1924 Anayasası’nın kurmuş olduğu "Karma Hükümet Sistemi" ve anayasanın hukuki nitelikleri göz önünde bulundurulduğunda, bu dönemdeki devlet yapısı ve erklerin işleyişine dair aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?
- AAnayasanın değiştirilmesi için üye tamsayısının üçte birinin teklifi ve üçte ikisinin kabulünün aranması, onu 1921 Anayasası'na göre daha sert bir anayasa yapmaktadır.
- B"Teşrii" yetkinin münhasıran Türkiye Büyük Millet Meclisi'ne ait olması ve bu yetkinin devredilememesi, Meclis'in üstünlüğü prensibinin hukuki bir yansımasıdır.
- Hükümet sistemindeki dengeyi korumak amacıyla, Cumhurbaşkanı'na Meclis'i feshetme ve seçimleri yenileme yetkisi verilerek yürütmenin yasama üzerindeki etkisi artırılmıştır.Cevap
- D1934 yılında kadınlara seçme ve seçilme hakkının verilmesi ile 1937'de anayasaya giren altı temel ilke, 1924 rejiminin demokratik ve ideolojik karakterini pekiştirmiştir.
- E1928'de "Devletin dini İslam'dır" ibaresinin çıkarılması ve yargı yetkisinin bağımsız mahkemelerce kullanılacağının belirtilmesi, laik ve hukuk devleti yolundaki aşamalardır.
Cevap
Yürütme organına (Cumhurbaşkanı) Meclis'i feshetme yetkisi verildiğini iddia eden seçenek yanlıştır.
Doğru cevap olan ifade yanlıştır çünkü 1924 Anayasası'nda Cumhurbaşkanı'na veya Bakanlar Kurulu'na Meclis'i feshetme yetkisi tanınmamıştır. 1924 sistemi, yasama organının (TBMM) üstünlüğü üzerine kuruludur ve Meclis, görev süresi dolmadan ancak kendi alacağı bir kararla seçimleri yenileyebilir. Yürütmenin yasamayı fesih yetkisi Türk anayasa tarihinde 1876 Kanun-i Esasi'de (padişah yetkisi olarak) ve 1961/1982 anayasalarında (belirli şartlarla yürütme yetkisi olarak) yer almıştır.
Adım Adım Çözüm
Anahtar Kavram
1924 Anayasası'nda Meclis Üstünlüğü ve Fesih Yetkisi Yokluğu
Daha Fazla Pratik
1924 Anayasası ile 1961 Anayasası arasındaki temel haklar ve yargısal denetim farklarını inceleyebilirsiniz.
Tahmini Süre:1m 30s