Problemler

889 questions

Question 321Question

Pozitif tek sayılar, 1'den başlayarak sırasıyla aşağıdaki kurallara göre satırlardan oluşan bir sayı piramidine yazılıyor:

* Her nn. satırda nn tane sayı bulunmaktadır.
* Tek numaralı satırlardaki sayılar soldan sağa doğru artan sırada yazılmaktadır.
* Çift numaralı satırlardaki sayılar soldan sağa doğru azalan sırada yazılmaktadır.

Buna göre, 21192119 sayısı bu piramidin kaçıncı satırında ve soldan kaçıncı sıradadır?

Show answer & explanation

Answer: 46. satır, soldan 22. sırada

Answer

2119 sayısı bu piramidin 46. satırında ve soldan 22. sırasındadır.
2119 sayısı 2k1=21192k-1 = 2119 eşitliğinden 1060. tek sayıdır. İlk 45 satırda toplam 1035 sayı yer alır. Dolayısıyla bu sayı 46. satırdadır. 46 çift bir sayı olduğu için bu satırdaki sayılar soldan sağa doğru azalan sırada yazılmıştır. Bu satırdaki en büyük sayı olan 1081. tek sayı en solda (1. sırada) yer alır. Soldan pp. sıradaki sayı ise 1082p1082 - p. tek sayıdır. Buradan 1082p=10601082 - p = 1060 eşitliği kurulduğunda p=22p = 22 olarak bulunur. Dolayısıyla doğru yanıt 46. satır, soldan 22. sıradadır.

Step-by-Step Solution

1
Verilen sayının tek sayılar dizisindeki sırasını belirleme.
2119 sayısı baştan 1060. tek sayıdır (2k1=21192k=2120k=10602k - 1 = 2119 \Rightarrow 2k = 2120 \Rightarrow k = 1060).
Sayı piramidinde sadece pozitif tek sayılar kullanıldığı için ��ncelikle bu sayının genel dizideki sırasını (indisini) bulmamız gerekir.
2
Sayının bulunduğu satırı (RR) belirleme.
İlk RR satırdaki toplam eleman sayısı TR=R(R+1)2T_R = \frac{R(R+1)}{2} formülüyle hesaplanır. R=45R = 45 için T45=45×462=1035T_{45} = \frac{45 \times 46}{2} = 1035 ve R=46R = 46 için T46=46×472=1081T_{46} = \frac{46 \times 47}{2} = 1081 olur. 1035<106010811035 < 1060 \leq 1081 olduğundan, sayımız 46. satırdadır.
Kümeler halindeki satırların toplam eleman kapasitesini bularak aranan indis değerinin hangi satır sınırları içerisine düştüğünü saptamak gerekir.
3
Satırın yazılış yönünü analiz etme.
Satır numarası olan 46 çift bir sayı olduğundan, bu satırdaki elemanlar soldan sağa doğru azalan sırada yazılmıştır.
Serpantin düzeninde çift numaralı satırlar sağdan sola doğru artan (soldan sağa azalan) şekilde sıralanır.
4
Sayının satırdaki soldan sırasını hesaplama.
46. satırdaki en büyük eleman (soldan 1. eleman) 1081. tek sayıdır. Soldan pp. elemanın sırası 1081(p1)=1082p1081 - (p - 1) = 1082 - p olur. Buradan 1082p=1060p=221082 - p = 1060 \Rightarrow p = 22 elde edilir.
Azalan sıralamada soldan konum belirlenirken satırın üst sınırından geriye doğru sayma işlemi gerçekleştirilir.

Key Concept

Rutin olmayan örüntü ve sayı dizileri problemlerinde kümülatif terim sayısı ve yön analizi yapma.
Question 322Question

Bir dairesel oyun pistinde, üzerinde saat yönünde ardışık olarak 1'den 8'e kadar sayıların yazılı olduğu 8 bölme bulunmaktadır. 1. bölmede bulunan bir oyun taş, her adımda saat yönünde 3 bölme ilerlemektedir. Örneğin; taş 1. bölmeden harekete başlayıp 1 adım attığında 4. bölmeye ulaşmaktadır. Buna göre, 1. bölmeden harekete başlayan bu taş 5 adım attığında kaçıncı bölmeye ulaşır?

Show answer & explanation

Answer: 8

Answer

Taş 5 adım sonunda 8. bölmeye ulaşır.
Taş her adımda saat yönünde 3 bölme ilerlediğine göre, 5 adım sonunda toplam 5×3=155 \times 3 = 15 bölme ilerlemiş olur. Başlangıçta 1. bölmede olduğundan taşın ulaşması gereken teorik konum 1+15=161 + 15 = 16 olur. Pist 8 bölmeden oluşan dairesel bir yapıya sahip olduğundan, 16. bölme 8'e tam bölünür ve döngüsel olarak son bölme olan 8. bölmeye karşılık gelir.

Step-by-Step Solution

1
Başlangıç konumunu belirleme ve ad��m başına ilerleme değerini tanımlama.
Başlangıç bölmesi 1, adım başına ilerleme miktarı +3.
Sorudaki hareket kuralını matematiksel olarak modellemek için.
2
1 ve 2. adımlar sonundaki konumları sırasıyla hesaplama.
1. adımda 4. bölme, 2. adımda 7. bölme.
Her adımdaki konumu sırayla takip etmek için.
3
3. adım konumunu hesaplama ve dairesel pist sınırına göre düzenleme.
3. adımda 7+3=102(mod8)7 + 3 = 10 \equiv 2 \pmod{8} yani 2. bölme.
Bölme numaraları 8'i aşamayacağı için dairesel döngüyü uygulamak gerekir.
4
4 ve 5. adımlar sonundaki konumları hesaplayarak nihai sonuca ulaşma.
4. adımda 5. bölme, 5. adımda 8. bölme.
5 adım sonundaki nihai konumu belirlemek için.

Key Concept

Modüler aritmetik mantığı ile dairesel döngülerin analizi
Question 323Question

Bir el emeği dükkan�� sahibi, ürettiği kokulu mumların tanesini belirli bir maliyet üzerinden %60\%60 kârla fiyatlandırarak etiketlemiştir. Bu mumlardan belirli sayıda satan dükkan sahibi, daha sonra bir kampanya düzenleyerek etiket fiyat�� üzerinden belirli bir oranda indirim yapmıştır.

Kampanya döneminde satılan mum sayısı, kampanya öncesinde satılan mum sayısının 33 katıdır.

Dükkan sahibi tüm bu satışlar sonucunda toplamda %48\%48 kâr elde ettiğine göre, kampanya döneminde uygulanan indirim oranı yüzde kaçtır?

Show answer & explanation

Answer: 10

Answer

Kampanya döneminde uygulanan indirim oranı %10\%10'dur.
Toplam maliyet ve toplam gelir üzerinden gidildiğinde kampanya dönemindeki satış fiyatının 144x144x olduğu bulunur. 160x160x olan etiket fiyatından yapılan 16x16x indirim, etiket fiyatının %10\%10'una denk gelmektedir.

