekli kendini yenileyen dinamik bir sürece dönüşür.

Yukarıdaki numaralanmış cümleler anlamlı bir bütün oluşturacak biçimde sıralandığında hangisi baştan dördüncü cümle olur?

Sözcüklerin ünlü kaybına uğrama nedenleri (türetilme, çekim eki alma veya birleşik kelime oluşturma) birbirinden farklı olabilmektedir.

Bu açıklamaya göre, aşağıdaki cümlelerin hangisinde ünlü düşmesi geçiren sözcük, dil bilgisel oluşumu bakımından diğerlerinden farklı bir özelliğe sahiptir?

(I) Şehirler, sadece betondan ve taştan oluşan yerleşim yerleri değil, içinde yaşayan toplumların kültürel belleklerinin somutlaştığı canlı alanlardır. (II) Sokakların yapısı, meydanların genişliği ve binaların mimari tarzı, o toplumun geçmişiyle kurduğu bağı ve estetik anlayışını yansıtır. (III) Mimaride kullanılan malzemelerin dayanıklılığı, binaların ömrünü uzatarak kültürel mirasın gelecek nesillere aktarılmasında önemli rol oynar. (IV) Dolayısıyla bir şehrin tarihi dokusuna yapılan her müdahale, toplumsal hafızanın da tahrif edilmesine yol açma riski taşır. (V) Nitekim eski mahallelerin yıkılıp yerine modern dikey mimarinin inşa edilmesi, bireylerin aidiyet duygusunu sarsarak geçmişle bağlarını koparır.

Bu parçadaki numaralanmış cümlelerden hangisi düşüncenin akışını bozmaktadır?

Edebî metinlerin çözümlenmesi üzerine kurulmuş aşağıdaki cümlelerin hangisinde virgül (,) diğerlerinden farklı bir işlevde kullanılmıştır?

Aşağ��daki cümlede boş bırakılan yeri, verilen tanımdan yola çıkarak uygun dil bilgisi terimiyle doldurunuz.

(I) Porselen, kil ve diğer mineral hammaddelerin yüksek sıcaklıktaki fırınlarda pişirilmesiyle elde edilen beyaz, dayanıklı ve yarı saydam bir seramik türüdür. (II) İlk olarak Çin'de üretilen bu değerli malzeme, zamanla İpek Yolu aracılığıyla tüm dünyaya yayılmıştır. (III) Türkiye'de ise porselen üretimi modern tesislerde yüksek kalite standartlarına uygun olarak gerçekleştirilmektedir. (IV) Özellikle Avrupa saraylarında Çin porselenleri, zarafeti ve özgün tasarımları nedeniyle zenginliğin simgesi olarak kabul görmüştür. (V) Avrupalı ustalar da bu porselenlerin yapım sırrını çözebilmek için uzun süre çeşitli kimyasal formüller üzerinde çalışmışlardır.

Bu parçadaki numaralanmış cümlelerden hangisi düşüncenin akışını bozmaktadır?

Edebiyatımızda bazı yazarlar, okuyucunun hayal gücünü harekete geçirmek veya anlatımı daha etkileyici kılmak adına cümlelerini tamamlamadan bırakmayı tercih ederler. Bu tür eksiltili cümlelerin sonuna üç nokta (...) konur. Ancak yüklemi ortak olan sıralı cümlelerde, ortak yüklem son cümlede yer almasa bile cümle tamamlanmış sayılacağından sonuna üç nokta değil, nokta (.) konmalıdır.

Buna göre, aşağıdaki cümlelerin hangisinde üç noktanın (...) kullanımı bu açıklamada belirtilen kurala aykırıdır?

Numaralanmış cümlelerin anlamlı ve kurallı bir bütün oluşturabilmesi için doğru sıralamayı belirleyiniz.

Aşağıdaki cümlelerde kullanılan düşünceyi geliştirme yollarını belirleyerek cümleleri ilgili kavramlarla eşleştiriniz.

Edebiyat, bireyin iç dünyasını dışsal ger��eklikle çarpıştırarak yeni ve özerk bir varoluş alanı inşa etme çabasıdır. Bu bağlamda roman, insan ruhunun karanlık dehlizlerini aydınlatan, bilincin gizli kalmış köşelerini görünür kılan en güçlü fenerdir. Nitekim ünlü yazar Dostoyevski, 'İnsanın ruhunu anlamak, dünyayı fethetmekten daha zordur.' diyerek bu sanatın barındırdığı psikolojik derinliğe ve yaratım sürecinin zorluğuna işaret eder. Geleneksel anlatılarda olay örgüsü $\%80$ oranında kronolojik bir sıra izleyerek okura güvenli bir zemin sunarken, modern romanda bu oran $\%30$’a gerilemiş; anlatı içsel monologlar, bilinç ak��şı ve geriye dönüş teknikleriyle parçalanmıştır. Bu teknik parçalanma, klasik hikâyenin dingin sularında yüzen edilgen okuru, modern metinlerin hırçın dalgalarıyla yüzleşmeye ve anlamı yeniden üretmeye zorlayan etkin bir konuma taşımıştır.

