Somut Norm Denetimi (İtiraz Yolu)
69 soru
Anayasa Mahkemesi, bir yerel mahkeme tarafından itiraz yoluyla (somut norm denetimi) getirilen bir kanun hükmüne ilişkin iptal istemini, "başvuran mahkemenin bakmakta olduğu davada ilgili hükmün uygulanma kabiliyetinin bulunmadığı" gerekçesiyle reddetmiştir. Bu ret kararının Resmî Gazete'de yayımlanmasından üç yıl sonra, başka bir yerel mahkemede görülmekte olan farklı bir davada, aynı kanun hükmünün Anayasa'ya aykırı olduğu taraflarca ileri sürülmüş ve mahkeme de bu iddiayı ciddî bulmuştur.
Anayasası'nın somut norm denetimine ilişkin hükümleri uyarınca, bu ikinci başvuru süreciyle ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?
Bir mahkemede görülmekte olan davada, uyuşmazlığın çözümünde uygulanacak olan bir kanun veya Cumhurbaşkanlığı kararnamesi hükmünün Anayasa’ya aykırılığı iddiasıyla işletilen "Somut Norm Denetimi" (İtiraz Yolu) süreciyle ilgili aşağıdaki bilgilerden hangisi doğrudur?
Görülmekte olan bir davada uygulanacak bir kanun veya Cumhurbaşkanlığı kararnamesinin Anayasa’ya aykırılığı iddiasıyla işletilen "itiraz yolu" (somut norm denetimi) mekanizması ile ilgili 1982 Anayasası hükümleri dikkate alındığında, aşağıdakilerden hangisi doğrudur?
Somut norm denetimi (itiraz yolu) sürecinde, mahkemenin Anayasa Mahkemesine başvurduğu tarihten itibaren beş ay geçmesine rağmen bir karar çıkmaması üzerine davanın yürürlükteki hükümlere göre karara bağlanması durumunda; davanın kanun yolu incelemesi (istinaf veya temyiz) süreci devam ederken Anayasa Mahkemesinin ilgili hükmü iptal etmesinin hukuki sonucuyla ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?
Bir davada taraflardan biri, uyuşmazlığın çözümünde uygulanacak kanun hükmünün Anayasa’ya aykırı olduğunu ileri sürmüştür. Davaya bakmakta olan mahkeme bu iddiayı ciddi bulmadığı takdirde, Anayasası uyarınca izlenmesi gereken usul aşağıdakilerden hangisidir?
Bir davaya bakmakta olan mahkeme, bu davada uygulanacak bir kanun veya Cumhurbaşkanlığı kararnamesinin hükümlerini Anayasa'ya aykırı görürse veya taraflardan birinin ileri sürdüğü aykırılık iddiasının ciddi olduğu kanısına varırsa dosyayı Anayasa Mahkemesine gönderir.
1982 Anayasası'na göre, bu şekilde başlayan "somut norm denetimi" (itiraz yolu) süreci ile ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?
Bir asliye hukuk mahkemesi, görülmekte olan bir uyuşmazlıkta uygulanacak kanun hükmünün Anayasa'ya aykırı olduğu kanısına vararak 'itiraz yolu' (somut norm denetimi) ile Anayasa Mahkemesine başvurmuştur. Mahkeme, dosyanın Anayasa Mahkemesine ulaşmasından itibaren beş ay geçmesine rağmen bir karar gelmemesi üzerine, davayı yürürlükteki kanun hükmüne göre sonuçlandırmıştır. Ancak yerel mahkemenin verdiği bu karar henüz kesinleşmeden, Anayasa Mahkemesi ilgili kanun hükmünü iptal etmiştir.
1982 Anayasası'na göre, bu hukuki süreçte ortaya çıkan durumla ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?
Bir İş Mahkemesinde görülmekte olan işçi alacağı davasında, davalı vekili uyuşmazlığın çözümünde uygulanacak olan bir yönetmelik hükmünün Anayasa'ya aykırı olduğunu ileri sürerek dosyanın Anayasa Mahkemesine gönderilmesini talep etmiştir.
1982 Anayasası'na göre, mahkemenin bu itiraz başvurusunu doğrudan reddetmesinin temel hukuki gerekçesi aşağıdakilerden hangisidir?
Görülmekte olan bir davada mahkeme, uygulanacak bir kanun hükmünün Anayasa'ya aykırı olduğu kanısına varmış veya taraflardan birinin ileri sürdüğü aykırılık iddiasını ciddi bularak dosyayı Anayasa Mahkemesine göndermiştir. Anayasa Mahkemesi, yaptığı inceleme sonucunda işin esasına girerek "red" kararı vermiştir.
1982 Anayasası'na göre, bu red kararının ardından aynı kanun hükmünün Anayasa'ya aykırılığı iddiasıyla tekrar itiraz yoluna başvurulabilmesiyle ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?
Bir vergi mahkemesi, bakmakta olduğu bir uyuşmazlıkta uygulanacak olan kanun hükmünün Anayasa’ya aykırı olduğu kanısına varmıştır. Ancak mahkeme, yaptığı inceleme sonucunda ilgili hükmün daha önce bir başka mahkeme tarafından Anayasa Mahkemesine taşındığını ve mahkemenin bu hükme ilişkin aykırılık iddiasını esastan reddettiğini tespit etmiştir. Anayasa Mahkemesinin ret kararının Resmî Gazete’de yayımlanmasının üzerinden yıl geçtiği anlaşıldığına göre, mahkemenin bu durumda izlemesi gereken hukuki yol aşağıdakilerden hangisidir?
