Ali, Berk ve Can isimli üç arkadaş bilyeleriyle bir oyun oynamaktadır. Bilye paylaşımı üç aşamada aşağıdaki gibi gerçekleşmiştir:
1. Aşama: Ali, elindeki bilyelerin yarısını Berk'e vermiştir.
2. Aşama: Berk, elindeki bilyelerin üçte birini Can'a vermiştir.
3. Aşama: Can, elindeki bilyelerin dörtte birini Ali'ye vermiştir.
Son durumda her birinde 30'ar bilye bulunduğuna göre, başlangıçta Ali'nin bilye sayısı Berk'in bilye sayısından kaç fazladır?
- A5
- B10
- 15Cevap
- D20
- E25
Cevap
Başlangıçta Ali'nin 40, Berk'in 25 bilyesi vardır; fark 15'tir.
Bu tür problemlerde son durumdan başlayarak işlemler tersine çevrilmelidir. Son durumda herkesin 30 bilyesi vardır.
3. Adımı Geri Alma: Can elindekinin 1/4'ünü verdiyse, kendisine 3/4'ü kalmıştır. Kalan 30 ise, transferden önce Can'ın 40 bilyesi vardı (30 ÷ 3/4). Ali'ye 10 vermiştir. Ali'nin bu adım öncesi bilyesi 30 - 10 = 20'dir.
2. Adımı Geri Alma: Berk elindekinin 1/3'ünü verdiyse, kendisine 2/3'ü kalmıştır. Kalan 30 ise, transferden önce Berk'in 45 bilyesi vardı (30 ÷ 2/3). Can'a 15 vermiştir. Can'ın bu adım öncesi bilyesi 40 - 15 = 25'tir.
1. Adımı Geri Alma: Ali elindekinin 1/2'sini verdiyse, kendisine 1/2'si kalmıştır. Kalan 20 ise, başlangıçta Ali'nin 40 bilyesi vardı. Berk'e 20 vermiştir. Berk'in başlangıç bilyesi 45 - 20 = 25'tir.
Başlangıç durumu: Ali=40, Berk=25, Can=25.
Fark: 40 - 25 = 15'tir.
3. Adımı Geri Alma: Can elindekinin 1/4'ünü verdiyse, kendisine 3/4'ü kalmıştır. Kalan 30 ise, transferden önce Can'ın 40 bilyesi vardı (30 ÷ 3/4). Ali'ye 10 vermiştir. Ali'nin bu adım öncesi bilyesi 30 - 10 = 20'dir.
2. Adımı Geri Alma: Berk elindekinin 1/3'ünü verdiyse, kendisine 2/3'ü kalmıştır. Kalan 30 ise, transferden önce Berk'in 45 bilyesi vardı (30 ÷ 2/3). Can'a 15 vermiştir. Can'ın bu adım öncesi bilyesi 40 - 15 = 25'tir.
1. Adımı Geri Alma: Ali elindekinin 1/2'sini verdiyse, kendisine 1/2'si kalmıştır. Kalan 20 ise, başlangıçta Ali'nin 40 bilyesi vardı. Berk'e 20 vermiştir. Berk'in başlangıç bilyesi 45 - 20 = 25'tir.
Başlangıç durumu: Ali=40, Berk=25, Can=25.
Fark: 40 - 25 = 15'tir.
Adım Adım Çözüm
Anahtar Kavram
Tersine İşlem Yöntemi (Geriye Doğru Akıl Yürütme)
İpuçları
1
Problemi çözmek için son durumdan (herkesin 30 bilyesi olduğu andan) başlayarak geriye doğru gitmelisiniz.
2
Bir kişi elindekinin 1/x kadarını veriyorsa, elinde kalan miktar başlangıçtaki miktarın (x-1)/x kadarıdır. Örneğin 1/4'ünü verirse elinde 3/4'ü kalır.
3
Can'ın son durumda 30 bilyesi vardır ve bu, Ali'ye vermeden önceki bilyelerinin 3/4'üdür. Buna göre Can'ın 3. aşama öncesindeki bilye sayısını bularak başlayın.
Alternatif Yöntem
Toplam bilye sayısının değişmediği (Korunum Yasası) ilkesiyle kontrol edilebilir. Başlangıçta 40+25+25 = 90, son durumda 30+30+30 = 90. Toplamın sabit kalması sağlama yapmak için kullanılabilir.
Tahmini Süre:2m 30s