Step-by-Step Solution

1
Değişkenlerin belirlenmesi ve kampanya öncesi fiyatın hesaplanması
Bir mumun maliyeti 100x100x, kampanya öncesi etiket fiyatı %60\%60 kâr ile 160x160x olarak belirlenir.
Hesaplamaları kolaylaştırmak ve oransal ilişkileri kurabilmek amacıyla maliyete 100x100x denir.
2
Toplam maliyetin ve toplam gelirin hesaplanması
Kampanya öncesi NN adet, kampanya döneminde 3N3N adet olmak üzere toplam 4N4N adet mum satılmıştır. Toplam maliyet 400Nx400Nx olur. Toplam kâr %48\%48 olduğundan, toplam gelir 400Nx×1,48=592Nx400Nx \times 1,48 = 592Nx olur.
Tüm satış sürecindeki toplam maliyet ve toplam gelir arasındaki ilişkiyi kurmak için.
3
Kampanya dönemindeki satış fiyatının bulunması
Kampanya öncesi gelir 160Nx160Nx'tir. Kampanya dönemi geliri 592Nx160Nx=432Nx592Nx - 160Nx = 432Nx olur. Kampanya döneminde satılan her bir mumun fiyatı 432Nx3N=144x\frac{432Nx}{3N} = 144x bulunur.
Kampanyadaki indirimli fiyatı bulup başlangıçtaki etiket fiyatıyla karşılaştırabilmek için.
4
İndirim oranının hesaplanması
Etiket fiyatı 160x160x olan mum, kampanya döneminde 144x144x'e satılmıştır. İndirim miktarı 160x144x=16x160x - 144x = 16x olup indirim oranı 16x160x=%10\frac{16x}{160x} = \%10 olarak elde edilir.
Soruda istenen indirim oranına ulaşmak için.

Key Concept

Kâr-zarar problemlerinde maliyet, etiket fiyatı, satış adedi ve indirim oranları arasındaki ilişkiler
Question 324Question

Bir e-ticaret satıcısı, maliyeti 180180 TL olan bir ürünü sattığında, satış fiyat��nın %10\%10'u kadar aracı firmaya komisyon ödemektedir. Satıcının bu satıştan %20\%20 net kâr elde etmesi için ürünün satış fiyatı kaç TL olmalıdır?

Show answer & explanation

Answer: 240

Answer

Sat��cının belirlemesi gereken satış fiyatı 240 TL'dir.
Komisyon kesintisinden sonra satıcının eline geçmesi gereken net tutar, maliyet ve hedeflenen net kârın toplamıdır. Maliyeti 180 TL olan bir üründen %20 kâr elde etmek için net kazanç 216 TL olmalıdır. Satış fiyatının %10'u komisyon olduğuna göre, bu net kazanç satış fiyatının %90'ına eşittir. Buradan satış fiyatı 240 TL olarak bulunur.

Step-by-Step Solution

1
Hedeflenen net kazancı bulma
216 TL
Maliyeti 180 TL olan bir üründen %20 net kâr elde edilmek istendiği için, komisyondan arındırılmış net tutar maliyetin %120'si olmalıdır: 180×1,20=216180 \times 1,20 = 216 TL.
2
Net kazanç oranını belirleme
%90
Satış fiyatı üzerinden %10 komisyon kesileceğinden, satıcının eline geçecek net tutar satış fiyatının %90'ına karşılık gelir.
3
Satış fiyatını hesaplama
240 TL
Satış fiyatının %90'ı 216 TL olduğundan, satış fiyatı 2160,90=240\frac{216}{0,90} = 240 TL olarak hesaplanır.

Key Concept

Kâr-zarar problemlerinde komisyon veya ek giderlerin satış fiyatı ve net kâr ile ilişkisi
Question 325Question

Bir kurye, teslimat yapacağı iki adres arasındaki yolun ilk yarısını saatte 20 km20\text{ km} sabit hızla, kalan yarısını ise saatte 30 km30\text{ km} sabit hızla motosikletiyle gitmiştir.

Buna göre, kuryenin tüm yolculuk boyunca saatteki ortalama hızı kaç km\text{km}'dir?

Show answer & explanation

Answer: 24

Answer

Kuryenin tüm yolculuk boyunca saatteki ortalama hızı 24 km24\text{ km}'dir.
Ortalama hız, toplam yolun toplam süreye bölünmesiyle bulunur. Yolun yarısına 60 km60\text{ km} denilirse, toplam yol 120 km120\text{ km} olur. Saatte 20 km20\text{ km} hızla gidilen ilk yarı 3 saat, saatte 30 km30\text{ km} hızla gidilen ikinci yarı ise 2 saat sürer. Toplam süre 5 saat olduğundan, ortalama hız 120/5=24 km/sa120 / 5 = 24\text{ km/sa} olarak bulunur.

Step-by-Step Solution

1
Yolun yarısına bir değer atama
Yolun yarısı 60 km60\text{ km} ve tamamı 120 km120\text{ km} olarak belirlenir.
İşlemleri kolaylaştırmak için hem 20 hem de 30'un ortak katı olan bir sayı seçilir.
2
İlk yarıdaki süreyi hesaplama
t1=3 saatt_1 = 3\text{ saat}
Yol formülü kullanılarak zaman t=xvt = \frac{x}{v} şeklinde bulunur.
3
İkinci yarıdaki süreyi hesaplama
t2=2 saatt_2 = 2\text{ saat}
Yol formülü kullanılarak ikinci yarıdaki süre hesaplanır.
4
Toplam süreyi hesaplama
ttoplam=5 saatt_{\text{toplam}} = 5\text{ saat}
İki aşamada geçen süreler toplanır.
5
Ortalama hızı hesaplama
Vort=24 km/saV_{\text{ort}} = 24\text{ km/sa}
Ortalama hız formülü (Vort=Toplam YolToplam Su¨reV_{\text{ort}} = \frac{\text{Toplam Yol}}{\text{Toplam Süre}}) uygulanarak sonuca ulaşılır.

Key Concept

Ortalama hız, toplam alınan yolun toplam geçen süreye oranıdır.
Question 326Question

Bir teknoloji mağazasında satılan A ve B marka iki bilgisayarın batarya kapasiteleri ve tüketim hızları hakkında aşağıdaki bilgiler verilmiştir:

* A bilgisayarının tam dolu batarya kapasitesi, B bilgisayarının tam dolu batarya kapasitesinin %80\%80'ine eşittir.
* Bataryası tam dolu olan A bilgisayarı her 1212 dakikada bir kendi bataryasının %2\%2'sini tüketmektedir.
* Bataryası tam dolu olan B bilgisayarı her 1515 dakikada bir kendi bataryasının %3\%3'ünü tüketmektedir.

İki bilgisayar da bataryaları tam dolu iken aynı anda kesintisiz olarak kullanılmaya başlanıyor.

Buna göre, bilgisayarların kalan batarya kapasitelerinin (mAh cinsinden) birbirine eşit olduğu anda B bilgisayarının bataryasının yüzde kaçı doludur?

Show answer & explanation

Answer: 40

Answer

Bilgisayarların kalan batarya kapasitelerinin birbirine eşit olduğu anda B bilgisayarının bataryasının %40'ı doludur.
Bilgisayarların kapasiteleri sırasıyla 80x80x ve 100x100x alındığında, A'nın dakikadaki tüketimi 2x15\frac{2x}{15} ve B'nin dakikadaki tüketimi 3x15\frac{3x}{15} olur. tt dakika sonra kalan batarya miktarlarını veren 80x2x15t=100x3x15t80x - \frac{2x}{15}t = 100x - \frac{3x}{15}t denklemi çözüldüğünde t=300t = 300 dakika bulunur. 300 dakikada B bilgisayarı bataryasının %60'ını harcar, dolayısıyla bataryanın %40'ı dolu kalır.

