I. Dünya Savaşı sırasında İtilaf Devletleri, Osmanlı Devleti'nin topraklarını kendi aralarında taksim etmek amacıyla çeşitli gizli antlaşmalar yapmışlardır.
Buna göre;
• Mısır'daki İngiliz temsilcisi ile Mekke Emiri arasında bağımsız bir Arap devleti kurulması karşılığında iş birliğini öngören,
• Boğazlar ve Marmara kıyılarının Çarlık Rusyası'na bırakılmasını kararlaştıran,
• Çukurova, Lübnan ve Suriye kıyılarının Fransa'nın denetimine verilmesini içeren
gizli antlaşmalar aşağıdakilerin hangisinde sırasıyla doğru olarak verilmiştir?
- Mac-Mahon – İstanbul – Sykes-PicotCevap
- BSykes-Picot – Londra – Petrograd
- CMac-Mahon – St. Jean de Maurienne – Londra
- DLondra – İstanbul – Sykes-Picot
- ESykes-Picot – St. Jean de Maurienne – Mac-Mahon
Cevap
Mac-Mahon – İstanbul – Sykes-Picot
Verilen maddeler incelendiğinde; İngiltere adına Mısır Valisi McMahon ile Mekke Emiri Şerif Hüseyin arasında bağımsız Arap krallığı vaadi içeren belge Mac-Mahon Antlaşması'dır. Boğazlar ve çevresini Çarlık Rusyası'na bırakan antlaşma 1915 İstanbul Antlaşması'dır. Suriye, Lübnan ve Adana (Çukurova) bölgesini Fransa nüfuzuna bırakan antlaşma ise 1916 Sykes-Picot Antlaşması'dır. Dolayısıyla sıralama 'Mac-Mahon – İstanbul – Sykes-Picot' şeklinde olmalıdır.
Adım Adım Çözüm
Anahtar Kavram
I. Dünya Savaşı Sürecinde İmzalanan Gizli Paylaşım Antlaşmaları ve Kapsamları
İpuçları
1
Mekke Emiri ile Mısır'daki İngiliz temsilcisinin isim benzerliğine ve Boğazların kime bırakıldığına odaklanınız.
2
Fransa'ya Orta Doğu kıyı şeridini ve Çukurova'yı bırakan iki taraflı antlaşma ile Şerif Hüseyin'e verilen vaatleri birbirinden ayırınız.
3
İlk antlaşma Mac-Mahon, Boğazları Rusya'ya bırakan İstanbul Antlaşması, Fransa ve İngiltere paylaşımı ise Sykes-Picot'tur.
Daha Fazla Pratik
St. Jean de Maurienne Antlaşması'nın geçersiz kalmasına yol açan Rusya'daki Bolşevik İhtilali ve gizli antlaşmaların Sarı Kitap ile ifşa edilmesi konusunu tekrar ediniz.
Alternatif Yöntem
Öncüllerden en kesin bilinen maddeden (örneğin Boğazlar maddesinin doğrudan İstanbul Antlaşması olduğu bilgisinden) yola çıkılarak seçenekler elenebilir.
Tahmini Süre:50s