Soru

Zorluk: OrtaSomut Norm Denetimi (İtiraz Yolu)

Bir İş Mahkemesinde görülmekte olan işçi alacağı davasında, davalı vekili uyuşmazlığın çözümünde uygulanacak olan bir yönetmelik hükmünün Anayasa'ya aykırı olduğunu ileri sürerek dosyanın Anayasa Mahkemesine gönderilmesini talep etmiştir.

1982 Anayasası'na göre, mahkemenin bu itiraz başvurusunu doğrudan reddetmesinin temel hukuki gerekçesi aşağıdakilerden hangisidir?

  1. Somut norm denetimi (itiraz yolu) kapsamında sadece kanunların ve Cumhurbaşkanlığı kararnamelerinin denetlenebilmesiCevap
  2. B
    Anayasa Mahkemesine itiraz yoluna başvurma yetkisinin sadece yüksek mahkemelere (Yargıtay, Danıştay vb.) tanınmış olması
  3. C
    Tarafların Anayasa’ya aykırılık iddiasında bulunma haklarının bulunmaması, bu yetkinin sadece davanın hâkimine ait olması
  4. D
    Yönetmeliklerin Anayasa'ya uygunluk denetiminin sadece idari vesayet makamları tarafından yapılabilmesi
  5. E
    Anayasa Mahkemesinin itiraz yolu başvurularını kabul etmek için davanın karara bağlanmış olmasını şart koşması

Cevap

Somut norm denetimi (itiraz yolu) kapsamında sadece kanunların ve Cumhurbaşkanlığı kararnamelerinin denetlenebilmesi
1982 Anayasası uyarınca somut norm denetimi (itiraz yolu) sadece kanunlar ve Cumhurbaşkanlığı kararnameleri hakkında işletilebilir. Yönetmelikler bu denetim türünün kapsamı dışında kaldığından, mahkeme yönetmelik için yapılan itirazı görev yönünden reddetmek zorundadır.

Adım Adım Çözüm

1
Uyuşmazlığa konu olan normun türünü tespit etmek
Dava konusu norm bir 'Yönetmelik'tir.
Soruda açıkça yönetmelik hükmünün Anayasa'ya aykırılığının iddia edildiği belirtilmiştir.
2
Anayasa Mahkemesinin itiraz yolu (somut norm denetimi) kapsamındaki yetki alanını hatırlamak
Anayasa'nın 152. maddesine göre AYM, sadece kanun ve Cumhurbaşkanlığı kararnamelerini (CBK) itiraz yoluyla denetleyebilir.
Yönetmelikler, tüzükler (kaldırılmış olsa da) veya idari işlemler itiraz yoluyla AYM önüne taşınamaz.
3
Tespit edilen norm türü ile mahkemenin yetkisini karşılaştırmak
Yönetmelik bu kapsamda olmadığı için mahkeme talebi reddetmelidir.
Mahkeme, sadece AYM'nin görev alanına giren normlar (Kanun ve CBK) için itiraz yoluna başvurabilir.

Anahtar Kavram

İtiraz yolu (somut norm denetimi) sadece kanun ve Cumhurbaşkanlığı kararnameleri için geçerlidir.

İpuçları

1
Anayasa Mahkemesinin denetim yetkisinin hangi belgeleri (normları) kapsadığını düşünün.
2
Somut norm denetimi sadece Kanun ve Cumhurbaşkanlığı Kararnameleri için mümkündür.

Daha Fazla Pratik

Anayasa Mahkemesi'nin itiraz yoluyla önüne gelen bir maddeyi esastan reddetmesi durumunda, aynı maddenin kaç yıl süreyle tekrar itiraz yoluyla getirilemeyeceğini öğrenin.
Tahmini Süre:50s
Bu soruyu puanla