Step-by-Step Solution

1
Bilgisayarların başlangıç batarya kapasitelerini belirlemek.
B bilgisayarının batarya kapasitesi 100x100x ise A bilgisayarının batarya kapasitesi 80x80x olur.
A'nın kapasitesi B'nin kapasitesinin %80'ine eşit olarak verilmiştir.
2
Her iki bilgisayarın bir dakikadaki batarya tüketim miktarlarını kapasite cinsinden hesaplamak.
A'nın dakikalık tüketimi 2x15\frac{2x}{15} birim, B'nin dakikalık tüketimi ise 3x15\frac{3x}{15} (yani x5\frac{x}{5}) birimdir.
A, 12 dakikada kendi kapasitesinin %2'si olan 16x1{}6x tüketir. B ise 15 dakikada kendi kapasitesinin %3'ü olan 3x3x tüketir.
3
Kalan batarya kapasitelerinin eşitlendiği tt süresini bulmak.
t=300t = 300 dakika
A'nın kalan bataryası 80x2x15t80x - \frac{2x}{15}t ve B'nin kalan bataryası 100x3x15t100x - \frac{3x}{15}t ifadelerini birbirine eşitleyerek denklem çözülür.
4
300. dakikada B bilgisayarının kalan batarya yüzdesini hesaplamak.
%40
B bilgisayarı her 15 dakikada %3 tüketim yapıyorsa, 300 dakikada %60 tüketim yapar. Kalan batarya yüzdesi %100 - %60 = %40 olur.

Key Concept

Yüzde Problemleri ve Denklem Kurma
Estimated Time:2m 30s
Question 327Question

Bir kafede hazırlanan vişne-elma suyu karışımının hacimce %25\%25'i vişne suyudur. Kafedeki barmen, bu karışımın vişne oranı az olduğu için karışıma bir miktar saf vişne suyu eklemeye karar verir. Karışıma eklenen saf vişne suyunun hacmi, başlangıçtaki karışımın hacminin %20\%20'si kadardır. Buna göre, son durumda elde edilen yeni karışımın vişne suyu oranı hacimce yüzde kaçtır?

Show answer & explanation

Answer: 37,5

Answer

Yeni karışımın vişne suyu oranı hacimce %37,5'tir.
Başlangıçtaki 100V100V hacmindeki karışımın 25V25V kadarı vişne suyudur. Karışıma başlangıç hacminin %20\%20'si olan 20V20V saf vişne suyu eklendiğinde, son karışımın toplam hacmi 120V120V, toplam vişne suyu hacmi ise 45V45V olur. Bu durumda vişne suyunun yeni karışıma oranı 45V120V=38=%37,5\frac{45V}{120V} = \frac{3}{8} = \%37,5 olur. Bu nedenle 37,5 seçeneği doğrudur.

Step-by-Step Solution

1
Başlangıçtaki karışım hacmini ve vişne suyu miktarını belirleme
Başlangıçtaki toplam karışım hacmi 100V100V olsun. Bu durumda vişne suyunun hacmi 100V×25100=25V100V \times \frac{25}{100} = 25V olur.
Karışım��n hacimce %25\%25'inin vişne suyu olduğu verilmiştir.
2
Eklenen saf vişne suyu miktarını hesaplama
Eklenen saf vişne suyu hacmi 100V×20100=20V100V \times \frac{20}{100} = 20V olur.
Eklenen saf vişne suyunun hacminin, başlangıçtaki karışımın hacminin %20\%20'si kadar olduğu belirtilmiştir.
3
Yeni karışımın toplam hacmini ve toplam vişne suyu miktarını bulma
Yeni toplam hacim: 100V+20V=120V100V + 20V = 120V. Yeni toplam vişne suyu miktarı: 25V+20V=45V25V + 20V = 45V olur.
Başlangıçtaki hacimlere eklenen saf vişne suyu ilave edilerek toplamlar güncellenir.
4
Yeni karışımın vişne suyu yüzdesini hesaplama
Yeni vişne suyu oranı: 45V120V×100=45120×100=37,5\frac{45V}{120V} \times 100 = \frac{45}{120} \times 100 = 37,5 yani %37,5\%37,5 olarak bulunur.
Yeni vişne suyu miktarının yeni toplam hacme oranı, son karışımın yüzdesini verir.

Key Concept

Karışım problemlerinde son yüzde oranı, toplam çözünen madde miktarının toplam karışım miktarına bölünmesiyle hesaplanır.
Estimated Time:2m 0s
Question 328Question

Bir kırtasiyeci, tanesini aynı fiyattan satın aldığı defterlerin bir kısmını tekli olarak, kalan kısmını ise üçerli paketler halinde satacaktır.

Kırtasiyeci;
- Tekli defter satışı için alış fiyatı üzerinden %40\%40 kâr belirlemiştir.
- Üçerli paketlerin satış fiyatını ise, 33 adet tekli defterin satış fiyatı üzerinden %10\%10 indirim yaparak belirlemiştir.

Kırtasiyeci, defterlerin tamamını sattığında bu satıştan elde ettiği toplam kâr oranı %30\%30 olduğuna göre, paketler halinde satılan defterlerin sayısının, tekli satılan defterlerin sayısına oranı kaçtır?

Show answer & explanation

Answer: 52\frac{5}{2}

Answer

Paketler halinde satılan defterlerin sayısının, tekli satılan defterlerin sayısına oranı 52\frac{5}{2}'dir.
Defterlerin alış fiyatı 100100 TL kabul edilerek tekli satış fiyatı 140140 TL, üçlü paket satış fiyatı ise 378378 TL olarak belirlenir. Satılan tekli defter sayısı AA ve paket sayısı BB olduğunda toplam kârın toplam maliyete oranı %30\%30 olarak eşitlendiğinde 5A=6B5A = 6B bağıntısı elde edilir. Paketler halinde satılan toplam defter sayısı 3B3B olduğundan, istenen oran 3BA=3×56=52\frac{3B}{A} = 3 \times \frac{5}{6} = \frac{5}{2} olur.

Step-by-Step Solution

1
Bir adet defterin alış ve tekli satış fiyatını belirleme
Defterin alış fiyatı 100100 TL olsun. %40\%40 kâr ile bir adet tekli defterin satış fiyatı 100×140=140100 \times 1{}40 = 140 TL olur.
Kâr oranları alış fiyatı üzerinden hesaplandığı için işlemleri kolaylaştırmak adına başlangıç maliyetini 100100 TL olarak seçeriz.
2
Üçerli paketin satış fiyatını hesaplama
33 adet tekli defterin toplam satış fiyatı 3×140=4203 \times 140 = 420 TL'dir. Paket fiyatı, bu tutar üzerinden %10\%10 indirim yapılarak 420×090=378420 \times 0{}90 = 378 TL olarak bulunur.
Soruda paket satış fiyatının, 33 adet tekli defterin satış fiyatı üzerinden %10\%10 indirim yapılarak belirlendiği ifade edilmiştir.
3
Tekli satılan defter sayısı ile satılan paket sayısı cinsinden maliyet ve gelir denklemlerini yazma
Tekli satılan defter sayısı AA, satılan üçerli paket sayısı BB olsun. Bu durumda paketler halinde satılan defter sayısı 3B3B olur. Toplam satılan defter sayısı A+3BA + 3B'dir.
- Toplam Maliyet: 100(A+3B)=100A+300B100(A + 3B) = 100A + 300B TL
- Toplam Gelir: 140A+378B140A + 378B TL
- Toplam Kâr: (140A+378B)(100A+300B)=40A+78B(140A + 378B) - (100A + 300B) = 40A + 78B TL
Toplam kâr oranını kurabilmek için toplam maliyet ve toplam elde edilen gelir değerlerini değişkenler cinsinden belirlememiz gerekir.
4
Toplam kâr oranının %30\%30 olması koşulunu kullanarak değişkenler arası ilişkiyi bulma
40A+78B=030×(100A+300B)40A + 78B = 0{}30 \times (100A + 300B)
40A+78B=30A+90B40A + 78B = 30A + 90B
10A=12B    5A=6B    BA=5610A = 12B \implies 5A = 6B \implies \frac{B}{A} = \frac{5}{6}
Satışın tamamından elde edilen kâr oranının %30\%30 olduğu bilgisiyle, tekli satılan defter sayısı ile paket sayısı arasındaki bağıntıyı elde ederiz.
5
İstenen oranı hesaplama
Paketler halinde satılan toplam defter sayısı 3B3B, tekli satılan defter sayısı AA'dır. Bizden istenen oran:
3BA=3×BA=3×56=52\frac{3B}{A} = 3 \times \frac{B}{A} = 3 \times \frac{5}{6} = \frac{5}{2} olarak bulunur.
Soruda paket sayısının değil, paketlerin içindeki toplam defter sayısının tekli satılan defter sayısına oranı istenmektedir.

