Examkin

Soru

Zorluk: OrtaSözcükte Yapı

Modern kamu yönetiminde bürokratik işlemlerin (I) kaybolması, vatandaşın hizmete (II) başvurmasını kolaylaştırırken personelin süreçten (III) vazgeçmesini önler ve kurumun geleceği (IV) öngörmesi sayesinde işlem sürelerinin (V) kısalması sağlanır.

Bu cümledeki numaralanmış sözcüklerden hangisi, yapısı (basit, türemiş, birleşik) bakımından diğerlerinden farklıdır?

  1. A
    I
  2. B
    II
  3. C
    III
  4. D
    IV
  5. VCevap

Cevap

Numaralanmış sözcüklerden beşincisi olan 'kısalması' türemiş yapılıdır, diğerleri ise birleşik yapılıdır.
Metindeki beşinci sözcük olan 'kısalması', 'kısmak' fiil kökünden 'kısa' ismine, oradan da 'kısalmak' fiiline dönüşmüştür. Bünyesinde birden fazla yapım eki barındırdığı ve tek bir sözcük köküne dayandığı için 'türemiş' yapılıdır. Buna karşın; kaybolması (kayıp+ol), başvurmasını (baş+vur), vazgeçmesini (vaz+geç) ve öngörmesi (ön+gör) sözcüklerinin tamamı iki farklı kelimenin birleşmesiyle meydana geldiği için 'birleşik' yapılıdır.

Adım Adım Çözüm

1
Sözcüklerin köklerini ve eklerini analiz ederek kaç sözcükten oluştuklarını belirleyin.
I (kayıp + ol-), II (baş + vur-), III (vaz + geç-), IV (ön + gör-), V (kıs- + -a + -l-)
Sözcük yapısını belirlemek için kelimenin tek bir kökten mi yoksa birden fazla sözcüğün birleşiminden mi oluştuğuna bakılmalıdır.
2
Sözcükleri yapı özelliklerine (basit, türemiş, birleşik) göre sınıflandırın.
İlk dört sözcük iki ayrı kelimenin birleşmesiyle oluştuğu için birleşik, beşinci sözcük ise yapım eki aldığı için türemiştir.
Birleşik sözcükler en az iki sözcüğün bir araya gelmesiyle oluşurken, türemiş sözcükler köke yapım eki getirilerek oluşturulur.

Anahtar Kavram

Sözcük Yapısı (Basit, Türemiş, Birleşik)
Bu soruyu puanla

Konular

Sözcükte Yapı

Bu konudan daha fazla soru