Hâkim (A), bakmakta olduğu bir davada uyuşmazlığın çözümünde uygulanacak olan kanun hükmünü Anayasa’ya aykırı bulmuş; ancak yaptığı incelemede aynı kanun hükmünün iptali talebinin, Anayasa Mahkemesi tarafından üç yıl önce esastan reddedildiğini ve bu kararın Resmî Gazete’de yayımlandığını tespit etmiştir.
1982 Anayasası hükümleri uyarınca bu durumla karşılaşan hâkimin izlemesi gereken hukuki yol aşağıdakilerden hangisidir?
Anayasa Mahkemesi, bir kanun hükmünün iptali istemiyle somut norm denetimi (itiraz) yoluyla kendisine yapılan bir başvuruyu, "başvuran mahkemenin yetkisizliği" gerekçesiyle usulden reddetmiştir. Bu kararın Resmî Gazete’de yayımlanmasından yıl sonra, bir başka mahkeme aynı kanun hükmünün Anayasa’ya aykırılığı iddiasını ciddi bularak tekrar Anayasa Mahkemesine başvurmuştur. 1982 Anayasası’na göre, Anayasa Mahkemesinin bu yeni başvuru karşısındaki tutumu aşağıdakilerden hangisi olmalıdır?
Görülmekte olan bir davada, mahkemenin uygulanacak bir kanun veya Cumhurbaşkanlığı kararnamesi hükümlerini Anayasa'ya aykırı görmesi veya taraflardan birinin ileri sürdüğü aykırılık iddiasının ciddi olduğu kanısına varması üzerine dosyanın Anayasa Mahkemesine gönderilmesi (Somut Norm Denetimi) süreciyle ilgili 1982 Anayasası'na göre aşağıdakilerden hangisi doğrudur?
Bir yerel mahkeme, bakmakta olduğu bir davada uygulanacak olan kanun hükmünün Anayasa'ya aykırı olduğu kanısına vararak Anayasa Mahkemesine itiraz yoluna başvurmuştur. Anayasa Mahkemesi yaptığı ilk incelemede, başvuru dosyasında bazı teknik eksikliklerin bulunduğunu tespit etmiş ve bu nedenle itiraz başvurusunu yöntem (usul) yönünden reddetmiştir.
1982 Anayasası hükümleri uyarınca, bu red kararından sonra söz konusu kanun hükmü ile ilgili aşağıdaki durumlardan hangisi gerçekleşir?
1982 Anayasası uyarınca, somut norm denetimi (itiraz yolu) kapsamında Anayasa Mahkemesine başvurulması üzerine, Mahkemenin işin kendisine gelişinden itibaren beş ay içinde kararını vermemesi durumunda yerel mahkemenin izleyeceği usul aşağıdakilerden hangisidir?
Görülmekte olan bir davada uygulanacak bir kanun veya Cumhurbaşkanlığı kararnamesi hükmünün Anayasa'ya aykırılığı iddiasıyla 'itiraz yolu' (somut norm denetimi) mekanizması işletildiğinde, süreç ve sonuçlarla ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?
Anayasası'na göre, görülmekte olan bir davada uygulanacak bir kanun hükmünün Anayasa'ya aykırılığı iddiasıyla "itiraz yolu" (somut norm denetimi) ile Anayasa Mahkemesine başvurulduğunda, mahkemenin bekleme süresi ve sürecin işleyişi ile ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?
Görülmekte olan bir davada, mahkemenin davada uygulanacak bir kanun veya Cumhurbaşkanlığı kararnamesinin hükümlerini Anayasa'ya aykırı görmesi veya taraflardan birinin ileri sürdüğü aykırılık iddiasını ciddi bulması durumunda başvurulan "somut norm denetimi" (itiraz yolu) süreci ile ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?
Bir Asliye Hukuk Mahkemesi, görülmekte olan bir tazminat davasında uygulanacak olan kanun hükmünün Anayasa'ya aykırı olduğu kanısına vararak Anayasa Mahkemesine itiraz (def'i) yoluna başvurmuştur. Anayasa Mahkemesi, söz konusu başvuruyu "mahkemenin yetkisizliği" gerekçesiyle usulden reddetmiştir. Bu ret kararının Resmî Gazete’de yayımlanmasından dört yıl sonra, başka bir mahkemede görülmekte olan farklı bir davada aynı kanun hükmünün Anayasa’ya aykırı olduğu iddia edilmiştir.
1982 Anayasası’na göre bu durumla ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?
Bir davaya bakmakta olan mahkeme, uygulanacak bir kanun veya Cumhurbaşkanlığı kararnamesinin hükümlerini Anayasa'ya aykırı görürse veya taraflardan birinin ileri sürdüğü aykırılık iddiasının ciddi olduğu kanısına varırsa konuyu Anayasa Mahkemesine taşır. 1982 Anayasası'na göre, bu süreçle (somut norm denetimi) ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?