Key Concept

Kâr-zarar problemlerinde maliyet, satış fiyatı, indirim ve kâr oranlarının doğru matrahlar üzerinden denkleme dökülmesi ve oran-orantı ilişkilerinin kurulması.
Estimated Time:2m 30s
Question 329Question

Bir su arıtma tesisine gelen kirli suyun %20\%20'si birinci aşamada filtrelenerek geri kazandırılmakta, kalan suyun ise %15\%15'i ikinci aşamada arıtılarak kullanıma sunulmaktadır. Geriye kalan arıtılamayan su miktarı ise tesisten atılmaktadır.

Bu tesisten bir günde atılan arıtılamayan su miktarı 340340 ton olduğuna göre, birinci aşamada geri kazandırılan su miktarı kaç tondur?

Show answer & explanation

Answer: 100

Answer

Birinci aşamada geri kazandırılan su miktarı 100 tondur.
Toplam su 100x100x kabul edildiğinde, birinci aşama sonunda kalan su 80x80x olur. Bunun %15\%15'i (12x12x) ikinci aşamada arıtılınca geriye 68x68x arıtılamayan su kalır. 68x=340    x=568x = 340 \implies x = 5 olur. Buradan birinci aşamada geri kazandırılan 20x20x su miktarı 20×5=10020 \times 5 = 100 ton olarak hesaplanır.

Step-by-Step Solution

1
Toplam kirli su miktarını temsil edecek bir değişken belirleme ve birinci aşama sonrasındaki kalan su miktarını hesaplama.
Toplam su miktarı 100x100x ise birinci aşamada geri kazandırılan su 20x20x, kalan su 80x80x olur.
Yüzde hesaplamalarını kolaylaştırmak için başlangıç değerine 100x100x denir.
2
İkinci aşamada arıtılan su miktarını ve geriye kalan arıtılamayan su miktarını hesaplama.
İkinci aşamada arıtılan su 80x×015=12x80x \times 0{}15 = 12x ve kalan arıtılamayan su 80x12x=68x80x - 12x = 68x olur.
Soruda verilen arıtılamayan su miktarını xx cinsinden ifade edebilmek için.
3
Bulunan xx cinsinden değeri gerçek miktara eşitleyerek xx değerini bulma ve birinci aşamada geri kazandırılan su miktarını hesaplama.
68x=340    x=568x = 340 \implies x = 5 bulunur. Birinci aşamada geri kazandırılan su miktarı 20x=20×5=10020x = 20 \times 5 = 100 ton olur.
Soruda bizden istenen birinci aşamada geri kazandırılan su miktarını elde etmek için.

Key Concept

Kalan miktar üzerinden yüzde hesaplama ve denklem kurma.
Question 330Question

Bir panoda yan yana yerleştirilmiş 55 lamba ve her lambanın altında birer buton bulunmaktadır. Herhangi bir butona basıldığında; o butonun üstündeki lamba ile bu lambanın hemen sağındaki ve solundaki komşu lambalar (varsa) durum değiştirmektedir. Yani yanan bir lamba sönmekte, sönük bir lamba ise yanmaktadır. Ba��langıçta 1.1., 3.3. ve 5.5. lambalar yanmakta, diğer lambalar ise sönük durumdadır. Buna göre, tüm lambaların sönük duruma gelmesi için en az kaç butona basılmalıdır?

Show answer & explanation

Answer: 33

Answer

Tüm lambaların sönmesi için en az üç butona basılmalıdır.
Tüm lambaların sönmesi için üç butona basılması yeterlidir. Bu işlem sırasıyla uygulandığında lambaların durumları sırasıyla 1010101101000110000010101 \rightarrow 01101 \rightarrow 00011 \rightarrow 00000 şeklinde değişir ve tüm lambalar söner. Benzer şekilde ikinci, üçüncü ve dördüncü butonlara basılarak da aynı sonuca ulaşılabilir. Her iki durumda da minimum basış sayısı üçtür.

Step-by-Step Solution

1
Başlangıç durumunu ve butonların etkisini belirleme.
Başlangıç durumu 1010110101 şeklindedir (1: Yanık, 0: Sönük). Buton ii'ye basıldığında i1i-1, ii ve i+1i+1 lambaları durum değiştirir.
Problemin matematiksel modelini kurmak için başlangıç ve değişim kuralları tanımlanmalıdır.
2
Butonlara basma stratejilerini deneme.
1.1., 3.3. ve 5.5. butonlara birer kez basıldığında lambaların durumu şu şekilde değişir: 1.1. butona basıldığında durum 0110101101 olur, ardından 3.3. butona basıldığında durum 0001100011 olur, son olarak 5.5. butona basıldığında durum 0000000000 olur.
Belirlenen buton basma kombinasyonunun tüm lambaları söndürdüğünü doğrulamak.
3
Daha az sayıda buton basışı ile çözümün mümkün olup olmadığını kontrol etme.
En az 33 basışın gerekli olduğu görülür (22 veya daha az basışla tüm lambaları söndürmek matematiksel olarak imkansızdır).
Soru en az sayıda basışı sorduğu için sonucun minimum olduğunu teyit etmek.

Key Concept

Rutin Olmayan Problemler ve Durum Analizi
Question 331Question

Aşağıdaki XX, YY ve ZZ kaplarında başlangıçta sırasıyla xx, yy ve zz litre su bulunmaktadır. Bu kaplardaki sulara sırasıyla aşağıdaki işlemler uygulanıyor:

* XX kabındaki suyun 13\frac{1}{3}YY kabına boşaltılıyor.
* Sonra YY kabındaki suyun 15\frac{1}{5}'i ZZ kabına boşaltılıyor.
* Son olarak ZZ kab��ndaki suyun yarısı XX kabına boşaltılıyor.

Bu işlemler sonucunda XX, YY ve ZZ kaplarında sırasıyla 35, 24 ve 23 litre su bulunduğu tespit ediliyor.

Buna göre; kapların başlangıçtaki su miktarları olan xx, yy ve zz değerlerini küçükten büyüğe doğru sıralayınız.

Drag items to arrange them in the correct order

Show answer & explanation

Answer

Başlangıçtaki su miktarları küçükten büyüğe doğru x<y<zx < y < z şeklinde sıralanır.
Yapılan ters işlemler sonucunda başlangıçtaki su miktarları x=18x=18 litre, y=24y=24 litre ve z=40z=40 litre olarak bulunur. Bu değerlerin küçükten büyüğe doğru doğru sıralanışı x<y<zx < y < z şeklindedir.