Bu metinde, edebiyat kavramına yönelik öznel bir tanımlama yapılmış; yazarın savını inandırıcı kılmak amacıyla Dostoyevski'nin sözü doğrudan aktarılarak tanık gösterilmiş ve geleneksel ile modern anlatıların kronolojik yapıları sayısal veriler kullanılarak karşılaştırılmıştır.

Arılar, doğadaki en çalışkan canlılar olmanın ötesinde, yeryüzündeki bitkisel yaşamın devamlılığı ve çeşitliliği için hayati bir rol üstlenmektedir. Çiçekten çiçeğe konarak besin arayan bu küçük canlılar, bu süreçte bitkilerin üremesini sağlayan polenleri de taşırlar. Dünya üzerindeki çiçekli bitki türlerinin ve tükettiğimiz tarımsal ürünlerin büyük bir kısmı, arıların gerçekleştirdiği bu tozlaşma faaliyeti sayesinde varlığını sürdürmektedir. Tarımda verimliliği doğrudan artıran ve biyolojik çeşitliliğin korunmasına hizmet eden bu doğal döngü, arıların sadece bal üreten canlılar olmadığını, ekolojik dengenin korunmasında temel bir yapı taşı olduğunu açıkça ortaya koymaktadır.

Bu parçanın konusu aşağıdakilerden hangisidir?

Aşağıdaki cümlelerin hangisinde yer tamlayıcısı (dolaylı tümleç) kullanılmıştır?

Kimi zaman çocukluğun o loş ve kokulu odalarında, geçmişin gölgesiyle örülü bir sessizlik karşılar bizi. Zamanın bu amansız akışında, insan ruhunun derinliklerine sızan her hüzün, aslında yitirilen bir cennetin habercisidir.

Bu parçada geçen isimlerle (adlarla) ilgili olarak aşağıdakilerden hangisi söylenemez?

Aşağıdaki parçada boş bırakılan yerlere getirilmesi gereken isim çekim eklerini (ilgi, durum vb.) parçanın anlam ve dil bilgisi uyumuna dikkat ederek yazınız.

Edebiyat dünyasında (I) en verimli dönemini yaşayan yazar, son romanında (II) gayet samimi bir dil kullanmıştır. Eserdeki (III) fazla detay, okuru (IV) daha derin bir düşünce dünyasına davet ederken yazarın (V) oldukça özgün üslubu da dikkat çekmektedir.

Bu parçada numaralanmış sözcüklerden hangisi, bir sıfatı derecelendiren miktar belirteci (zarfı) görevinde kullanılmamıştır?

(I) Klasik Türk edebiyatı metinleri, yüzyıllar boyunca belirli estetik kurallar ve ortak mazmunlar etrafında şekillenmiştir. (II) Bu geleneksel yapı, şairlerin bireysel üsluplarını sergilerken bile ortak bir imge havuzundan beslenmelerini zorunlu kılmıştır. (III) Dolayısıyla Divan şiiri üzerine yapılan klasik çalışmalar, genellikle bu mazmunların tespiti ve anlamlandırılması üzerine odaklanmıştır. (IV) Günümüzde ise edebî metinlerin incelenmesinde dijital beşerî bilimlerin sunduğu veri madenciliği gibi modern yöntemler de kullanılmaktadır. (V) Bilgisayar algoritmaları yardımıyla yüzlerce divan taranarak şairlerin kelime tercihleri ve imge örüntüleri istatistiksel verilerle ortaya konabilmektedir. (VI) Bu teknolojik olanaklar, geleneksel inceleme yöntemlerinin sınırlarını aşarak araştırmacılara yepyeni ve nesnel bakış açıları sunmaktadır.

Bu parça iki paragrafa bölünmek istense ikinci paragraf numaralanmış cümlelerin hangisiyle başlar?

Aşağıdaki cümlede yer alan belirtili nesneyi belirleyerek boş bırakılan alana cümlenin içindeki özgün biçimiyle yazınız.

"Modern bilimin doğuşunu hazırlayan etkenler, insanın doğayı denetim altına alma arzusunu tarihte hiç olmadığı kadar kamçılamıştır."

Gökyüzünün kurşuni bir renge büründüğü o soğuk sonbahar sabahında, limandan kalkan son gemi ufukta (I) yavaşça kayboldu. Genç adam, ahşap iskelede (II) tek ba��ına durmuş, rüzgârın sert uğultusuna karşı gözlerini uzaklara dikmişti. İçinde biriken o tarif edilemez hüzün, dalgalarla birlikte kıyıya vuruyordu. O an, geçmişin (III) en güzel günlerini hatırlayarak derin bir iç çekti. Ne kadar dirense de zamanın bu acımasız akışına karşı koyamayacağını (IV) çok (V) iyi biliyordu.

Bu parçadaki numaralanmış sözcüklerle ilgili aşağıdakilerden hangisi yanlıştır?