Examkin

Soru

Zorluk: ZorÇalışma Yaşamında Bireysel Farklılıklar

Bir kamu kurumunun Ar-Ge ve Strateji Planlama biriminde görev yapacak uzman yardımcılarının seçimi için yapılan bir ön araştırmada, personelin öğrenme hızı ve karmaşık veri setlerini analiz etme performansı ile çeşitli bireysel özellikler arasındaki korelasyonlar (yordama geçerliliği) incelenmiştir. Araştırma sonucunda elde edilen veriler şu şekildedir:

Bireysel Farklılık DeğişkeniPerformansı Yordama Gücü (r)
Değişken X0,58
Sorumluluk (Kişilik)0,22
Duygusal Dengelilik0,14
İş Deneyimi (Yıl)0,18

Endüstri ve örgüt psikolojisi literatüründeki meta-analiz bulguları ve yukarıdaki tablo dikkate alındığında; özellikle işin bilişsel karmaşıklığı arttıkça performansı yordama gücü artan ve "Değişken X" ile temsil edilen bireysel farklılık kategorisi aşağıdakilerden hangisidir?

  1. Genel Zihinsel YetenekCevap
  2. B
    Deneyime Açıklık
  3. C
    İçsel Kontrol Odağı
  4. D
    Duygusal Zekâ
  5. E
    Öz-yeterlilik

Cevap

Genel Zihinsel Yetenek, karmaşık işlerde ve öğrenme hızı gerektiren pozisyonlarda iş performansının en güçlü ve en güvenilir yordayıcısıdır.
Genel zihinsel yetenek, bireyin karmaşık bilgileri işleme, öğrenme ve yeni durumlara uyum sağlama kapasitesini ifade eder. Endüstri ve örgüt psikolojisi literatüründe, özellikle Ar-Ge, strateji ve üst düzey yöneticilik gibi bilişsel yükü ağır pozisyonlarda, zihinsel yeteneğin iş başarısı ile korelasyonu 0,50'nin üzerindedir. Tabloda verilen 0,58 değeri de bu bilimsel gerçeği yansıtmaktadır.

Adım Adım Çözüm

1
İşin doğasını ve gerekliliklerini analiz etme
İşin 'Ar-Ge ve Strateji' biriminde olduğu, 'karmaşık veri analizi' ve 'öğrenme hızı' gerektirdiği belirlenmiştir.
Bireysel farklılıkların iş performansına etkisi, işin karmaşıklık düzeyine göre değişmektedir.
2
Tablodaki korelasyon katsayılarını (r) karşılaştırma
Değişken X'in 0,58 ile en yüksek, kişilik özelliklerinin ve deneyimin ise çok daha düşük (0,14 - 0,22 arası) yordama gücüne sahip olduğu görülmektedir.
İstatistiki olarak 0,50 üzerindeki korelasyonlar endüstriyel psikolojide 'güçlü yordayıcı' olarak kabul edilir.
3
Literatür bilgisiyle değişkeni eşleştirme
Schmidt ve Hunter gibi araştırmacıların meta-analizlerinde, karmaşık işlerde performansı en iyi yordayan değişkenin Genel Zihinsel Yetenek (GMA) olduğu saptanmıştır.
Zihinsel yetenek; mantıksal akıl yürütme, sayısal yetenek ve sözel kavrama gibi alt boyutları sayesinde karmaşık verilerin işlenmesinde temel belirleyicidir.

Anahtar Kavram

Genel Zihinsel Yetenek ve İş Performansı İlişkisi

İpuçları

1
İşin Ar-Ge ve stratejik planlama gibi 'bilişsel yükü yüksek' bir alan olduğuna dikkat edin.
2
Tablodaki r=0,58 değeri, psikoloji literatüründe genellikle bilişsel kapasiteyi ölçen testlerin geçerlilik katsayılarına karşılık gelir.
3
Kişilik özellikleri (Sorumluluk gibi) her işte önemlidir ancak karmaşık işlerde 'anlama ve öğrenme hızı' (yetenek) her zaman daha güçlü bir belirleyicidir.

Daha Fazla Pratik

Büyük Beşli kişilik modelindeki hangi boyutun her türlü iş kolunda iş performansını yordama gücü en yüksektir?
Tahmini Süre:1m 40s
Bu soruyu puanla

Konular

Çalışma Yaşamında Bireysel Farklılıklar

Bu konudan daha fazla soru