Step-by-Step Solution

1
Son durumdan (3. işlem sonrasından) bir önceki adıma (2. işlem sonrasına) geriye doğru gidilir.
Son durumda Z kabında 23 litre kalmışt��r. 3. işlemde Z kabındaki suyun yarısı X'e aktarıldığından, bu işlemden önce Z kabında 23×2=4623 \times 2 = 46 litre su vardır. Aktarılan miktar 4623=2346 - 23 = 23 litredir. Bu su X kabına eklendikten sonra X kabında 35 litre olduğuna göre, eklenmeden önce X kabında 3523=1235 - 23 = 12 litre su vardır. Y kabı bu işlemde değişmemiştir (24 litre).
Son yapılan işlemin etkisini geri alarak bir önceki adımdaki su miktarlarını bulmak.
2
2. işlem sonrasından 1. işlem sonrasına geriye doğru gidilir.
2. işlemde Y kabındaki suyun 15\frac{1}{5}'i Z kabına aktarılmıştır. Y kabında kalan 45\frac{4}{5}'lik kısım 24 litreye eşittir: 45×Y1=24    Y1=30\frac{4}{5} \times Y_1 = 24 \implies Y_1 = 30 litre. Aktarılan miktar 3024=630 - 24 = 6 litredir. Z kabına 6 litre eklendiğinde 46 litre olduğuna göre, eklenmeden önce Z kabında 466=4046 - 6 = 40 litre su vardır. X kabı bu işlemde değişmemiştir (12 litre).
İkinci işlemdeki aktarmanın etkisini geri alarak birinci işlem sonrasındaki su miktarlarını hesaplamak.
3
1. işlem sonrasından başlangıç durumuna geriye doğru gidilir.
1. işlemde X kabındaki suyun 13\frac{1}{3}'ü Y kabına aktarılmıştır. X kabında kalan 23\frac{2}{3}'lük kısım 12 litreye eşittir: 23×x=12    x=18\frac{2}{3} \times x = 12 \implies x = 18 litre. Aktarılan miktar 1812=618 - 12 = 6 litredir. Y kabına 6 litre eklendiğinde 30 litre olduğuna göre, başlangıçta Y kabında y=306=24y = 30 - 6 = 24 litre su vardır. Z kabı bu işlemde değişmediğinden başlangıç miktarı z=40z = 40 litredir.
İlk işlemdeki aktarmanın etkisini geri alarak kapların başlangıçtaki su miktarlarını bulmak.
4
Ende edilen başlangıç miktarları (x=18x = 18, y=24y = 24, z=40z = 40) karşılaştırılarak sıralanır.
18<24<4018 < 24 < 40 olduğundan sıralama x<y<zx < y < z şeklindedir.
Soruda istenen küçükten büyüğe sıralama ilişkisini kurmak.

Key Concept

Rutin olmayan problemlerde geriye doğru iz sürme ve adım adım ters işlem yöntemini uygulama.
Question 332Question

Bir spor mağazası, maliyeti ��zerinden %40\%40 kârla fiyatlandırdığı bir basketbol topunun etiket fiyatı üzerinden belirli bir oranda indirim yapıyor. Bu indirim sonucunda mağazanın basketbol topunun satışından elde ettiği kâr oranı maliyet üzerinden %19\%19'a düşüyor.

Buna göre, basketbol topunun etiket fiyatı üzerinden yapılan indirim oranı yüzde kaçtır?

Show answer & explanation

Answer: 15

Answer

Basketbol topunun etiket fiyatı üzerinden yapılan indirim oranı yüzde 15'tir.
Basketbol topunun maliyeti 100x100x alındığında, %40\%40 kârlı etiket fiyatı 140x140x ve %19\%19 kârlı indirimli satış fiyatı 119x119x olur. Yapılan indirim tutarı 21x21x olup, bu tutarın etiket fiyatına oranı 21x140x=%15\frac{21x}{140x} = \%15 olarak hesaplanır.

Step-by-Step Solution

1
Basketbol topunun maliyet fiyatını belirlemek için kolaylık sağlaması amacıyla bir değişken atayalım.
Maliyet fiyatı 100x100x olsun.
Yüzde hesaplamalarını tam sayılarla kolayca yapabilmek için maliyeti 100x100x olarak seçiyoruz.
2
Maliyet üzerinden %40\%40 kârlı etiket fiyatını ve %19\%19 kârlı indirimli satış fiyatını hesaplayalım.
Etiket fiyatı: 100x+40x=140x100x + 40x = 140x
İndirimli satış fiyatı: 100x+19x=119x100x + 19x = 119x
Yapılan indirimin hangi fiyatlar arasında olduğunu belirlemek için ilk etiket fiyatını ve son satış fiyatını bulmalıyız.
3
Etiket fiyatından yapılan indirim miktarını bulalım.
İndirim miktarı: 140x119x=21x140x - 119x = 21x
İndirim oranını hesaplayabilmek için öncelikle yapılan indirim tutarını bulmamız gerekir.
4
Yapılan indirim miktarını, indirimin uygulandığı etiket fiyatına oranlayarak indirim yüzdesini hesaplayalım.
İndirim oranı: 21x140x=21140=320=15100=%15\frac{21x}{140x} = \frac{21}{140} = \frac{3}{20} = \frac{15}{100} = \%15
İndirim etiket fiyatı üzerinden yapıldığı için indirim miktarı etiket fiyatına bölünür.

Key Concept

Kâr-zarar problemlerinde kâr oranının maliyet fiyatı üzerinden, indirim oranının ise etiket fiyatı (indirim öncesi satış fiyatı) üzerinden hesaplanması.
Estimated Time:1m 0s
Question 333Question

Bir oto servis ustası, bir aracın radyatöründeki sıvı için antifriz ve su karışımı hazırlayacaktır. Ustanın elinde A ve B kaplarında sırasıyla hacimce %30\%30 ve %60\%60 oranında antifriz içeren karışımlar bulunmaktadır. Usta, A kabındaki karışımın tamamını ve B kabındaki karışımın yarısını boş bir kapta karıştırarak hacimce %40\%40'ı antifriz olan yeni bir karışım elde ediyor. A kabında başlangıçta 12 litre12\text{ litre} karışım olduğuna göre, B kabında başlangıçta kaç litre karışım vardır?

Show answer & explanation

Answer: 12

Answer

B kabında başlangıçta bulunan karışım miktarı 12 litre12\text{ litre}'dir.
A kabından gelen 12×0,30=3,6 litre12 \times 0,30 = 3,6\text{ litre} antifriz ile B kabından alınan x litrex\text{ litre} hacmindeki %60\%60'lık karışımdan gelen 0,6x litre0,6x\text{ litre} antifrizin toplamı, yeni oluşan 12+x litrelik12 + x\text{ litrelik} karışımın %40\%40'ını oluşturmaktadır. Buradan kurulan 3,6+0,6x=0,4(12+x)3,6 + 0,6x = 0,4(12 + x) denklemi çözüldüğünde x=6 litrex = 6\text{ litre} elde edilir. B kabının yarısı kullanıldığından başlangıçtaki hacim 2x=12 litre2x = 12\text{ litre} olarak bulunur.

