Examkin

Soru

Zorluk: OrtaSözcükte Yapı

Bireyin çocukluk döneminde (I) beslenen hayalleri, ilerideki başarılarının temelini oluşturur. Bu süreçte karşılaşılan zorluklar kalbi (II) sızlatsa da hedefe olan inanç, rüzgârda (III) savrulan yapraklar gibi değil, köklü bir çınar gibi ayakta kalmayı sağlar. Hayatı bir oyun gibi (IV) oynayanlar değil, her adımı planlayanlar kalıcı izler bırakır. Başarının büyük bir (V) kısmı, disiplinli bir çalışmanın doğal bir sonucudur.

Bu parçada numaralanmış sözcüklerden hangisi, yapısı bakımından diğerlerinden farklıdır?

  1. A
    I
  2. B
    II
  3. C
    III
  4. D
    IV
  5. VCevap

Cevap

'Kısmı' sözcüğü yapısı bakımından basit, diğerleri ise türemiştir.
Beşinci sırada yer alan 'kısmı' sözcüğünün kökü 'kısım'dır. Bu sözcük, üçüncü şahıs iyelik eki olan '-ı' ekini almıştır. İyelik ekleri çekim eki kategorisinde olduğu için ve sözcük başka bir yapım eki almadığı için yapısı bakımından basittir. Sözcükte gerçekleşen ünlü düşmesi (kısım-ı > kısmı) çekim eki alırken meydana gelmiştir.

Adım Adım Çözüm

1
Sözcüklerin köklerini ve eklerini analiz etme
besi-le-n-en, sızı-la-t-sa, savur-ul-an, oyun-a-y-an-lar, kısım-ı
Sözcüğün yapısını belirlemek için kök ve ek ayrımı yapılmalıdır.
2
Yapım eki alıp almadıklarını kontrol etme
İlk dört sözcük yapım eki alırken, sonuncusu sadece çekim eki almıştır.
Yapım eki alan sözcükler türemiş, almayanlar (sadece çekim eki alanlar) basittir.
3
Ses olaylarının yapıya etkisini değerlendirme
Tüm sözcüklerde ünlü düşmesi olsa da bu durum tek başına yapıyı belirlemez.
Ünlü düşmesi hem türetme sırasında hem de çekim eki alırken gerçekleşebilir.

Anahtar Kavram

Sözcük Yapısı (Basit ve Türemiş Sözcük Ayrımı)
Tahmini Süre:1m 15s
Bu soruyu puanla

Konular

Sözcükte Yapı

Bu konudan daha fazla soru