Examkin

Soru

Zorluk: Çok zorSözcükte Yapı

Aşağıdaki cümlelerin hangisinde altı çizili sözcüğün kökü, sözcük türü (isim veya fiil) bakımından diğerlerinden farklıdır?

  1. A
    Geri dönüşüm projeleriyle tanınan çevreci kuruluşlar, doğayı korumak için büyük bir çaba sarf ediyor.
  2. B
    Şehrin en kalabalık kavşağında meydana gelen kaza, trafiğin saatlerce aksamasına neden oldu.
  3. C
    Sporcu, yarışın son metrelerinde devasa adımlarla rakiplerini geride bırakmayı başardı.
  4. Aynaya baktığında saçlarının şakaklarından itibaren ağardığını görmek onu derinden etkiledi.Cevap
  5. E
    Sabaha kadar süren yoğun çalışma temposu yüzünden uykusuzluktan gözleri kanlanmıştı.

Cevap

Altı çizili sözcükler arasında 'ağardığını' kelimesinin kökü 'ak' ismiyken, diğer kelimelerin kökleri fiildir.
Sözcüklerin kökleri incelendiğinde; 'çevreci' sözcüğü 'çevir-' fiilinden, 'kavşağında' sözcüğü 'kavuş-' fiilinden, 'adımlarla' sözcüğü 'at-' fiilinden ve 'uykusuzluktan' sözcüğü 'uyu-' fiilinden türemiştir. Buna karşın 'ağardığını' sözcüğünün kökü 'ak' ismidir. 'Ak' ismine gelen '-ar' eki (isimden fiil yapım eki), kelimeyi 'ağarmak' eylemine dönüştürürken sondaki 'k' ünsüzünün 'ğ'ye dönüşmesine neden olmuştur.

Adım Adım Çözüm

1
Sözcüklerin köklerini ve uğradıkları ses olaylarını analiz edin.
Çevreci (Çevir-), Kavşağında (Kavuş-), Adımlarla (At-), Ağardığını (Ak), Uykusuzluktan (Uyu-).
Sözcük yapısını belirlemek için önce eklerin atılıp anlamlı en küçük yapıtaşının (kök) bulunması gerekir.
2
Köklerin türlerini (isim/fiil) belirleyin.
Çevir- (Fiil), Kavuş- (Fiil), At- (Fiil), Ak (İsim), Uyu- (Fiil).
Köklerin türü belirlenirken '-mak / -mek' mastar eki getirilerek test edilir.
3
Diğerlerinden farklı olan türü seçin.
Dört seçenek fiil kökenliyken, 'ağardığını' sözcüğü isim kökenlidir.
Soru bizden kök türü bakımından farklı olanı bulmamızı istemektedir.

Anahtar Kavram

Sözcükte Yapı ve Kök Türleri
Tahmini Süre:1m 30s
Bu soruyu puanla

Konular

Sözcükte Yapı

Bu konudan daha fazla soru