Step-by-Step Solution

1
A kabından gelen net antifriz miktarını bulunuz.
A kabındaki 12 litre12\text{ litre} karışımın %30\%30'u olan 3,6 litre3,6\text{ litre} antifriz elde edilir.
Başlangıç karışımındaki bileşen miktarlarını belirlemek için.
2
B kabından eklenen karışım miktarını tanımlayıp gelen antifriz miktarını yazınız.
B kabından x litrex\text{ litre} karışım alınır ve bunun %60\%60'ı olan 0,6x litre0,6x\text{ litre} antifriz gelir. Başlangıçtaki toplam hacim 2x2x olur.
B kabından alınan payı belirlemek ve başlangıç miktarı ile ilişkilendirmek için.
3
Toplam hacim ve toplam antifriz miktarı üzerinden karışım denklemini kurup çözünüz.
Denklem 3,6+0,6x=0,4(12+x)3,6 + 0,6x = 0,4(12 + x) şeklinde kurulur ve buradan x=6 litrex = 6\text{ litre} olarak bulunur.
Son karışımın yüzdesinin %40\%40 olmasını sağlayan eklenen hacmi bulmak için.
4
B kabundaki başlangıç hacmini hesaplayınız.
B kabında başlangıçta 2x=2×6=12 litre2x = 2 \times 6 = 12\text{ litre} karışım vardır.
Soruda karıştırılan miktar değil, B kabındaki başlangıç miktarı sorulduğu için.

Key Concept

İki farklı karışım birleştirildiğinde toplam çözünen madde miktarının, karışan miktarların içerdikleri çözünen maddelerin toplamına eşit olması prensibi.
Question 334Question

Buse ile babasının bugünkü yaşları toplamı 5050'dir. Buse, babasının bugünkü yaşına geldiğinde babası 7676 yaşında olacağına göre, Buse'nin bugünkü yaşı kaçtır?

Show answer & explanation

Answer: 8

Answer

Buse'nin bugünkü yaşı 8'dir.
Buse'nin bugünkü yaşı xx olarak belirlendiğinde babasının yaşı 50x50-x olur. Buse'nin babasının yaşına gelmesi için geçen süre yaşları farkı olan 502x50-2x yıldır. Bu sürede babası da yaşlanarak 1003x100-3x yaşına ulaşır. 1003x=76100-3x = 76 eşitliğinden Buse'nin bugünkü yaşı olan xx, 88 olarak hesaplanır.

Step-by-Step Solution

1
Kişilerin yaşlarını bilinmeyen cinsinden ifade etme
Buse'nin bugünkü yaşına xx dersek, yaşları toplamı 5050 olduğu için babasının bugünkü yaşı 50x50-x olur.
Sorudaki toplam yaş bilgisini tek bilinmeyenli denklem kurmak amac��yla kullanmak için.
2
Zaman akışını ve yaş farkını belirleme
Buse'nin babasının bugünkü yaşı olan 50x50-x yaşına gelmesi için geçen süre, yaşları farkı kadardır. Yani geçen süre: (50x)x=502x(50-x) - x = 50-2x yıldır.
Yaş problemlerinde iki kişinin yaşları farkı geçen süreye eşittir ve yaş farkı zamanla değişmez.
3
Babanın gelecekteki yaşını veren denklemi kurma ve çözme
Babası da geçen bu 502x50-2x yılda yaşlanacağından, gelecekteki yaşı: (50x)+(502x)=1003x(50-x) + (50-2x) = 100-3x olur. Bu değer 7676'ya eşitlenirse: 1003x=76    3x=24    x=8100-3x = 76 \implies 3x = 24 \implies x = 8 olarak bulunur.
Babanın gelecekteki yaşının 7676 olduğu bilgisini kullanarak bilinmeyen xx değerine ulaşmak için.

Key Concept

Yaş problemlerinde iki kişi arasındaki yaş farkı zamanla değişmez ve bir kişinin diğerinin yaşına gelmesi için geçen süre yaşları farkına eşittir.

Alternative Method

İkinci bir yol olarak iki bilinmeyenli denklem sistemi kurulabilir. Buse'nin yaşına BB, babasının yaşına bb diyelim. Bugünkü yaşları toplamı B+b=50B + b = 50 olur. Buse, babasının yaşına geldiğinde aradan geçen süre bBb - B yıldır. Bu sürede babanın yaşı b+(bB)=2bB=76b + (b - B) = 2b - B = 76 olur. Bu iki denklem taraf tarafa toplanırsa: (B+b)+(2bB)=50+76    3b=126    b=42(B + b) + (2b - B) = 50 + 76 \implies 3b = 126 \implies b = 42 bulunur. Buradan Buse'nin bugünkü yaşı B=5042=8B = 50 - 42 = 8 olarak elde edilir.
Estimated Time:1m 0s
Question 335Question

Bir AA doğal sayısının basamaklarındaki rakamların toplamı, bu sayının basamak sayısına tam bölünüyor ise bu sayıya "Dengeli Sayı" denir.

Örneğin; 24 sayısı iki basamaklıdır ve rakamları toplamı 2+4=62+4=6 olup 2'ye tam bölündüğü için dengeli bir sayıdır.

Buna göre, 30'dan küçük iki basamaklı kaç farklı dengeli sayı vardır?

Show answer & explanation

Answer: 10

Answer

10
Dengeli sayı tanımına göre iki basamaklı sayıların rakamları toplamının 2'ye tam bölünmesi gerekir. Bu da rakamlar toplamının çift olmasını gerektirir. 10 ile 29 arasındaki sayılardan rakamları toplamı çift olanlar 11, 13, 15, 17, 19, 20, 22, 24, 26 ve 28 olmak üzere 10 tanedir.

Step-by-Step Solution

1
Dengeli sayı tanımına göre iki basamaklı bir sayının rakamları toplamı, basamak sayısı olan 2'ye tam bölünmelidir. Bu durum, rakamlar toplamının çift sayı olması gerektiği anlamına gelir.
Rakamlar toplamı çift olmalıdır.
İki basamaklı sayıların basamak sayısı 2'dir ve rakamlar toplamının 2'ye bölünmesi için toplamın çift olması gerekir.
2
30'dan küçük iki basamaklı sayılar 10 ile 29 arasındadır (10 ve 29 dahil). Bu sayıları onlar basamağındaki rakama göre iki gruba ayırıp inceleyelim: Onlar basamağı 1 olanlar (10-19) ve onlar basamağı 2 olanlar (20-29).
Sayılar 10-19 ve 20-29 olarak gruplandırılır.
İncelemeyi kolaylaştırmak ve tüm durumları eksiksiz saymak için.
3
Onlar basamağı 1 (tek sayı) olan sayılarda, rakamlar toplamının çift olması için birler basamağındaki rakamın da tek sayı olması gerekir. Birler basamağı 1, 3, 5, 7, 9 olan sayıları belirleyelim.
11, 13, 15, 17, 19 olmak üzere 5 adet sayı bulunur.
Tek sayı ile tek sayının toplamı çift sayı yapar.
4
Onlar basamağı 2 (çift sayı) olan sayılarda, rakamlar toplamının çift olması için birler basamağındaki rakamın da çift sayı olması gerekir. Birler basamağı 0, 2, 4, 6, 8 olan sayıları belirleyelim.
20, 22, 24, 26, 28 olmak üzere 5 adet sayı bulunur.
Çift sayı ile çift sayının toplamı çift sayı yapar.
5
Bulunan sayıların toplam adetini hesaplayalım.
5 + 5 = 10
Toplam dengeli sayı adedini bulmak için iki gruptaki sayı adetlerini toplarız.

Key Concept

Verilen özel bir tanıma ve kurallara uygun sayıları belirleme, tek-çift sayı özellikleri ve gruplandırma mantığı.
Estimated Time:1m 0s
Question 336Question

Bir kargo firması, AA ve BB noktaları arasında paket taşımak için sabit hızla uçan bir insansız hava aracı (drone) kullanmaktadır. Rüzgarsız bir günde drone, AA'dan BB'ye gidip hiç durmadan geri dönerek bu seferi toplam 40 dakikada40\text{ dakikada} tamamlamaktadır. Rüzgarlı bir günde, rüzgar AA'dan BB'ye doğru saatte 20 km20\text{ km} sabit hızla eserken drone, aynı seferi (gidiş ve dönüş) toplam 45 dakikada45\text{ dakikada} tamamlamıştır. Buna göre, dronun rüzgarsız havadaki kendi hızı saatte kaç km\text{km}'dir?

