Soru

Zorluk: OrtaSomut Norm Denetimi (İtiraz Yolu)

Bir davaya bakmakta olan mahkeme, bu davada uygulanacak bir kanun veya Cumhurbaşkanlığı kararnamesinin hükümlerini Anayasa'ya aykırı görürse veya taraflardan birinin ileri sürdüğü aykırılık iddiasının ciddi olduğu kanısına varırsa dosyayı Anayasa Mahkemesine gönderir.

1982 Anayasası'na göre, bu şekilde başlayan "somut norm denetimi" (itiraz yolu) süreci ile ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

  1. Anayasa Mahkemesi, işin kendisine gelişinden başlamak üzere 55 ay içinde kararını verir ve açıklar; bu süre içinde karar verilmezse mahkeme davayı yürürlükteki kanun hükümlerine göre sonuçlandırır.Cevap
  2. B
    Mahkeme, davanın her aşamasında ilgili hükmün iptali istemiyle Anayasa Mahkemesi yerine doğrudan Danıştay'a başvurabilir.
  3. C
    Anayasa Mahkemesinin işin esasına girerek verdiği red kararının Resmî Gazete'de yayımlanmasından itibaren 55 yıl geçmedikçe aynı kanun hükmünün Anayasa'ya aykırılığı iddiasıyla tekrar başvuruda bulunulamaz.
  4. D
    İtiraz yoluyla Anayasa Mahkemesine başvurulabilmesi için ilgili normun davada "uygulanacak bir kural" olması şartı aranmaz.
  5. E
    Anayasa Mahkemesine başvurulması durumunda mahkeme, Anayasa Mahkemesi kararını verene kadar davayı süresiz olarak durdurmak zorundadır.

Cevap

Anayasa Mahkemesi'nin beş ay içinde kararını açıklaması gerektiği, aksi takdirde mahkemenin davayı mevcut hükümlere göre bitireceği ifadesi doğrudur.
Doğru ifade, Anayasa Mahkemesi'nin işin kendisine gelişinden itibaren 55 ay içinde karar vermesi gerektiğini, aksi halde mahkemenin davayı sonuçlandırması gerektiğini belirten şıktır. Bu durum 1982 Anayasası'nın 152. maddesinde açıkça düzenlenmiştir.

Adım Adım Çözüm

1
Dava şartının kontrolü
Somut norm denetimi için görülmekte olan bir davanın ve o davada uygulanacak bir kuralın (kanun veya CBK) varlığı tespit edilir.
Anayasa'nın 152. maddesi bu denetim türünü bu şartlara bağlamıştır.
2
Zaman sınırının belirlenmesi
Anayasa Mahkemesi dosyayı aldıktan sonra 55 ay bekletilir.
Yargılamanın gereksiz uzamasını önlemek için anayasal bir süre sınırı konulmuştur.
3
Sürenin dolmasının etkisinin incelenmesi
55 ay içinde karar gelmezse mahkeme, yürürlükteki mevzuatla davayı çözer.
AYM kararı gelmeden davanın sürüncemede kalmaması amaçlanır.

Anahtar Kavram

Somut Norm Denetimi (İtiraz Yolu/Def'i)

İpuçları

1
Anayasa Mahkemesi'nin bu denetim türünde karar vermesi gereken belirli bir süresi vardır.
2
Bu süre beş aydır ve süre dolduğunda davanın akıbeti yasaya göre belirlenir.

Daha Fazla Pratik

Anayasa Mahkemesi'nin soyut norm denetimi (iptal davası) ile somut norm denetimi arasındaki süre ve yetki farklarını karşılaştıran bir tablo hazırlayabilirsiniz.
Tahmini Süre:50s
Bu soruyu puanla