Examkin

Soru

Zorluk: ZorVroom'un Beklenti Teorisi

Bir kamu araştırma merkezinde görev yapan Dr. Aras, hazırlamayı düşündüğü kapsamlı bir proje için şu değerlendirmelerde bulunmaktadır:

* Gerekli veri analizi ve raporlama becerilerine tam olarak sahip olduğuna ve yeterli çabayı gösterirse projeyi kusursuz tamamlayabileceğine inanmaktadır (E=1,0E = 1,0).
* Kurumdaki mevcut bütçe olanaklarını ve yönetim anlayışını göz önüne aldığında, projesi çok başarılı olsa dahi kabul edilme ve ödüllendirilme ihtimalini oldukça düşük görmektedir (I=0,2I = 0,2).
* Projenin kabul edilmesi halinde verilecek olan 'Başuzmanlık' unvanını kariyeri için çok değerli bulmakla birlikte (V=+9V = +9), bu unvanın getireceği yoğun bürokratik sorumlulukların bilimsel çalışmalarını engelleyeceğini düşündüğünden bu sonuçtan ciddi bir huzursuzluk ve kaçınma duymaktadır (V=−10V = -10).

Vroom’un Beklenti Teorisi (M=E×I×VM = E \times I \times V) çerçevesinde Dr. Aras'ın bu projeye yönelik motivasyonel durumuyla ilgili aşağıdakilerden hangisi söylenebilir?

  1. Bireyin ödüle yönelik net değerlemesinin (valens) negatif olması, teorinin çarpımsal yapısı nedeniyle motivasyonun kaçınma yönünde oluşmasına yol açar.Cevap
  2. B
    Beklenti (EE) değerinin tam (1,01,0) olması, araçsallık ve valens değerlerinden bağımsız olarak bireyin projeye yönelik yüksek bir içsel motivasyon geliştirmesini sağlar.
  3. C
    Bireyin unvanı değerli bulması (+9+9), araçsallık değeri düşük kalsa bile bu ödülün bir 'hijyen faktörü' olarak işlev görmesini sağlayarak motivasyonu pozitif seviyede tutar.
  4. D
    Bireyin teknik yeterliliğine olan güveni, düşük araçsallık ve negatif net valens değerlerini dengeleyerek toplam motivasyonu aritmetik ortalama olan 0,40,4 seviyesine taşır.
  5. E
    Dr. Aras'ın net valens değeri negatif olsa da, genel iş tatmini ile performansı arasında mutlak bir doğru orantı olduğu için çalışma azminde bir azalma yaşanmaz.

Cevap

Bireyin ödüle yönelik net değerlemesinin (valens) negatif olması, teorinin çarpımsal yapısı nedeniyle motivasyonun kaçınma yönünde oluşmasına yol açar.
Vroom’un modelinde motivasyonun oluşması için Beklenti (EE), Araçsallık (II) ve Valens (VV) değerlerinin her birinin sıfırdan büyük ve pozitif olması gerekir. Dr. Aras senaryosunda, 'Başuzmanlık' unvanının getireceği fayda (+9+9) ile getireceği bürokratik yük (−10-10) toplandığında net valens değeri −1-1 (negatif) çıkmaktadır. Beklenti (1,01,0) ve araçsallık (0,20,2) pozitif olsa dahi, bu değerlerin negatif bir valens ile çarpılması sonucunda toplam motivasyon negatif (−0,2-0,2) çıkacaktır. Bu durum, bireyin hedefe yönelik bir çaba göstermek yerine, o hedeften kaçınma eğilimi göstereceği anlamına gelir.

Adım Adım Çözüm

1
Net valens değerini hesapla.
V=(+9)+(−10)=−1V = (+9) + (-10) = -1
Vroom teorisinde bir sonucun hem arzulanan hem de kaçınılan yönleri varsa, bu değerlerin toplamı net valensi belirler.
2
Vroom'un motivasyon formülünü uygula.
M=1,0×0,2×(−1)=−0,2M = 1,0 \times 0,2 \times (-1) = -0,2
Motivasyon; beklenti, araçsallık ve valens değerlerinin çarpımı ile bulunur.
3
Çıkan sonucu teorik olarak yorumla.
Negatif motivasyon (kaçınma)
Toplam motivasyon değerinin negatif çıkması, bireyin o işi yapmaya değil, o işten veya sonuçlarından uzaklaşmaya (kaçınmaya) motive olduğunu gösterir.

Anahtar Kavram

Vroom'un Beklenti Teorisi'nde Çarpımsal İlişki ve Negatif Valens

İpuçları

1
Vroom'un formülündeki bileşenlerin birbirleriyle nasıl bir matematiksel ilişki (toplama mı çarpma mı) içinde olduğunu hatırlayın.
2
Bir sonucun hem çok istenen hem de hiç istenmeyen yönleri varsa, o sonucun toplam 'değerini' (valens) nasıl hesaplayacağınızı düşünün.

Daha Fazla Pratik

Valens değerinin tam olarak sıfır olması durumunda motivasyonun nasıl etkileneceğini tartışan benzer senaryoları inceleyebilirsiniz.
Tahmini Süre:2m 0s
Bu soruyu puanla

Konular

Vroom'un Beklenti Teorisi

Bu konudan daha fazla soru