Show answer & explanation

Answer: 60

Answer

Dronun rüzgarsız havadaki hızı saatte 60 km60\text{ km}'dir.
Dronun rüzgarsız havadaki hızı vv ve yola dd denirse, rüzgarsız havada gidiş-dönüş toplam 40 dakika=23 saat40\text{ dakika} = \frac{2}{3}\text{ saat} sürer. Buradan 2dv=23d=v3\frac{2d}{v} = \frac{2}{3} \Rightarrow d = \frac{v}{3} bulunur. Rüzgarlı havada ise gidiş süresi dv+20\frac{d}{v+20} ve dönüş süresi dv20\frac{d}{v-20} olup toplam süre 45 dakika=34 saat45\text{ dakika} = \frac{3}{4}\text{ saat} değerine eşittir. Denklemde dd yerine v3\frac{v}{3} yazıldığında v3(v+20)+v3(v20)=34vv+20+vv20=94\frac{v}{3(v+20)} + \frac{v}{3(v-20)} = \frac{3}{4} \Rightarrow \frac{v}{v+20} + \frac{v}{v-20} = \frac{9}{4} elde edilir. Payda eşitlemesiyle 2v2v2400=948v2=9v23600v2=3600v=60 km/sa\frac{2v^2}{v^2 - 400} = \frac{9}{4} \Rightarrow 8v^2 = 9v^2 - 3600 \Rightarrow v^2 = 3600 \Rightarrow v = 60\text{ km/sa} sonucuna ulaşılır.

Step-by-Step Solution

1
Rüzgarsız havadaki hareket denkleminin kurulması ve yolun hız cinsinden ifadesi
d=v3d = \frac{v}{3}
Gidiş ve dönüş sürelerinin toplamı olan 40 dakikayı40\text{ dakikayı} saate çevirip yol ile hız arasındaki oranı bulmak için.
2
Rüzgarlı havadaki hareket denkleminin kurulması
dv+20+dv20=34\frac{d}{v+20} + \frac{d}{v-20} = \frac{3}{4}
Rüzgarın gidişte dronun hızını artırdığını, dönüşte ise azalttığını hesaba katarak toplam süreyi saat cinsinden eşitlemek için.
3
Elde edilen denklemlerin birleştirilerek dronun hızının çözülmesi
v=60v = 60
d=v3d = \frac{v}{3} bağıntısını rüzgarlı gün denklemine yazıp payda eşitleyerek 8v2=9v236008v^2 = 9v^2 - 3600 eşitliğine ula��mak ve pozitif kökü bulmak için.

Key Concept

Akıntı veya rüzgar etkisi altında yön değişimine bağlı hız problemleri

Alternative Method

Rüzgarlı havadaki gidiş süresi t1t_1 ve dönüş süresi t2t_2 olsun. Yol aynı olduğundan (v+20)t1=(v20)t2(v+20)t_1 = (v-20)t_2 yazılabilir. Buradan sürelerin oranı t1t2=v20v+20\frac{t_1}{t_2} = \frac{v-20}{v+20} olur. Toplam süre t1+t2=45 dakikat_1 + t_2 = 45\text{ dakika} olduğundan ve rüzgarsız havada tek yön gidiş süresi olan 20 dakika20\text{ dakika} referans alınarak oranlama yöntemiyle de v=60v = 60 değerine ulaşılabilir.
Estimated Time:2m 0s
Question 337Question

Bir mağaza, sattığı tüm ürünlerin etiket fiyatını maliyet fiyatı üzerinden %60\%60 kârla belirlemektedir. Bu mağazada yapılan bir kampanyada ödemeler için iki seçenek sunulmaktadır:

* 1. Seçenek: Peşin ödemede etiket fiyatı üzerinden %15\%15 indirim yapılmaktadır.
* 2. Seçenek: Kredi kartı ile tek çekim ödemede taksit imkanı sunulmakta, ancak banka yapılan satış tutarı üzerinden %x\%x oranında komisyon kesintisi yaptıktan sonra kalan tutarı mağaza sahibine ödemektedir.

Bu mağazadan aynı üründen biri peşin ödemeyle, diğeri ise kredi kartıyla olmak üzere iki adet satılmıştır. Mağaza sahibinin bu iki satıştan elde ettiği toplam net kâr, satılan ürünlerin toplam maliyeti üzerinden %32\%32 olmuştur.

Buna göre, bankanın komisyon kesintisi oranı olan xx kaçtır?

Show answer & explanation

Answer: 20

Answer

Bankanın komisyon kesintisi oranı %20'dir.
İki ürünün satışından elde edilen toplam net gelirin, toplam maliyete uygulanan net kâr oranıyla eşitlenmesi sonucu banka komisyon oranının %20 olduğu bulunmuştur.

Step-by-Step Solution

1
Ürünlerin maliyeti ve etiket fiyatı arasında ilişki kurulması
Bir ürünün maliyeti 100M100M ise iki ürünün toplam maliyeti 200M200M olur. Etiket fiyatı ise 160M160M olarak belirlenir.
Maliyet üzerinden kâr eklenerek başlangıç fiyatlarını belirlemek için
2
Peşin satıştan elde edilen gelirin hesaplanması
Peşin satış fiyatı 160M×(1015)=136M160M \times (1 - 0{}15) = 136M olarak bulunur.
1. Seçenek kapsamında yapılan %15'lik indirimi uygulamak için
3
Kredi kartı satışından elde edilen gelirin ve toplam kârın eşitlenmesi
Kredi kartı satışı geliri 160M×(1x/100)160M \times (1 - x/100) olur. Toplam kâr %32 olduğundan toplam gelir 200M×132=264M200M \times 1{}32 = 264M olmalıdır. Buradan 136M+160M×(1x/100)=264M136M + 160M \times (1 - x/100) = 264M denklemi elde edilir.
Toplam net kâr oranını kullanarak iki satıştan gelen net geliri ilişkilendirmek için
4
Denklemin çözülerek x değerinin bulunması
160M×(1x/100)=128M    1x/100=08    x=20160M \times (1 - x/100) = 128M \implies 1 - x/100 = 0{}8 \implies x = 20 bulunur.
Banka komisyon oranını (x) yalnız bırakıp hesaplamak için

Key Concept

Kâr, zarar, etiket fiyatı ve komisyon ilişkileri
Question 338Question

Bir manavdaki meyvelerin %35\%35'i elma, geri kalanı ise armuttur. Manavdaki armutların sayısı elmaların sayısından 60 fazla olduğuna göre, bu manavda toplam kaç adet meyve vardır?

Show answer & explanation

Answer: 200

Answer

Manavdaki toplam meyve sayısı 200'dür.
Meyvelerin tamamına 100x100x dersek, elmalar 35x35x ve armutlar 65x65x olur. Armutların sayısı elmalardan 65x35x=30x65x - 35x = 30x fazladır. 30x=6030x = 60 ise x=2x = 2 olur. Toplam meyve sayısı 100x=100×2=200100x = 100 \times 2 = 200 olarak elde edilir.

Step-by-Step Solution

1
Armutların tüm meyveler içindeki yüzdesini bulma
Armutların oranı %65\%65'tir.
Meyvelerin tamamı %100\%100 olup bunun %35\%35'i elma olduğundan, geriye kalanlar armuttur.
2
Armut ve elma oranları arasındaki farkı hesaplama
Oranlar arasındaki fark %30\%30'dur.
Armutların sayısının elmalardan ne kadar fazla olduğunu oran cinsinden ifade etmek gerekir.
3
Toplam meyve sayısını hesaplama
Toplam meyve sayısı 200'dür.
Meyvelerin %30\%30'u 60 adete karşılık gelmektedir. %100\%100'ünü bulmak için orantı kurarız.

