Soru

Zorluk: KolaySomut Norm Denetimi (İtiraz Yolu)

Bir asliye hukuk mahkemesi hâkimi, önüne gelen bir uyuşmazlıkta uygulanması gereken bir kanun hükmünün Anayasa'nın temel ilkelerine aykırı olduğu kanaatine varmıştır. 1982 Anayasası'na göre, hâkimin bu hükmün iptali istemiyle Anayasa Mahkemesine başvurabilmesi (itiraz yolu) için gerekli olan temel şart aşağıdakilerden hangisidir?

  1. Mahkemenin bakmakta olduğu bir davanın bulunması ve ilgili kuralın bu davada uygulanacak olmasıCevap
  2. B
    İtiraz konusu kanun hükmünün yürürlüğe girmesinin üzerinden en az on yıl geçmiş olması
  3. C
    Mahkemenin, davanın tüm taraflarından bu başvuru için yazılı izin almış olması
  4. D
    Uyuşmazlık konusunun sadece bir yönetmelik veya genelge hükmünden kaynaklanması
  5. E
    İptal isteminin doğrudan Adalet Bakanlığı aracılığıyla iletilmiş olması

Cevap

Mahkemenin bakmakta olduğu bir davanın bulunması ve ilgili kuralın bu davada uygulanacak olması
1982 Anayasası'nın 152. maddesine göre, bir mahkemede görülmekte olan bir dava olması ve iptali istenen hükmün mahkemenin elindeki bu davada 'uygulanacak' bir kural olması, somut norm denetiminin (itiraz yolu) temel ön şartıdır. Mahkeme, bu şartlar oluştuğunda Anayasa Mahkemesine başvurabilir.

Adım Adım Çözüm

1
İtiraz yolunun (Somut Norm Denetimi) tanımını analiz edin.
Bu yol, bir mahkemenin elindeki davada uygulayacağı kanun hükmünü Anayasa'ya aykırı bulması durumudur.
Sürecin mahkeme aşamasında başlaması gerektiğini anlamak için.
2
Gerekli olan iki temel 'varlık' şartını hatırlayın.
1. Görülmekte olan bir dava (derdestlik), 2. Uygulanacak norm.
Herhangi bir davanın değil, o an mahkemede çözülmeyi bekleyen bir uyuşmazlığın olması gerektiğini teyit etmek için.
3
Denetlenebilir norm türlerini kontrol edin.
Sadece Kanunlar ve Cumhurbaşkanlığı Kararnameleri bu yolla denetlenebilir.
Yönetmelik gibi diğer düzenleyici işlemlerin bu kapsamda olmadığını elemek için.

Anahtar Kavram

Somut Norm Denetimi (İtiraz Yolu) Şartları

İpuçları

1
Bu denetim yolunun başlayabilmesi için mahkemenin elinde halihazırda çözmesi gereken bir dosya olmalıdır.
2
Sadece mahkemeler tarafından kullanılabilen bu yolda, kuralın o davadaki uyuşmazlığı çözmek için 'gerekli' olması temel anahtardır.
3
'Bakılmakta olan dava' ve 'uygulanacak kural' ifadelerini içeren seçeneğe odaklanın.

Daha Fazla Pratik

Anayasa Mahkemesinin itirazı reddetmesi durumunda aynı hükmün kaç yıl boyunca tekrar itiraz yoluyla getirilemeyeceğini inceleyebilirsiniz.
Tahmini Süre:45s
Bu soruyu puanla