Key Concept

Belirli bir yüzde farkından yola çıkarak çokluğun tamamını bulma.
Question 339Question

Bir bisikletli, çıkarken saatte 10 km10\text{ km} sabit hızla hareket ettiği bir rampayı, dönüşte ayn�� yol üzerinden saatte 30 km30\text{ km} sabit hızla inmiştir. Buna göre, bisikletlinin tüm yolculuk boyunca ortalama hızı saatte kaç kilometredir?

Show answer & explanation

Answer: 15

Answer

Bisikletlinin tüm yolculuk boyunca ortalama hızı saatte 15 kilometredir.
Ortalama hız, hareketlinin aldığı toplam yolun toplam geçen süreye bölünmesiyle bulunur. Rampa uzunluğuna xx dersek, gidiş ve dönüşte alınan toplam yol 2x2x olur. Çıkış süresi x10\frac{x}{10} saat ve iniş süresi x30\frac{x}{30} saat olup toplam süre 2x15\frac{2x}{15} saattir. Bölme işlemi yapıldığında ortalama hız saatte 15 kilometre olarak hesaplanır.

Step-by-Step Solution

1
Rampanın uzunluğunu sembolik bir değişkenle ifade edip çıkış ve iniş sürelerini yazın.
Rampan��n uzunluğuna x kmx\text{ km} dersek; çıkış süresi t1=x10t_1 = \frac{x}{10} saat, iniş süresi ise t2=x30t_2 = \frac{x}{30} saat olur.
Süreleri yol ve hız cinsinden belirleyerek toplam geçen zamanı bulmak amacıyla bu adım uygulanır.
2
Toplam geçen süreyi hesaplamak için çıkış ve iniş sürelerini toplayın.
ttoplam=x10+x30=3x+x30=4x30=2x15t_{\text{toplam}} = \frac{x}{10} + \frac{x}{30} = \frac{3x + x}{30} = \frac{4x}{30} = \frac{2x}{15} saat.
Ortalama hız formülünde payda kısmına yazılacak olan toplam hareket süresini elde etmek gerekir.
3
Toplam gidilen yolu toplam süreye bölerek ortalama hızı hesaplayın.
Vort=Toplam YolToplam Su¨re=2x2x15=2x152x=15 km/saV_{\text{ort}} = \frac{\text{Toplam Yol}}{\text{Toplam Süre}} = \frac{2x}{\frac{2x}{15}} = 2x \cdot \frac{15}{2x} = 15\text{ km/sa}.
Ortalama hızın temel tanımı olan birim zamandaki toplam yer değiştirme miktarı bu şekilde hesaplanır.

Key Concept

Ortalama Hız
Question 340Question

Ahmet, Burak ve Cihan adlı üç arkadaşın ortak kullanmak üzere satın aldığı 200200 GB kapasiteli bir bulut depolama alanının paylaşımı ve doluluk durumlarıyla ilgili aşağıdakiler bilinmektedir:

* Bulut depolama alanının tamamı bu üç arkadaş arasında paylaştırılmıştır.
* Ahmet'e ayrılan alanın %30\%30'u, Burak'a ayrılan alanın %40\%40'ı ve Cihan'a ayrılan alanın %20\%20'si doludur.
* Cihan'ın kullandığı depolama alanı, Ahmet ve Burak'ın kullandığı toplam depolama alanının %25\%25'ine eşittir.
* Üç arkadaşın kullandığı toplam doluluk miktarı, tüm depolama alanının %30\%30'una eşittir.

Buna göre, Ahmet'e ayrılan depolama alanı kaç GB'tır?

Show answer & explanation

Answer: 80

Answer

Ahmet'e ayrılan depolama alanı 80 GB'tır.
Verilen bilgiler doğrultusunda kurulan iki bilinmeyenli denklem sistemi çözüldüğünde Ahmet'e ayrılan depolama alanının 80 GB olduğu görülür.

Step-by-Step Solution

1
Arkadaşların toplam ve kullanılan alanlarını değişkenler cinsinden ifade etme
Ahmet (AA), Burak (BB), Cihan (CC) olsun. Toplam alan: A+B+C=200A + B + C = 200 GB. Kullanılan alanlar: 0,3A0,3A, 0,4B0,4B, 0,2C0,2C.
Problemi matematiksel olarak modellemek için değişkenleri tanımlarız.
2
Toplam kullanılan depolama alanını bulma
Tüm alanın %30\%30'u kullanıldığı için toplam doluluk: 200×0,30=60200 \times 0,30 = 60 GB. Buradan, 0,3A+0,4B+0,2C=600,3A + 0,4B + 0,2C = 60 denklemi elde edilir.
Toplam doluluk miktarını kullanarak ilk ana denklemi oluştururuz.
3
Cihan'ın kullandığı alan ile diğerlerinin kullandığı alan arasındaki ilişkiyi yazma
0,2C=0,25×(0,3A+0,4B)    0,3A+0,4B=0,8C0,2C = 0,25 \times (0,3A + 0,4B) \implies 0,3A + 0,4B = 0,8C elde edilir.
Soruda verilen orantı ilişkisini matematiksel eşitliğe dönüştürürüz.
4
Elde edilen ifadeyi toplam doluluk denkleminde yerine yazarak Cihan'ın alanını bulma
0,8C+0,2C=60    C=600,8C + 0,2C = 60 \implies C = 60 GB elde edilir.
Denklemleri birleştirerek tek bilinmeyenli hale getiririz.
5
Ahmet ve Burak için denklem sistemini kurma
A+B=20060=140A + B = 200 - 60 = 140 GB. Ayrıca 0,3A+0,4B=0,8×60=48    3A+4B=4800,3A + 0,4B = 0,8 \times 60 = 48 \implies 3A + 4B = 480 elde edilir.
Ahmet ve Burak'ın alanlarını bulmak için iki bilinmeyenli bir denklem sistemi oluştururuz.
6
Denklem sistemini çözerek Ahmet'in alanını bulma
3A+3B=4203A + 3B = 420 ve 3A+4B=4803A + 4B = 480 denklemlerini taraf tarafa çıkardığımızda B=60B = 60 GB ve A=14060=80A = 140 - 60 = 80 GB bulunur.
Yok etme metodunu kullanarak Ahmet'in depolama alanını hesaplarız.

Key Concept

Yüzdelerin farklı matrahlar (tabanlar) üzerinden hesaplanması ve denklem sistemlerinin kurulması.

Alternative Method

Toplam kullanılan alan 6060 GB'tır. Cihan'ın kullandığı alan, diğer ikisinin kullandığı alanın %25\%25'i (yani 14\frac{1}{4}'ü) olduğuna göre, diğerlerinin kullandığı alana 4x4x dersek Cihan'ın kullandığı alan xx olur. Toplam kullanılan alan x+4x=5x=60    x=12x + 4x = 5x = 60 \implies x = 12 GB bulunur. Cihan'ın alanı %20\%20 dolu olduğuna göre Cihan'ın toplam alanı 12/0,2=6012 / 0,2 = 60 GB olur. Kalan adımlarla Ahmet'in alanına geçilir.
Estimated Time:2m 30s
PreviousPage 17 / 45Next
Problemler Practice Questions — YKS TYT (Temel Yeterlilik Testi) — Page 17 | Examkin